Pogawędnik Filozoficzny Sat, 10 Oct 2026 23:57:15 -0400 https://www.filozofia.umk.pl/katedra-historii-filozofii/pogawednik-filozoficzny/ pl © 2026 Pogawędnik Filozoficzny yes 344610df-7110-540f-a4d2-2741875b9d43 Marcin T. Zdrenka, Adam Grzeliński, Piotr Domeracki episodic false Gadamy o filozofii i jej okolicach. Rzeczowo, ale nie zawsze w akademickim tonie. Serio, ale nie bardzo poważnie. W duchu pogawędki, niekoniecznie konwersatorium.

Pogawędnik redagują pracownicy Instytutu Filozofii UMK: Marcin T. Zdrenka i Adam Grzeliński przy współpracy Piotra Domerackiego,
wspierani przez wspólnotę osób zaprzyjaźnionych z toruńską filozofią.

Główny motyw graficzny podkastu - Nikodem Pręgowski. 
Główny temat muzyczny - Waldemar Bata. 

Pomysłodawca nazwy - Stanisław Zdrenka.

]]> Buzzsprout (https://www.buzzsprout.com) filozofia, pogawędka, Instytut Filozofii UMK Marcin T. Zdrenka, Adam Grzeliński, Piotr Domeracki https://storage.buzzsprout.com/zkuq8iieqwbm9x6ws40zr2b2w8lt?.jpg Pogawędnik Filozoficzny https://www.filozofia.umk.pl/katedra-historii-filozofii/pogawednik-filozoficzny/ O Ludwiku Wittgensteinie i Traktacie logiczno-filozoficznym | PF 178 O Ludwiku Wittgensteinie i Traktacie logiczno-filozoficznym | PF 178 Zapraszamy na rozmowę o jednym z najważniejszych filozofów XX stulecia – Ludwiku Wittgensteinie. 

Nasz Gość, profesor Rafał Gruszczyński z Katedry Logiki Instytutu Filozofii Uniwersytetu Mikołaja Kopernika w Toruniu, opowiada o pierwszej fazie twórczości tego nietuzinkowego myśliciela oraz o przełomowej książce pt. „Traktat logiczno-filozoficzny”.

Gawędzimy o logicznym dziedzictwie „Traktatu”, zaprezentowanej w nim ontologii zdeterminowanej przez logikę i stworzonej przez kogoś, kto był bardzo dobrym inżynierem. Mowa jest także o istotnym kontekście biograficznym, dziwnej przerwie w twórczości Wittgensteina, o tym, że zniechęcał swoich uczniów do filozofii oraz – co może wydawać się zaskakujące – pewnych elementach mistycznych.

Dziękujemy za wsparcie naszym wiernym Patronom i Patronkom:
Andrzejowi Dziedzicowi, Marcinowi Lorancowi, Robertowi Małeckiemu, Maciejowi Michałowskiemu, Marcinowi Sadłowskiemu, Annie Waw oraz grupie Darczyńców anonimowych.

]]> Zapraszamy na rozmowę o jednym z najważniejszych filozofów XX stulecia – Ludwiku Wittgensteinie. 

Nasz Gość, profesor Rafał Gruszczyński z Katedry Logiki Instytutu Filozofii Uniwersytetu Mikołaja Kopernika w Toruniu, opowiada o pierwszej fazie twórczości tego nietuzinkowego myśliciela oraz o przełomowej książce pt. „Traktat logiczno-filozoficzny”.

Gawędzimy o logicznym dziedzictwie „Traktatu”, zaprezentowanej w nim ontologii zdeterminowanej przez logikę i stworzonej przez kogoś, kto był bardzo dobrym inżynierem. Mowa jest także o istotnym kontekście biograficznym, dziwnej przerwie w twórczości Wittgensteina, o tym, że zniechęcał swoich uczniów do filozofii oraz – co może wydawać się zaskakujące – pewnych elementach mistycznych.

Dziękujemy za wsparcie naszym wiernym Patronom i Patronkom:
Andrzejowi Dziedzicowi, Marcinowi Lorancowi, Robertowi Małeckiemu, Maciejowi Michałowskiemu, Marcinowi Sadłowskiemu, Annie Waw oraz grupie Darczyńców anonimowych.

]]> Rafał Gruszyczyński, Marcin Zdrenka Buzzsprout-19880232 Mon, 05 Oct 2026 04:00:00 +0200 3346 Wittgenstein, Traktat logiczno-filozoficzny, logika, ontologia, filozofia, mistyka 178 full false O aktorstwie lalkowym | PF 177 O aktorstwie lalkowym | PF 177 Rozmowa z czwórką bardzo utalentowanych osób: Niną Czają, Jakubem Jagielskim, Lilianną Kłos i Łukaszem Krasoniem – młodymi adeptkami i adeptami sztuki teatralnej z Akademii Teatralnej im. A. Zelwerowicza w Warszawie Filią w Białymstoku. 

Gawędzimy o tym, na czym polega specyfika pracy aktorów lalkowych, jak ożywia się nieżywe postaci, jak wypracowuje się ich charakter i z jakimi wyzwania się to wiąże. Być może w rozmowie pada też głęboko filozoficzne pytanie - czy lalka ma twarz?

Dziękujemy za wsparcie naszym wiernym Patronom i Patronkom:
Andrzejowi Dziedzicowi, Marcinowi Lorancowi, Robertowi Małeckiemu, Maciejowi Michałowskiemu, Marcinowi Sadłowskiemu, Annie Waw oraz grupie Darczyńców anonimowych.

]]> Rozmowa z czwórką bardzo utalentowanych osób: Niną Czają, Jakubem Jagielskim, Lilianną Kłos i Łukaszem Krasoniem – młodymi adeptkami i adeptami sztuki teatralnej z Akademii Teatralnej im. A. Zelwerowicza w Warszawie Filią w Białymstoku. 

Gawędzimy o tym, na czym polega specyfika pracy aktorów lalkowych, jak ożywia się nieżywe postaci, jak wypracowuje się ich charakter i z jakimi wyzwania się to wiąże. Być może w rozmowie pada też głęboko filozoficzne pytanie - czy lalka ma twarz?

Dziękujemy za wsparcie naszym wiernym Patronom i Patronkom:
Andrzejowi Dziedzicowi, Marcinowi Lorancowi, Robertowi Małeckiemu, Maciejowi Michałowskiemu, Marcinowi Sadłowskiemu, Annie Waw oraz grupie Darczyńców anonimowych.

]]> Nina Czaja, Jakub Jagielski, Lilianna Kłos, Łukasz Krasoń, Marcin Zdrenka Buzzsprout-19762045 Mon, 14 Sep 2026 04:00:00 +0200 2063 teatr, lalka, marionetka, filozofia, dramat 177 full false O religii postmetafizycznej | PF 176 O religii postmetafizycznej | PF 176 Tym razem rozmawiamy o religii i przemocy. Nasz Gość, dr Antoni Torzewski (UKW w Bydgoszczy) opowiada o sceptycyzmie, tolerancji, śmierci Boga i miłości, czyli o religii postmetafizycznej. Jest to filozoficzny koncept, osłabiający niektóre roszczenia religi, która dążyć ma do tego, żeby na pierwszym miejscu postawić działanie wobec drugiego człowieka.

Omawiane w rozmowie obrazy to: “Pokłon Trzech Króli” (“De aanbidding der koningen”) Peterea Rubensa oraz “Pokłon Pasterzy” (De aanbidding der herders) ucznia Rembrandta.

Odcinek ilustrujemy fotografią naszego Gościa, który dał się nam już poznać nie tylko jako filozof, ale i fotografik w odcinku PF 135 pt. „O filozofii i fotografii”.

Dziękujemy za wsparcie naszym wiernym Patronom i Patronkom:
Andrzejowi Dziedzicowi, Marcinowi Lorancowi, Robertowi Małeckiemu, Maciejowi Michałowskiemu, Marcinowi Sadłowskiemu, Annie Waw oraz grupie Darczyńców anonimowych.


]]> Tym razem rozmawiamy o religii i przemocy. Nasz Gość, dr Antoni Torzewski (UKW w Bydgoszczy) opowiada o sceptycyzmie, tolerancji, śmierci Boga i miłości, czyli o religii postmetafizycznej. Jest to filozoficzny koncept, osłabiający niektóre roszczenia religi, która dążyć ma do tego, żeby na pierwszym miejscu postawić działanie wobec drugiego człowieka.

Omawiane w rozmowie obrazy to: “Pokłon Trzech Króli” (“De aanbidding der koningen”) Peterea Rubensa oraz “Pokłon Pasterzy” (De aanbidding der herders) ucznia Rembrandta.

Odcinek ilustrujemy fotografią naszego Gościa, który dał się nam już poznać nie tylko jako filozof, ale i fotografik w odcinku PF 135 pt. „O filozofii i fotografii”.

Dziękujemy za wsparcie naszym wiernym Patronom i Patronkom:
Andrzejowi Dziedzicowi, Marcinowi Lorancowi, Robertowi Małeckiemu, Maciejowi Michałowskiemu, Marcinowi Sadłowskiemu, Annie Waw oraz grupie Darczyńców anonimowych.


]]> Antoni Torzewski, Marcin Zdrenka Buzzsprout-19343966 Mon, 15 Jun 2026 04:00:00 +0200 2257 religia, przemoc, teologia, śmierć Boga, postmetafizyka 176 full false O narodzinach dyskursu doskonałości naukowej | PF 175 O narodzinach dyskursu doskonałości naukowej | PF 175 Zapraszamy na rozmowę o doskonałości. Ale nie byle jakiej, bo doskonałości naukowej. Naszym Rozmówcą jest dr Jakub Krzeski (IF UMK), badacz teorii krytycznej, filozofii nauki, ontologii politycznej oraz filozofii społecznej miary i kwantyfikacji. 

Pochylamy się nad raportem pt. „Narodziny dyskursu doskonałości naukowej z ducha terapii szokowej”, który Zespół w składzie Jakub Krzeski, Olga Łojewska, Krystian Szadkowski przygotował w Pracowni Komunikacji Naukowej UAM w Poznaniu.

Gawędzimy o sięgających lat 90tych źródłach dzisiejszego sposobu rozumienia organizacji i finansowania nauki – tak przez kolejne rządy, jak i samo środowisko naukowe. Jest mowa o chronicznym niedofinansowaniu, kontrolowanej katastrofie, której nie udało się kontrolować oraz o stawie żabami, które podobno wyżej skaczą, jak im się w tym stawie zamiesza wodę.                 

Omawiany raport opracowano w ramach projektu „Konsekwencje terapii szokowej lat dziewięćdziesiątych XX wieku w Polsce dla dzisiejszych możliwości polityki nauki i szkolnictwa wyższego” kierowanego przez dr. hab. Krystiana Szadkowskiego. Można go pobrać tutaj.

Rozmowę publikujemy tuż przez protestem „3% dla nauki, 100% dla Polski”, który odbędzie się w środę 27 maja przed Sejmem RP w Warszawie. 

Do ilustracji użyliśmy parafrazy grafiki Williama Blake’a pt. „Newton”, w której zaprosiliśmy Newtona do rozrysowania idei doskonałości uniwersytetu.

Dziękujemy za wsparcie naszym wiernym Patronom i Patronkom:
Andrzejowi Dziedzicowi, Marcinowi Lorancowi, Robertowi Małeckiemu, Maciejowi Michałowskiemu, Marcinowi Sadłowskiemu, Annie Waw oraz grupie Darczyńców anonimowych.

]]> Zapraszamy na rozmowę o doskonałości. Ale nie byle jakiej, bo doskonałości naukowej. Naszym Rozmówcą jest dr Jakub Krzeski (IF UMK), badacz teorii krytycznej, filozofii nauki, ontologii politycznej oraz filozofii społecznej miary i kwantyfikacji. 

Pochylamy się nad raportem pt. „Narodziny dyskursu doskonałości naukowej z ducha terapii szokowej”, który Zespół w składzie Jakub Krzeski, Olga Łojewska, Krystian Szadkowski przygotował w Pracowni Komunikacji Naukowej UAM w Poznaniu.

Gawędzimy o sięgających lat 90tych źródłach dzisiejszego sposobu rozumienia organizacji i finansowania nauki – tak przez kolejne rządy, jak i samo środowisko naukowe. Jest mowa o chronicznym niedofinansowaniu, kontrolowanej katastrofie, której nie udało się kontrolować oraz o stawie żabami, które podobno wyżej skaczą, jak im się w tym stawie zamiesza wodę.                 

Omawiany raport opracowano w ramach projektu „Konsekwencje terapii szokowej lat dziewięćdziesiątych XX wieku w Polsce dla dzisiejszych możliwości polityki nauki i szkolnictwa wyższego” kierowanego przez dr. hab. Krystiana Szadkowskiego. Można go pobrać tutaj.

Rozmowę publikujemy tuż przez protestem „3% dla nauki, 100% dla Polski”, który odbędzie się w środę 27 maja przed Sejmem RP w Warszawie. 

Do ilustracji użyliśmy parafrazy grafiki Williama Blake’a pt. „Newton”, w której zaprosiliśmy Newtona do rozrysowania idei doskonałości uniwersytetu.

Dziękujemy za wsparcie naszym wiernym Patronom i Patronkom:
Andrzejowi Dziedzicowi, Marcinowi Lorancowi, Robertowi Małeckiemu, Maciejowi Michałowskiemu, Marcinowi Sadłowskiemu, Annie Waw oraz grupie Darczyńców anonimowych.

]]> Jakub Krzeski, Marcin Zdrenka Buzzsprout-19215187 Mon, 25 May 2026 04:00:00 +0200 2153 nauka, dyskurs naukowy, doskonałość, finansowanie nauki, raport, protest 175 full false O Arthurze Collierze, George’u Berkeleyu i filozoficznym procesie poszlakowym | PF 174 O Arthurze Collierze, George’u Berkeleyu i filozoficznym procesie poszlakowym | PF 174 Zapraszamy do wysłuchania opowieści o pewnym poszlakowym procesie, mającym udowodnić oryginalność słynnej tezy immaterialiistycznej. 

W 1710 roku George Berkeley ogłosił swój "Traktat o zasadach poznania ludzkiego", w którym dowodził, że materia nie istnieje. 

Trzy lata później mało znany duchowny na angielskiej prowincji Arthur Collier opublikował niewielkie dziełko "Clavis universalis", w którym – jak czytamy w podtytule – dowodzi się nieistnienia świata zewnętrznego. Jest niemal pewne, że Collier nie znał pracy Berkeleya, pozostaje zatem pytanie, dlaczego bardzo podobne stanowisko filozoficzne pojawiło się dwukrotnie – niemal w  tym samym czasie i miejscu. Przypadek? Logika rozwoju myślenia filozoficznego? Podobieństwo światopoglądów? W tej niemal kryminalnej łamigłówce tkwi jednak pewien morał:  To, ku której odpowiedzi się skłaniamy, wskazuje na specyfikę rozumienia filozofii i jej historii. 

Nie wiemy, jak wyglądał Collier, dlatego musimy odwołać się wyobrażonego portretu pamięciowego – pochodzącego z tamtych czasów płótna Godfreya Knellera pt. "Filozof".

Dziękujemy za wsparcie naszym wiernym Patronom i Patronkom:
Andrzejowi Dziedzicowi, Marcinowi Lorancowi, Robertowi Małeckiemu, Maciejowi Michałowskiemu, Marcinowi Sadłowskiemu, Annie Waw oraz grupie Darczyńców anonimowych.

]]> Zapraszamy do wysłuchania opowieści o pewnym poszlakowym procesie, mającym udowodnić oryginalność słynnej tezy immaterialiistycznej. 

W 1710 roku George Berkeley ogłosił swój "Traktat o zasadach poznania ludzkiego", w którym dowodził, że materia nie istnieje. 

Trzy lata później mało znany duchowny na angielskiej prowincji Arthur Collier opublikował niewielkie dziełko "Clavis universalis", w którym – jak czytamy w podtytule – dowodzi się nieistnienia świata zewnętrznego. Jest niemal pewne, że Collier nie znał pracy Berkeleya, pozostaje zatem pytanie, dlaczego bardzo podobne stanowisko filozoficzne pojawiło się dwukrotnie – niemal w  tym samym czasie i miejscu. Przypadek? Logika rozwoju myślenia filozoficznego? Podobieństwo światopoglądów? W tej niemal kryminalnej łamigłówce tkwi jednak pewien morał:  To, ku której odpowiedzi się skłaniamy, wskazuje na specyfikę rozumienia filozofii i jej historii. 

Nie wiemy, jak wyglądał Collier, dlatego musimy odwołać się wyobrażonego portretu pamięciowego – pochodzącego z tamtych czasów płótna Godfreya Knellera pt. "Filozof".

Dziękujemy za wsparcie naszym wiernym Patronom i Patronkom:
Andrzejowi Dziedzicowi, Marcinowi Lorancowi, Robertowi Małeckiemu, Maciejowi Michałowskiemu, Marcinowi Sadłowskiemu, Annie Waw oraz grupie Darczyńców anonimowych.

]]> Adam Grzeliński Buzzsprout-19115441 Mon, 04 May 2026 04:00:00 +0200 2247 filozofia, historia filozofii, XVIII wiek, immaterializm, Collier, Berkeley 174 full false O Manuleu Vázquezie Montalbánie i kryminale hiszpańskojęzycznym | PF 173 O Manuleu Vázquezie Montalbánie i kryminale hiszpańskojęzycznym | PF 173 Zapraszamy na rozmowę o literaturze kryminalnej, nie tylko hiszpańskiej i iberoamerykańskiej. Naszą Rozmówczynią jest dr Magdalena Tosik z Katedry Literatury Włoskiej i Hiszpańskojęzycznej Instytutu Literaturoznawstwa UMK.

Dr Tosik opowiada o hiszpańskim pisarzu Manuleu Vázquezie Montalbánie, autorze serii o detektywie Pepe Carvalho, który pali w kominku książkami ze swojej biblioteki oraz  twierdzi, że najpoważniejszą rzeczą, którą warto się zajmować jest seks i jedzenie. Często też zastanawia się, którym ze sławnych bohaterów klasycznego czarnego kryminału mógłby być.  

Rozmawiamy o egzystencjalnym wymiarze bohaterów powieści kryminalnych i o obyczajowym kontekście tych powieści, jak i prozie gatunkowej, którą od czasu ukazania się Imienia Róży Umberto Eco traktuje się w krytyce literackiej nieco poważniej. 

 Wspominane w rozmowie odcinki o filozofii hiszpańskiej oraz filozofii i zbrodni znajdziecie tutaj:

 O Ortedze y Gassecie rozmawiamy z Dorotą Leszczyną | PF 24

O George'u Santayanie | PF 49

O filozofii i zbrodni | PF 82

  

Portret detektywa Pepe Carvalho w ilustracji odcinka przygotował Franciszek Pręgowski.

Dziękujemy za wsparcie naszym wiernym Patronom i Patronkom:
Andrzejowi Dziedzicowi, Marcinowi Lorancowi, Robertowi Małeckiemu, Maciejowi Michałowskiemu, Marcinowi Sadłowskiemu, Annie Waw oraz grupie Darczyńców anonimowych.

]]> Zapraszamy na rozmowę o literaturze kryminalnej, nie tylko hiszpańskiej i iberoamerykańskiej. Naszą Rozmówczynią jest dr Magdalena Tosik z Katedry Literatury Włoskiej i Hiszpańskojęzycznej Instytutu Literaturoznawstwa UMK.

Dr Tosik opowiada o hiszpańskim pisarzu Manuleu Vázquezie Montalbánie, autorze serii o detektywie Pepe Carvalho, który pali w kominku książkami ze swojej biblioteki oraz  twierdzi, że najpoważniejszą rzeczą, którą warto się zajmować jest seks i jedzenie. Często też zastanawia się, którym ze sławnych bohaterów klasycznego czarnego kryminału mógłby być.  

Rozmawiamy o egzystencjalnym wymiarze bohaterów powieści kryminalnych i o obyczajowym kontekście tych powieści, jak i prozie gatunkowej, którą od czasu ukazania się Imienia Róży Umberto Eco traktuje się w krytyce literackiej nieco poważniej. 

 Wspominane w rozmowie odcinki o filozofii hiszpańskiej oraz filozofii i zbrodni znajdziecie tutaj:

 O Ortedze y Gassecie rozmawiamy z Dorotą Leszczyną | PF 24

O George'u Santayanie | PF 49

O filozofii i zbrodni | PF 82

  

Portret detektywa Pepe Carvalho w ilustracji odcinka przygotował Franciszek Pręgowski.

Dziękujemy za wsparcie naszym wiernym Patronom i Patronkom:
Andrzejowi Dziedzicowi, Marcinowi Lorancowi, Robertowi Małeckiemu, Maciejowi Michałowskiemu, Marcinowi Sadłowskiemu, Annie Waw oraz grupie Darczyńców anonimowych.

]]> Magdalena Tosik, Marcin T. Zdrenka Buzzsprout-18987668 Mon, 13 Apr 2026 04:00:00 +0200 2180 literatura gatunkowa, kryminał, proza hiszpańska, literaturoznawstwo 173 full false O Johnnie Locke’u i religii | PF 172 O Johnnie Locke’u i religii | PF 172 Zapraszamy na pogawędkę o nieco mniej znanym aspekcie filozofii Johna Locke’a. 

Powszechnie znany jako teoretyk poznania i ojciec brytyjskiego empiryzmu, a także orędownik liberalizmu politycznego, tym razem objawia się jako filozof religii. 

Próbujemy zastanowić się nad znaczeniem jego próby pogodzenia wiary i rozumu, korzystając z tego, że stara się pisać o tych zawiłych kwestiach niezwykle zrozumiale, w sposób pozbawiony teologicznego czy filozoficznego żargonu. Staramy się także rozwiązać pewien paradoks i odpowiedzieć na pytanie, dlaczego ten przeciwnik religijnego fanatyzmu, myśliciel na wskroś racjonalny, orędownik tolerancji wyznaniowej przestrzegał przed rodzącym się angielskim deizmem, do którego powstania sam się przyczynił.

Wspominany w pogawędce odcinek o krnąbrnym uczniu Locke’a - Johnie Tolandzie (PF 159) znajdziecie tutaj.

Pretekstem pogawędki jest ukazanie się przekładu najważniejszego dzieła Locke’a poświęconego tej tematyce: „Rozumności chrześcijaństwa zgodnie z treścią Pisma”. Prace nad przygotowaniem polskiej edycji prowadzone były w ramach grantu NPRH „Filozofia brytyjska XVII i XVIII wieku”.

Dziękujemy za wsparcie naszym wiernym Patronom i Patronkom:
Andrzejowi Dziedzicowi, Marcinowi Lorancowi, Robertowi Małeckiemu, Maciejowi Michałowskiemu, Marcinowi Sadłowskiemu, Annie Waw oraz grupie Darczyńców anonimowych.

]]> Zapraszamy na pogawędkę o nieco mniej znanym aspekcie filozofii Johna Locke’a. 

Powszechnie znany jako teoretyk poznania i ojciec brytyjskiego empiryzmu, a także orędownik liberalizmu politycznego, tym razem objawia się jako filozof religii. 

Próbujemy zastanowić się nad znaczeniem jego próby pogodzenia wiary i rozumu, korzystając z tego, że stara się pisać o tych zawiłych kwestiach niezwykle zrozumiale, w sposób pozbawiony teologicznego czy filozoficznego żargonu. Staramy się także rozwiązać pewien paradoks i odpowiedzieć na pytanie, dlaczego ten przeciwnik religijnego fanatyzmu, myśliciel na wskroś racjonalny, orędownik tolerancji wyznaniowej przestrzegał przed rodzącym się angielskim deizmem, do którego powstania sam się przyczynił.

Wspominany w pogawędce odcinek o krnąbrnym uczniu Locke’a - Johnie Tolandzie (PF 159) znajdziecie tutaj.

Pretekstem pogawędki jest ukazanie się przekładu najważniejszego dzieła Locke’a poświęconego tej tematyce: „Rozumności chrześcijaństwa zgodnie z treścią Pisma”. Prace nad przygotowaniem polskiej edycji prowadzone były w ramach grantu NPRH „Filozofia brytyjska XVII i XVIII wieku”.

Dziękujemy za wsparcie naszym wiernym Patronom i Patronkom:
Andrzejowi Dziedzicowi, Marcinowi Lorancowi, Robertowi Małeckiemu, Maciejowi Michałowskiemu, Marcinowi Sadłowskiemu, Annie Waw oraz grupie Darczyńców anonimowych.

]]> Adam Grzeliński Buzzsprout-18886171 Mon, 23 Mar 2026 04:00:00 +0100 1844 filozofia religii, deizm, Locke, religia naturalna, Oświecenie 172 full false O Galerii Rusz (i jej dostojnym jubileuszu) O Galerii Rusz (i jej dostojnym jubileuszu) Zapraszamy na pierwszy odcinek PF w siódmym roku naszej działalności, bo oto stuknęło nam sześciolecie. Ale to nic wobec dostojnego jubileuszu 25-lecia działalności naszych Rozmówców: Joanny Górskiej i Rafała Góralskiego z Galerii Rusz - inicjatywy artystycznej, która przez ostatnie dwadzieścia pięć lat na stałe wrosła w tkankę naszego miasta.

Gawęzimy o tym, jak eksponuje się sztukę w sferze publicznej, jakie taka sztuka wywołuje reakcje i z jakimi wiąże się wyzwaniami. Przyjrzymy się też jak zmieniała się działalność Galerii Rusz przez bez mała trzy dekady. 

Po raz kolejny próbujemy do mikrofonu opowiedzieć o sztukach wizualnych, ale warto podkreślić, że nasi Goście  mają korzenie nie tylko artystyczne, ale także socjologiczne i bardzo chętnie sięgają po kontekst psychologiczny czy filozoficzny, a ich przekaz dotyka ważnych zagadnień egzystencjalnych. Głęboko wierzymy, że przekaz Galerii Rusz jest głęboko humanistyczny, w pierwotnym filozoficznym sensie, który nadali mu wielcy humaniści: Giovanni Pico della Mirandola, Erazm z Rotterdamu czy Michel de Montaigne.

 Ilustracja odcinka autorstwa naszych Gości.

]]> Zapraszamy na pierwszy odcinek PF w siódmym roku naszej działalności, bo oto stuknęło nam sześciolecie. Ale to nic wobec dostojnego jubileuszu 25-lecia działalności naszych Rozmówców: Joanny Górskiej i Rafała Góralskiego z Galerii Rusz - inicjatywy artystycznej, która przez ostatnie dwadzieścia pięć lat na stałe wrosła w tkankę naszego miasta.

Gawęzimy o tym, jak eksponuje się sztukę w sferze publicznej, jakie taka sztuka wywołuje reakcje i z jakimi wiąże się wyzwaniami. Przyjrzymy się też jak zmieniała się działalność Galerii Rusz przez bez mała trzy dekady. 

Po raz kolejny próbujemy do mikrofonu opowiedzieć o sztukach wizualnych, ale warto podkreślić, że nasi Goście  mają korzenie nie tylko artystyczne, ale także socjologiczne i bardzo chętnie sięgają po kontekst psychologiczny czy filozoficzny, a ich przekaz dotyka ważnych zagadnień egzystencjalnych. Głęboko wierzymy, że przekaz Galerii Rusz jest głęboko humanistyczny, w pierwotnym filozoficznym sensie, który nadali mu wielcy humaniści: Giovanni Pico della Mirandola, Erazm z Rotterdamu czy Michel de Montaigne.

 Ilustracja odcinka autorstwa naszych Gości.

]]> Joanna Górska, Rafał Góralski (Galeria Rusz), Marcin Zdrenka Buzzsprout-18764980 Mon, 02 Mar 2026 04:00:00 +0100 2509 Galeria Rusz, bilbord, sztuka, obraz, przestrzeń miejska, humanizm 171 full false O twierdzy Toruń | PF 170 O twierdzy Toruń | PF 170 Zapraszamy na pogawędkę z Adamem Kowalkowskim, który oprócz tego, że jest doktorantem historii w Akademii Artium Humaniorum (Szkole Doktorskiej Nauk Humanistycznych, Teologicznych i Artystycznych UMK), pracuje także w Muzeum Okręgowym w Toruniu – Muzeum Twierdzy Toruń.

Jest więc najlepszą osobą do tego, by opowiedzieć nam o fortyfikacjach naszego miasta, o których nie tylko turyści, ale i mieszkańcy mają niekiedy nikłe pojęcie.

Gadamy o barbakanach, bunkrach, bastydach i wielu innych ciekawych rzeczach (nie tylko zaczynających się na literę ‘b’).

Grafikę ilustracyjną zapożyczyliśmy z oficjalnego profilu FB Muzeum.

]]> Zapraszamy na pogawędkę z Adamem Kowalkowskim, który oprócz tego, że jest doktorantem historii w Akademii Artium Humaniorum (Szkole Doktorskiej Nauk Humanistycznych, Teologicznych i Artystycznych UMK), pracuje także w Muzeum Okręgowym w Toruniu – Muzeum Twierdzy Toruń.

Jest więc najlepszą osobą do tego, by opowiedzieć nam o fortyfikacjach naszego miasta, o których nie tylko turyści, ale i mieszkańcy mają niekiedy nikłe pojęcie.

Gadamy o barbakanach, bunkrach, bastydach i wielu innych ciekawych rzeczach (nie tylko zaczynających się na literę ‘b’).

Grafikę ilustracyjną zapożyczyliśmy z oficjalnego profilu FB Muzeum.

]]> Adam Kowalkowski, Marcin T. Zdrenka Buzzsprout-18589466 Mon, 09 Feb 2026 04:00:00 +0100 1846 historia, Toruń, twierdza, fortyfikacje, Muzeum Okręgowe, muzealnictwo 170 full false O solidarności i nowoczesności | PF 169 O solidarności i nowoczesności | PF 169 Gawędzimy z Dr. Jackiem Kołtanem, filozofem i politologiem, od 2008 roku związanym z Europejskim Centrum Solidarności w Gdańsku. Głównym tematem jest najnowsza monografia naszego Gościa pt. „Solidarność i nowoczesność. Przemiany pojęcia solidarności od rewolucji francuskiej do pokojowej rewolucji 1980 roku”, ECS , Gdańsk 2025. To pierwsze wyczerpujące studium poświęcone idei solidarności, prezentujące jej historię w ciągu ostatnich 250 lat. Nasz rozmówca chce nas przekonać, że solidarność pozostaje pojęciem mglistym, ale stanowi istotny element projektu nowoczesności.

Dr. Kołtana mogliście już posłuchać w odcinku PF 106 O idei solidarności, który możecie znaleźć tutaj. Wtedy jeszcze omawiana monografia nie była jeszcze ukończona.  

Rozmowa jest skrótem nagrania ze spotkania, które odbyło się w Bibliotece ECS 12 grudnia 2025. Dziękujemy ECS za wsparcie techniczne w rejestracji rozmowy.

Do ilustracji wykorzystaliśmy parafrazę grafiki z okładki omawianej książki, zapożyczoną z plakatu Karla Marii Stadlera „Heraus mit dem Frauenwahlrecht” z roku 1914.

Patronat medialny Pogawędnika:
Dwumiesięcznik i portal internetowy "Filozofuj!"
https://filozofuj.eu/ 

Dziękujemy za wsparcie naszym wiernym Patronom i Patronkom:
Andrzejowi Dziedzicowi, Marcinowi Lorancowi, Robertowi Małeckiemu, Maciejowi Michałowskiemu, Marcinowi Sadłowskiemu, Annie Waw oraz grupie Darczyńców anonimowych.

]]> Gawędzimy z Dr. Jackiem Kołtanem, filozofem i politologiem, od 2008 roku związanym z Europejskim Centrum Solidarności w Gdańsku. Głównym tematem jest najnowsza monografia naszego Gościa pt. „Solidarność i nowoczesność. Przemiany pojęcia solidarności od rewolucji francuskiej do pokojowej rewolucji 1980 roku”, ECS , Gdańsk 2025. To pierwsze wyczerpujące studium poświęcone idei solidarności, prezentujące jej historię w ciągu ostatnich 250 lat. Nasz rozmówca chce nas przekonać, że solidarność pozostaje pojęciem mglistym, ale stanowi istotny element projektu nowoczesności.

Dr. Kołtana mogliście już posłuchać w odcinku PF 106 O idei solidarności, który możecie znaleźć tutaj. Wtedy jeszcze omawiana monografia nie była jeszcze ukończona.  

Rozmowa jest skrótem nagrania ze spotkania, które odbyło się w Bibliotece ECS 12 grudnia 2025. Dziękujemy ECS za wsparcie techniczne w rejestracji rozmowy.

Do ilustracji wykorzystaliśmy parafrazę grafiki z okładki omawianej książki, zapożyczoną z plakatu Karla Marii Stadlera „Heraus mit dem Frauenwahlrecht” z roku 1914.

Patronat medialny Pogawędnika:
Dwumiesięcznik i portal internetowy "Filozofuj!"
https://filozofuj.eu/ 

Dziękujemy za wsparcie naszym wiernym Patronom i Patronkom:
Andrzejowi Dziedzicowi, Marcinowi Lorancowi, Robertowi Małeckiemu, Maciejowi Michałowskiemu, Marcinowi Sadłowskiemu, Annie Waw oraz grupie Darczyńców anonimowych.

]]> Jacek Kołtan, Marcin T. Zdrenka Buzzsprout-18413829 Mon, 19 Jan 2026 04:00:00 +0100 3330 solidarność, historia idei, nowoczesność, emancypacja, filozofia, socjologia 169 full false O pierwszych dniach wojny. Zapiski z charkowskiego uniwersytetu | PF 168 O pierwszych dniach wojny. Zapiski z charkowskiego uniwersytetu | PF 168 W ostatnim odcinku Pogawędnika Filozoficznego w roku 2025 rozmawiamy o  pierwszych dniach pełnoskalowej wojny w Ukrainie  z docent Zofią Butko,  prodziekan Wydziału Filologicznego ds. współpracy z zagranicą Charkowskiego Uniwersytetu Narodowego im. Wasyla Karazina. 

Głównym tematem rozmowy jest studencki projekt "Dziennik czasów wojny" opisujący doświadczenia młodych ludzi po napaści Rosji na Ukrainę. Zastanawiamy się, jaką funkcję pełni ów projekt – dokumentacyjną, tożsamościową, czy może terapeutyczną. Rozmawiamy również o życiu na uniwersytecie, a także czego z  tych zapisków dowiadujemy się o ludzkiej naturze i czy można wybaczyć zło.

Do ilustracji wykorzytaliśmy zdjęcie budynku Charkowskiego Uniwersytetu Narodowego im. Wasyla Karazina (Харківський національний університет імені Василя Каразіна).

Dodatkowy wątek muzyczny by TL18 from Pixabay.

Patronat medialny Pogawędnika:
Dwumiesięcznik i portal internetowy "Filozofuj!"
https://filozofuj.eu/ 

Dziękujemy za wsparcie naszym wiernym Patronom i Patronkom:
Andrzejowi Dziedzicowi, Marcinowi Lorancowi, Robertowi Małeckiemu, Maciejowi Michałowskiemu, Marcinowi Sadłowskiemu, Annie Waw oraz grupie Darczyńców anonimowych.

]]> W ostatnim odcinku Pogawędnika Filozoficznego w roku 2025 rozmawiamy o  pierwszych dniach pełnoskalowej wojny w Ukrainie  z docent Zofią Butko,  prodziekan Wydziału Filologicznego ds. współpracy z zagranicą Charkowskiego Uniwersytetu Narodowego im. Wasyla Karazina. 

Głównym tematem rozmowy jest studencki projekt "Dziennik czasów wojny" opisujący doświadczenia młodych ludzi po napaści Rosji na Ukrainę. Zastanawiamy się, jaką funkcję pełni ów projekt – dokumentacyjną, tożsamościową, czy może terapeutyczną. Rozmawiamy również o życiu na uniwersytecie, a także czego z  tych zapisków dowiadujemy się o ludzkiej naturze i czy można wybaczyć zło.

Do ilustracji wykorzytaliśmy zdjęcie budynku Charkowskiego Uniwersytetu Narodowego im. Wasyla Karazina (Харківський національний університет імені Василя Каразіна).

Dodatkowy wątek muzyczny by TL18 from Pixabay.

Patronat medialny Pogawędnika:
Dwumiesięcznik i portal internetowy "Filozofuj!"
https://filozofuj.eu/ 

Dziękujemy za wsparcie naszym wiernym Patronom i Patronkom:
Andrzejowi Dziedzicowi, Marcinowi Lorancowi, Robertowi Małeckiemu, Maciejowi Michałowskiemu, Marcinowi Sadłowskiemu, Annie Waw oraz grupie Darczyńców anonimowych.

]]> Zofia Butko, Adam Grzeliński Buzzsprout-18395051 Mon, 29 Dec 2025 04:00:00 +0100 2086 Ukraina, uniwersytet, wojna, literatura, zapiski, pamiętniki 168 full false O rodzimowierstwie | PF 167 O rodzimowierstwie | PF 167 Zapraszamy na rozmowę o rodzimowierstwie. Naszym Gościem jest prof. Piotr Grochowski z Katedry Kulturoznawstwa Instytutu Nauk o Kulturze UMK, autor głośnej książki pt. „Polskie rodzimowierstwo. Dziedzictwo przedchrześcijańskich Słowian w świecie późnej nowoczesności”, Toruń 2025.

Gawędzimy o wierze dawnych Słowian, kontrowersjach z związanych z jej rekonstrukcją. Próbujemy odpowiedzieć na pytanie czy istnieje rodzimowiercza teologia, dlaczego rodzimowierswto różni się od zwykłych rekonstrukcji historycznych, jaka rolę odgrywa fakt, że żyjemy w późnej nowoczesności i czy możemy mówić o modzie na słowiańszczyznę.

Do ilustracji wykorzystano fotografię żercy podczas jednego z obrzędów, a w nagraniu – fragmenty rodzimowierczych pieśni obrzędowych, nagranych przez Autora podczas badań terenowych.


Patronat medialny Pogawędnika:
Dwumiesięcznik i portal internetowy "Filozofuj!"
https://filozofuj.eu/ 

Dziękujemy za wsparcie naszym wiernym Patronom i Patronkom:
Andrzejowi Dziedzicowi, Marcinowi Lorancowi, Robertowi Małeckiemu, Maciejowi Michałowskiemu, Marcinowi Sadłowskiemu, Annie Waw oraz grupie Darczyńców anonimowych.

]]> Zapraszamy na rozmowę o rodzimowierstwie. Naszym Gościem jest prof. Piotr Grochowski z Katedry Kulturoznawstwa Instytutu Nauk o Kulturze UMK, autor głośnej książki pt. „Polskie rodzimowierstwo. Dziedzictwo przedchrześcijańskich Słowian w świecie późnej nowoczesności”, Toruń 2025.

Gawędzimy o wierze dawnych Słowian, kontrowersjach z związanych z jej rekonstrukcją. Próbujemy odpowiedzieć na pytanie czy istnieje rodzimowiercza teologia, dlaczego rodzimowierswto różni się od zwykłych rekonstrukcji historycznych, jaka rolę odgrywa fakt, że żyjemy w późnej nowoczesności i czy możemy mówić o modzie na słowiańszczyznę.

Do ilustracji wykorzystano fotografię żercy podczas jednego z obrzędów, a w nagraniu – fragmenty rodzimowierczych pieśni obrzędowych, nagranych przez Autora podczas badań terenowych.


Patronat medialny Pogawędnika:
Dwumiesięcznik i portal internetowy "Filozofuj!"
https://filozofuj.eu/ 

Dziękujemy za wsparcie naszym wiernym Patronom i Patronkom:
Andrzejowi Dziedzicowi, Marcinowi Lorancowi, Robertowi Małeckiemu, Maciejowi Michałowskiemu, Marcinowi Sadłowskiemu, Annie Waw oraz grupie Darczyńców anonimowych.

]]> Piotr Grochowski, Marcin T. Zdrenka Buzzsprout-18272521 Mon, 08 Dec 2025 04:00:00 +0100 2864 rodzimowierstwo, rodzima wiara, dawne wierzenia, Słowianie, teologia, historia, kulturoznawstwo 167 full false O rewolucji smutku, czyli Hugonie Ballu | PF 166 O rewolucji smutku, czyli Hugonie Ballu | PF 166 Zapraszamy na pogawędkę o Hugonie Ballu – artyście, filozofie, publicyście, poecie, teologu, mistyku i współtwórcy dadaizmu. 

Naszą Rozmówczynią jest dr Magdalena Krasińska z Wydziału Filozofii Uniwersytetu Kazimierza Wielkiego w Bydgoszczy, autorka książki Rewolucja smutku. Hugo Ball i dadaistyczna estetyka odkupienia, Bydgoszcz, 2025.

Rozmawiamy o szwajcarskim kabarecie, artystycznym ruchu Dada,  traumie militaryzmu, przemowie pewnego biskupa, biografii Hermana Hessego oraz o tym, kto i o co pokłócił się z twórcą  teologii politycznej – Carlem Schmittem.

Odcinek ilustrujemy fotografią Hugona Balla podczas występu w im Cabaret Voltaire w roku 1916 (Studio-Fotoaufnahme für Einladungspostkarte zu Hugo Balls Auftritt im Cabaret Voltaire 1916 za Wikipedią).

Krótką rekonstrukcję tamtego występu z lat 60-tych można obejrzeć tutaj.

Patronat medialny Pogawędnika:
Dwumiesięcznik i portal internetowy "Filozofuj!"
https://filozofuj.eu/ 

Dziękujemy za wsparcie naszym wiernym Patronom i Patronkom:
Andrzejowi Dziedzicowi, Marcinowi Lorancowi, Robertowi Małeckiemu, Maciejowi Michałowskiemu, Marcinowi Sadłowskiemu, Annie Waw oraz grupie Darczyńców anonimowych.

]]> Zapraszamy na pogawędkę o Hugonie Ballu – artyście, filozofie, publicyście, poecie, teologu, mistyku i współtwórcy dadaizmu. 

Naszą Rozmówczynią jest dr Magdalena Krasińska z Wydziału Filozofii Uniwersytetu Kazimierza Wielkiego w Bydgoszczy, autorka książki Rewolucja smutku. Hugo Ball i dadaistyczna estetyka odkupienia, Bydgoszcz, 2025.

Rozmawiamy o szwajcarskim kabarecie, artystycznym ruchu Dada,  traumie militaryzmu, przemowie pewnego biskupa, biografii Hermana Hessego oraz o tym, kto i o co pokłócił się z twórcą  teologii politycznej – Carlem Schmittem.

Odcinek ilustrujemy fotografią Hugona Balla podczas występu w im Cabaret Voltaire w roku 1916 (Studio-Fotoaufnahme für Einladungspostkarte zu Hugo Balls Auftritt im Cabaret Voltaire 1916 za Wikipedią).

Krótką rekonstrukcję tamtego występu z lat 60-tych można obejrzeć tutaj.

Patronat medialny Pogawędnika:
Dwumiesięcznik i portal internetowy "Filozofuj!"
https://filozofuj.eu/ 

Dziękujemy za wsparcie naszym wiernym Patronom i Patronkom:
Andrzejowi Dziedzicowi, Marcinowi Lorancowi, Robertowi Małeckiemu, Maciejowi Michałowskiemu, Marcinowi Sadłowskiemu, Annie Waw oraz grupie Darczyńców anonimowych.

]]> Magdalena Krasińska, Marcin T. Zdrenka Buzzsprout-18178081 Mon, 17 Nov 2025 04:00:00 +0100 2191 dadaizm, kabaret, filozofia, Hugo Ball, teologia, teozofia, mistyka, poezja 166 full false O fornalstwie, czyli snobizmie opowiedzianym na nowo | PF 165 O fornalstwie, czyli snobizmie opowiedzianym na nowo | PF 165 Zapraszamy do naszego etycznego laboratorium. Przed dekadą, gdy ukazała się książka Sześć cnót mniejszych, którą przygotowaliśmy z Piotrem Domerackim i Marcinem Jaranowskim (Instytut Filozofii UMK w Toruniu), obiecaliśmy sobie, że spróbujemy napisać część drugą, poświęconą mniejszym przywarom. Od dłuższego czasu borykamy się z tym pomysłem, który okazał się trudniejszy niż nam się na początku wydawało. Prace jednak postępują, dlatego już teraz możemy zaprosić do wysłuchania opowieści o jednej z części projektu. Mowa jest o fornalstwie, czyli swojskiej odmianie klasycznego snobizmu, opisywanego przez Williama Thackeraya w „Księdze snobów”.

Zastanawiamy się, czy potrzeba w naszym języku nowego pojęcia, stworzonego sztucznie, ale wychodzącego naprzeciw przekonaniu, że niektóre terminy mogą być już zużyte i potrzebują nowego paliwa, by coś ciekawego mieć nam do powiedzenia i kształtować nasz postawy.

Czym miałoby być fornalstwo moralne? Kim jest fornal? Dlaczego odwołanie się kategorii powożenia furmanką czy powozem z dawnej kultury wiejskiej miałoby nam w XXI wieku w czymkolwiek pomóc? Jak można się fornalstwa charakteru nabawić? Jak można się na nie uodpornić? I co z tym wspólnego mają taksówkarze, szatniarze, nocni portierzy i ciecie?

Odcinek ilustrujemy naszym (i AI) naiwnym wyobrażeniem fornala z opowiadań Marii Dąbrowskiej. Bo obecne  w tamtej literaturze postaci także przydadzą się naszej opowieści.

 

W nagraniu wykorzystaliśmy fragmenty ścieżek dźwiękowych filmów:

 „Ziemia obiecana”, reż. A. Wajda (1974)

„Alternatywy 4”, reż. S. Bareja (1986-87)

„Ogniem i mieczem”, reż. J. Kawalerowicza (1999)

 

Wzmiankowany odcinek „O sztuce płaszczenia się | PF 111” odnajdziecie tutaj,

płytę Łony, Andrzeja Koniecznego i Kacpra Krupy pt. „Taxi” (2023) – tutaj,

film dokumentalny K. Kieślowskiego „Z punktu widzenia nocnego portiera” – tutaj.


Patronat medialny Pogawędnika:
 Dwumiesięcznik i portal internetowy "Filozofuj!"
 https://filozofuj.eu/ 
 

Dziękujemy za wsparcie naszym wiernym Patronom i Patronkom:
 Andrzejowi Dziedzicowi, Marcinowi Lorancowi, Robertowi Małeckiemu, Maciejowi Michałowskiemu, Marcinowi Sadłowskiemu, Annie Waw oraz grupie Darczyńców anonimowych.

 

]]> Zapraszamy do naszego etycznego laboratorium. Przed dekadą, gdy ukazała się książka Sześć cnót mniejszych, którą przygotowaliśmy z Piotrem Domerackim i Marcinem Jaranowskim (Instytut Filozofii UMK w Toruniu), obiecaliśmy sobie, że spróbujemy napisać część drugą, poświęconą mniejszym przywarom. Od dłuższego czasu borykamy się z tym pomysłem, który okazał się trudniejszy niż nam się na początku wydawało. Prace jednak postępują, dlatego już teraz możemy zaprosić do wysłuchania opowieści o jednej z części projektu. Mowa jest o fornalstwie, czyli swojskiej odmianie klasycznego snobizmu, opisywanego przez Williama Thackeraya w „Księdze snobów”.

Zastanawiamy się, czy potrzeba w naszym języku nowego pojęcia, stworzonego sztucznie, ale wychodzącego naprzeciw przekonaniu, że niektóre terminy mogą być już zużyte i potrzebują nowego paliwa, by coś ciekawego mieć nam do powiedzenia i kształtować nasz postawy.

Czym miałoby być fornalstwo moralne? Kim jest fornal? Dlaczego odwołanie się kategorii powożenia furmanką czy powozem z dawnej kultury wiejskiej miałoby nam w XXI wieku w czymkolwiek pomóc? Jak można się fornalstwa charakteru nabawić? Jak można się na nie uodpornić? I co z tym wspólnego mają taksówkarze, szatniarze, nocni portierzy i ciecie?

Odcinek ilustrujemy naszym (i AI) naiwnym wyobrażeniem fornala z opowiadań Marii Dąbrowskiej. Bo obecne  w tamtej literaturze postaci także przydadzą się naszej opowieści.

 

W nagraniu wykorzystaliśmy fragmenty ścieżek dźwiękowych filmów:

 „Ziemia obiecana”, reż. A. Wajda (1974)

„Alternatywy 4”, reż. S. Bareja (1986-87)

„Ogniem i mieczem”, reż. J. Kawalerowicza (1999)

 

Wzmiankowany odcinek „O sztuce płaszczenia się | PF 111” odnajdziecie tutaj,

płytę Łony, Andrzeja Koniecznego i Kacpra Krupy pt. „Taxi” (2023) – tutaj,

film dokumentalny K. Kieślowskiego „Z punktu widzenia nocnego portiera” – tutaj.


Patronat medialny Pogawędnika:
 Dwumiesięcznik i portal internetowy "Filozofuj!"
 https://filozofuj.eu/ 
 

Dziękujemy za wsparcie naszym wiernym Patronom i Patronkom:
 Andrzejowi Dziedzicowi, Marcinowi Lorancowi, Robertowi Małeckiemu, Maciejowi Michałowskiemu, Marcinowi Sadłowskiemu, Annie Waw oraz grupie Darczyńców anonimowych.

 

]]> Marcin T. Zdrenka Buzzsprout-18072404 Mon, 27 Oct 2025 04:00:00 +0100 2129 snobizm, fornalstwo, przywary mniejsze, skaza charakteru 165 full false O mieście jako marce | PF 164 O mieście jako marce | PF 164  W odcinkach O genius loci, czyli wycieczce do Chełmna | PF 97 oraz O mieście, które zadaje pytania | PF 104 próbowaliśmy zmierzyć się z ideą miasta na przykładzie Chełmna i Wałbrzycha. 

Teraz chcieliśmy wysłuchamy kogoś, kto bada idęę miasta od strony tzw. marki.

Naszym Gościem jest dr Michał Grala z Instytutu Dziennikarstwa i Komunikacji Społecznej Uniwersytetu Wrocławskiego, badacz i specjalista od komunikacji wizerunkowej i budowania marki. Rozmawiamy o wyobrażeniach, skojarzeniach i stereotypach związanych z miastem oraz wyzwaniach i zagrożeniach związanych ze snuciem opowieści o nim, nie tylko samych mieszczuchów, ale włodarzy, urbanistów, deweloperów czy mieszkańców.

Rozmowę ilustrujemy nawiązaniem do słynnej kampanii promocyjnej „I love NY” oraz logo zaprojektowanym przez Michaela Grasera, kierując się pomysłem  naszego Rozmówcy.

Patronat medialny Pogawędnika:
Dwumiesięcznik i portal internetowy "Filozofuj!"
https://filozofuj.eu/ 
 
Dziękujemy za wsparcie naszym wiernym Patronom i Patronkom:
Andrzejowi Dziedzicowi, Marcinowi Lorancowi, Robertowi Małeckiemu, Maciejowi Michałowskiemu, Marcinowi Sadłowskiemu, Annie Waw oraz grupie Darczyńców anonimowych.

]]>  W odcinkach O genius loci, czyli wycieczce do Chełmna | PF 97 oraz O mieście, które zadaje pytania | PF 104 próbowaliśmy zmierzyć się z ideą miasta na przykładzie Chełmna i Wałbrzycha. 

Teraz chcieliśmy wysłuchamy kogoś, kto bada idęę miasta od strony tzw. marki.

Naszym Gościem jest dr Michał Grala z Instytutu Dziennikarstwa i Komunikacji Społecznej Uniwersytetu Wrocławskiego, badacz i specjalista od komunikacji wizerunkowej i budowania marki. Rozmawiamy o wyobrażeniach, skojarzeniach i stereotypach związanych z miastem oraz wyzwaniach i zagrożeniach związanych ze snuciem opowieści o nim, nie tylko samych mieszczuchów, ale włodarzy, urbanistów, deweloperów czy mieszkańców.

Rozmowę ilustrujemy nawiązaniem do słynnej kampanii promocyjnej „I love NY” oraz logo zaprojektowanym przez Michaela Grasera, kierując się pomysłem  naszego Rozmówcy.

Patronat medialny Pogawędnika:
Dwumiesięcznik i portal internetowy "Filozofuj!"
https://filozofuj.eu/ 
 
Dziękujemy za wsparcie naszym wiernym Patronom i Patronkom:
Andrzejowi Dziedzicowi, Marcinowi Lorancowi, Robertowi Małeckiemu, Maciejowi Michałowskiemu, Marcinowi Sadłowskiemu, Annie Waw oraz grupie Darczyńców anonimowych.

]]> Michał Grala, Marcin T. Zdrenka Buzzsprout-17957602 Mon, 13 Oct 2025 04:00:00 +0200 2753 miasto, marka, urbanistyka, komunikacja wizerunkowa, stereotyp, idea 164 full false O książce "Idzie wojna? Spodziewaj się najlepszego, przygotuj na najgorsze" | PF 163 O książce "Idzie wojna? Spodziewaj się najlepszego, przygotuj na najgorsze" | PF 163 Rozmawiamy z red. Agnieszką Lichnerowicz, związaną z Radiem TOK FM, w którym  prowadzi m.in. programy „Światopodgląd” i „Wieczorem”. Specjalizuje się w tematyce międzynarodowej oraz w zagadnieniach transformacji społecznych, polityki historycznej i ideologii gospodarczych.

Nasza Gościni jest autorką książki pt.  Idzie wojna? Spodziewaj się najlepszego, przygotuj na najgorsze, która jest zbiorem rozmów z osobami zaznajomionymi z wojną: od wojskowych, przez medyków pola walki, specjalistów od bezpieczeństwa i obrony cywilnej, aż po parę …filozofów.

Rozmowa jes retransmisją spotkania, które odbyło się 13 września 2025 w ramach Gdańskich Targów Książki, odbywających się w Europejskim Centrum Solidarności. 

Dla kontekstu przypominamy dwa starsze odcinki, w których (bezskutecznie) próbowaliśmy sobie poradzić z wybuchem pełnoskalowej wojny w Ukrainie w lutym 2022 oraz rozmawialiśmy z dr. Konradem Rejmanem, który w tamtych dniach opublikował książkę o wojnie i pokoju:

O wojnie i jak niewiele umiemy o niej powiedzieć | PF 67

O etyce radykalnej jako emancypacji wobec wojny i pokoju | PF 70


Patronat medialny Pogawędnika:
 Dwumiesięcznik i portal internetowy "Filozofuj!"
 https://filozofuj.eu/ 
 
Dziękujemy za wsparcie naszym wiernym Patronom i Patronkom:
Andrzejowi Dziedzicowi, Marcinowi Lorancowi, Robertowi Małeckiemu, Maciejowi Michałowskiemu, Marcinowi Sadłowskiemu, Annie Waw oraz grupie Darczyńców anonimowych.

]]> Rozmawiamy z red. Agnieszką Lichnerowicz, związaną z Radiem TOK FM, w którym  prowadzi m.in. programy „Światopodgląd” i „Wieczorem”. Specjalizuje się w tematyce międzynarodowej oraz w zagadnieniach transformacji społecznych, polityki historycznej i ideologii gospodarczych.

Nasza Gościni jest autorką książki pt.  Idzie wojna? Spodziewaj się najlepszego, przygotuj na najgorsze, która jest zbiorem rozmów z osobami zaznajomionymi z wojną: od wojskowych, przez medyków pola walki, specjalistów od bezpieczeństwa i obrony cywilnej, aż po parę …filozofów.

Rozmowa jes retransmisją spotkania, które odbyło się 13 września 2025 w ramach Gdańskich Targów Książki, odbywających się w Europejskim Centrum Solidarności. 

Dla kontekstu przypominamy dwa starsze odcinki, w których (bezskutecznie) próbowaliśmy sobie poradzić z wybuchem pełnoskalowej wojny w Ukrainie w lutym 2022 oraz rozmawialiśmy z dr. Konradem Rejmanem, który w tamtych dniach opublikował książkę o wojnie i pokoju:

O wojnie i jak niewiele umiemy o niej powiedzieć | PF 67

O etyce radykalnej jako emancypacji wobec wojny i pokoju | PF 70


Patronat medialny Pogawędnika:
 Dwumiesięcznik i portal internetowy "Filozofuj!"
 https://filozofuj.eu/ 
 
Dziękujemy za wsparcie naszym wiernym Patronom i Patronkom:
Andrzejowi Dziedzicowi, Marcinowi Lorancowi, Robertowi Małeckiemu, Maciejowi Michałowskiemu, Marcinowi Sadłowskiemu, Annie Waw oraz grupie Darczyńców anonimowych.

]]> Agnieszka Lichnerowicz, Marcin T. Zdrenka Buzzsprout-17914374 Mon, 29 Sep 2025 04:00:00 +0200 3003 wojna, wojsko, obrona cywilna, wojna kogbitywna, wywiad, filozofia 163 full false O tekstach świętych - Omówienie tematu Olimpiady Filozoficznej 2025 | PF 162 O tekstach świętych - Omówienie tematu Olimpiady Filozoficznej 2025 | PF 162 Zapraszamy na trzeci i ostatni odcinek z cyklu pogawędek na tematy Olimpiady Filozoficznej 2025.

Tym razem gościmy dr. hab. Marka Nowaka z Zakładu Filozofii Religii Wydziału Filozofii Uniwersytetu Warszawskiego, opiekuna naukowego tematu nr 11: 

"Księgi święte i ich interpretacja. Czy można interpretować księgi święte? Jakie są stosowane metody? A może wszelka interpretacja jest zabroniona? A może każda lektura i tak jest już interpretacją?"

Do ilustracji wykorzystaliśmy obraz Georgesa de la Toura „Święty Hieronim czytający”.

Patronat medialny Pogawędnika:
 Dwumiesięcznik i portal internetowy "Filozofuj!"
 https://filozofuj.eu/ 
 
Dziękujemy za wsparcie naszym wiernym Patronom i Patronkom:
Andrzejowi Dziedzicowi, Marcinowi Lorancowi, Robertowi Małeckiemu, Maciejowi Michałowskiemu, Marcinowi Sadłowskiemu, Annie Waw oraz grupie Darczyńców anonimowych.

]]> Zapraszamy na trzeci i ostatni odcinek z cyklu pogawędek na tematy Olimpiady Filozoficznej 2025.

Tym razem gościmy dr. hab. Marka Nowaka z Zakładu Filozofii Religii Wydziału Filozofii Uniwersytetu Warszawskiego, opiekuna naukowego tematu nr 11: 

"Księgi święte i ich interpretacja. Czy można interpretować księgi święte? Jakie są stosowane metody? A może wszelka interpretacja jest zabroniona? A może każda lektura i tak jest już interpretacją?"

Do ilustracji wykorzystaliśmy obraz Georgesa de la Toura „Święty Hieronim czytający”.

Patronat medialny Pogawędnika:
 Dwumiesięcznik i portal internetowy "Filozofuj!"
 https://filozofuj.eu/ 
 
Dziękujemy za wsparcie naszym wiernym Patronom i Patronkom:
Andrzejowi Dziedzicowi, Marcinowi Lorancowi, Robertowi Małeckiemu, Maciejowi Michałowskiemu, Marcinowi Sadłowskiemu, Annie Waw oraz grupie Darczyńców anonimowych.

]]> Marek Nowak, Piotr Domeracki Buzzsprout-17839599 Mon, 15 Sep 2025 04:00:00 +0200 1641 filozofia religii, hermeneutyka, interpretacja, teksty święte 162 full false O życiu i śmierci (komentarz do słów Elzenberga) - Omówienie tematu Olimpiady Filozoficznej 2025 | PF 161 O życiu i śmierci (komentarz do słów Elzenberga) - Omówienie tematu Olimpiady Filozoficznej 2025 | PF 161 Zapraszamy na kolejną dyskusję o XXXVIII Olimpiadzie Filozoficznej 2025.  Tym razem rozmawiamy o temacie nr 8: 

Czy zgadzasz się z myślą Elzenberga, że: „śmierć w żaden sposób sama przez się nie jest nieszczęściem, tak samo jak życie samo w sobie nie ma żadnej wartości”
Opiekun naukowy: dr hab. Kinga Kaśkiewicz, prof. UMK.

W dyskusji udział biorą: Piotr Domeracki, Marcin Leźnicki, Dawid Wincław i Marcin T. Zdrenka.

Wspomniany w rozmowie odcinek znajdziecie tutaj: PF 150 - O Instytucie Dobrej Śmierci.

Do ilustracji zapowiedzi wykorzystaliśmy zmodyfikowaną grafikę Williama Blake’a pt. Death’s door .

Patronat medialny Pogawędnika:
 Dwumiesięcznik i portal internetowy "Filozofuj!"
 https://filozofuj.eu/ 
 
Dziękujemy za wsparcie naszym wiernym Patronom i Patronkom:
Andrzejowi Dziedzicowi, Marcinowi Lorancowi, Robertowi Małeckiemu, Maciejowi Michałowskiemu, Marcinowi Sadłowskiemu, Annie Waw oraz grupie Darczyńców anonimowych.

]]> Zapraszamy na kolejną dyskusję o XXXVIII Olimpiadzie Filozoficznej 2025.  Tym razem rozmawiamy o temacie nr 8: 

Czy zgadzasz się z myślą Elzenberga, że: „śmierć w żaden sposób sama przez się nie jest nieszczęściem, tak samo jak życie samo w sobie nie ma żadnej wartości”
Opiekun naukowy: dr hab. Kinga Kaśkiewicz, prof. UMK.

W dyskusji udział biorą: Piotr Domeracki, Marcin Leźnicki, Dawid Wincław i Marcin T. Zdrenka.

Wspomniany w rozmowie odcinek znajdziecie tutaj: PF 150 - O Instytucie Dobrej Śmierci.

Do ilustracji zapowiedzi wykorzystaliśmy zmodyfikowaną grafikę Williama Blake’a pt. Death’s door .

Patronat medialny Pogawędnika:
 Dwumiesięcznik i portal internetowy "Filozofuj!"
 https://filozofuj.eu/ 
 
Dziękujemy za wsparcie naszym wiernym Patronom i Patronkom:
Andrzejowi Dziedzicowi, Marcinowi Lorancowi, Robertowi Małeckiemu, Maciejowi Michałowskiemu, Marcinowi Sadłowskiemu, Annie Waw oraz grupie Darczyńców anonimowych.

]]> Piotr Domeracki, Marcin Leźnicki, Dawid Wincław, Marcin T. Zdrenka Buzzsprout-17767655 Mon, 08 Sep 2025 08:00:00 +0200 2148 życie, śmierć, wartość życia, Henryk Elzenberg, personalizm, wartość najwyższa, aksjologia, Olimpiada Filozoficzna 161 full false O człowieczeństwie dzisiaj. Omówienie tematu Olimpiady Filozoficznej 2025 | PF 160 O człowieczeństwie dzisiaj. Omówienie tematu Olimpiady Filozoficznej 2025 | PF 160 Zapraszamy do krótkiego rozwinięcia tematu XXXVIII Olimpiady Filozoficznej. Chcemy naszą pogawędką pomóc Uczestniczkom i Uczestnikom tej edycji  przygotować się do pierwszego etapu konkursu. Tematu nie wyczerpujemy – ledwie sygnalizujemy niektóre jego elementy.

Omawiamy temat nr 10: Niezależnie od postępu technicznego i nowych wyzwań związanych z tzw. sztuczną inteligencją, w mocy pozostaje klasyczne pytanie o człowieczeństwo. Czym jest człowieczeństwo dzisiaj?

W dyskusji udział biorą: Piotr Domeracki, Marcin Leźnicki, Dawid Wincław i Marcin T. Zdrenka.

W rozmowie wspominamy pogawędkę pt. "„O osobie bez osoby, czyli myśli impersonalnej” | PF 123.

Do ilustracji wykorzystaliśmy zmodyfikowaną nową wizję "Człowieka witruwiańskiego" Leonarda da Vinci, zaproponowaną przez AI – Sora.


Patronat medialny Pogawędnika:
 Dwumiesięcznik i portal internetowy "Filozofuj!"
 https://filozofuj.eu/ 
 
Dziękujemy za wsparcie naszym wiernym Patronom i Patronkom:
Andrzejowi Dziedzicowi, Marcinowi Lorancowi, Robertowi Małeckiemu, Maciejowi Michałowskiemu, Marcinowi Sadłowskiemu, Annie Waw oraz grupie Darczyńców anonimowych.

]]> Zapraszamy do krótkiego rozwinięcia tematu XXXVIII Olimpiady Filozoficznej. Chcemy naszą pogawędką pomóc Uczestniczkom i Uczestnikom tej edycji  przygotować się do pierwszego etapu konkursu. Tematu nie wyczerpujemy – ledwie sygnalizujemy niektóre jego elementy.

Omawiamy temat nr 10: Niezależnie od postępu technicznego i nowych wyzwań związanych z tzw. sztuczną inteligencją, w mocy pozostaje klasyczne pytanie o człowieczeństwo. Czym jest człowieczeństwo dzisiaj?

W dyskusji udział biorą: Piotr Domeracki, Marcin Leźnicki, Dawid Wincław i Marcin T. Zdrenka.

W rozmowie wspominamy pogawędkę pt. "„O osobie bez osoby, czyli myśli impersonalnej” | PF 123.

Do ilustracji wykorzystaliśmy zmodyfikowaną nową wizję "Człowieka witruwiańskiego" Leonarda da Vinci, zaproponowaną przez AI – Sora.


Patronat medialny Pogawędnika:
 Dwumiesięcznik i portal internetowy "Filozofuj!"
 https://filozofuj.eu/ 
 
Dziękujemy za wsparcie naszym wiernym Patronom i Patronkom:
Andrzejowi Dziedzicowi, Marcinowi Lorancowi, Robertowi Małeckiemu, Maciejowi Michałowskiemu, Marcinowi Sadłowskiemu, Annie Waw oraz grupie Darczyńców anonimowych.

]]> Buzzsprout-17717195 Mon, 01 Sep 2025 04:00:00 +0200 1428 160 full false O janusowym obliczu Johna Tolanda | PF 159 O janusowym obliczu Johna Tolanda | PF 159 Zapraszamy na pogawędkę o pewnym irlandzkim filozoficznym skandaliście. 

Znany jest tylko jeden portret Johna Tolanda (1670-1722), uważanego dziś za najwybitniejszego irlandzkiego filozofa. Urodzony i wychowany na irlandzkim półwyspie Inishowen, podróżował po jedenastu stolicach Europy. Władał dziesięcioma językami, a mimo to nieustannie fascynował się swoim ojczystym językiem gaelickiem, którego starożytną mądrość zgłębiał w licznych traktatach. Zaprzysięgły wróg religijnej ortodoksji, a jednocześnie obsesyjnie zainteresowany intelektualnymi źródłami religii. Autor "Chrześcijaństwa bez tajemnic", a jednak rzadko który chrześcijanin był bardziej tajemniczy. 

Oto Toland – uczeń Locke’a, korespondent Leibniza, przenikliwy erudyta o niebywale rozległych zainteresowaniach, awanturnik w filozoficznym gaju.

Właśnie ukazał się przekład dzieła Tolanda „Chrześcijaństwo bez tajemnic”. Prace nad przygotowaniem polskiej edycji prowadzone były w ramach grantu „Filozofia brytyjska XVII i XVIII wieku” w programie Ministra Nauki i Szkolnictwa Wyższego  pod nazwą „Narodowy Program Rozwoju Humanistyki” w latach 2020–2024, nr projektu 22H 18 0172 87, kierownik projektu: prof. dr hab. Adam Grzeliński


Muzyka i dodatkowe dźwięki za: u_v0z5tonc8a, fragment koncertu A. Vivaldiego A-moll RV 52 (za: Gregor Quendel) z serwisu Pixabay.

Patronat medialny Pogawędnika:
 Dwumiesięcznik i portal internetowy "Filozofuj!"
 https://filozofuj.eu/ 
 
Dziękujemy za wsparcie naszym wiernym Patronom i Patronkom:
Andrzejowi Dziedzicowi, Marcinowi Lorancowi, Robertowi Małeckiemu, Maciejowi Michałowskiemu, Marcinowi Sadłowskiemu, Annie Waw oraz grupie Darczyńców anonimowych.

]]> Zapraszamy na pogawędkę o pewnym irlandzkim filozoficznym skandaliście. 

Znany jest tylko jeden portret Johna Tolanda (1670-1722), uważanego dziś za najwybitniejszego irlandzkiego filozofa. Urodzony i wychowany na irlandzkim półwyspie Inishowen, podróżował po jedenastu stolicach Europy. Władał dziesięcioma językami, a mimo to nieustannie fascynował się swoim ojczystym językiem gaelickiem, którego starożytną mądrość zgłębiał w licznych traktatach. Zaprzysięgły wróg religijnej ortodoksji, a jednocześnie obsesyjnie zainteresowany intelektualnymi źródłami religii. Autor "Chrześcijaństwa bez tajemnic", a jednak rzadko który chrześcijanin był bardziej tajemniczy. 

Oto Toland – uczeń Locke’a, korespondent Leibniza, przenikliwy erudyta o niebywale rozległych zainteresowaniach, awanturnik w filozoficznym gaju.

Właśnie ukazał się przekład dzieła Tolanda „Chrześcijaństwo bez tajemnic”. Prace nad przygotowaniem polskiej edycji prowadzone były w ramach grantu „Filozofia brytyjska XVII i XVIII wieku” w programie Ministra Nauki i Szkolnictwa Wyższego  pod nazwą „Narodowy Program Rozwoju Humanistyki” w latach 2020–2024, nr projektu 22H 18 0172 87, kierownik projektu: prof. dr hab. Adam Grzeliński


Muzyka i dodatkowe dźwięki za: u_v0z5tonc8a, fragment koncertu A. Vivaldiego A-moll RV 52 (za: Gregor Quendel) z serwisu Pixabay.

Patronat medialny Pogawędnika:
 Dwumiesięcznik i portal internetowy "Filozofuj!"
 https://filozofuj.eu/ 
 
Dziękujemy za wsparcie naszym wiernym Patronom i Patronkom:
Andrzejowi Dziedzicowi, Marcinowi Lorancowi, Robertowi Małeckiemu, Maciejowi Michałowskiemu, Marcinowi Sadłowskiemu, Annie Waw oraz grupie Darczyńców anonimowych.

]]> Adam Grzeliński Buzzsprout-17679455 Mon, 18 Aug 2025 04:00:00 +0200 2093 Toland, filozofia, empiryzm, panteizm, krytyka chrześcijaństwa, Irlandia, wolnomyślicielstwo 159 full false O Olendrach, czyli naszych nieco zapomnianych sąsiadach | PF 158 O Olendrach, czyli naszych nieco zapomnianych sąsiadach | PF 158 Zapraszamy na wycieczkę do Olenderskiego Parku Etnograficznego w Wielkiej Nieszawce koło Torunia.

Kim byli Olendrzy? Dlaczego i kiedy przybyli do Polski? Czego tu szukali i co po sobie zostawili? Jak układały się ich relacje z okoliczną ludnością? Kiedy i dlaczego zniknęli z naszego kraju? Na te wszystkie pytania próbujemy odpowiedzieć z naszą Przewodniczką – Joanną Sójką, historyczką sztuki i muzealniczką z Muzeum Etnograficznego im. Marii Znamierowskiej-Prufferowej w Toruniu.

Patronat medialny Pogawędnika:
 Dwumiesięcznik i portal internetowy "Filozofuj!"
 https://filozofuj.eu/ 
 
Dziękujemy za wsparcie naszym wiernym Patronom i Patronkom:
Andrzejowi Dziedzicowi, Marcinowi Lorancowi, Robertowi Małeckiemu, Maciejowi Michałowskiemu, Marcinowi Sadłowskiemu, Annie Waw oraz grupie Darczyńców anonimowych.

]]> Zapraszamy na wycieczkę do Olenderskiego Parku Etnograficznego w Wielkiej Nieszawce koło Torunia.

Kim byli Olendrzy? Dlaczego i kiedy przybyli do Polski? Czego tu szukali i co po sobie zostawili? Jak układały się ich relacje z okoliczną ludnością? Kiedy i dlaczego zniknęli z naszego kraju? Na te wszystkie pytania próbujemy odpowiedzieć z naszą Przewodniczką – Joanną Sójką, historyczką sztuki i muzealniczką z Muzeum Etnograficznego im. Marii Znamierowskiej-Prufferowej w Toruniu.

Patronat medialny Pogawędnika:
 Dwumiesięcznik i portal internetowy "Filozofuj!"
 https://filozofuj.eu/ 
 
Dziękujemy za wsparcie naszym wiernym Patronom i Patronkom:
Andrzejowi Dziedzicowi, Marcinowi Lorancowi, Robertowi Małeckiemu, Maciejowi Michałowskiemu, Marcinowi Sadłowskiemu, Annie Waw oraz grupie Darczyńców anonimowych.

]]> Joanna Sójka, Marcin T. Zdrenka Buzzsprout-17522086 Mon, 04 Aug 2025 04:00:00 +0200 1912 Olendrzy, mennonici, etnografia, historia, Toruń, Wielka Nieszawka, muzeum, Park Olenderski, Muzeum Etnograficzne w Toruniu 158 full false O przeplotach polifonii perspektyw | PF 157 O przeplotach polifonii perspektyw | PF 157 Zapraszamy na opowieść o ogólnopolskiej konferencji naukowej, zorganizowanej przez  Studenckie Filozoficzne Koło Naukowe UMK, Instytut Filozofii UMK, Instytut Socjologii UMK oraz Szkołę Doktorską UKEN w Krakowie, pt. „Przeploty polifonii perspektyw II”.

Gościmy Marię Urbaniak, Rafała Węża oraz Jeremiego F. Rybickiego. Głos dadzą także Julia Piszcz oraz inne osoby studiujące w naszym Instytucie i goszczące na Konferencji.

Korzystamy z okazji by skierować tutaj serdeczne podziękowania p. Renacie Godlewskiej, która, jako fachowa siła Sekretariatu Instytutu Filozofii UMK pomogła przeprowadzić organizację Konferencji przez wszystkie trudności i rafy.

Patronat medialny Pogawędnika:
 Dwumiesięcznik i portal internetowy "Filozofuj!"
 https://filozofuj.eu/ 
 
Dziękujemy za wsparcie naszym wiernym Patronom i Patronkom:
Andrzejowi Dziedzicowi, Przemysławowi Głuchowskiemu, Łukaszowi Jarczewskiemu, Witoldowi Klimczakowi, Marcinowi Lorancowi, Robertowi Małeckiemu, Alicji Markowskiej, Maciejowi Michałowskiemu, Paulinie Matysiak, Klaudii Noworzyń, Marcinowi Sadłowskiemu, Annie Waw oraz grupie Darczyńców anonimowych.


]]> Zapraszamy na opowieść o ogólnopolskiej konferencji naukowej, zorganizowanej przez  Studenckie Filozoficzne Koło Naukowe UMK, Instytut Filozofii UMK, Instytut Socjologii UMK oraz Szkołę Doktorską UKEN w Krakowie, pt. „Przeploty polifonii perspektyw II”.

Gościmy Marię Urbaniak, Rafała Węża oraz Jeremiego F. Rybickiego. Głos dadzą także Julia Piszcz oraz inne osoby studiujące w naszym Instytucie i goszczące na Konferencji.

Korzystamy z okazji by skierować tutaj serdeczne podziękowania p. Renacie Godlewskiej, która, jako fachowa siła Sekretariatu Instytutu Filozofii UMK pomogła przeprowadzić organizację Konferencji przez wszystkie trudności i rafy.

Patronat medialny Pogawędnika:
 Dwumiesięcznik i portal internetowy "Filozofuj!"
 https://filozofuj.eu/ 
 
Dziękujemy za wsparcie naszym wiernym Patronom i Patronkom:
Andrzejowi Dziedzicowi, Przemysławowi Głuchowskiemu, Łukaszowi Jarczewskiemu, Witoldowi Klimczakowi, Marcinowi Lorancowi, Robertowi Małeckiemu, Alicji Markowskiej, Maciejowi Michałowskiemu, Paulinie Matysiak, Klaudii Noworzyń, Marcinowi Sadłowskiemu, Annie Waw oraz grupie Darczyńców anonimowych.


]]> Maria Urbaniak, Rafał Wąż, Jeremi F. Rybicki, Marcin T. Zdrenka Buzzsprout-17521765 Mon, 21 Jul 2025 04:00:00 +0200 2184 polifonia, przeploty, filozofia, socjologia, teorie krytyczne, neomarksizm, feminizm, konferencja 157 full false O studiowaniu filozofii w Toruniu - opowieść Absolwentów 2000 | PF 156 O studiowaniu filozofii w Toruniu - opowieść Absolwentów 2000 | PF 156 Zapraszamy do wysłuchania opowieści Absolwentek i Absolwentów filozofii z rocznika 2000, a więc osób mających ćwierćwiekowy dystans do czasów studenckich.

Co dziś robią? Kim są? Co im filozofia dała? Czego ich nauczyła? A może czegoś pozbawiła? Dlaczego także dziś warto ją studiować? I dlaczego warto to robić w Instytucie Filozofii UMK Toruniu?

Naszymi Rozmówczyniami i Rozmówcami są: Tomasz Klejna, Anna Dukowska, Joanna Książek, Beata Jasudowicz, Piotr Zegarski i Magda Sośnicka.


Patronat medialny Pogawędnika:
Dwumiesięcznik i portal internetowy "Filozofuj!"
https://filozofuj.eu/ 

Dziękujemy za wsparcie naszym wiernym Patronom i Patronkom:
Andrzejowi Dziedzicowi, Przemysławowi Głuchowskiemu, Łukaszowi Jarczewskiemu, Witoldowi Klimczakowi, Marcinowi Lorancowi, Robertowi Małeckiemu, Alicji Markowskiej, Maciejowi Michałowskiemu, Paulinie Matysiak, Klaudii Noworzyń, Marcinowi Sadłowskiemu, Annie Waw oraz grupie Darczyńców anonimowych.

]]> Zapraszamy do wysłuchania opowieści Absolwentek i Absolwentów filozofii z rocznika 2000, a więc osób mających ćwierćwiekowy dystans do czasów studenckich.

Co dziś robią? Kim są? Co im filozofia dała? Czego ich nauczyła? A może czegoś pozbawiła? Dlaczego także dziś warto ją studiować? I dlaczego warto to robić w Instytucie Filozofii UMK Toruniu?

Naszymi Rozmówczyniami i Rozmówcami są: Tomasz Klejna, Anna Dukowska, Joanna Książek, Beata Jasudowicz, Piotr Zegarski i Magda Sośnicka.


Patronat medialny Pogawędnika:
Dwumiesięcznik i portal internetowy "Filozofuj!"
https://filozofuj.eu/ 

Dziękujemy za wsparcie naszym wiernym Patronom i Patronkom:
Andrzejowi Dziedzicowi, Przemysławowi Głuchowskiemu, Łukaszowi Jarczewskiemu, Witoldowi Klimczakowi, Marcinowi Lorancowi, Robertowi Małeckiemu, Alicji Markowskiej, Maciejowi Michałowskiemu, Paulinie Matysiak, Klaudii Noworzyń, Marcinowi Sadłowskiemu, Annie Waw oraz grupie Darczyńców anonimowych.

]]> Tomasz Klejna, Anna Dukowska, Joanna Książek, Beata Jasudowicz, Piotr Zegarski, Magda Sośnicka. Buzzsprout-17388689 Mon, 30 Jun 2025 04:00:00 +0200 1186 filozofia, studia, absolwenci, kariera 156 full false O magii i piśmie | PF 155 O magii i piśmie | PF 155 Zapraszamy na wieczór autorski.

Nasz Gość - dr Michał Rydlewski (Uniwersytet Wrocławski), opowiada o swojej książce „Magia i pismo. O dwóch odmianach komunikowania: obrazowym i pojęciowym”, która ukazała się w prestiżowej „Złotej Serii Uniwersytetu Wrocławskiego”.

Jest mowa o myśleniu magicznym, które – jak się okazuje wcale nie zniknęło z naszego nowoczesnego czy ponowoczesnego świata, o tym, dlaczego takie myślenie pomaga przeżyć żałobę, jakie ma mroczne strony i co z tym wspólnego ma posthumanizm i antropologia animistyczna.

Rozmowę prowadzi prof. Włodzimierze Pessel z Instytutu Kultury Polskiej Uniwersytetu Warszawskiego.

Spotkanie zorganizowano w ramach seminarium im. Piotra Kowalskiego w Lądku-Zdroju, o którego wcześniejszej edycji możecie posłuchać w odcinku pt. O leniach i bumelantach (a właściwie konferencji o nich) | PF 77, zaś samego Autora poznać bliżej w pogawędce O humanistycznym nomadzie | PF 40.

Patronat medialny Pogawędnika:
Dwumiesięcznik i portal internetowy "Filozofuj!"
https://filozofuj.eu/ 

Dziękujemy za wsparcie naszym wiernym Patronom i Patronkom:
Andrzejowi Dziedzicowi, Przemysławowi Głuchowskiemu, Łukaszowi Jarczewskiemu, Witoldowi Klimczakowi, Marcinowi Lorancowi, Robertowi Małeckiemu, Alicji Markowskiej, Maciejowi Michałowskiemu, Paulinie Matysiak, Klaudii Noworzyń, Marcinowi Sadłowskiemu, Annie Waw oraz grupie Darczyńców anonimowych.

]]> Zapraszamy na wieczór autorski.

Nasz Gość - dr Michał Rydlewski (Uniwersytet Wrocławski), opowiada o swojej książce „Magia i pismo. O dwóch odmianach komunikowania: obrazowym i pojęciowym”, która ukazała się w prestiżowej „Złotej Serii Uniwersytetu Wrocławskiego”.

Jest mowa o myśleniu magicznym, które – jak się okazuje wcale nie zniknęło z naszego nowoczesnego czy ponowoczesnego świata, o tym, dlaczego takie myślenie pomaga przeżyć żałobę, jakie ma mroczne strony i co z tym wspólnego ma posthumanizm i antropologia animistyczna.

Rozmowę prowadzi prof. Włodzimierze Pessel z Instytutu Kultury Polskiej Uniwersytetu Warszawskiego.

Spotkanie zorganizowano w ramach seminarium im. Piotra Kowalskiego w Lądku-Zdroju, o którego wcześniejszej edycji możecie posłuchać w odcinku pt. O leniach i bumelantach (a właściwie konferencji o nich) | PF 77, zaś samego Autora poznać bliżej w pogawędce O humanistycznym nomadzie | PF 40.

Patronat medialny Pogawędnika:
Dwumiesięcznik i portal internetowy "Filozofuj!"
https://filozofuj.eu/ 

Dziękujemy za wsparcie naszym wiernym Patronom i Patronkom:
Andrzejowi Dziedzicowi, Przemysławowi Głuchowskiemu, Łukaszowi Jarczewskiemu, Witoldowi Klimczakowi, Marcinowi Lorancowi, Robertowi Małeckiemu, Alicji Markowskiej, Maciejowi Michałowskiemu, Paulinie Matysiak, Klaudii Noworzyń, Marcinowi Sadłowskiemu, Annie Waw oraz grupie Darczyńców anonimowych.

]]> Michał Rydlewski, Włodzimierz Pessel Buzzsprout-17296296 Mon, 23 Jun 2025 04:00:00 +0200 2521 antropologia, etnologia, filozofia, magia, pismo, myślenie magiczne, posthumanizm, szkoła poznańska 155 full false O smakach Torunia | PF 154 O smakach Torunia | PF 154 Zapraszamy na kulinarną wycieczkę po Toruniu i regionie.

Naszymi Przewodniczkami są Agnieszka Michałowska  (Akademia Kulinarna), Marta Sikorska i Sonia Tlili z profilu „Foodbook. Smaki Torunia”. Jak przystało na archeolożkę, historyczkę i antropolożkę kulturową – nie gawędzimy tylko o jedzeniu, ale także o jego historii, specyfice kuchni regionalnej, pewnej tajemniczej kobiecie z Grudziądza, która napisała w 1866 roku popularną książkę kucharską, pt. „Marta. Godna zaufania doradczyni w sztuce kulinarnej i w wielu innych dziedzinach gospodarstwa domowego”. Wspominamy mityczny rybny sos garum, którego używali starożytni Rzymianie, słuchamy o magdeburskiej kapuście, rzepkach teltówkach, dowiadujemy się czym jest glomza i co wspólnego z kulinarnymi modami ma socjolog Thorstein Veblen. 

Patronat medialny Pogawędnika:
Dwumiesięcznik i portal internetowy "Filozofuj!"
https://filozofuj.eu/ 

Dziękujemy za wsparcie naszym wiernym Patronom i Patronkom:
Andrzejowi Dziedzicowi, Przemysławowi Głuchowskiemu, Łukaszowi Jarczewskiemu, Witoldowi Klimczakowi, Marcinowi Lorancowi, Robertowi Małeckiemu, Alicji Markowskiej, Maciejowi Michałowskiemu, Paulinie Matysiak, Klaudii Noworzyń, Marcinowi Sadłowskiemu, Annie Waw oraz grupie Darczyńców anonimowych.



]]> Zapraszamy na kulinarną wycieczkę po Toruniu i regionie.

Naszymi Przewodniczkami są Agnieszka Michałowska  (Akademia Kulinarna), Marta Sikorska i Sonia Tlili z profilu „Foodbook. Smaki Torunia”. Jak przystało na archeolożkę, historyczkę i antropolożkę kulturową – nie gawędzimy tylko o jedzeniu, ale także o jego historii, specyfice kuchni regionalnej, pewnej tajemniczej kobiecie z Grudziądza, która napisała w 1866 roku popularną książkę kucharską, pt. „Marta. Godna zaufania doradczyni w sztuce kulinarnej i w wielu innych dziedzinach gospodarstwa domowego”. Wspominamy mityczny rybny sos garum, którego używali starożytni Rzymianie, słuchamy o magdeburskiej kapuście, rzepkach teltówkach, dowiadujemy się czym jest glomza i co wspólnego z kulinarnymi modami ma socjolog Thorstein Veblen. 

Patronat medialny Pogawędnika:
Dwumiesięcznik i portal internetowy "Filozofuj!"
https://filozofuj.eu/ 

Dziękujemy za wsparcie naszym wiernym Patronom i Patronkom:
Andrzejowi Dziedzicowi, Przemysławowi Głuchowskiemu, Łukaszowi Jarczewskiemu, Witoldowi Klimczakowi, Marcinowi Lorancowi, Robertowi Małeckiemu, Alicji Markowskiej, Maciejowi Michałowskiemu, Paulinie Matysiak, Klaudii Noworzyń, Marcinowi Sadłowskiemu, Annie Waw oraz grupie Darczyńców anonimowych.



]]> Agnieszka Michałowska, Marta Sikorska, Sonia Tlili, Marcin T. Zdrenka Buzzsprout-17258195 Mon, 09 Jun 2025 04:00:00 +0200 2301 jedzenie, kulinaria, regionalia, smak, historia jedzenia, Toruń, Grudziądz 154 full false O dziurach w pamięci | PF 153 O dziurach w pamięci | PF 153 Filozoficzny namysł nad pamięcią ma bogatą tradycję – zajmowali się nią Fichte, Kierkegaard, Husserl czy Bergson. W ostatnich latach mowa jest wręcz o „złotym wieku badań nad pamięcią”.

Podobnie o procesach zapominania powiedziano i napisano wiele; niemal każdy słyszał o wywodzonym z psychologii mechanizmie wyparcia oraz jego psychoanalitycznych rozwinięciach. My jednak chcemy pójść inną drogą i skupić się na pojęciu dziury. Zastanamiamy się, czy dziura, wyrwa, wnka i nisza mogą być przydatnymi pojęciami w rozważaniach o pamięci i zapominaniu.

Pogawędka jest w istocie rekomendacją pewnej lektury.

Pozycje wspomniane w audycji:

Zygmunt Freud, O mechanizmach neuroz obronnych, 1894. 

Roberto Casati, Achille Varzi, Holes and Other Superficialities, 1994.

Zofia Rosińska (red.), Pamięć w filozofii XX wieku, 2016

Sergiej Lebiediew, Granice zapomnienia, przeł. G. Szymczak, 2018.


Patronat medialny Pogawędnika:
Dwumiesięcznik i portal internetowy "Filozofuj!"
https://filozofuj.eu/ 

Dziękujemy za wsparcie naszym wiernym Patronom i Patronkom:
Andrzejowi Dziedzicowi, Przemysławowi Głuchowskiemu, Łukaszowi Jarczewskiemu, Witoldowi Klimczakowi, Marcinowi Lorancowi, Robertowi Małeckiemu, Alicji Markowskiej, Maciejowi Michałowskiemu, Paulinie Matysiak, Klaudii Noworzyń, Marcinowi Sadłowskiemu, Annie Waw oraz grupie Darczyńców anonimowych.



]]> Filozoficzny namysł nad pamięcią ma bogatą tradycję – zajmowali się nią Fichte, Kierkegaard, Husserl czy Bergson. W ostatnich latach mowa jest wręcz o „złotym wieku badań nad pamięcią”.

Podobnie o procesach zapominania powiedziano i napisano wiele; niemal każdy słyszał o wywodzonym z psychologii mechanizmie wyparcia oraz jego psychoanalitycznych rozwinięciach. My jednak chcemy pójść inną drogą i skupić się na pojęciu dziury. Zastanamiamy się, czy dziura, wyrwa, wnka i nisza mogą być przydatnymi pojęciami w rozważaniach o pamięci i zapominaniu.

Pogawędka jest w istocie rekomendacją pewnej lektury.

Pozycje wspomniane w audycji:

Zygmunt Freud, O mechanizmach neuroz obronnych, 1894. 

Roberto Casati, Achille Varzi, Holes and Other Superficialities, 1994.

Zofia Rosińska (red.), Pamięć w filozofii XX wieku, 2016

Sergiej Lebiediew, Granice zapomnienia, przeł. G. Szymczak, 2018.


Patronat medialny Pogawędnika:
Dwumiesięcznik i portal internetowy "Filozofuj!"
https://filozofuj.eu/ 

Dziękujemy za wsparcie naszym wiernym Patronom i Patronkom:
Andrzejowi Dziedzicowi, Przemysławowi Głuchowskiemu, Łukaszowi Jarczewskiemu, Witoldowi Klimczakowi, Marcinowi Lorancowi, Robertowi Małeckiemu, Alicji Markowskiej, Maciejowi Michałowskiemu, Paulinie Matysiak, Klaudii Noworzyń, Marcinowi Sadłowskiemu, Annie Waw oraz grupie Darczyńców anonimowych.



]]> Marcin T. Zdrenka Buzzsprout-17208076 Mon, 26 May 2025 04:00:00 +0200 2472 pamięć, zapominanie, filozofia pamięci,etyka pamięci, wyparcie, dziura 153 full false O filozofii i literaturze z Dobrosławem Kotem i Witem Szostakiem | PF 152 O filozofii i literaturze z Dobrosławem Kotem i Witem Szostakiem | PF 152 Gościmy w naszym studio filozofa – Dr hab. Dobrosława Kota, prof. UEK z Uniwersytetu Ekonomicznego w Krakowie, badacza myśli fenomenologicznej i hermeneutycznej, autora książki Myślenie dramatyczne, Kraków 2016. Nasz Rozmówca występuje także pod zupełnie innym nazwiskiem – jako autor fascynujących powieści – Wit Szostak.

Rozmawiamy o tym, jak to jest działać i tworzyć w dwóch postaciach i na dwóch polach badawczej i pisarskiej aktywności, co na to Heidegger, czy i jak filozofia przydaje się pisarzom i pisarkom. Jest mowa o Don Kichocie i pewnym zagubionym na fikcyjnych wyspach Finneganach badaczu, o Jasiu i Małgosi, jak czytają tę bajkę dzieci i jak sami pamiętamy ją z naszego dzieciństwa oraz o najnowszej powieści naszego Rozmówcy – pt. „Wylinka”.

Do stworzenia ilustracji wykorzystaliśmy fotografię autorstwa Mikołaja Starzyńskiego.

W nagraniu  wykorzystaliśmy dodatkowe dźwięki freesound_community z serwisu Pixabay.

Patronat medialny Pogawędnika:
Dwumiesięcznik i portal internetowy "Filozofuj!"
https://filozofuj.eu/ 

Dziękujemy za wsparcie naszym wiernym Patronom i Patronkom:
Andrzejowi Dziedzicowi, Przemysławowi Głuchowskiemu, Łukaszowi Jarczewskiemu, Witoldowi Klimczakowi, Marcinowi Lorancowi, Robertowi Małeckiemu, Alicji Markowskiej, Maciejowi Michałowskiemu, Paulinie Matysiak, Klaudii Noworzyń, Marcinowi Sadłowskiemu, Annie Waw oraz grupie Darczyńców anonimowych.



]]> Gościmy w naszym studio filozofa – Dr hab. Dobrosława Kota, prof. UEK z Uniwersytetu Ekonomicznego w Krakowie, badacza myśli fenomenologicznej i hermeneutycznej, autora książki Myślenie dramatyczne, Kraków 2016. Nasz Rozmówca występuje także pod zupełnie innym nazwiskiem – jako autor fascynujących powieści – Wit Szostak.

Rozmawiamy o tym, jak to jest działać i tworzyć w dwóch postaciach i na dwóch polach badawczej i pisarskiej aktywności, co na to Heidegger, czy i jak filozofia przydaje się pisarzom i pisarkom. Jest mowa o Don Kichocie i pewnym zagubionym na fikcyjnych wyspach Finneganach badaczu, o Jasiu i Małgosi, jak czytają tę bajkę dzieci i jak sami pamiętamy ją z naszego dzieciństwa oraz o najnowszej powieści naszego Rozmówcy – pt. „Wylinka”.

Do stworzenia ilustracji wykorzystaliśmy fotografię autorstwa Mikołaja Starzyńskiego.

W nagraniu  wykorzystaliśmy dodatkowe dźwięki freesound_community z serwisu Pixabay.

Patronat medialny Pogawędnika:
Dwumiesięcznik i portal internetowy "Filozofuj!"
https://filozofuj.eu/ 

Dziękujemy za wsparcie naszym wiernym Patronom i Patronkom:
Andrzejowi Dziedzicowi, Przemysławowi Głuchowskiemu, Łukaszowi Jarczewskiemu, Witoldowi Klimczakowi, Marcinowi Lorancowi, Robertowi Małeckiemu, Alicji Markowskiej, Maciejowi Michałowskiemu, Paulinie Matysiak, Klaudii Noworzyń, Marcinowi Sadłowskiemu, Annie Waw oraz grupie Darczyńców anonimowych.



]]> Dobrosław Kot, Wit Szostak, Marcin T. Zdrenka Buzzsprout-17079555 Mon, 12 May 2025 04:00:00 +0200 2855 filozofia i literatura, fenomenologia, hermeneutyka, twórczość, literatura 152 full false O zmyśle moralnym według Francisa Hutchesona | PF 151 O zmyśle moralnym według Francisa Hutchesona | PF 151 Pogawędka o koncepcji zmysłu moralnego i o tym, jak trudno usłyszeć jego głos w zgiełku naszych namiętności. 

Kanwą opowieści  jest nieco zapomniana koncepcja osiemnastowiecznego szkockiego moralisty i estetyka, Francisa Hutchesona. Jego dorobek interesuje  historyków filozofii i etyków. Pierwsi dostrzegają jego znaczenie dla rozwoju brytyjskiej myśli asymilującej dokonania Shaftesbury’ego  i Locke’a, drudzy doceniają jego precyzję pojęć i próbę łączenia etyki cnót z utylitaryzmem. 

Niedawno ukazały się przekład dwóch tomów dzieł Hutchesona:  "Badania dotyczące pochodzenia naszych idei piękna i cnoty" oraz  "Esej o naturze naszych uczuć i afektów". Prace nad przygotowaniem polskiej edycji prowadzone były w ramach grantu „Filozofia brytyjska XVII i XVIII wieku” w programie Ministra Nauki i Szkolnictwa Wyższego  pod nazwą „Narodowy Program Rozwoju Humanistyki” w latach 2020–2024, nr projektu 22H 18 0172 87, kierownik projektu: prof. dr hab. Adam Grzeliński 

Patronat medialny Pogawędnika:
Dwumiesięcznik i portal internetowy "Filozofuj!"
https://filozofuj.eu/ 

Dziękujemy za wsparcie naszym wiernym Patronom i Patronkom:
Andrzejowi Dziedzicowi, Przemysławowi Głuchowskiemu, Łukaszowi Jarczewskiemu, Witoldowi Klimczakowi, Marcinowi Lorancowi, Robertowi Małeckiemu, Alicji Markowskiej, Maciejowi Michałowskiemu, Paulinie Matysiak, Klaudii Noworzyń, Agnieszce Przybylskiej, Marcinowi Sadłowskiemu, Annie Waw oraz grupie Darczyńców anonimowych.

]]> Pogawędka o koncepcji zmysłu moralnego i o tym, jak trudno usłyszeć jego głos w zgiełku naszych namiętności. 

Kanwą opowieści  jest nieco zapomniana koncepcja osiemnastowiecznego szkockiego moralisty i estetyka, Francisa Hutchesona. Jego dorobek interesuje  historyków filozofii i etyków. Pierwsi dostrzegają jego znaczenie dla rozwoju brytyjskiej myśli asymilującej dokonania Shaftesbury’ego  i Locke’a, drudzy doceniają jego precyzję pojęć i próbę łączenia etyki cnót z utylitaryzmem. 

Niedawno ukazały się przekład dwóch tomów dzieł Hutchesona:  "Badania dotyczące pochodzenia naszych idei piękna i cnoty" oraz  "Esej o naturze naszych uczuć i afektów". Prace nad przygotowaniem polskiej edycji prowadzone były w ramach grantu „Filozofia brytyjska XVII i XVIII wieku” w programie Ministra Nauki i Szkolnictwa Wyższego  pod nazwą „Narodowy Program Rozwoju Humanistyki” w latach 2020–2024, nr projektu 22H 18 0172 87, kierownik projektu: prof. dr hab. Adam Grzeliński 

Patronat medialny Pogawędnika:
Dwumiesięcznik i portal internetowy "Filozofuj!"
https://filozofuj.eu/ 

Dziękujemy za wsparcie naszym wiernym Patronom i Patronkom:
Andrzejowi Dziedzicowi, Przemysławowi Głuchowskiemu, Łukaszowi Jarczewskiemu, Witoldowi Klimczakowi, Marcinowi Lorancowi, Robertowi Małeckiemu, Alicji Markowskiej, Maciejowi Michałowskiemu, Paulinie Matysiak, Klaudii Noworzyń, Agnieszce Przybylskiej, Marcinowi Sadłowskiemu, Annie Waw oraz grupie Darczyńców anonimowych.

]]> Adam Grzeliński Buzzsprout-17051374 Mon, 28 Apr 2025 04:00:00 +0200 1734 zmysł moralny, filozofia XVIII wieku, etyka życzliwości, Francis Hutcheson 151 full false O Instytucie Dobrej Śmierci | PF 150 O Instytucie Dobrej Śmierci | PF 150 Rozmawiamy o śmierci i żałobie, a raczej o tym, że niespecjalnie sobie dobrze z tą ostatnią radzimy.

Naszą Przewodniczką jest Anja Franczak z Instytutu Dobrej Śmierci w Warszawie – organizacji, która postawiła sobie zadanie zbudowania przyjaznej i troskliwej przestrzeni, w której można nie tylko porozmawiać o umieraniu i żałobie, ale także uzyskać wsparcie. To miejsce, które łączy ludzi, którzy wierzą, że świadomość przemijania może pogłębić jakość naszego życia oraz podzielają przekonanie, że istnieją lepsze sposoby obcowania ze śmiercią niż przemilczanie lub tabuizowanie.

Nasz Rozmówczyni jest także autorką książki Żaba. Mała opowieść o żałobie, z ilustracjami Marianny Sztymy, która wygląda, jak książka dla dzieci, ale jest tak naprawdę lekturą dla każdego.

 Do projektu ilustracji odcinka wykorzystaliśmy materiały Instytutu.

Patronat medialny Pogawędnika:
Dwumiesięcznik i portal internetowy "Filozofuj!"
https://filozofuj.eu/ 

Dziękujemy za wsparcie naszym wiernym Patronom i Patronkom:
Andrzejowi Dziedzicowi, Przemysławowi Głuchowskiemu, Łukaszowi Jarczewskiemu, Witoldowi Klimczakowi, Marcinowi Lorancowi, Robertowi Małeckiemu, Alicji Markowskiej, Maciejowi Michałowskiemu, Paulinie Matysiak, Klaudii Noworzyń, Agnieszce Przybylskiej, Marcinowi Sadłowskiemu, Annie Waw oraz grupie Darczyńców anonimowych.

]]> Rozmawiamy o śmierci i żałobie, a raczej o tym, że niespecjalnie sobie dobrze z tą ostatnią radzimy.

Naszą Przewodniczką jest Anja Franczak z Instytutu Dobrej Śmierci w Warszawie – organizacji, która postawiła sobie zadanie zbudowania przyjaznej i troskliwej przestrzeni, w której można nie tylko porozmawiać o umieraniu i żałobie, ale także uzyskać wsparcie. To miejsce, które łączy ludzi, którzy wierzą, że świadomość przemijania może pogłębić jakość naszego życia oraz podzielają przekonanie, że istnieją lepsze sposoby obcowania ze śmiercią niż przemilczanie lub tabuizowanie.

Nasz Rozmówczyni jest także autorką książki Żaba. Mała opowieść o żałobie, z ilustracjami Marianny Sztymy, która wygląda, jak książka dla dzieci, ale jest tak naprawdę lekturą dla każdego.

 Do projektu ilustracji odcinka wykorzystaliśmy materiały Instytutu.

Patronat medialny Pogawędnika:
Dwumiesięcznik i portal internetowy "Filozofuj!"
https://filozofuj.eu/ 

Dziękujemy za wsparcie naszym wiernym Patronom i Patronkom:
Andrzejowi Dziedzicowi, Przemysławowi Głuchowskiemu, Łukaszowi Jarczewskiemu, Witoldowi Klimczakowi, Marcinowi Lorancowi, Robertowi Małeckiemu, Alicji Markowskiej, Maciejowi Michałowskiemu, Paulinie Matysiak, Klaudii Noworzyń, Agnieszce Przybylskiej, Marcinowi Sadłowskiemu, Annie Waw oraz grupie Darczyńców anonimowych.

]]> Marcin T. Zdrenka Buzzsprout-16880354 Mon, 14 Apr 2025 04:00:00 +0200 1890 śmierć, umieranie, żałoba, Instytut Dobrej Śmierci, wsparcie 150 full false O pewnym szlafroku, czyli włóknach i ich splotach z filozofią | PF 149 O pewnym szlafroku, czyli włóknach i ich splotach z filozofią | PF 149 Rozmawiamy o włóknach, tkaninach, haftach oraz wątkach splatających je z filozofią. Gawędzimy o teorii włóknistej, oświeceniowej biologii, rzemieślnikach, partaczach, wynalazku mikroskopu i …szlafroku Dioderota.

Naszą Przewodniczką jest dr Magdalena Krasińska z Wydziału Filozofii Uniwersytetu Kazimierza Wielkiego w Bydgoszczy.

Rozmowę ilustrujemy reprodukcją (na tkaninie!) rysunku z książki Antoni van Leeuwebhock, Opera Omnia, Leiden 1715, vol. 1, p. 46.

Patronat medialny Pogawędnika:
Dwumiesięcznik i portal internetowy "Filozofuj!"
https://filozofuj.eu/ 

Dziękujemy za wsparcie naszym wiernym Patronom i Patronkom:
Andrzejowi Dziedzicowi, Przemysławowi Głuchowskiemu, Łukaszowi Jarczewskiemu, Witoldowi Klimczakowi, Marcinowi Lorancowi, Robertowi Małeckiemu, Alicji Markowskiej, Maciejowi Michałowskiemu, Paulinie Matysiak, Klaudii Noworzyń, Marcinowi Sadłowskiemu, Annie Waw oraz grupie Darczyńców anonimowych.


]]> Rozmawiamy o włóknach, tkaninach, haftach oraz wątkach splatających je z filozofią. Gawędzimy o teorii włóknistej, oświeceniowej biologii, rzemieślnikach, partaczach, wynalazku mikroskopu i …szlafroku Dioderota.

Naszą Przewodniczką jest dr Magdalena Krasińska z Wydziału Filozofii Uniwersytetu Kazimierza Wielkiego w Bydgoszczy.

Rozmowę ilustrujemy reprodukcją (na tkaninie!) rysunku z książki Antoni van Leeuwebhock, Opera Omnia, Leiden 1715, vol. 1, p. 46.

Patronat medialny Pogawędnika:
Dwumiesięcznik i portal internetowy "Filozofuj!"
https://filozofuj.eu/ 

Dziękujemy za wsparcie naszym wiernym Patronom i Patronkom:
Andrzejowi Dziedzicowi, Przemysławowi Głuchowskiemu, Łukaszowi Jarczewskiemu, Witoldowi Klimczakowi, Marcinowi Lorancowi, Robertowi Małeckiemu, Alicji Markowskiej, Maciejowi Michałowskiemu, Paulinie Matysiak, Klaudii Noworzyń, Marcinowi Sadłowskiemu, Annie Waw oraz grupie Darczyńców anonimowych.


]]> Marcin T. Zdrenka Buzzsprout-16843771 Mon, 31 Mar 2025 04:00:00 +0200 2201 włókna, sploty, tkaniny, wątki, metafora,filozofia, Oświecenie, szlafrok, Diderot 149 full false O filozofii Panajotisa Kondylisa | PF 148 O filozofii Panajotisa Kondylisa | PF 148 Zapraszamy na pogawędkę o myśli współczesnego greckigo filozofa, Panajotisa Kondylisa, prezentującego oryginalny obraz myśli Oświecenia i wnikliwego obserwatora współczesnej kultury i polityki.

Naszym Rozmówcą jest prof. Lech Zieliński z Katedry Języka
Niemieckiego, Japońskiego i Translatoryki UMK w Toruniu.

Wspominana w rozmowie strona internetowa, poświęcona Interdyscyplinarnemu Zespołowi Badań nad Myślą Panajotisa Kondylisa jest dostępna pod adresdem Kondylis.umk.pl.


Patronat medialny Pogawędnika:
Dwumiesięcznik i portal internetowy "Filozofuj!"
https://filozofuj.eu/ 

Dziękujemy za wsparcie naszym wiernym Patronom i Patronkom:
Andrzejowi Dziedzicowi, Przemysławowi Głuchowskiemu, Łukaszowi Jarczewskiemu, Witoldowi Klimczakowi, Marcinowi Lorancowi, Robertowi Małeckiemu, Alicji Markowskiej, Maciejowi Michałowskiemu, Paulinie Matysiak, Klaudii Noworzyń, Marcinowi Sadłowskiemu, Annie Waw oraz grupie Darczyńców anonimowych.

]]> Zapraszamy na pogawędkę o myśli współczesnego greckigo filozofa, Panajotisa Kondylisa, prezentującego oryginalny obraz myśli Oświecenia i wnikliwego obserwatora współczesnej kultury i polityki.

Naszym Rozmówcą jest prof. Lech Zieliński z Katedry Języka
Niemieckiego, Japońskiego i Translatoryki UMK w Toruniu.

Wspominana w rozmowie strona internetowa, poświęcona Interdyscyplinarnemu Zespołowi Badań nad Myślą Panajotisa Kondylisa jest dostępna pod adresdem Kondylis.umk.pl.


Patronat medialny Pogawędnika:
Dwumiesięcznik i portal internetowy "Filozofuj!"
https://filozofuj.eu/ 

Dziękujemy za wsparcie naszym wiernym Patronom i Patronkom:
Andrzejowi Dziedzicowi, Przemysławowi Głuchowskiemu, Łukaszowi Jarczewskiemu, Witoldowi Klimczakowi, Marcinowi Lorancowi, Robertowi Małeckiemu, Alicji Markowskiej, Maciejowi Michałowskiemu, Paulinie Matysiak, Klaudii Noworzyń, Marcinowi Sadłowskiemu, Annie Waw oraz grupie Darczyńców anonimowych.

]]> Lech Zieliński, Adam Grzeliński Buzzsprout-16799721 Mon, 17 Mar 2025 04:00:00 +0100 2545 Kondylis, filozofia, polityka, Oświecenie, współczesność, XX wiek 148 full false O inności inaczej | PF 147 O inności inaczej | PF 147 Zapraszamy na pogwedkę o inności. Tym razem jest nieco inaczej, także dlatego, że nadajemy z Młynów Rothera w Bydgoszczy.

Porozmawiamy z Zuzanną Szmidt (Młyny Rothera) i Antonim Torzewskim (Fundacja Koherencje), organizatorami podwójnej, ale "zjednoczonej" imprezy: Forum Filozoficznego (które odbyło się 13 lutego) oraz Slamu Filozoficznego - na który możecie się wybrać do Młynów Rothera już wkrótce.

Mówimy o spotkaniu dwóch form: debaty i ekspresji filozoficznej, o tożsamości, inności, obcości i dziwności, porządku miłości (ordo amoris) oraz o tym, czy bliźni i blizna mają ze sobą coś wspólnego.

Do ilustracji wykorzystaliśmy fragment obrazu Davida Hockneya "The Other Side" (1990-1993) oraz dźwięki z freesound_community from Pixabay. 

Patronat medialny Pogawędnika:
Dwumiesięcznik i portal internetowy "Filozofuj!"
https://filozofuj.eu/ 

Dziękujemy za wsparcie naszym wiernym Patronom i Patronkom:
Andrzejowi Dziedzicowi, Przemysławowi Głuchowskiemu, Łukaszowi Jarczewskiemu, Witoldowi Klimczakowi, Marcinowi Lorancowi, Robertowi Małeckiemu, Alicji Markowskiej, Maciejowi Michałowskiemu, Paulinie Matysiak, Klaudii Noworzyń, Marcinowi Sadłowskiemu, Annie Waw oraz grupie Darczyńców anonimowych.


]]> Zapraszamy na pogwedkę o inności. Tym razem jest nieco inaczej, także dlatego, że nadajemy z Młynów Rothera w Bydgoszczy.

Porozmawiamy z Zuzanną Szmidt (Młyny Rothera) i Antonim Torzewskim (Fundacja Koherencje), organizatorami podwójnej, ale "zjednoczonej" imprezy: Forum Filozoficznego (które odbyło się 13 lutego) oraz Slamu Filozoficznego - na który możecie się wybrać do Młynów Rothera już wkrótce.

Mówimy o spotkaniu dwóch form: debaty i ekspresji filozoficznej, o tożsamości, inności, obcości i dziwności, porządku miłości (ordo amoris) oraz o tym, czy bliźni i blizna mają ze sobą coś wspólnego.

Do ilustracji wykorzystaliśmy fragment obrazu Davida Hockneya "The Other Side" (1990-1993) oraz dźwięki z freesound_community from Pixabay. 

Patronat medialny Pogawędnika:
Dwumiesięcznik i portal internetowy "Filozofuj!"
https://filozofuj.eu/ 

Dziękujemy za wsparcie naszym wiernym Patronom i Patronkom:
Andrzejowi Dziedzicowi, Przemysławowi Głuchowskiemu, Łukaszowi Jarczewskiemu, Witoldowi Klimczakowi, Marcinowi Lorancowi, Robertowi Małeckiemu, Alicji Markowskiej, Maciejowi Michałowskiemu, Paulinie Matysiak, Klaudii Noworzyń, Marcinowi Sadłowskiemu, Annie Waw oraz grupie Darczyńców anonimowych.


]]> Marcin T. Zdrenka, Adam Grzeliński, Piotr Domeracki Buzzsprout-16676165 Mon, 03 Mar 2025 04:00:00 +0100 2786 147 full false Q&A - Jubileuszowy odcinek specjalny | PF 146 Q&A - Jubileuszowy odcinek specjalny | PF 146 Specjalny odcinek jubileuszowy z okazji pięciolecia Pogawędnika.

Chcemy poświętować wspólnie, dlatego oddaliśmy Wam głos i zaprosiliśmy do zrealizowania pogawędki w formule Q&A, czyli pytań i odpowiedzi.

Odpowiadamy na pytania przesłane do redakcji, oddajemy się wspomnieniom, pytamy sami siebie - wreszcie, po pięciu latach! - po co to wszystko.

Patronat medialny Pogawędnika:
Dwumiesięcznik i portal internetowy "Filozofuj!"
https://filozofuj.eu/ 

Dziękujemy za wsparcie naszym wiernym Patronom i Patronkom:
Andrzejowi Dziedzicowi, Przemysławowi Głuchowskiemu, Łukaszowi Jarczewskiemu, Witoldowi Klimczakowi, Marcinowi Lorancowi, Robertowi Małeckiemu, Alicji Markowskiej, Maciejowi Michałowskiemu, Paulinie Matysiak, Klaudii Noworzyń, Marcinowi Sadłowskiemu, Annie Waw oraz grupie Darczyńców anonimowych.



]]> Specjalny odcinek jubileuszowy z okazji pięciolecia Pogawędnika.

Chcemy poświętować wspólnie, dlatego oddaliśmy Wam głos i zaprosiliśmy do zrealizowania pogawędki w formule Q&A, czyli pytań i odpowiedzi.

Odpowiadamy na pytania przesłane do redakcji, oddajemy się wspomnieniom, pytamy sami siebie - wreszcie, po pięciu latach! - po co to wszystko.

Patronat medialny Pogawędnika:
Dwumiesięcznik i portal internetowy "Filozofuj!"
https://filozofuj.eu/ 

Dziękujemy za wsparcie naszym wiernym Patronom i Patronkom:
Andrzejowi Dziedzicowi, Przemysławowi Głuchowskiemu, Łukaszowi Jarczewskiemu, Witoldowi Klimczakowi, Marcinowi Lorancowi, Robertowi Małeckiemu, Alicji Markowskiej, Maciejowi Michałowskiemu, Paulinie Matysiak, Klaudii Noworzyń, Marcinowi Sadłowskiemu, Annie Waw oraz grupie Darczyńców anonimowych.



]]> Adam Grzeliński, Piotr Domeracki, Marcin T. Zdrenka Buzzsprout-16631768 Mon, 17 Feb 2025 04:00:00 +0100 2426 podkast, filozofia, jubileusz, pytania i odpowiedzi, Q&A 146 full false O marginaliach etycznych | PF 145 O marginaliach etycznych | PF 145 Rozmowa o książce M. T. Zdrenki pt. "Marginalia. Szkice z okolic etyki" oraz o serii wydawniczej Miniatury etyczne.
Ponieważ trudno być zarazam podmiotem jak i przedmiotem rozmowy (twórcą i tworzywem?) - rozmowę prowadzi Piotr Domeracki.
Gawędzimy o małej etyce (o której była szerzej mowa w odcinku PF 137), relacji etyki do moralistyki, o granicach naukowego stylu, o tym, czy eugenika jest "małym" problemem etycznym, o małych cnotach i dlaczego wciąż nie powstała książka o małych przywarach.

W nagraniu wykorzytaliśmy fragment ścieżki dźwiękowej filmu "Rejs", 1970, w reż. M. Piwowskiego.

O innych książkach wydanych w serii mówimy w odcinkach:
PF 111 – O sztuce płaszczenia (książka Alphonce'a Silbermanna)
PF 41 – O eugenice z prof. Zdzisławą Piątek.

Patronat medialny Pogawędnika:
Dwumiesięcznik i portal internetowy "Filozofuj!"
https://filozofuj.eu/ 

Dziękujemy za wsparcie naszym wiernym Patronom i Patronkom:
Andrzejowi Dziedzicowi, Przemysławowi Głuchowskiemu, Łukaszowi Jarczewskiemu, Witoldowi Klimczakowi, Marcinowi Lorancowi, Robertowi Małeckiemu, Alicji Markowskiej, Maciejowi Michałowskiemu, Paulinie Matysiak, Klaudii Noworzyń, Marcinowi Sadłowskiemu, Annie Waw oraz grupie Darczyńców anonimowych.


]]> Rozmowa o książce M. T. Zdrenki pt. "Marginalia. Szkice z okolic etyki" oraz o serii wydawniczej Miniatury etyczne.
Ponieważ trudno być zarazam podmiotem jak i przedmiotem rozmowy (twórcą i tworzywem?) - rozmowę prowadzi Piotr Domeracki.
Gawędzimy o małej etyce (o której była szerzej mowa w odcinku PF 137), relacji etyki do moralistyki, o granicach naukowego stylu, o tym, czy eugenika jest "małym" problemem etycznym, o małych cnotach i dlaczego wciąż nie powstała książka o małych przywarach.

W nagraniu wykorzytaliśmy fragment ścieżki dźwiękowej filmu "Rejs", 1970, w reż. M. Piwowskiego.

O innych książkach wydanych w serii mówimy w odcinkach:
PF 111 – O sztuce płaszczenia (książka Alphonce'a Silbermanna)
PF 41 – O eugenice z prof. Zdzisławą Piątek.

Patronat medialny Pogawędnika:
Dwumiesięcznik i portal internetowy "Filozofuj!"
https://filozofuj.eu/ 

Dziękujemy za wsparcie naszym wiernym Patronom i Patronkom:
Andrzejowi Dziedzicowi, Przemysławowi Głuchowskiemu, Łukaszowi Jarczewskiemu, Witoldowi Klimczakowi, Marcinowi Lorancowi, Robertowi Małeckiemu, Alicji Markowskiej, Maciejowi Michałowskiemu, Paulinie Matysiak, Klaudii Noworzyń, Marcinowi Sadłowskiemu, Annie Waw oraz grupie Darczyńców anonimowych.


]]> Piotr Domeracki, Marcin T. Zdrenka Buzzsprout-16462745 Mon, 03 Feb 2025 04:00:00 +0100 2602 etyka, moralność, moralistyka, esej, miniatura, seria wydawnicza, minima moralia 145 full false O książce "Virtue Ethics and the Environment" Dominiki Dzwonkowskiej - webinarium | PF 144 O książce "Virtue Ethics and the Environment" Dominiki Dzwonkowskiej - webinarium | PF 144 Retransmisja webinarium o książce prof. Dominiki Dzwonkowskiej (Katedra Etyki Wydziału Filozofii Chrześcijańskiej UKSW) pt. Virtue Ethics and the Environment.

Spotkanie poświęcone jest prezentacji teorii cnót w debacie o etyce środowiskowej, jej perspektywach i trudnościach jakie napotyka. Mowa jest o wybranych sprawnościach moralnego charakteru, odniesionych do wyzwań ekologicznych, niektórych zarzutach pod adresem tej koncepcji, a także próbach sformułowania pytania środowiskowe przywary.

Webinarium prowadzi prof. Maciej Bała (UKSW). W dyskusji udział biorą:
Autorka książki - prof. Dominka Dzwonkowska, prof. Zbigniew Wróblewski (KUL) oraz prof. Marcin T. Zdrenka (UMK). Pełna wersja wideo dostępna jest tutaj. 

Patronat medialny Pogawędnika:
Dwumiesięcznik i portal internetowy "Filozofuj!"
https://filozofuj.eu/ 

Dziękujemy za wsparcie naszym wiernym Patronom i Patronkom:
Witoldowi Klimczakowi, Marcinowi Lorancowi, Roberowi Małeckiemu, Maciejowi Michałowskiemu, Paulinie Matysiak, Klaudii Noworzyń,
Marcinowi Sadłowskiemu, Annie Waw, Magdalenie Zdrence oraz grupie Darczyńców anonimowych. 

]]> Retransmisja webinarium o książce prof. Dominiki Dzwonkowskiej (Katedra Etyki Wydziału Filozofii Chrześcijańskiej UKSW) pt. Virtue Ethics and the Environment.

Spotkanie poświęcone jest prezentacji teorii cnót w debacie o etyce środowiskowej, jej perspektywach i trudnościach jakie napotyka. Mowa jest o wybranych sprawnościach moralnego charakteru, odniesionych do wyzwań ekologicznych, niektórych zarzutach pod adresem tej koncepcji, a także próbach sformułowania pytania środowiskowe przywary.

Webinarium prowadzi prof. Maciej Bała (UKSW). W dyskusji udział biorą:
Autorka książki - prof. Dominka Dzwonkowska, prof. Zbigniew Wróblewski (KUL) oraz prof. Marcin T. Zdrenka (UMK). Pełna wersja wideo dostępna jest tutaj. 

Patronat medialny Pogawędnika:
Dwumiesięcznik i portal internetowy "Filozofuj!"
https://filozofuj.eu/ 

Dziękujemy za wsparcie naszym wiernym Patronom i Patronkom:
Witoldowi Klimczakowi, Marcinowi Lorancowi, Roberowi Małeckiemu, Maciejowi Michałowskiemu, Paulinie Matysiak, Klaudii Noworzyń,
Marcinowi Sadłowskiemu, Annie Waw, Magdalenie Zdrence oraz grupie Darczyńców anonimowych. 

]]> Dominika Dzwonkowska, Maciej Bała, Zbugniew Wróblewski, Marcin T. Zdrenka Buzzsprout-16441273 Mon, 20 Jan 2025 04:00:00 +0100 2779 etyka środowiskowa, cnoty, webinarium, environment, virtue ethics 144 full false O Gruzji | PF 143 O Gruzji | PF 143 Zapraszamy na pogawędkę o Gruzji.
Gościmy prof. Iwonę Massakę - politolożkę, badaczkę języka i "interdyscyplinarną" humanistkę - jak mówi o sobie - z Katedry Komunikacji, Mediów i Dziennikarstwa, Instytutu Badań Informacji i Komunikacji UMK w Toruniu. Nasza Rozmówczyni jest autorką książki „Szczegóły. Rzecz o Gruzji”.
Rozmawiamy o historii i kulturze tego pięknego kraju, zderzamy się ze stereotypami, wspominamy bliższych i dalszych sąsiadów tego kraju oraz opowiadamy o źródłach europejskich aspiracji Gruzinów i Gruzinek.

W nagraniu wykorzystaliśmy fragmenty utworów:
Sława Przybylska, „Batumi”, komp. Artemi Arwazjan
oraz Zespołu ანსამბლი "თბილისი": თუშური i ქართული საცეკვაო. 

Wspominamy film „Mimino” w reż. Georgi Daneliyi (ZSRR, 1977) i przypominamy fragment muzyki z filmu autorstwa Giyi Kancheliego.

Fotografia ilustracyjna odcinka: Iwona Massaka.

Patronat medialny Pogawędnika:
Dwumiesięcznik i portal internetowy "Filozofuj!"
https://filozofuj.eu/ 

Dziękujemy za wsparcie naszym wiernym Patronom i Patronkom:
Witoldowi Klimczakowi, Marcinowi Lorancowi, Roberowi Małeckiemu, Maciejowi Michałowskiemu, Paulinie Matysiak, Klaudii Noworzyń,
Marcinowi Sadłowskiemu, Annie Waw, Magdalenie Zdrence oraz grupie Darczyńców anonimowych. 

]]> Zapraszamy na pogawędkę o Gruzji.
Gościmy prof. Iwonę Massakę - politolożkę, badaczkę języka i "interdyscyplinarną" humanistkę - jak mówi o sobie - z Katedry Komunikacji, Mediów i Dziennikarstwa, Instytutu Badań Informacji i Komunikacji UMK w Toruniu. Nasza Rozmówczyni jest autorką książki „Szczegóły. Rzecz o Gruzji”.
Rozmawiamy o historii i kulturze tego pięknego kraju, zderzamy się ze stereotypami, wspominamy bliższych i dalszych sąsiadów tego kraju oraz opowiadamy o źródłach europejskich aspiracji Gruzinów i Gruzinek.

W nagraniu wykorzystaliśmy fragmenty utworów:
Sława Przybylska, „Batumi”, komp. Artemi Arwazjan
oraz Zespołu ანსამბლი "თბილისი": თუშური i ქართული საცეკვაო. 

Wspominamy film „Mimino” w reż. Georgi Daneliyi (ZSRR, 1977) i przypominamy fragment muzyki z filmu autorstwa Giyi Kancheliego.

Fotografia ilustracyjna odcinka: Iwona Massaka.

Patronat medialny Pogawędnika:
Dwumiesięcznik i portal internetowy "Filozofuj!"
https://filozofuj.eu/ 

Dziękujemy za wsparcie naszym wiernym Patronom i Patronkom:
Witoldowi Klimczakowi, Marcinowi Lorancowi, Roberowi Małeckiemu, Maciejowi Michałowskiemu, Paulinie Matysiak, Klaudii Noworzyń,
Marcinowi Sadłowskiemu, Annie Waw, Magdalenie Zdrence oraz grupie Darczyńców anonimowych. 

]]> Iwona Massaka, Marcin T. Zdrenka Buzzsprout-16354699 Mon, 06 Jan 2025 04:00:00 +0100 3080 Gruzja, Kaukaz, podróż, mentalność, stereotyp, Rosja, ZSRR 143 full false O wyzwaniach sztucznej inteligencji w szkole | PF 142 O wyzwaniach sztucznej inteligencji w szkole | PF 142 W ostatniej w roku 2024 pogawędzce rozmawiamy o wyzwaniach sztucznej inteligencji w nauczaniu w szkole – nie tylko filozofii i etyki.

Naszą przewodniczka jest dr Aleksandrę Kondrat z Kujawsko-Pomorskiego Centrum Edukacji Nauczycieli w Toruniu, prowadzącego szkolenia z wykorzystania sztucznej inteligencji.

Dr Kondrat jest nie tylko filozofką i nauczycielką etyki, filozofii i historii, ale też weteranką Pogawędnika. Rozmawialiśmy z nią o filozofii rosyjskiej, którą zajmowała się na studiach (w odcinku PF 33) oraz dolach i niedolach doktora filozofii w szkole (w odcinku PF 86).

Patronat medialny Pogawędnika:
Dwumiesięcznik i portal internetowy "Filozofuj!"
https://filozofuj.eu/ 

Dziękujemy za wsparcie naszym wiernym Patronom i Patronkom:
Witoldowi Klimczakowi, Marcinowi Lorancowi, Roberowi Małeckiemu, Maciejowi Michałowskiemu, Paulinie Matysiak, Klaudii Noworzyń,
Marcinowi Sadłowskiemu, Annie Waw, Magdalenie Zdrence oraz grupie Darczyńców anonimowych. 


]]> W ostatniej w roku 2024 pogawędzce rozmawiamy o wyzwaniach sztucznej inteligencji w nauczaniu w szkole – nie tylko filozofii i etyki.

Naszą przewodniczka jest dr Aleksandrę Kondrat z Kujawsko-Pomorskiego Centrum Edukacji Nauczycieli w Toruniu, prowadzącego szkolenia z wykorzystania sztucznej inteligencji.

Dr Kondrat jest nie tylko filozofką i nauczycielką etyki, filozofii i historii, ale też weteranką Pogawędnika. Rozmawialiśmy z nią o filozofii rosyjskiej, którą zajmowała się na studiach (w odcinku PF 33) oraz dolach i niedolach doktora filozofii w szkole (w odcinku PF 86).

Patronat medialny Pogawędnika:
Dwumiesięcznik i portal internetowy "Filozofuj!"
https://filozofuj.eu/ 

Dziękujemy za wsparcie naszym wiernym Patronom i Patronkom:
Witoldowi Klimczakowi, Marcinowi Lorancowi, Roberowi Małeckiemu, Maciejowi Michałowskiemu, Paulinie Matysiak, Klaudii Noworzyń,
Marcinowi Sadłowskiemu, Annie Waw, Magdalenie Zdrence oraz grupie Darczyńców anonimowych. 


]]> Aleksandra Kondrat, Marcin T. Zdrenka Buzzsprout-16319123 Mon, 23 Dec 2024 04:00:00 +0100 2318 szkoła, nauczanie, filozofia, etyka, sztuczna inteligencja 142 full false O kinie i filmowych fascynacjach filozofów (i socjologów) | PF 141 O kinie i filmowych fascynacjach filozofów (i socjologów) | PF 141 Zapraszamy na niezobowiązującą i całkowicie amatorską pogawędkę o filmie i filozofii, czyli o tym,   że filozofujący nie przesiadują tylko w bibliotekach, ale czasem chodzą do kina i oglądają seriale. 

Wspomnimy ulubione filmy i operatorów filmowych – tych drugich w nawiązaniu do odbywającego się niedawno w Toruniu Międzynarodowego Festiwalu Sztuki Autorów Zdjęć Filmowych Camerimage. Uznaliśmy bowiem, że to wydarzenie jest dobrym pretekstem by wrócić do tematu, którym już się zajmowaliśmy. 

Naszym rozmówcą jest prof. Michał Wróblewski (Instytut Socjologii UMK) – socjolog, filozof i kinoman.

W odcinku wykorzystaliśmy kompozycję sygnału Polskiej Kroniki Filmowej, autorstwa Władysława Szpilmana oraz instrumentalną wersją jego utworu „W małym kinie”, która ilustrowała czołówkę programu „W starym kinie” Jerzego Janickiego.

Reklama autorstwa Hoyte Van Hoytema, wspominana na końcu rozmowy dostępna jest tutaj.

Polecamy Waszej uwadze  rozmowę PF 61 z Jakubem Walickim – absolwentem studiów doktoranckich Uniwersytetu Wrocławskiego, który – oprócz tego, że zna się na myśli Güntera Abla i Hansa Lenka – pasjonuje się kinem i potrafi o nim ciekawie opowiadać. Jest też autorem bloga o filmach „Przemyślane kadry” (https://przemyslanekadry.pl/). 

Archiwalny odcinek: O interpretacjonizmie i ...filmie | PF 61, na Spotify - tutaj.

Patronat medialny Pogawędnika:
Dwumiesięcznik i portal internetowy "Filozofuj!"
https://filozofuj.eu/ 

Dziękujemy za wsparcie naszym wiernym Patronom i Patronkom:
Witoldowi Klimczakowi, Marcinowi Lorancowi, Roberowi Małeckiemu, Maciejowi Michałowskiemu, Paulinie Matysiak, Klaudii Noworzyń,
Marcinowi Sadłowskiemu, Annie Waw, Magdalenie Zdrence oraz grupie Darczyńców anonimowych. 



]]> Zapraszamy na niezobowiązującą i całkowicie amatorską pogawędkę o filmie i filozofii, czyli o tym,   że filozofujący nie przesiadują tylko w bibliotekach, ale czasem chodzą do kina i oglądają seriale. 

Wspomnimy ulubione filmy i operatorów filmowych – tych drugich w nawiązaniu do odbywającego się niedawno w Toruniu Międzynarodowego Festiwalu Sztuki Autorów Zdjęć Filmowych Camerimage. Uznaliśmy bowiem, że to wydarzenie jest dobrym pretekstem by wrócić do tematu, którym już się zajmowaliśmy. 

Naszym rozmówcą jest prof. Michał Wróblewski (Instytut Socjologii UMK) – socjolog, filozof i kinoman.

W odcinku wykorzystaliśmy kompozycję sygnału Polskiej Kroniki Filmowej, autorstwa Władysława Szpilmana oraz instrumentalną wersją jego utworu „W małym kinie”, która ilustrowała czołówkę programu „W starym kinie” Jerzego Janickiego.

Reklama autorstwa Hoyte Van Hoytema, wspominana na końcu rozmowy dostępna jest tutaj.

Polecamy Waszej uwadze  rozmowę PF 61 z Jakubem Walickim – absolwentem studiów doktoranckich Uniwersytetu Wrocławskiego, który – oprócz tego, że zna się na myśli Güntera Abla i Hansa Lenka – pasjonuje się kinem i potrafi o nim ciekawie opowiadać. Jest też autorem bloga o filmach „Przemyślane kadry” (https://przemyslanekadry.pl/). 

Archiwalny odcinek: O interpretacjonizmie i ...filmie | PF 61, na Spotify - tutaj.

Patronat medialny Pogawędnika:
Dwumiesięcznik i portal internetowy "Filozofuj!"
https://filozofuj.eu/ 

Dziękujemy za wsparcie naszym wiernym Patronom i Patronkom:
Witoldowi Klimczakowi, Marcinowi Lorancowi, Roberowi Małeckiemu, Maciejowi Michałowskiemu, Paulinie Matysiak, Klaudii Noworzyń,
Marcinowi Sadłowskiemu, Annie Waw, Magdalenie Zdrence oraz grupie Darczyńców anonimowych. 



]]> Michał Wróblewski, Marcin T. Zdrenka Buzzsprout-16240002 Mon, 09 Dec 2024 04:00:00 +0100 2087 filozofia, socjologia, kino, film, seriale, sztuka operatorska, festiwal Cameraimage 141 full false O przyrodzie i moralności | PF 140 O przyrodzie i moralności | PF 140 Zapraszamy na pogawędkę z dr. Zbigniewem Pietrzakiem z Instytutu Filozofii Wydziału Nauk Społecznych Uniwersytetu Wrocławskiego, w której wracamy na łono natury.
Rozmawiamy o moralnym charakterze relacji człowieka do natury – o tym,  że źródeł moralności można doszukiwać się już wśród innych niż my zwierząt, a  także, że nasz stosunek do natury powinien być nie tylko ekonomiczny czy estetyczny, ale także moralny.

Zachęcamy do wysłuchania poprzedniej pogawędki z dr Pietrzakiem pt. O ptakach i filozofii | PF 51.

Wykorzystaliśmy dźwięki natury opracowane przez chribonn z serwisu Pixabay i odgłosy maszyn przez Gavin Mogensen z Pixabay.

Patronat medialny Pogawędnika:
Dwumiesięcznik i portal internetowy "Filozofuj!"
https://filozofuj.eu/ 

Dziękujemy za wsparcie naszym wiernym Patronom i Patronkom:
Witoldowi Klimczakowi, Marcinowi Lorancowi, Roberowi Małeckiemu, Maciejowi Michałowskiemu, Paulinie Matysiak, Klaudii Noworzyń,
Marcinowi Sadłowskiemu, Annie Waw, Magdalenie Zdrence oraz grupie Darczyńców anonimowych. 

]]> Zapraszamy na pogawędkę z dr. Zbigniewem Pietrzakiem z Instytutu Filozofii Wydziału Nauk Społecznych Uniwersytetu Wrocławskiego, w której wracamy na łono natury.
Rozmawiamy o moralnym charakterze relacji człowieka do natury – o tym,  że źródeł moralności można doszukiwać się już wśród innych niż my zwierząt, a  także, że nasz stosunek do natury powinien być nie tylko ekonomiczny czy estetyczny, ale także moralny.

Zachęcamy do wysłuchania poprzedniej pogawędki z dr Pietrzakiem pt. O ptakach i filozofii | PF 51.

Wykorzystaliśmy dźwięki natury opracowane przez chribonn z serwisu Pixabay i odgłosy maszyn przez Gavin Mogensen z Pixabay.

Patronat medialny Pogawędnika:
Dwumiesięcznik i portal internetowy "Filozofuj!"
https://filozofuj.eu/ 

Dziękujemy za wsparcie naszym wiernym Patronom i Patronkom:
Witoldowi Klimczakowi, Marcinowi Lorancowi, Roberowi Małeckiemu, Maciejowi Michałowskiemu, Paulinie Matysiak, Klaudii Noworzyń,
Marcinowi Sadłowskiemu, Annie Waw, Magdalenie Zdrence oraz grupie Darczyńców anonimowych. 

]]> Zbigniew Pietrzak, Adam Grzeliński Buzzsprout-16164359 Mon, 25 Nov 2024 04:00:00 +0100 2082 filozofia, moralność, przyroda, natura, podmiot moralny 140 full false O "nieustającym żądaniu" Simona Critchley'a - rekomendacja lektury O "nieustającym żądaniu" Simona Critchley'a - rekomendacja lektury Zapraszamy na pogawędkę o książce Simona Critchleya „Nieustające żądanie”.
W ten sposób wracamy do pomysłu, by co jakiś czas rekomendować Wam różne lektury. Nie prezentujemy wyczerpującego wykładu, a jedynie wstępną prezentację problematyki i zaproszenie do dalszej dyskusji.
Simon Critchley jest brytyjskim filozofem związanym z the New School for Social Research w Nowym Jorku.
Naszym przewodnikiem jest Piotr Domeracki.

Patronat medialny Pogawędnika:
Dwumiesięcznik i portal internetowy "Filozofuj!"
https://filozofuj.eu/  

Dziękujemy za wsparcie naszym wiernym Patronom i Patronkom:
Witoldowi Klimczakowi, Marcinowi Lorancowi, Roberowi Małeckiemu, Maciejowi Michałowskiemu, Paulinie Matysiak, Klaudii Noworzyń,
Marcinowi Sadłowskiemu, Annie Waw, Magdalenie Zdrence oraz grupie Darczyńców anonimowych. 

]]> Zapraszamy na pogawędkę o książce Simona Critchleya „Nieustające żądanie”.
W ten sposób wracamy do pomysłu, by co jakiś czas rekomendować Wam różne lektury. Nie prezentujemy wyczerpującego wykładu, a jedynie wstępną prezentację problematyki i zaproszenie do dalszej dyskusji.
Simon Critchley jest brytyjskim filozofem związanym z the New School for Social Research w Nowym Jorku.
Naszym przewodnikiem jest Piotr Domeracki.

Patronat medialny Pogawędnika:
Dwumiesięcznik i portal internetowy "Filozofuj!"
https://filozofuj.eu/  

Dziękujemy za wsparcie naszym wiernym Patronom i Patronkom:
Witoldowi Klimczakowi, Marcinowi Lorancowi, Roberowi Małeckiemu, Maciejowi Michałowskiemu, Paulinie Matysiak, Klaudii Noworzyń,
Marcinowi Sadłowskiemu, Annie Waw, Magdalenie Zdrence oraz grupie Darczyńców anonimowych. 

]]> Piotr Domerackki, Marcin T. Zdrenka Buzzsprout-16075510 Mon, 11 Nov 2024 04:00:00 +0100 2054 filozofia, etyka, etyka polityki, nihilizm, lektura, rekomendacja, Critchley, nieustające żądanie 139 full false O mgle cudzych pojęć – komentarz do słów Henryka Elzenberga dla Olimpiady Filozoficznej | PF 138 O mgle cudzych pojęć – komentarz do słów Henryka Elzenberga dla Olimpiady Filozoficznej | PF 138 Zapraszamy do wysłuchania odcinka specjalnego – przygotowanego w związku z XXXVII Olimpiadą Filozoficzną.
Jest to komentarz to tematu nr 11, przygotowanego przez prof. Kingę Kaśkiewicz (Instytut Filozofii UMK) i zaproszenie do przemyślenia zawartych w nim słów Henryka Elzenberga z „Kłopotu z istnieniem”:

 „Człowiek „wykształcony” jest to człowiek zewsząd od istoty rzeczy przedzielony mgłą i chmurami cudzych pojęć […] Oryginalność nie polega na tym, żeby rzeczy widzieć poprzez mgłę taką lub inną (…), nie polega też na utrzymywaniu się w niewiedzy cudzych pojęć – ale na tym, że się okiem i ręką sięga poprzez te mgły i chmury, i uderza się bezpośrednio o firmament.”

 Rozmawiają Marcin Zdrenka i Piotr Domeracki.

Zainteresowanym filozofią i aksjologią Henryka Elzenberga polecamy także archiwalny odcinek PF 100 – O Henryku Elzenbergu z dr. Antonim Płoszczyńcem z Uniwersytetu KEN w Krakowie.

W nagraniu wykorzystano muzykę PianoAmor z Pixabay.

Patronat medialny Pogawędnika:
Dwumiesięcznik i portal internetowy "Filozofuj!"
https://filozofuj.eu/ 

Dziękujemy za wsparcie naszym wiernym Patronom i Patronkom:
Witoldowi Klimczakowi, Marcinowi Lorancowi, Roberowi Małeckiemu, Maciejowi Michałowskiemu, Paulinie Matysiak, Klaudii Noworzyń,
Marcinowi Sadłowskiemu, Annie Waw, Magdalenie Zdrence oraz grupie Darczyńców anonimowych. 

]]> Zapraszamy do wysłuchania odcinka specjalnego – przygotowanego w związku z XXXVII Olimpiadą Filozoficzną.
Jest to komentarz to tematu nr 11, przygotowanego przez prof. Kingę Kaśkiewicz (Instytut Filozofii UMK) i zaproszenie do przemyślenia zawartych w nim słów Henryka Elzenberga z „Kłopotu z istnieniem”:

 „Człowiek „wykształcony” jest to człowiek zewsząd od istoty rzeczy przedzielony mgłą i chmurami cudzych pojęć […] Oryginalność nie polega na tym, żeby rzeczy widzieć poprzez mgłę taką lub inną (…), nie polega też na utrzymywaniu się w niewiedzy cudzych pojęć – ale na tym, że się okiem i ręką sięga poprzez te mgły i chmury, i uderza się bezpośrednio o firmament.”

 Rozmawiają Marcin Zdrenka i Piotr Domeracki.

Zainteresowanym filozofią i aksjologią Henryka Elzenberga polecamy także archiwalny odcinek PF 100 – O Henryku Elzenbergu z dr. Antonim Płoszczyńcem z Uniwersytetu KEN w Krakowie.

W nagraniu wykorzystano muzykę PianoAmor z Pixabay.

Patronat medialny Pogawędnika:
Dwumiesięcznik i portal internetowy "Filozofuj!"
https://filozofuj.eu/ 

Dziękujemy za wsparcie naszym wiernym Patronom i Patronkom:
Witoldowi Klimczakowi, Marcinowi Lorancowi, Roberowi Małeckiemu, Maciejowi Michałowskiemu, Paulinie Matysiak, Klaudii Noworzyń,
Marcinowi Sadłowskiemu, Annie Waw, Magdalenie Zdrence oraz grupie Darczyńców anonimowych. 

]]> Piotr Domeracki, Marcin T. Zdrenka Buzzsprout-15993927 Mon, 28 Oct 2024 04:00:00 +0100 1304 Elzenberg, historia filozofii, aksjologia, Olimpiada Filozoficzna 138 full false O minimach moraliach, czyli etyce nie za wielkiej | PF 137 O minimach moraliach, czyli etyce nie za wielkiej | PF 137 Zapraszamy na pogawędkę o minimach moraliach.
Dwaj filozofowie - Theodor Adorno i Andrei Pleșu - napisali w XX wieku, niezależnie od siebie, książki pod tytułem "Minima moralia". 
Obie prace nardodziły się ze ze sprzeciwu wobec "Etyki Wielkiej" (Magna Moralia) Arystotelesa.
Zastanowiamy się, czym starożytny filozofi podpadł obu autorom i dlaczego warto się zastanowić nad proponowaną przez nich tak zwaną "małą etyką".

Zachęcamy do samodzielnej lektury obu książek:

T. W. Adorno, "Minima Moralia. Refleksje z poharatanego życia, przeł. M. Łukasiewicz, Kraków 1999.

A. Pleșu, "Minima moralia. Elementy etyki odstępu", przeł. J. Kornhauser, Kraków 2019. 

]]> Zapraszamy na pogawędkę o minimach moraliach.
Dwaj filozofowie - Theodor Adorno i Andrei Pleșu - napisali w XX wieku, niezależnie od siebie, książki pod tytułem "Minima moralia". 
Obie prace nardodziły się ze ze sprzeciwu wobec "Etyki Wielkiej" (Magna Moralia) Arystotelesa.
Zastanowiamy się, czym starożytny filozofi podpadł obu autorom i dlaczego warto się zastanowić nad proponowaną przez nich tak zwaną "małą etyką".

Zachęcamy do samodzielnej lektury obu książek:

T. W. Adorno, "Minima Moralia. Refleksje z poharatanego życia, przeł. M. Łukasiewicz, Kraków 1999.

A. Pleșu, "Minima moralia. Elementy etyki odstępu", przeł. J. Kornhauser, Kraków 2019. 

]]> Marcin T. Zdrenka Buzzsprout-15947844 Mon, 21 Oct 2024 04:00:00 +0200 1714 filozofia, etyka, Arystoteles, Adorno, Pleșu, magna moralia, minima moralia, mała etyka 137 full false O pracy tłumacza dzieł filozoficznych | PF 136 O pracy tłumacza dzieł filozoficznych | PF 136 Tym razem odwiedzamy pracownię tłumacza dzieł filozoficznych. 
Przyglądamy się procesowi przekładu i dylematom, które stoją przed osobą zajmującą się udostępnianiem polskim czytelniczkom i czytelnikom klasycznych tekstów filozoficznych.

Wydaje się, że nie ma prostszej pracy niż tłumaczenie angielskiego tekstu na język polski. Można by sądzić, że coraz lepsze translatory, boty, programy wytrenowane maszynowym uczeniem na olbrzymiej bazie tekstów zrobią to za nas, a tłumacz jedynie przejrzy przekład, nieco go poprawi i na koniec złoży swój podpis. Cały proces wydaje się prosty. Niektórzy z góry orzekną, że skoro wszyscy język angielski, praca tłumacza jest zbędna.

To wszystko jednak nieprawda. Dlatego opowiadamy o tym, jak przebiega tłumaczenie tekstu filozoficznego, dla kogo, a przede wszystkim po co podejmuje się taką pracę.  Prace nad przygotowaniem odcinka prowadzone były w ramach grantu „Filozofia brytyjska XVII i XVIII wieku” w programie Ministra Nauki i Szkolnictwa Wyższego  pod nazwą „Narodowy Program Rozwoju Humanistyki” w latach 2020–2024, nr projektu 22H 18 0172 87, kierownik projektu: prof. dr hab. Adam Grzeliński 


Współpraca realizatorska: Piotr Grzeliński.

W nagraniu wykorzystano dodatkowe dźwięki oraz muzykę by PianoAmor z Pixabay.

Patronat medialny Pogawędnika:
Dwumiesięcznik i portal internetowy "Filozofuj!"
https://filozofuj.eu/  

Dziękujemy za wsparcie naszym wiernym Patronom i Patronkom:
Witoldowi Klimczakowi, Marcinowi Lorancowi, Roberowi Małeckiemu, Maciejowi Michałowskiemu, Paulinie Matysiak, Klaudii Noworzyń,
Marcinowi Sadłowskiemu, Annie Waw, Magdalenie Zdrence oraz grupie Darczyńców anonimowych. 

]]> Tym razem odwiedzamy pracownię tłumacza dzieł filozoficznych. 
Przyglądamy się procesowi przekładu i dylematom, które stoją przed osobą zajmującą się udostępnianiem polskim czytelniczkom i czytelnikom klasycznych tekstów filozoficznych.

Wydaje się, że nie ma prostszej pracy niż tłumaczenie angielskiego tekstu na język polski. Można by sądzić, że coraz lepsze translatory, boty, programy wytrenowane maszynowym uczeniem na olbrzymiej bazie tekstów zrobią to za nas, a tłumacz jedynie przejrzy przekład, nieco go poprawi i na koniec złoży swój podpis. Cały proces wydaje się prosty. Niektórzy z góry orzekną, że skoro wszyscy język angielski, praca tłumacza jest zbędna.

To wszystko jednak nieprawda. Dlatego opowiadamy o tym, jak przebiega tłumaczenie tekstu filozoficznego, dla kogo, a przede wszystkim po co podejmuje się taką pracę.  Prace nad przygotowaniem odcinka prowadzone były w ramach grantu „Filozofia brytyjska XVII i XVIII wieku” w programie Ministra Nauki i Szkolnictwa Wyższego  pod nazwą „Narodowy Program Rozwoju Humanistyki” w latach 2020–2024, nr projektu 22H 18 0172 87, kierownik projektu: prof. dr hab. Adam Grzeliński 


Współpraca realizatorska: Piotr Grzeliński.

W nagraniu wykorzystano dodatkowe dźwięki oraz muzykę by PianoAmor z Pixabay.

Patronat medialny Pogawędnika:
Dwumiesięcznik i portal internetowy "Filozofuj!"
https://filozofuj.eu/  

Dziękujemy za wsparcie naszym wiernym Patronom i Patronkom:
Witoldowi Klimczakowi, Marcinowi Lorancowi, Roberowi Małeckiemu, Maciejowi Michałowskiemu, Paulinie Matysiak, Klaudii Noworzyń,
Marcinowi Sadłowskiemu, Annie Waw, Magdalenie Zdrence oraz grupie Darczyńców anonimowych. 

]]> Adam Grzeliński Buzzsprout-15875801 Mon, 07 Oct 2024 04:00:00 +0200 1746 filozofia, tekst, tłumaczenie, traslacja, translatologia, historia filozofii 136 full false O fotografii i filozofii | PF 135 O fotografii i filozofii | PF 135 Zapraszamy na rozmowę o fotografii i filozofii.
Naszym rozmówcą jest Antoni Torzewski z Fundacji Koherencje – filozof i fotograf w jednym.
Gawędzimy o reprezentacjonizmie i antyreprezentacjonizmie w filozofii, filozofie i komunikologu Vilémie Flusserze, istocie fotografii i jej relacji do malarstwa, etycznym wymiarze fotografii dokumentalnej i wojennej oraz wielu innych kwestiach.
Dla pełniejszego obrazu na naszym profilu FB umieściliśmy reprodukcje fotografii, o których rozmawiamy. Jest tam również zdjęcie autorstwa naszego Rozmówcy, które wykorzystaliśmy do ilustracji odcinka, ale które zostało zmodyfikowane przez sztuczną inteligencję do formatu kwadratowego.

W nawiązaniu do tematu rozmowy polecamy także archiwalną pogawędkę pt. O estetyce fotografii Jana Bułhaka | PF 20, którą przeprowadziliśmy z dr Jakubem Maciejewskim i prof. Kingą Kaśkiewicz.

Dodatkowe dźwięki:  Štefan Baša from Pixabay.

Patronat medialny Pogawędnika:
Dwumiesięcznik i portal internetowy "Filozofuj!"
https://filozofuj.eu/ 

Dziękujemy za wsparcie naszym wiernym Patronom i Patronkom:
Witoldowi Klimczakowi, Marcinowi Lorancowi, Roberowi Małeckiemu, Maciejowi Michałowskiemu, Paulinie Matysiak, Klaudii Noworzyń,
Marcinowi Sadłowskiemu, Annie Waw, Magdalenie Zdrence oraz grupie Darczyńców anonimowych. 

]]> Zapraszamy na rozmowę o fotografii i filozofii.
Naszym rozmówcą jest Antoni Torzewski z Fundacji Koherencje – filozof i fotograf w jednym.
Gawędzimy o reprezentacjonizmie i antyreprezentacjonizmie w filozofii, filozofie i komunikologu Vilémie Flusserze, istocie fotografii i jej relacji do malarstwa, etycznym wymiarze fotografii dokumentalnej i wojennej oraz wielu innych kwestiach.
Dla pełniejszego obrazu na naszym profilu FB umieściliśmy reprodukcje fotografii, o których rozmawiamy. Jest tam również zdjęcie autorstwa naszego Rozmówcy, które wykorzystaliśmy do ilustracji odcinka, ale które zostało zmodyfikowane przez sztuczną inteligencję do formatu kwadratowego.

W nawiązaniu do tematu rozmowy polecamy także archiwalną pogawędkę pt. O estetyce fotografii Jana Bułhaka | PF 20, którą przeprowadziliśmy z dr Jakubem Maciejewskim i prof. Kingą Kaśkiewicz.

Dodatkowe dźwięki:  Štefan Baša from Pixabay.

Patronat medialny Pogawędnika:
Dwumiesięcznik i portal internetowy "Filozofuj!"
https://filozofuj.eu/ 

Dziękujemy za wsparcie naszym wiernym Patronom i Patronkom:
Witoldowi Klimczakowi, Marcinowi Lorancowi, Roberowi Małeckiemu, Maciejowi Michałowskiemu, Paulinie Matysiak, Klaudii Noworzyń,
Marcinowi Sadłowskiemu, Annie Waw, Magdalenie Zdrence oraz grupie Darczyńców anonimowych. 

]]> Antoni Torzewski, Marcin T. Zdrenka Buzzsprout-15751399 Mon, 23 Sep 2024 04:00:00 +0200 2823 fotografia, filozofia, reprezentacjonizm, antyreprezentacjonizm, Vilém Flusser 135 full false O Davidzie Hartleyu i szerokości spojrzenia | PF 134 O Davidzie Hartleyu i szerokości spojrzenia | PF 134 Zapraszamy na rozmowę o Davidzie Hartleyu (1705-1755), lekarzu i filozofie, rówieśniku Hume’a i autorze "Observations on Man, his frame, his duty, and his expectations" [Uwag o człowieku, jego konstytucji, obowiązkach i tym, na co może liczyć]
Hartley zrobił wiele, aby zbudować spójny system filozoficzny. Czerpał z  kartezjańskiego dualizmu psychofizycznego, Locke’owskiej koncepcji idei, Newtonowskiej "Optyki", a swą koncepcję psychologicznego asocjacjonizmu rozwijał równolegle z Hume’em. Stanowisko teoretyczne łączył z poglądami religijnymi zbliżającymi go do unitarian.

O tym, dlaczego warto badać takie postaci jak Hartley, rozmawiamy z dr. Bartoszem Działoszyńskim  z Uniwersytetu Warszawskiego, autorem takich książek jak "Cywilizacja. Szkice z dziejów pojęcia w XVIII i XIX wieku", ", "Życie i śmierć trzech koncepcji sztuki", tłumaczem "Biographia literaria" Samuela Coleridge’a.
Nasz rozmówca odsłania, jakie tajemnice skrywają tacy myśliciele jak Hartley, Coleridge czy Priestley, których dorobek jest znacznie bogatszy niż powszechnie uważamy.

W ilustracji, z uwagi na nieliczne portrety naszego bohatera, odwołaliśmy się do pewnej sztuczki. Portret twarzy Davida Hartleya seniora (1705-1755) częściowo wsparliśmy wizerunkiem jego syna, Davida Młodszego (1732–1813), wynalazcy i polityka.

Patronat medialny Pogawędnika:
Dwumiesięcznik i portal internetowy "Filozofuj!"
https://filozofuj.eu/ 

Dziękujemy za wsparcie naszym wiernym Patronom i Patronkom:
Witoldowi Klimczakowi, Marcinowi Lorancowi, Roberowi Małeckiemu, Maciejowi Michałowskiemu, Paulinie Matysiak, Klaudii Noworzyń,
Marcinowi Sadłowskiemu, Annie Waw, Magdalenie Zdrence oraz grupie Darczyńców anonimowych. 

]]> Zapraszamy na rozmowę o Davidzie Hartleyu (1705-1755), lekarzu i filozofie, rówieśniku Hume’a i autorze "Observations on Man, his frame, his duty, and his expectations" [Uwag o człowieku, jego konstytucji, obowiązkach i tym, na co może liczyć]
Hartley zrobił wiele, aby zbudować spójny system filozoficzny. Czerpał z  kartezjańskiego dualizmu psychofizycznego, Locke’owskiej koncepcji idei, Newtonowskiej "Optyki", a swą koncepcję psychologicznego asocjacjonizmu rozwijał równolegle z Hume’em. Stanowisko teoretyczne łączył z poglądami religijnymi zbliżającymi go do unitarian.

O tym, dlaczego warto badać takie postaci jak Hartley, rozmawiamy z dr. Bartoszem Działoszyńskim  z Uniwersytetu Warszawskiego, autorem takich książek jak "Cywilizacja. Szkice z dziejów pojęcia w XVIII i XIX wieku", ", "Życie i śmierć trzech koncepcji sztuki", tłumaczem "Biographia literaria" Samuela Coleridge’a.
Nasz rozmówca odsłania, jakie tajemnice skrywają tacy myśliciele jak Hartley, Coleridge czy Priestley, których dorobek jest znacznie bogatszy niż powszechnie uważamy.

W ilustracji, z uwagi na nieliczne portrety naszego bohatera, odwołaliśmy się do pewnej sztuczki. Portret twarzy Davida Hartleya seniora (1705-1755) częściowo wsparliśmy wizerunkiem jego syna, Davida Młodszego (1732–1813), wynalazcy i polityka.

Patronat medialny Pogawędnika:
Dwumiesięcznik i portal internetowy "Filozofuj!"
https://filozofuj.eu/ 

Dziękujemy za wsparcie naszym wiernym Patronom i Patronkom:
Witoldowi Klimczakowi, Marcinowi Lorancowi, Roberowi Małeckiemu, Maciejowi Michałowskiemu, Paulinie Matysiak, Klaudii Noworzyń,
Marcinowi Sadłowskiemu, Annie Waw, Magdalenie Zdrence oraz grupie Darczyńców anonimowych. 

]]> Bartosz Działoszyński, Adam Grzeliński Buzzsprout-15706330 Mon, 09 Sep 2024 04:00:00 +0200 2357 filozofia, historia filozofii brytyjskiej, XVIII wiek, David Hartley, medycyna, psychologia, asocjacjonizm 134 full false O Islandii, jej surowym pięknie i samotności na rowerze | PF 133 O Islandii, jej surowym pięknie i samotności na rowerze | PF 133 Blaise Pascal mawiał, że całe nasze nieszczęście pochodzi stąd, iż nie umiemy pozostać w spokoju w izbie. Coś nas ciągle gna, podróżujemy, zwiedzamy, gromadzimy obrazy i wspomnienia. Fenomen podróży zasługuje na próbę filozoficznego opisu, zwłaszcza jeśli jest to podróż samotna i w miejsce szczególne – gdzie rządzi piękna, choć surowa natura, gdzie przez kolejne dni i tygodnie jest się sam na sam ze sobą, a za olśniewające widoki trzeba zapłacić wysiłkiem.
 
Zastanawiamy się nad doświadczeniem podróży – takiej, która prowokuje do filozoficznych pytań, a nerwowość codziennej krzątaniny zamienia na intensywność doznań. Staramy się odpowiedzieć na pytanie o to, co szczególnego jest w powolnej, samotnej wyprawie, jak doświadcza się krajobrazu, gdy przez cały dzień nic nie rozprasza uwagi, a wreszcie -  dlaczego pomimo surowości warunków – silnego wiatru i częstego deszczu – często wraca się w takie miejsca. 
 
To jest opowieść o Islandii i jej zachodnich fiordach, o rowerze i wietrze. I o filozofii.

 
Książki, wspomniane w odcinku: 

Alain de Botton, „Sztuka podróżowania”, przeł. Hanna Pustuła, Czuły Barbarzyńca Press, Warszawa 2010.

Berenika Lenard i Piotr Mikołajczak, „Szepty kamieni. Historie z opuszczonej Islandii”, Wydawnictwo Otwarte, Kraków 2022.

Berenika Lenard i Piotr Mikołajczak, „Zostanie tylko wiatr. Fiordy zachodniej Islandii”, Wydawnictwo Czarne, Wołowiec 2019.

Hubert Klimko-Dobrzaniecki, „Zostawić Islandię”, Oficyna Literacka Noir sur Blanc, Warszawa 2016.

 

Więcej informacji i fotografii z wyprawy tutaj.

Współpraca realizatorska: Piotr Grzeliński.

Dodatkowe efekty dźwiękowe Juan Carlos, Franco Gonzalez z Pixabay.

Dziękujemy za wsparcie naszym wiernym Patronom i Patronkom:
Witoldowi Klimczakowi, Marcinowi Lorancowi, Roberowi Małeckiemu, Maciejowi Michałowskiemu, Paulinie Matysiak, Klaudii Noworzyń,
Marcinowi Sadłowskiemu, Annie Waw, Magdalenie Zdrence oraz grupie Darczyńców anonimowych.

]]> Blaise Pascal mawiał, że całe nasze nieszczęście pochodzi stąd, iż nie umiemy pozostać w spokoju w izbie. Coś nas ciągle gna, podróżujemy, zwiedzamy, gromadzimy obrazy i wspomnienia. Fenomen podróży zasługuje na próbę filozoficznego opisu, zwłaszcza jeśli jest to podróż samotna i w miejsce szczególne – gdzie rządzi piękna, choć surowa natura, gdzie przez kolejne dni i tygodnie jest się sam na sam ze sobą, a za olśniewające widoki trzeba zapłacić wysiłkiem.
 
Zastanawiamy się nad doświadczeniem podróży – takiej, która prowokuje do filozoficznych pytań, a nerwowość codziennej krzątaniny zamienia na intensywność doznań. Staramy się odpowiedzieć na pytanie o to, co szczególnego jest w powolnej, samotnej wyprawie, jak doświadcza się krajobrazu, gdy przez cały dzień nic nie rozprasza uwagi, a wreszcie -  dlaczego pomimo surowości warunków – silnego wiatru i częstego deszczu – często wraca się w takie miejsca. 
 
To jest opowieść o Islandii i jej zachodnich fiordach, o rowerze i wietrze. I o filozofii.

 
Książki, wspomniane w odcinku: 

Alain de Botton, „Sztuka podróżowania”, przeł. Hanna Pustuła, Czuły Barbarzyńca Press, Warszawa 2010.

Berenika Lenard i Piotr Mikołajczak, „Szepty kamieni. Historie z opuszczonej Islandii”, Wydawnictwo Otwarte, Kraków 2022.

Berenika Lenard i Piotr Mikołajczak, „Zostanie tylko wiatr. Fiordy zachodniej Islandii”, Wydawnictwo Czarne, Wołowiec 2019.

Hubert Klimko-Dobrzaniecki, „Zostawić Islandię”, Oficyna Literacka Noir sur Blanc, Warszawa 2016.

 

Więcej informacji i fotografii z wyprawy tutaj.

Współpraca realizatorska: Piotr Grzeliński.

Dodatkowe efekty dźwiękowe Juan Carlos, Franco Gonzalez z Pixabay.

Dziękujemy za wsparcie naszym wiernym Patronom i Patronkom:
Witoldowi Klimczakowi, Marcinowi Lorancowi, Roberowi Małeckiemu, Maciejowi Michałowskiemu, Paulinie Matysiak, Klaudii Noworzyń,
Marcinowi Sadłowskiemu, Annie Waw, Magdalenie Zdrence oraz grupie Darczyńców anonimowych.

]]> Adam Grzeliński Buzzsprout-15633623 Mon, 26 Aug 2024 04:00:00 +0200 2561 Islandia, rower, podróż, filozofia, samotność, natura, piękno 133 full false O prostomyślności | PF 132 O prostomyślności | PF 132 Zapraszamy na pogawędkę o prostomyślności, czyli pokusie ucieczki w prostotę.
Inspirujemy się bajkopisarzem Ezopem, bohaterem dialogu Platona - Eutyfronem, Dylem Sowizdrzałem i całą plejadą przemądrzałych prostaczków.
Pytamy, dlaczego zdarza się nam uciekać w ramiona sielankowej prostoty i zdrowego rozsądku, co ma z tym wspólnego szkoła i kultura ekspercka. Przywołujemy koncepcję eutyfroniki Józefa Bańki i próbujemy odróżnić prostomyślność i prostolinijność od zwykłego przemocowego prostactwa złowrogiego Edka z "Tanga" Sławomira Mrożka.

W nagraniu wykorzystaliśmy fragment inscenizacji dramatu Sławomira Mrożka "Tango ", w reżyserii Macieja Englerta, w realizacji Teatru Współczesnego w Warszawie i Teatru Telewizji, 1999.

Odcinek ilustrujemy postacią przewrotnego, ironicznego i podobno szpetnego bajarza Ezopa, sportretowanego przed Diego Velázqueza.

Patronat medialny Pogawędnika:
Dwumiesięcznik i portal internetowy "Filozofuj!"
https://filozofuj.eu/ 

Dziękujemy za wsparcie naszym wiernym Patronom i Patronkom:
Witoldowi Klimczakowi, Marcinowi Lorancowi, Roberowi Małeckiemu, Maciejowi Michałowskiemu, Paulinie Matysiak, Klaudii Noworzyń,
Marcinowi Sadłowskiemu, Annie Waw, Magdalenie Zdrence oraz grupie Darczyńców anonimowych.

]]> Zapraszamy na pogawędkę o prostomyślności, czyli pokusie ucieczki w prostotę.
Inspirujemy się bajkopisarzem Ezopem, bohaterem dialogu Platona - Eutyfronem, Dylem Sowizdrzałem i całą plejadą przemądrzałych prostaczków.
Pytamy, dlaczego zdarza się nam uciekać w ramiona sielankowej prostoty i zdrowego rozsądku, co ma z tym wspólnego szkoła i kultura ekspercka. Przywołujemy koncepcję eutyfroniki Józefa Bańki i próbujemy odróżnić prostomyślność i prostolinijność od zwykłego przemocowego prostactwa złowrogiego Edka z "Tanga" Sławomira Mrożka.

W nagraniu wykorzystaliśmy fragment inscenizacji dramatu Sławomira Mrożka "Tango ", w reżyserii Macieja Englerta, w realizacji Teatru Współczesnego w Warszawie i Teatru Telewizji, 1999.

Odcinek ilustrujemy postacią przewrotnego, ironicznego i podobno szpetnego bajarza Ezopa, sportretowanego przed Diego Velázqueza.

Patronat medialny Pogawędnika:
Dwumiesięcznik i portal internetowy "Filozofuj!"
https://filozofuj.eu/ 

Dziękujemy za wsparcie naszym wiernym Patronom i Patronkom:
Witoldowi Klimczakowi, Marcinowi Lorancowi, Roberowi Małeckiemu, Maciejowi Michałowskiemu, Paulinie Matysiak, Klaudii Noworzyń,
Marcinowi Sadłowskiemu, Annie Waw, Magdalenie Zdrence oraz grupie Darczyńców anonimowych.

]]> Marcin T. Zdrenka Buzzsprout-15519167 Mon, 12 Aug 2024 04:00:00 +0200 1954 Ezop, Eutyfron, eutyfronika, prostomyślność, prostoduszność, prostolinijność, Józef Bańka, Sławoimir Mrożek 132 full false O ludziach i innych zwierzętach | PF 131 O ludziach i innych zwierzętach | PF 131 Zapraszamy na rozmowę o ludziach i innych zwierzętach. Naszym Rozmówcą jest wykładowca i dyrektor COAPE - Centre of Applied Pet Ethology - Andrzej Kinteh-Kłosiński.
Rozmawiamy o relacjach, podobieństwach i różnicach między ludźmi i zwierzętami, specyfice ich zachowań i komunikacji. Próbujemy lepiej  zrozumieć zwierzęta i – być może – dowiedzieć się czegoś więcej od nas samych.
Nie odnosimy się do głośnej debaty językoznawczej, w kwestii tego czy zwierzęta „zdychają” czy „umierają”, ale być może tworzymy podstawę do tego, by to zagadnienie poważnie rozważyć.

Współpraca realizatorska: Piotr Grzeliński.

Dla ilustracji wykorzystaliśmy AI (CoPilot), którą poprosiliśmy o pomoc w wyobrażeniu sobie dialogu człowieka i zwierzęcia.

Patronat medialny Pogawędnika:
Dwumiesięcznik i portal internetowy "Filozofuj!"
https://filozofuj.eu/ 

Dziękujemy za wsparcie naszym wiernym Patronom i Patronkom:
Witoldowi Klimczakowi, Marcinowi Lorancowi, Roberowi Małeckiemu, Maciejowi Michałowskiemu, Paulinie Matysiak, Klaudii Noworzyń, Annie Waw, Magdalenie Zdrence oraz grupie Darczyńców anonimowych.

]]> Zapraszamy na rozmowę o ludziach i innych zwierzętach. Naszym Rozmówcą jest wykładowca i dyrektor COAPE - Centre of Applied Pet Ethology - Andrzej Kinteh-Kłosiński.
Rozmawiamy o relacjach, podobieństwach i różnicach między ludźmi i zwierzętami, specyfice ich zachowań i komunikacji. Próbujemy lepiej  zrozumieć zwierzęta i – być może – dowiedzieć się czegoś więcej od nas samych.
Nie odnosimy się do głośnej debaty językoznawczej, w kwestii tego czy zwierzęta „zdychają” czy „umierają”, ale być może tworzymy podstawę do tego, by to zagadnienie poważnie rozważyć.

Współpraca realizatorska: Piotr Grzeliński.

Dla ilustracji wykorzystaliśmy AI (CoPilot), którą poprosiliśmy o pomoc w wyobrażeniu sobie dialogu człowieka i zwierzęcia.

Patronat medialny Pogawędnika:
Dwumiesięcznik i portal internetowy "Filozofuj!"
https://filozofuj.eu/ 

Dziękujemy za wsparcie naszym wiernym Patronom i Patronkom:
Witoldowi Klimczakowi, Marcinowi Lorancowi, Roberowi Małeckiemu, Maciejowi Michałowskiemu, Paulinie Matysiak, Klaudii Noworzyń, Annie Waw, Magdalenie Zdrence oraz grupie Darczyńców anonimowych.

]]> Andrzej Kinteh-Kłosiński, Adam Grzeliński Buzzsprout-15483858 Mon, 29 Jul 2024 04:00:00 +0200 2100 zwierzęta, behawioryzm, człowiek, świadomość, emocje, komunikacja, filozofia 131 full false O Tytusie, Romku i A'Tomku i twórczości Henryka Jerzego Chmielewskiego | PF 130 O Tytusie, Romku i A'Tomku i twórczości Henryka Jerzego Chmielewskiego | PF 130 Zapraszamy na pogawędkę o dziwnej małpie, która bardzo chce się uczłowieczyć - Tytusie de Zoo, czyli bohaterze cyklu komiksów Henryka Jerzego Chmielewskiego.
Naszymi Rozmówcami są Prof. Marek Jeziński z Katedry Komunikacji, Mediów i Dziennikarstwa, Instytutu Badań Informacji i Komunikacji UMK oraz prof. Marcin Lisiecki z Katedry Etnologii i Antropologii Kulturowej, Instytutu Nauk o Kulturze UMK.
Nasi Goście są autorami pierwszego naukowego opracowania na temat Tytusa pt. Tytus, Romek i A'Tomek i twórczość komiksowa Henryka J. Chmielewskiego.

Patronat medialny Pogawędnika:
Dwumiesięcznik i portal internetowy "Filozofuj!"
https://filozofuj.eu/ 

Dziękujemy za wsparcie naszym wiernym Patronom i Patronkom:
Witoldowi Klimczakowi, Marcinowi Lorancowi, Roberowi Małeckiemu, Maciejowi Michałowskiemu, Paulinie Matysiak, Klaudii Noworzyń, Annie Waw, Magdalenie Zdrence, oraz grupie Darczyńców anonimowych.


]]> Zapraszamy na pogawędkę o dziwnej małpie, która bardzo chce się uczłowieczyć - Tytusie de Zoo, czyli bohaterze cyklu komiksów Henryka Jerzego Chmielewskiego.
Naszymi Rozmówcami są Prof. Marek Jeziński z Katedry Komunikacji, Mediów i Dziennikarstwa, Instytutu Badań Informacji i Komunikacji UMK oraz prof. Marcin Lisiecki z Katedry Etnologii i Antropologii Kulturowej, Instytutu Nauk o Kulturze UMK.
Nasi Goście są autorami pierwszego naukowego opracowania na temat Tytusa pt. Tytus, Romek i A'Tomek i twórczość komiksowa Henryka J. Chmielewskiego.

Patronat medialny Pogawędnika:
Dwumiesięcznik i portal internetowy "Filozofuj!"
https://filozofuj.eu/ 

Dziękujemy za wsparcie naszym wiernym Patronom i Patronkom:
Witoldowi Klimczakowi, Marcinowi Lorancowi, Roberowi Małeckiemu, Maciejowi Michałowskiemu, Paulinie Matysiak, Klaudii Noworzyń, Annie Waw, Magdalenie Zdrence, oraz grupie Darczyńców anonimowych.


]]> Marcin T. Zdrenka, Adam Grzeliński, Piotr Domeracki Buzzsprout-15357011 Mon, 15 Jul 2024 06:00:00 +0200 3018 130 full false O jaskini Platona i kontemplacji deszczu | PF 129 O jaskini Platona i kontemplacji deszczu | PF 129 Zapraszamy na pogawędkę z dr. Jarosławem Spychałą, badaczem historii filozofii i religii oraz tłumaczem z greki i łaciny. 

Nasz Rozmówca opowiada o obrazie platońskiej jaskini, studiowanym przez niego zarówno jako paradygmat filozoficzny, teologiczny, literacki i filmowy oraz element komunikacji i kreatywności. Jest twórcą nowatorskiej metody edukacyjnej ΛΕΓΩ-ΛΟΓΟΣ, prowadzi filozoficzne warsztaty dla uczniów, studentów i nauczycieli oraz twórców reklam i strategii marketingowych. 

Pochylamy się również nad najnowszą książką naszego Gościa pt. „Filozofia jako kontemplacja deszczu”.

Do ilustracji wykorzystaliśmy grafikę autorstwa Grzegorza Marzewskiego.

Patronat medialny Pogawędnika:
Dwumiesięcznik i portal internetowy "Filozofuj!"
https://filozofuj.eu/ 

Dziękujemy za wsparcie naszym wiernym Patronom i Patronkom:
Witoldowi Klimczakowi, Marcinowi Lorancowi, Roberowi Małeckiemu, Maciejowi Michałowskiemu, Paulinie Matysiak, Klaudii Noworzyń, Annie Waw, Magdalenie Zdrence, oraz grupie Darczyńców anonimowych.

]]> Zapraszamy na pogawędkę z dr. Jarosławem Spychałą, badaczem historii filozofii i religii oraz tłumaczem z greki i łaciny. 

Nasz Rozmówca opowiada o obrazie platońskiej jaskini, studiowanym przez niego zarówno jako paradygmat filozoficzny, teologiczny, literacki i filmowy oraz element komunikacji i kreatywności. Jest twórcą nowatorskiej metody edukacyjnej ΛΕΓΩ-ΛΟΓΟΣ, prowadzi filozoficzne warsztaty dla uczniów, studentów i nauczycieli oraz twórców reklam i strategii marketingowych. 

Pochylamy się również nad najnowszą książką naszego Gościa pt. „Filozofia jako kontemplacja deszczu”.

Do ilustracji wykorzystaliśmy grafikę autorstwa Grzegorza Marzewskiego.

Patronat medialny Pogawędnika:
Dwumiesięcznik i portal internetowy "Filozofuj!"
https://filozofuj.eu/ 

Dziękujemy za wsparcie naszym wiernym Patronom i Patronkom:
Witoldowi Klimczakowi, Marcinowi Lorancowi, Roberowi Małeckiemu, Maciejowi Michałowskiemu, Paulinie Matysiak, Klaudii Noworzyń, Annie Waw, Magdalenie Zdrence, oraz grupie Darczyńców anonimowych.

]]> Jarosław Spychała, Marcin T. Zdrenka Buzzsprout-15136928 Mon, 01 Jul 2024 04:00:00 +0200 2257 jaskinia Platona, Lego-Logos, filozofia, kontemplacja deszczu, metafora, dydaktyka filozofii 129 full false O Stanisławie Lemie i Philipie K. Dicku, czyli filozoficzności fantastyki | PF 128 O Stanisławie Lemie i Philipie K. Dicku, czyli filozoficzności fantastyki | PF 128 Zapraszamy na pogawędkę, w której pytamy po co filozofowi fantastyka i czy można kogoś nauczyć filozofii na podstawie utworów SF oraz co różni twórczość największych fantastów: Stanisława Lema, Philipa K. Dicka i Jacka Dukaja.
Naszym przewodnikiem jest dr Jacek Sobota – uznany pisarz, autor prozy fantastyczno-naukowej: „Głos Boga”, „Padlina”, „Wieczór trzech psów”, a także książek poświęconych związkom fantastyki i filozofii. Cykl jego esejów „Wyznania idioty” drukowany był „Nowej Fantastyce". 
Nasz Gość jest także filozofem, wykładowcą akademickim na Uniwersytecie Warmińsko-Mazurskim w Olsztynie

Tym samym wracamy do tematu poruszonego w PF 36 – O fantastyce i filozofii – z dr. Marcinem Kowalczykiem (UKW w Bydgoszczy).

Patronat medialny Pogawędnika:
Dwumiesięcznik i portal internetowy "Filozofuj!"
https://filozofuj.eu/ 

Dziękujemy za wsparcie naszym wiernym Patronom i Patronkom:
Marcinowi Lorancowi, Maciejowi Michałowskiemu, Roberowi Małeckiemu, Klaudii Noworzyń, Magdalenie Zdrence, Annie Waw, Paulinie Matysiak, Przemysławowi Głuchowskiemu oraz grupie Darczyńców anonimowych.

]]> Zapraszamy na pogawędkę, w której pytamy po co filozofowi fantastyka i czy można kogoś nauczyć filozofii na podstawie utworów SF oraz co różni twórczość największych fantastów: Stanisława Lema, Philipa K. Dicka i Jacka Dukaja.
Naszym przewodnikiem jest dr Jacek Sobota – uznany pisarz, autor prozy fantastyczno-naukowej: „Głos Boga”, „Padlina”, „Wieczór trzech psów”, a także książek poświęconych związkom fantastyki i filozofii. Cykl jego esejów „Wyznania idioty” drukowany był „Nowej Fantastyce". 
Nasz Gość jest także filozofem, wykładowcą akademickim na Uniwersytecie Warmińsko-Mazurskim w Olsztynie

Tym samym wracamy do tematu poruszonego w PF 36 – O fantastyce i filozofii – z dr. Marcinem Kowalczykiem (UKW w Bydgoszczy).

Patronat medialny Pogawędnika:
Dwumiesięcznik i portal internetowy "Filozofuj!"
https://filozofuj.eu/ 

Dziękujemy za wsparcie naszym wiernym Patronom i Patronkom:
Marcinowi Lorancowi, Maciejowi Michałowskiemu, Roberowi Małeckiemu, Klaudii Noworzyń, Magdalenie Zdrence, Annie Waw, Paulinie Matysiak, Przemysławowi Głuchowskiemu oraz grupie Darczyńców anonimowych.

]]> Jacek Sobota, Adam Grzeliński Buzzsprout-15137352 Mon, 17 Jun 2024 04:00:00 +0200 3195 filozofia, fantastyka, science fiction, literatura, Stanisław Lem, Philip K. Dick, Jacek Dukaj 128 full false O ekowerwie z prof. Ewą Bińczyk | PF 127 O ekowerwie z prof. Ewą Bińczyk | PF 127 Gawędzimy o ekowerwie albo ekoanimuszu z prof. Ewą Bińczyk (Instytut Filozofii UMK w Toruniu), która dzięki nowej książce pt. "Uspołecznianie antropocenu " wprowadza nas w zupełnie nowy nastrój.
Nasza Rozmówczyni podejmuje niełatwe zadanie przezwyciężenia marazmu, przygnębienia i rezygnacji wobec problematyki kryzysu klimatycznego, które opisała w innej książce pt. "Epoka człowieka. Retoryka i marazm antropocenu".
Rozmawiamy o konieczności porzucenia pewnych urojeń w myśleniu o ekonomii, przyrodzie, zmianie klimatu i naszych próbach dotychczasowych przezwyciężenia go.
Chcemy wykrzesać nieco nadziei wobec czekającego nas nieuchronnie kryzysu.

Do ilustracji odcinka wykorzystaliśmy fragment obrazu Arka Pasożyta (www.parasite.pl) pt. "Tęcza wypoczynkowa", będącego wariacją nt. pracy "Babie lato" Józefa Chełmońskiego (2023, z cykl: Tęcze / Malarstwo Pasożytnicze). Jest on także motywem graficznym okładki książki naszej Gościni.

W nagraniu wykorzystano dodatkowe dźwięki z Pixabay.

Patronat medialny Pogawędnika:
Dwumiesięcznik i portal internetowy "Filozofuj!"
https://filozofuj.eu/ 

Dziękujemy za wsparcie naszym wiernym Patronom i Patronkom:
Marcinowi Lorancowi, Maciejowi Michałowskiemu, Roberowi Małeckiemu, Klaudii Noworzyń, Magdalenie Zdrence, Annie Waw, Paulinie Matysiak, Przemysławowi Głuchowskiemu oraz grupie Darczyńców anonimowych.

]]> Gawędzimy o ekowerwie albo ekoanimuszu z prof. Ewą Bińczyk (Instytut Filozofii UMK w Toruniu), która dzięki nowej książce pt. "Uspołecznianie antropocenu " wprowadza nas w zupełnie nowy nastrój.
Nasza Rozmówczyni podejmuje niełatwe zadanie przezwyciężenia marazmu, przygnębienia i rezygnacji wobec problematyki kryzysu klimatycznego, które opisała w innej książce pt. "Epoka człowieka. Retoryka i marazm antropocenu".
Rozmawiamy o konieczności porzucenia pewnych urojeń w myśleniu o ekonomii, przyrodzie, zmianie klimatu i naszych próbach dotychczasowych przezwyciężenia go.
Chcemy wykrzesać nieco nadziei wobec czekającego nas nieuchronnie kryzysu.

Do ilustracji odcinka wykorzystaliśmy fragment obrazu Arka Pasożyta (www.parasite.pl) pt. "Tęcza wypoczynkowa", będącego wariacją nt. pracy "Babie lato" Józefa Chełmońskiego (2023, z cykl: Tęcze / Malarstwo Pasożytnicze). Jest on także motywem graficznym okładki książki naszej Gościni.

W nagraniu wykorzystano dodatkowe dźwięki z Pixabay.

Patronat medialny Pogawędnika:
Dwumiesięcznik i portal internetowy "Filozofuj!"
https://filozofuj.eu/ 

Dziękujemy za wsparcie naszym wiernym Patronom i Patronkom:
Marcinowi Lorancowi, Maciejowi Michałowskiemu, Roberowi Małeckiemu, Klaudii Noworzyń, Magdalenie Zdrence, Annie Waw, Paulinie Matysiak, Przemysławowi Głuchowskiemu oraz grupie Darczyńców anonimowych.

]]> Ewa Bińczyk, Marcin T. Zdrenka Buzzsprout-15134853 Mon, 03 Jun 2024 04:00:00 +0200 2604 kryzys klimatyczny, antropocen, zmina klimatu, filozofia, ekowerwa, ekoanimusz, nadzieja 127 full false O Johannie Abichcie i XIX-wiecznym Uniwersytecie Wileńskim | PF 126 O Johannie Abichcie i XIX-wiecznym Uniwersytecie Wileńskim | PF 126 Zapraszamy Was do XIX-wiecznego Wilna.
Prof. Tomasz Kupś opowiada o nieco zapomnianym "wileńskim Heraklicie", czyli Johannie Heinrichu Abichcie, który nauczał filozofii na Uniwersytecie Wileńskim w czasach jego wielkiej świetności w latach 1803-1816.

Podstawa rozmowy jest książka naszego Rozmówcy pt. Johann Heinrich Abicht – filozof wileński. Działalność naukowa i dydaktyczna (1804–1816). Badania i źródła.
Gawędzimy o specyfice tamtych czasów, niekończących się reformach uczelni, gorących sporach i niechęci Jana Śniadeckiego do kantyzmu. Do tego nasz Gość opowiada o wileńskich archiwach, zagubionych rękopisach, pewnych jadowitych ropuchach oraz o tym, kto tam kogo poranił scyzorykiem i dlaczego podpalono drzwi jakiegoś profesora.

Do ilustacji wykorzystaliśmy fragment obrazu Józefa Peszki "Widok na katedrę wileńską", 1808.

Dodatkowe dźwięki: Alexander Jauk, UNIVERSFIELD,  Max Hammarbäck z serwisu Pixabay (1, 2, 3 oraz 4, 5).

Patronat medialny Pogawędnika:
Dwumiesięcznik i portal internetowy "Filozofuj!"
https://filozofuj.eu/ 

Dziękujemy za wsparcie naszym wiernym Patronom i Patronkom:
Marcinowi Lorancowi, Maciejowi Michałowskiemu, Roberowi Małeckiemu, Klaudii Noworzyń, Magdalenie Zdrence, Annie Waw, Paulinie Matysiak, Przemysławowi Głuchowskiemu oraz grupie Darczyńców anonimowych.

Zapraszamy do wsparcia naszej pracy i możliwości rozwoju na platformie Patronite:
https://patronite.pl/pogawednik.filozoficzny

]]> Zapraszamy Was do XIX-wiecznego Wilna.
Prof. Tomasz Kupś opowiada o nieco zapomnianym "wileńskim Heraklicie", czyli Johannie Heinrichu Abichcie, który nauczał filozofii na Uniwersytecie Wileńskim w czasach jego wielkiej świetności w latach 1803-1816.

Podstawa rozmowy jest książka naszego Rozmówcy pt. Johann Heinrich Abicht – filozof wileński. Działalność naukowa i dydaktyczna (1804–1816). Badania i źródła.
Gawędzimy o specyfice tamtych czasów, niekończących się reformach uczelni, gorących sporach i niechęci Jana Śniadeckiego do kantyzmu. Do tego nasz Gość opowiada o wileńskich archiwach, zagubionych rękopisach, pewnych jadowitych ropuchach oraz o tym, kto tam kogo poranił scyzorykiem i dlaczego podpalono drzwi jakiegoś profesora.

Do ilustacji wykorzystaliśmy fragment obrazu Józefa Peszki "Widok na katedrę wileńską", 1808.

Dodatkowe dźwięki: Alexander Jauk, UNIVERSFIELD,  Max Hammarbäck z serwisu Pixabay (1, 2, 3 oraz 4, 5).

Patronat medialny Pogawędnika:
Dwumiesięcznik i portal internetowy "Filozofuj!"
https://filozofuj.eu/ 

Dziękujemy za wsparcie naszym wiernym Patronom i Patronkom:
Marcinowi Lorancowi, Maciejowi Michałowskiemu, Roberowi Małeckiemu, Klaudii Noworzyń, Magdalenie Zdrence, Annie Waw, Paulinie Matysiak, Przemysławowi Głuchowskiemu oraz grupie Darczyńców anonimowych.

Zapraszamy do wsparcia naszej pracy i możliwości rozwoju na platformie Patronite:
https://patronite.pl/pogawednik.filozoficzny

]]> https://www.facebook.com/PogawednikFilozoficzny Tomasz Kupś, Marcin T. Zdrenka Buzzsprout-14989945 Mon, 20 May 2024 04:00:00 +0200 2930 filozofia, Wilno, Abicht, Uniwersytet Wileński, XIX wiek, kantyzm 126 full false O fajnych dziełach niefajnych twórców | PF 125 O fajnych dziełach niefajnych twórców | PF 125 Zapraszamy do wysłuchania naszego pierwszego  "crossovera", czyli pogawędki powstałej przy współpracy z Podcastem Kreatywnym Marka Ospalskiego.

Czy życiorysy artystów powinny mieć wpływ na odbiór ich twórczości? Bo co z Picassem (mizogin do kwadratu)?, Klausem Kinskim (tyran i pedofil)? czy Gabrielem Garcíą Márquezem (przyjaciel Fidela Castro)?
Rozmawiają Marek Ospalski (Podcast Kreatywny) i Marcin Zdrenka (Pogawędnik Filozoficzny).

Oryginalnego nagrania możecie posłuchać także tutaj.

Jeśli Ci się podobało - prosimy o zasubskrybowanie kanału "Podcastu Kreatywnego", polubienie tego odcinka lub polecania go znajomym.

Podcast Kreatywny w mediach społecznościowych:
  / podcastkreatywny 
  / podcast_kreatywny 

Posłuchaj również:
   • Kasia Mazur: Zamaskowana. Z pamiętnik... 
   • Gosia Herba: Nie lubię zostawiać nied... 
   • Gosia Konieczna: Lepiej czuje się tam... 
   • Patrycja Kosiarkiewicz: Wejdź głębiej... 
   • Intimacy Duo: Dzięki scenom intymnym ... 
   • Ania Antonowicz: Scenariusz “The Crow... 


]]> Zapraszamy do wysłuchania naszego pierwszego  "crossovera", czyli pogawędki powstałej przy współpracy z Podcastem Kreatywnym Marka Ospalskiego.

Czy życiorysy artystów powinny mieć wpływ na odbiór ich twórczości? Bo co z Picassem (mizogin do kwadratu)?, Klausem Kinskim (tyran i pedofil)? czy Gabrielem Garcíą Márquezem (przyjaciel Fidela Castro)?
Rozmawiają Marek Ospalski (Podcast Kreatywny) i Marcin Zdrenka (Pogawędnik Filozoficzny).

Oryginalnego nagrania możecie posłuchać także tutaj.

Jeśli Ci się podobało - prosimy o zasubskrybowanie kanału "Podcastu Kreatywnego", polubienie tego odcinka lub polecania go znajomym.

Podcast Kreatywny w mediach społecznościowych:
  / podcastkreatywny 
  / podcast_kreatywny 

Posłuchaj również:
   • Kasia Mazur: Zamaskowana. Z pamiętnik... 
   • Gosia Herba: Nie lubię zostawiać nied... 
   • Gosia Konieczna: Lepiej czuje się tam... 
   • Patrycja Kosiarkiewicz: Wejdź głębiej... 
   • Intimacy Duo: Dzięki scenom intymnym ... 
   • Ania Antonowicz: Scenariusz “The Crow... 


]]> Marek Ospalski, Marcin T. Zdrenka, Piotr Domeracki Buzzsprout-14977101 Mon, 06 May 2024 04:00:00 +0200 3280 twórczość, kreatywność, etyka, odpowiedzialność, podcastkreatywny 125 full false O grantozie, punktozie i żurnalozie, czyli co jest nie tak z akademicką humanistyką | PF 124 O grantozie, punktozie i żurnalozie, czyli co jest nie tak z akademicką humanistyką | PF 124 Rozmawiamy o grantozie, punktozie i żurnalozie, czyli chorobach współczesnej nauki, które w szczególny sposób dotykają filozofii i całej humanistyki.
Naszym Rozmówcą jest prof. Krzysztof Abriszewski z Instytutu Nauk o Kulturze UMK (ale także - metaforycznie - ambasador filozofii na kulturoznawstwie). Nasz Gość jest członkiem interdyscyplinarnego konsorcjum badawczego SOWA, badającego społeczne obiegi wiedzy akademickiej.

Odcinek ilustrujemy wizją zapożyczoną z grafiki Albrechta Dürera, "Czterej Jeźdźcy Apokalipsy" z "Apocalypsis cum figuris" (1497–1498).
W nagraniu wykorzystaliśmy fragment ścieżki dźwiekowej serialu "Kariera Nikodema Dyzmy", 1980, reż. J. Rybkowski, M. Nowicki.

Patronat medialny Pogawędnika:
Dwumiesięcznik i portal internetowy "Filozofuj!"
https://filozofuj.eu/ 

Dziękujemy za wsparcie naszym wiernym Patronom i Patronkom:
Marcinowi Lorancowi, Maciejowi Michałowskiemu, Roberowi Małeckiemu, Klaudii Noworzyń, Magdalenie Zdrence, Annie Waw, Paulinie Matysiak, Przemysławowi Głuchowskiemu oraz grupie Darczyńców anonimowych.


]]> Rozmawiamy o grantozie, punktozie i żurnalozie, czyli chorobach współczesnej nauki, które w szczególny sposób dotykają filozofii i całej humanistyki.
Naszym Rozmówcą jest prof. Krzysztof Abriszewski z Instytutu Nauk o Kulturze UMK (ale także - metaforycznie - ambasador filozofii na kulturoznawstwie). Nasz Gość jest członkiem interdyscyplinarnego konsorcjum badawczego SOWA, badającego społeczne obiegi wiedzy akademickiej.

Odcinek ilustrujemy wizją zapożyczoną z grafiki Albrechta Dürera, "Czterej Jeźdźcy Apokalipsy" z "Apocalypsis cum figuris" (1497–1498).
W nagraniu wykorzystaliśmy fragment ścieżki dźwiekowej serialu "Kariera Nikodema Dyzmy", 1980, reż. J. Rybkowski, M. Nowicki.

Patronat medialny Pogawędnika:
Dwumiesięcznik i portal internetowy "Filozofuj!"
https://filozofuj.eu/ 

Dziękujemy za wsparcie naszym wiernym Patronom i Patronkom:
Marcinowi Lorancowi, Maciejowi Michałowskiemu, Roberowi Małeckiemu, Klaudii Noworzyń, Magdalenie Zdrence, Annie Waw, Paulinie Matysiak, Przemysławowi Głuchowskiemu oraz grupie Darczyńców anonimowych.


]]> Buzzsprout-14926285 Mon, 29 Apr 2024 04:00:00 +0200 2709 124 full false O osobie bez osoby, czyli myśli impersonalnej | PF 123 O osobie bez osoby, czyli myśli impersonalnej | PF 123 Rozmawiamy o pozornie dobrze nam znanym pojęciu – osobie.
Nasz Rozmówca – dr Dawid Wincław – kiedyś doktorant Instytutu Filozofii UMK i współtwórca naszego podkastu, a  dziś  pracownik Instytutu Filozofii Uniwersytetu Warmińsko-Mazurskiego w Olsztynie – opowiada nam o koncepcji włoskiego filozofa Roberta Esposita.
Formułuje on, w ramach tak zwanej myśli impersonalnej, zarzuty pod adresem kategorii „osoby”, która zamiast być narzędziem emancypacji, odsłania w perspektywie historycznej swoje bardziej mroczne i opresyjne oblicze.

Dla ilustracji prezentujemy stworzoną przez AI wizję antycznej rzymskiej maski, która odgrywa pewną rolę w naszej opowieści.

Dziękujemy za wsparcie naszym wiernym Patronom i Patronkom:
Marcinowi Lorancowi, Maciejowi Michałowskiemu, Roberowi Małeckiemu, Klaudii Noworzyń, Magdalenie Zdrence, Annie Waw, Paulinie Matysiak, Przemysławowi Głuchowskiemu oraz grupie Darczyńców anonimowych.

Patronat medialny Pogawędnika:
Dwumiesięcznik i portal internetowy "Filozofuj!"
https://filozofuj.eu/

]]> Rozmawiamy o pozornie dobrze nam znanym pojęciu – osobie.
Nasz Rozmówca – dr Dawid Wincław – kiedyś doktorant Instytutu Filozofii UMK i współtwórca naszego podkastu, a  dziś  pracownik Instytutu Filozofii Uniwersytetu Warmińsko-Mazurskiego w Olsztynie – opowiada nam o koncepcji włoskiego filozofa Roberta Esposita.
Formułuje on, w ramach tak zwanej myśli impersonalnej, zarzuty pod adresem kategorii „osoby”, która zamiast być narzędziem emancypacji, odsłania w perspektywie historycznej swoje bardziej mroczne i opresyjne oblicze.

Dla ilustracji prezentujemy stworzoną przez AI wizję antycznej rzymskiej maski, która odgrywa pewną rolę w naszej opowieści.

Dziękujemy za wsparcie naszym wiernym Patronom i Patronkom:
Marcinowi Lorancowi, Maciejowi Michałowskiemu, Roberowi Małeckiemu, Klaudii Noworzyń, Magdalenie Zdrence, Annie Waw, Paulinie Matysiak, Przemysławowi Głuchowskiemu oraz grupie Darczyńców anonimowych.

Patronat medialny Pogawędnika:
Dwumiesięcznik i portal internetowy "Filozofuj!"
https://filozofuj.eu/

]]> Dawid Wincław, Marcin T. Zdrenka Buzzsprout-14833737 Mon, 15 Apr 2024 04:00:00 +0200 1693 filozofia, osoba, impersonalizm, Roberto Esposito, filozofia włoska 123 full false O listocie | PF 122 O listocie | PF 122 Gawędzimy o listocie. Jeśli jeszcze nie wiesz, co to jest – tym lepiej.
Nasza gościni – profesorka Aleksandra Derra z Katedry Filozofii Praktycznej Instytutu Filozofii UMK –  w ten sposób przetłumaczyła frazę „how like a leaf”. Wyrażenie pochodzi z wywiadu przeprowadzonego przez Thyrzę Nichols Goodeve z Donną Haraway – słynną badaczką z zakresu studiów nad nauką i technologią oraz krytyki feministycznej. Polskie tłumaczenie wywiadu, autorstwa naszej Rozmówczyni, ukazało się w serii „Humanistyka środowiskowa” i jest dostępne tutaj.

Rozmawiamy o „listocie”, ale również maszynach, zwierzętach, biologii, immunologii, prymatach, psach, kotach i tym, dlaczego wciąż krępujemy się pisać teksty naukowe w pierwszej osobie.

Ilustracja odcinka wygenerowana przy użyciu AI (Copilot, Dalle-E 3). 

Dodatkowe dźwięki z Pixabay.

Dziękujemy za wsparcie naszym wiernym Patronom i Patronkom:
Marcinowi Lorancowi, Maciejowi Michałowskiemu, Roberowi Małeckiemu, Klaudii Noworzyń, Magdalenie Zdrence, Annie Waw, Paulinie Matysiak, Przemysławowi Głuchowskiemu oraz grupie Darczyńców anonimowych.

Patronat medialny Pogawędnika:
Dwumiesięcznik i portal internetowy "Filozofuj!"
https://filozofuj.eu/

]]> Gawędzimy o listocie. Jeśli jeszcze nie wiesz, co to jest – tym lepiej.
Nasza gościni – profesorka Aleksandra Derra z Katedry Filozofii Praktycznej Instytutu Filozofii UMK –  w ten sposób przetłumaczyła frazę „how like a leaf”. Wyrażenie pochodzi z wywiadu przeprowadzonego przez Thyrzę Nichols Goodeve z Donną Haraway – słynną badaczką z zakresu studiów nad nauką i technologią oraz krytyki feministycznej. Polskie tłumaczenie wywiadu, autorstwa naszej Rozmówczyni, ukazało się w serii „Humanistyka środowiskowa” i jest dostępne tutaj.

Rozmawiamy o „listocie”, ale również maszynach, zwierzętach, biologii, immunologii, prymatach, psach, kotach i tym, dlaczego wciąż krępujemy się pisać teksty naukowe w pierwszej osobie.

Ilustracja odcinka wygenerowana przy użyciu AI (Copilot, Dalle-E 3). 

Dodatkowe dźwięki z Pixabay.

Dziękujemy za wsparcie naszym wiernym Patronom i Patronkom:
Marcinowi Lorancowi, Maciejowi Michałowskiemu, Roberowi Małeckiemu, Klaudii Noworzyń, Magdalenie Zdrence, Annie Waw, Paulinie Matysiak, Przemysławowi Głuchowskiemu oraz grupie Darczyńców anonimowych.

Patronat medialny Pogawędnika:
Dwumiesięcznik i portal internetowy "Filozofuj!"
https://filozofuj.eu/

]]> Aleksandra Derra, Marcin T. Zdrenka Buzzsprout-14749489 Mon, 01 Apr 2024 04:00:00 +0200 2708 listota, Donna Haraway, studia nad nauką i technologią, filozofia, feminizm, biologia, prymatologia, manifest cyborga 122 full false O ontologii Nicolaia Hartmanna | PF 121 O ontologii Nicolaia Hartmanna | PF 121 Rozmawiamy o filozofii Nicolaia Hartmanna - niemieckiego myśliciela z XX wieku, którego ontologia czy teoria wartości wciąż ma nam wiele do zaoferowania.

Naszą przewodniczką jest dr Alicja Pietras z Instytutu Filozofii Uniwersytetu Śląskiego w Katowicach.

Zapowiedź ilustrujemy klasycznym portretem filozofa z Wikipedii, ale ubarwiononym przy pomocy sztucznej inteligencji.

Współpraca realizatorska: Piotr Grzeliński.

Dziękujemy za wsparcie naszym wiernym Patronom i Patronkom:
Marcinowi Lorancowi, Maciejowi Michałowskiemu, Roberowi Małeckiemu, Klaudii Noworzyń, Magdalenie Zdrence, Annie Waw, Paulinie Matysiak, Przemysławowi Głuchowskiemu oraz grupie Darczyńców anonimowych.

Patronat medialny Pogawędnika:
Dwumiesięcznik i portal internetowy "Filozofuj!"
https://filozofuj.eu/


]]> Rozmawiamy o filozofii Nicolaia Hartmanna - niemieckiego myśliciela z XX wieku, którego ontologia czy teoria wartości wciąż ma nam wiele do zaoferowania.

Naszą przewodniczką jest dr Alicja Pietras z Instytutu Filozofii Uniwersytetu Śląskiego w Katowicach.

Zapowiedź ilustrujemy klasycznym portretem filozofa z Wikipedii, ale ubarwiononym przy pomocy sztucznej inteligencji.

Współpraca realizatorska: Piotr Grzeliński.

Dziękujemy za wsparcie naszym wiernym Patronom i Patronkom:
Marcinowi Lorancowi, Maciejowi Michałowskiemu, Roberowi Małeckiemu, Klaudii Noworzyń, Magdalenie Zdrence, Annie Waw, Paulinie Matysiak, Przemysławowi Głuchowskiemu oraz grupie Darczyńców anonimowych.

Patronat medialny Pogawędnika:
Dwumiesięcznik i portal internetowy "Filozofuj!"
https://filozofuj.eu/


]]> Alicja Pietras, Adam Grzeliński Buzzsprout-14703877 Mon, 18 Mar 2024 04:00:00 +0100 3176 Nicolai Hartmann, filozofia, ontologia, aksjologia, wartości 121 trailer false O elfach, ludziach i krasnoludach, czyli filozofowie o Tolkienie | PF 120 O elfach, ludziach i krasnoludach, czyli filozofowie o Tolkienie | PF 120 Zapraszamy na wycieczkę do tolkienowskiego Śródziemia.
Rozmawiamy o zamieszkujących go ludach, o najważniejszych postaciach i mitach, zastanawiamy się nad tym, dlaczego jest to tak fascynujący świat.
Naszą przewodniczką jest mgr Aleksandra Horowska z Uniwersytetu Wrocławskiego, na co dzień zajmująca się filozofią praktyczną  G. W. Leibniza oraz filozofią prawa, ale znajdująca też czas na odwiedziny w Lothlorien.

Współpraca realizatorska: Piotr Grzeliński.
Dodatkowy motyw muzyczny: Aleksey Chistilin z Pixabay.

Grafikę zaprojketowano przy użyciu narzędzia AI Copilot i Dall-E 3.

Zapraszamy do wsparcia naszej pracy i możliwości rozwoju na platformie Patronite:
https://patronite.pl/pogawednik.filozoficzny

Dziękujemy za wsparcie naszym wiernym Patronom i Patronkom:
Marcinowi Lorancowi, Maciejowi Michałowskiemu, Roberowi Małeckiemu, Klaudii Noworzyń, Magdalenie Zdrence, Annie Waw, Paulinie Matysiak, Przemysławowi Głuchowskiemu oraz grupie Darczyńców anonimowych.

]]> Zapraszamy na wycieczkę do tolkienowskiego Śródziemia.
Rozmawiamy o zamieszkujących go ludach, o najważniejszych postaciach i mitach, zastanawiamy się nad tym, dlaczego jest to tak fascynujący świat.
Naszą przewodniczką jest mgr Aleksandra Horowska z Uniwersytetu Wrocławskiego, na co dzień zajmująca się filozofią praktyczną  G. W. Leibniza oraz filozofią prawa, ale znajdująca też czas na odwiedziny w Lothlorien.

Współpraca realizatorska: Piotr Grzeliński.
Dodatkowy motyw muzyczny: Aleksey Chistilin z Pixabay.

Grafikę zaprojketowano przy użyciu narzędzia AI Copilot i Dall-E 3.

Zapraszamy do wsparcia naszej pracy i możliwości rozwoju na platformie Patronite:
https://patronite.pl/pogawednik.filozoficzny

Dziękujemy za wsparcie naszym wiernym Patronom i Patronkom:
Marcinowi Lorancowi, Maciejowi Michałowskiemu, Roberowi Małeckiemu, Klaudii Noworzyń, Magdalenie Zdrence, Annie Waw, Paulinie Matysiak, Przemysławowi Głuchowskiemu oraz grupie Darczyńców anonimowych.

]]> Aleksandra Horowska, Adam Grzeliński; realizacja: Piotr Grzeliński i Marcin Zdrenka Buzzsprout-14599154 Mon, 04 Mar 2024 04:00:00 +0100 2192 filozofia, Tolkien, Śródziemie, Władca Pierścieni, Hobbit, fantasy, mitologia 120 full false O uniwersyteckim zodiaku, czyli jak akademia spaskudziła nam charaktery | PF 119 O uniwersyteckim zodiaku, czyli jak akademia spaskudziła nam charaktery | PF 119 Zapraszamy na odcinek specjalny. 
Nie dość, że pojawia się zupełnie nowy Prowadzący - Robert Małecki, to jeszcze zanosi się na mały skandal. Rozmawiamy bowiem o książce „Uniwersytecki Zodiak. Jak akademia spaskudziła nam charaktery”, autorstwa Moniki Kwiecińskiej-Zdrenki, Marcin T. Zdrenki, z ilustracjami Nikodema Pręgowskiego, wydanej przez wydawnictwo Na przykład. 
Książka do kupienia w księgarni Kafka oraz w innych dobrych miejscach i samym wydawnictwie.

"Uniwesytecki zodiak" to zbiór nowych astrologicznych figur, które portretują  ludzi nauki, ale głównie demaskują skrywane głęboko skazy ich charakterów. Jest to opowieść o tym, jak praca w Akademii rzuca się na głowę.

Autorem nowej oprawy dźwiękowej podkastu jest Waldemar Bata.
Głosu w zapowiedzi tytułowej udzieliła Zofia Piętka-Danilewicz.
W nagraniu wykorzystao dodatkowe dźwięki od: Maksym Dudchyk z serwisu Pixabay.

Dziękujemy za wsparcie naszym wiernym Patronom i Patronkom:
Marcinowi Lorancowi, Maciejowi Michałowskiemu, Roberowi Małeckiemu, Klaudii Noworzyń, Magdalenie Zdrence, Annie Waw, Paulinie Matysiak, Przemysławowi Głuchowskiemu oraz grupie Darczyńców anonimowych.

Patronat medialny Pogawędnika:
Dwumiesięcznik i portal internetowy "Filozofuj!"
https://filozofuj.eu/

]]> Zapraszamy na odcinek specjalny. 
Nie dość, że pojawia się zupełnie nowy Prowadzący - Robert Małecki, to jeszcze zanosi się na mały skandal. Rozmawiamy bowiem o książce „Uniwersytecki Zodiak. Jak akademia spaskudziła nam charaktery”, autorstwa Moniki Kwiecińskiej-Zdrenki, Marcin T. Zdrenki, z ilustracjami Nikodema Pręgowskiego, wydanej przez wydawnictwo Na przykład. 
Książka do kupienia w księgarni Kafka oraz w innych dobrych miejscach i samym wydawnictwie.

"Uniwesytecki zodiak" to zbiór nowych astrologicznych figur, które portretują  ludzi nauki, ale głównie demaskują skrywane głęboko skazy ich charakterów. Jest to opowieść o tym, jak praca w Akademii rzuca się na głowę.

Autorem nowej oprawy dźwiękowej podkastu jest Waldemar Bata.
Głosu w zapowiedzi tytułowej udzieliła Zofia Piętka-Danilewicz.
W nagraniu wykorzystao dodatkowe dźwięki od: Maksym Dudchyk z serwisu Pixabay.

Dziękujemy za wsparcie naszym wiernym Patronom i Patronkom:
Marcinowi Lorancowi, Maciejowi Michałowskiemu, Roberowi Małeckiemu, Klaudii Noworzyń, Magdalenie Zdrence, Annie Waw, Paulinie Matysiak, Przemysławowi Głuchowskiemu oraz grupie Darczyńców anonimowych.

Patronat medialny Pogawędnika:
Dwumiesięcznik i portal internetowy "Filozofuj!"
https://filozofuj.eu/

]]> Robert Małecki, Monika Kwiecińska-Zdrenka, Nikodem Pręgowski, Marcin T. Zdrenka Buzzsprout-14360008 Mon, 19 Feb 2024 04:00:00 +0100 1848 zodiak, astrologia, charaktery, akademia, uniwersytete, obyczaje, pastisz 119 full false O Znanieckim, transaktualności i niebezpiecznych uroszczeniach | PF 118 O Znanieckim, transaktualności i niebezpiecznych uroszczeniach | PF 118 Gawędzimy o Florianie Znanieckim, ale w nieco innym duchu niż przed rokiem.
W odcinku PF nr 91 rozmawialiśmy z dr. Łukaszem Dominiakiem z Instytutu Socjologii UMK. Już wówczas obiecaliśmy Wam i sobie ciąg dalszy, w związku zakazaniem się książki prof. Lecha Witkowskiego, pt. „Uroszczenia i transaktualność w humanistyce. Florian Znaniecki: dziedzictwo idei i jego pęknięcia”, wydaną przez Oficynę Impuls.
Spełniamy tę obietnicę . Prof. Witkowski – filozof, epistemolog, teoretyk edukacji i pedagog związany z UMK, UJ i wieloma innymi ośrodkami naukowymi w Polsce, opowiada nam nie tylko o swoim powrocie do Znanieckiego, ale także o tak zwanej transaktualności, zagrożeniu uroszczeniami i innych ważnych dla współczesnej humanistyki kwestiach.

Zapowiedź ilustrujemy klasycznym portretem Floriana Znanieckiego, w który tchnęła nieco barwnego życia sztuczna inteligencja.

Dziękujemy za wsparcie naszym Patronom i Patronkom:
Marcinowi Lorancowi, Maciejowi Michałowskiemu, Roberowi Małeckiemu, Klaudii Noworzyń, Magdalenie Zdrence, Annie Waw, Paulinie Matysiak oraz całej grupie Darczyńców anonimowych.

Patronat medialny Pogawędnika:
Dwumiesięcznik i portal internetowy "Filozofuj!"
https://filozofuj.eu/

]]> Gawędzimy o Florianie Znanieckim, ale w nieco innym duchu niż przed rokiem.
W odcinku PF nr 91 rozmawialiśmy z dr. Łukaszem Dominiakiem z Instytutu Socjologii UMK. Już wówczas obiecaliśmy Wam i sobie ciąg dalszy, w związku zakazaniem się książki prof. Lecha Witkowskiego, pt. „Uroszczenia i transaktualność w humanistyce. Florian Znaniecki: dziedzictwo idei i jego pęknięcia”, wydaną przez Oficynę Impuls.
Spełniamy tę obietnicę . Prof. Witkowski – filozof, epistemolog, teoretyk edukacji i pedagog związany z UMK, UJ i wieloma innymi ośrodkami naukowymi w Polsce, opowiada nam nie tylko o swoim powrocie do Znanieckiego, ale także o tak zwanej transaktualności, zagrożeniu uroszczeniami i innych ważnych dla współczesnej humanistyki kwestiach.

Zapowiedź ilustrujemy klasycznym portretem Floriana Znanieckiego, w który tchnęła nieco barwnego życia sztuczna inteligencja.

Dziękujemy za wsparcie naszym Patronom i Patronkom:
Marcinowi Lorancowi, Maciejowi Michałowskiemu, Roberowi Małeckiemu, Klaudii Noworzyń, Magdalenie Zdrence, Annie Waw, Paulinie Matysiak oraz całej grupie Darczyńców anonimowych.

Patronat medialny Pogawędnika:
Dwumiesięcznik i portal internetowy "Filozofuj!"
https://filozofuj.eu/

]]> Lech Witkowski, Marcin T. Zdrenka Buzzsprout-14346942 Mon, 05 Feb 2024 04:00:00 +0100 2556 Znaniecki, socjologia, filozofia, pedagogika, uroszczenia, transaktualność, humanistyka 118 full false O wyspie, która nie jest Wyspą Szczęśliwą | PF 117 O wyspie, która nie jest Wyspą Szczęśliwą | PF 117 Zapraszamy Was na wyspę, ale nie będzie to jedna z Wysp Szczęśliwych. Rozmawiamy z dr Małgorzatą Kolankowską, tłumaczką, medioznawczynią, współpracowniczką Akademickiego Centrum Badań Ex-centrum Olgi Tokarczuk na Uniwersytecie Wrocławskim. Nasza rozmówczyni jest autorką reportażu pt. Wyspa , który jest pretekstem do namysłu nad złem albo pytaniem – dlaczego to właśnie nam przydarzyło się coś tak strasznego, jak śmiertelna choroba dziecka?

Dodatkowe efekty dźwiękowe: Pixabay.
Ilustracja odcinka przygotowana przy pomocy AI w serwisie Dall-e.

Dziękujemy za wsparcie naszym Patronom i Patronkom:
Marcinowi Lorancowi, Maciejowi Michałowskiemu, Roberowi Małeckiemu, Klaudii Noworzyń, Magdalenie Zdrence, Annie Waw, Paulinie Matysiak oraz całej grupie Darczyńców anonimowych.

Patronat medialny Pogawędnika:
Dwumiesięcznik i portal internetowy "Filozofuj!"
https://filozofuj.eu/

]]> Zapraszamy Was na wyspę, ale nie będzie to jedna z Wysp Szczęśliwych. Rozmawiamy z dr Małgorzatą Kolankowską, tłumaczką, medioznawczynią, współpracowniczką Akademickiego Centrum Badań Ex-centrum Olgi Tokarczuk na Uniwersytecie Wrocławskim. Nasza rozmówczyni jest autorką reportażu pt. Wyspa , który jest pretekstem do namysłu nad złem albo pytaniem – dlaczego to właśnie nam przydarzyło się coś tak strasznego, jak śmiertelna choroba dziecka?

Dodatkowe efekty dźwiękowe: Pixabay.
Ilustracja odcinka przygotowana przy pomocy AI w serwisie Dall-e.

Dziękujemy za wsparcie naszym Patronom i Patronkom:
Marcinowi Lorancowi, Maciejowi Michałowskiemu, Roberowi Małeckiemu, Klaudii Noworzyń, Magdalenie Zdrence, Annie Waw, Paulinie Matysiak oraz całej grupie Darczyńców anonimowych.

Patronat medialny Pogawędnika:
Dwumiesięcznik i portal internetowy "Filozofuj!"
https://filozofuj.eu/

]]> Małgorzata Kolankowska, Marcin T. Zdrenka Buzzsprout-14221911 Mon, 22 Jan 2024 04:00:00 +0100 2454 wyspa, zło, choroba, nowotwór, onkologia dziecięca, etyka, filozofia 117 full false O astrologii, astronomii, horoskopach i piramidach | PF 116 O astrologii, astronomii, horoskopach i piramidach | PF 116 Zapraszamy na pierwszą w 2024 roku pogawędkę - tym razem o astronomii i astrologii.
Najpierw trochę zrujnujemy Wam naiwną wiarę w horoskopy, ale za to potem jest tylko ciekawiej. Gawędzimy o wielkim roku Platona, pierścieniach (!) Ziemi, Gwieździe Polarnej, która nie zawsze wskazuje północ i egipskich piramidach, które stoją trochę ...krzywo.
Naszym przewodnikiem jest znany Wam z odcinka PF 115 student II roku astronomii UMK Kacper Gacka.

Odcinek ilustrujemy fragmentem słynnej grafiki z atlasu Camille'a Flammariona pt. L'atmosphère: météorologie populaire z 1888 roku.

Dodatkowe dźwięki: Pixabay. 

Dziękujemy za wsparcie naszym Patronom i Patronkom:
Marcinowi Lorancowi, Maciejowi Michałowskiemu, Roberowi Małeckiemu, Klaudii Noworzyń, Magdalenie Zdrence, Annie Waw, Paulinie Matysiak oraz całej grupie Darczyńców anonimowych.

Patronat medialny Pogawędnika:
Dwumiesięcznik i portal internetowy "Filozofuj!"
https://filozofuj.eu/


]]> Zapraszamy na pierwszą w 2024 roku pogawędkę - tym razem o astronomii i astrologii.
Najpierw trochę zrujnujemy Wam naiwną wiarę w horoskopy, ale za to potem jest tylko ciekawiej. Gawędzimy o wielkim roku Platona, pierścieniach (!) Ziemi, Gwieździe Polarnej, która nie zawsze wskazuje północ i egipskich piramidach, które stoją trochę ...krzywo.
Naszym przewodnikiem jest znany Wam z odcinka PF 115 student II roku astronomii UMK Kacper Gacka.

Odcinek ilustrujemy fragmentem słynnej grafiki z atlasu Camille'a Flammariona pt. L'atmosphère: météorologie populaire z 1888 roku.

Dodatkowe dźwięki: Pixabay. 

Dziękujemy za wsparcie naszym Patronom i Patronkom:
Marcinowi Lorancowi, Maciejowi Michałowskiemu, Roberowi Małeckiemu, Klaudii Noworzyń, Magdalenie Zdrence, Annie Waw, Paulinie Matysiak oraz całej grupie Darczyńców anonimowych.

Patronat medialny Pogawędnika:
Dwumiesięcznik i portal internetowy "Filozofuj!"
https://filozofuj.eu/


]]> Kacper Gacka, Marcin T. Zdrenka Buzzsprout-14212962 Mon, 08 Jan 2024 04:00:00 +0100 2100 astronomia, astrologia, filozofia, horoskopy, nauka, piramidy, UMK 116 full false O Festiwalu Filozofii w Bydgoszczy | PF 115 O Festiwalu Filozofii w Bydgoszczy | PF 115 Zapraszamy na ostatni odcinek Pogawędnika w roku 2023.
Tym razem będziemy nadajemy z Bydgoszczy i Centrum Nauki i Kultury „Młyny Rothera”, gdzie w dniach 23-24 listopada 2023 odbywał się II Festiwal Filozofii.

Nasi Rozmówcy, to Anna Czarnecka – Kierowniczka Działu Komunikacji Młynów Rothera, która opowie nam o tym miejscu oraz reprezentujący Fundację Koherencje, organizującą Festwial, Antoni Torzewski. Ale to nie koniec - odcinek dopełniamy krótką pogawędką z ...astronomem, którego niespodziewanie spotkaliśmy na Festwialu - Kacprem Gacką.
Wszystko to stanowi okazję, by pogawędzić o nietypowych miejsach, w  których można napotkać filozofię, jej kondycji w oczach nieco młodszych ludzi, perspektywach rozwoju i wyprowadzania poza mury szkół i uniwersytetów.

Dziękujemy za wsparcie naszym Patronom i Patronkom:
Marcinowi Lorancowi, Maciejowi Michałowskiemu, Roberowi Małeckiemu, Klaudii Noworzyń, Magdalenie Zdrence, Annie Waw oraz całej grupie Darczyńców anonimowych.

Patronat medialny Pogawędnika:
Dwumiesięcznik i portal internetowy "Filozofuj!"
https://filozofuj.eu/


]]> Zapraszamy na ostatni odcinek Pogawędnika w roku 2023.
Tym razem będziemy nadajemy z Bydgoszczy i Centrum Nauki i Kultury „Młyny Rothera”, gdzie w dniach 23-24 listopada 2023 odbywał się II Festiwal Filozofii.

Nasi Rozmówcy, to Anna Czarnecka – Kierowniczka Działu Komunikacji Młynów Rothera, która opowie nam o tym miejscu oraz reprezentujący Fundację Koherencje, organizującą Festwial, Antoni Torzewski. Ale to nie koniec - odcinek dopełniamy krótką pogawędką z ...astronomem, którego niespodziewanie spotkaliśmy na Festwialu - Kacprem Gacką.
Wszystko to stanowi okazję, by pogawędzić o nietypowych miejsach, w  których można napotkać filozofię, jej kondycji w oczach nieco młodszych ludzi, perspektywach rozwoju i wyprowadzania poza mury szkół i uniwersytetów.

Dziękujemy za wsparcie naszym Patronom i Patronkom:
Marcinowi Lorancowi, Maciejowi Michałowskiemu, Roberowi Małeckiemu, Klaudii Noworzyń, Magdalenie Zdrence, Annie Waw oraz całej grupie Darczyńców anonimowych.

Patronat medialny Pogawędnika:
Dwumiesięcznik i portal internetowy "Filozofuj!"
https://filozofuj.eu/


]]> Anna Czarnecka, Antoni Torzewski, Kacper Gacka, Marcin T. Zdrenka Buzzsprout-14191477 Mon, 25 Dec 2023 05:00:00 +0100 2585 filozofia, Festiwal Filozofii, Fundacja Kohernecje, Młyny Rothera, Bydgoszcz, astronomia 115 full false O filozofie jako zwierzęciu medialnym z prof. Janem Hartmanem | PF 114 O filozofie jako zwierzęciu medialnym z prof. Janem Hartmanem | PF 114 Zapraszamy na rozmowę o filozofie jako zwierzęciu medialnym. Tak sobie przynajmniej wyobrażaliśmy temat pogawędki z prof. Janem Hartmanem z Uniwersytetu Jagiellońskiego.
Kiedy jednak ma się do czynienia z tak przenikliwym i niepokornym Rozmówcą – wydarzyć się może wszystko. Nic zatem dziwnego w tym, że szybko przechodzimy na kwestie bardziej ogólne: kondycję filozofii, filozofa jako figurę mieszczańską oraz rolę mądrości, powagi i odwagi w filozoficznej robocie.
Zachęcamy do przyjrzenia się najnowszej książce naszego Rozmówcy pt. „Zmierzch filozofii”, którą możecie znaleźć tutaj.

Dziękujemy za wsparcie naszym Patronom i Patronkom:
Marcinowi Lorancowi, Maciejowi Michałowskiemu, Roberowi Małeckiemu, Klaudii Noworzyń, Magdalenie Zdrence oraz całej grupie Darczyńców anonimowych.

Patronat medialny Pogawędnika:
Dwumiesięcznik i portal internetowy "Filozofuj!"
https://filozofuj.eu/


]]> Zapraszamy na rozmowę o filozofie jako zwierzęciu medialnym. Tak sobie przynajmniej wyobrażaliśmy temat pogawędki z prof. Janem Hartmanem z Uniwersytetu Jagiellońskiego.
Kiedy jednak ma się do czynienia z tak przenikliwym i niepokornym Rozmówcą – wydarzyć się może wszystko. Nic zatem dziwnego w tym, że szybko przechodzimy na kwestie bardziej ogólne: kondycję filozofii, filozofa jako figurę mieszczańską oraz rolę mądrości, powagi i odwagi w filozoficznej robocie.
Zachęcamy do przyjrzenia się najnowszej książce naszego Rozmówcy pt. „Zmierzch filozofii”, którą możecie znaleźć tutaj.

Dziękujemy za wsparcie naszym Patronom i Patronkom:
Marcinowi Lorancowi, Maciejowi Michałowskiemu, Roberowi Małeckiemu, Klaudii Noworzyń, Magdalenie Zdrence oraz całej grupie Darczyńców anonimowych.

Patronat medialny Pogawędnika:
Dwumiesięcznik i portal internetowy "Filozofuj!"
https://filozofuj.eu/


]]> Jan Hartman, Marcin T. Zdrenka Buzzsprout-14062814 Mon, 11 Dec 2023 06:00:00 +0100 1860 filozofia, media, sfera publiczna, metafilozofia, kryzys filozofii 114 full false O sprzedawaniu produktów głowy | PF 113 O sprzedawaniu produktów głowy | PF 113 Kontynuujemy  rozmowę z odcinka PF 103 - "O filozofii i pieniądzach" na temat sprzedawania produktów głowy.
Zrozumieliśmy , że jako amatorzy musimy zwrócić się o pomoc wyjaśnieniu tej kwestii do prawdziwego profesjonalisty.
Naszym przewodnikiem jest Robert Małecki - poczytny pisarz kryminałów, a przy okazji absolwent filozofii. Właśnie ukazała się jego najnowsza książka z serii o komisarzu Bernardzie Grossie pt. Zrost.
Oprócz prezentacji swoich przygód ze spieniężaniem pracy twórczej nasz Gość opowiada również ciekawą historię, związaną z nietypowym lokowaniem produktu w poprzedniej książce pt. Urwisko oraz związanymi z tym wyzwaniami i dylematami etycznymi.

Ilustrację wygenerowano przy pomocy sztucznej inteligencji w serwisie DALL-E.

Dziękujemy za wsparcie naszym Patronom i Patronkom:
Marcinowi Lorancowi, Maciejowi Michałowskiemu, Roberowi Małeckiemu, Klaudii Noworzyń, Magdalenie Zdrence oraz całej grupie Darczyńców anonimowych.

Patronat medialny Pogawędnika:
Dwumiesięcznik i portal internetowy "Filozofuj!"
https://filozofuj.eu/


]]> Kontynuujemy  rozmowę z odcinka PF 103 - "O filozofii i pieniądzach" na temat sprzedawania produktów głowy.
Zrozumieliśmy , że jako amatorzy musimy zwrócić się o pomoc wyjaśnieniu tej kwestii do prawdziwego profesjonalisty.
Naszym przewodnikiem jest Robert Małecki - poczytny pisarz kryminałów, a przy okazji absolwent filozofii. Właśnie ukazała się jego najnowsza książka z serii o komisarzu Bernardzie Grossie pt. Zrost.
Oprócz prezentacji swoich przygód ze spieniężaniem pracy twórczej nasz Gość opowiada również ciekawą historię, związaną z nietypowym lokowaniem produktu w poprzedniej książce pt. Urwisko oraz związanymi z tym wyzwaniami i dylematami etycznymi.

Ilustrację wygenerowano przy pomocy sztucznej inteligencji w serwisie DALL-E.

Dziękujemy za wsparcie naszym Patronom i Patronkom:
Marcinowi Lorancowi, Maciejowi Michałowskiemu, Roberowi Małeckiemu, Klaudii Noworzyń, Magdalenie Zdrence oraz całej grupie Darczyńców anonimowych.

Patronat medialny Pogawędnika:
Dwumiesięcznik i portal internetowy "Filozofuj!"
https://filozofuj.eu/


]]> Buzzsprout-14011617 Mon, 27 Nov 2023 06:00:00 +0100 2454 113 full false O szuflandii, czyli Pracowni Słownika Polszczyzny XVI wieku | PF 112 O szuflandii, czyli Pracowni Słownika Polszczyzny XVI wieku | PF 112  Zapraszamy Was do ...szuflandii. Nie chodzi jednak o krainę krasnoludków z komedii Juliusza Machulskiego.
Odwiedzamy będącą częścią Instytutu Badań Literackich PAN Pracownię Polszczyzny XVI wieku. To właśnie tam, w niepozornej kamienicy przy ulicy Piekary 8 w Toruniu powstaje monumentalny "Słownik polszczyzny XVI wieku". Rozmawiamy o samym słowniku, roli badań nad starym językiem polskim, trudnościach i radościach pracy nad dawnymi tekstami.
Naszymi rozmówcami są: Ewa Cybulska-Bohuszewicz, Aleksandra Ćwiklińska, Damian Kaja, Anna Nath-Dokurno, Krzysztof Opaliński, Maria Popielarska oraz Kierowniczka Pracowni - Patrycja Potoniec.

Zachęcamy do odwiedzenia strony Pracowni: spxvi.edu.pl.

W nagraniu wykorzystaliśmy fragment ścieżki dźwiękowej z filmu "Kingsajz" w reż. Juliusza Machulskiego (1987).

Przyśpiewkę „Leciał pies przez owies” zapożyczyliśmy stąd.

Dziękujemy za wsparcie naszym Patronom i Patronkom:
Marcinowi Lorancowi, Maciejowi Michałowskiemu, Roberowi Małeckiemu, Klaudii Noworzyń, Magdalenie Zdrence oraz całej grupie Darczyńców anonimowych.

Patronat medialny Pogawędnika:
Dwumiesięcznik i portal internetowy "Filozofuj!"
https://filozofuj.eu/

]]>  Zapraszamy Was do ...szuflandii. Nie chodzi jednak o krainę krasnoludków z komedii Juliusza Machulskiego.
Odwiedzamy będącą częścią Instytutu Badań Literackich PAN Pracownię Polszczyzny XVI wieku. To właśnie tam, w niepozornej kamienicy przy ulicy Piekary 8 w Toruniu powstaje monumentalny "Słownik polszczyzny XVI wieku". Rozmawiamy o samym słowniku, roli badań nad starym językiem polskim, trudnościach i radościach pracy nad dawnymi tekstami.
Naszymi rozmówcami są: Ewa Cybulska-Bohuszewicz, Aleksandra Ćwiklińska, Damian Kaja, Anna Nath-Dokurno, Krzysztof Opaliński, Maria Popielarska oraz Kierowniczka Pracowni - Patrycja Potoniec.

Zachęcamy do odwiedzenia strony Pracowni: spxvi.edu.pl.

W nagraniu wykorzystaliśmy fragment ścieżki dźwiękowej z filmu "Kingsajz" w reż. Juliusza Machulskiego (1987).

Przyśpiewkę „Leciał pies przez owies” zapożyczyliśmy stąd.

Dziękujemy za wsparcie naszym Patronom i Patronkom:
Marcinowi Lorancowi, Maciejowi Michałowskiemu, Roberowi Małeckiemu, Klaudii Noworzyń, Magdalenie Zdrence oraz całej grupie Darczyńców anonimowych.

Patronat medialny Pogawędnika:
Dwumiesięcznik i portal internetowy "Filozofuj!"
https://filozofuj.eu/

]]> Ewa Cybulska-Bohuszewicz, Aleksandra Ćwiklińska, Damian Kaja, Anna Nath-Dokurno, Krzysztof Opaliński, Maria Popielarska, Patrycja Potoniec, Marcin T. Zdrenka Buzzsprout-13866057 Mon, 13 Nov 2023 00:00:00 +0100 2010 filozofia, język, polszczyzna, historia, słownik, manuskrypty, starodruki, Instytut Badań Literackich, Polska Akademia Nauk 112 full false O sztuce płaszczenia się | PF 111 O sztuce płaszczenia się | PF 111 Zapraszamy na rozmowę o sztuce płaszczenia się, albo – jeśli wolicie – o lizusostwie. 

Któż z nas nie spotkał kiedyś lizusa – pupilka nauczycieli, korporacyjnego pochlebcy sprawnie wspinającego się po szczeblach awansu, czy polityka gładko wpełzającego w łaski przywódcy politycznej partii?

Choć pochlebstwo jest dobrze znane już od starożytności, nie doczekało się dotąd bardziej systematycznego opracowania. Podjął się tego dopiero współczesny badacz Alphons Silbermann w eseju "O sztuce płaszczenia się ", który właśnie ukazał się w polskim tłumaczeniu w Wydawnictwie Naukowym UMK. Jest to opowieść o strukturze relacji społecznych, w których klasyczne lizusostwo czy pochlebstwo są jednymi z wielu strategii zachowań, a przez wskazanie źródeł, form i mechanizmów płaszczenia się książka stawia bardzo ważne pytanie: czy nasze współczesne formy życia pozwalają staremu wynalazkowi lizusostwa jedynie trwać, czy może raczej – imponująco rozkwitać?

W nagraniu wykorzystaliśmy fragmenty filmów: "Miś" w reżyserii Stanisława Barei (1980) i serialu "Alternatywy 4" tegoż reżysera (1987) oraz  jedną z ilustracji do polskiego wydania książki  Silbermanna "O sztuce płaszczenia się" autorstwa Filipa Pręgowskiego.

Dziękujemy za wsparcie naszym Patronom i Patronkom:
Marcinowi Lorancowi, Maciejowi Michałowskiemu, Roberowi Małeckiemu, Klaudii Noworzyń, Magdalenie Zdrence oraz całej grupie Darczyńców anonimowych.

Patronat medialny Pogawędnika:
Dwumiesięcznik i portal internetowy "Filozofuj!"
https://filozofuj.eu/

]]> Zapraszamy na rozmowę o sztuce płaszczenia się, albo – jeśli wolicie – o lizusostwie. 

Któż z nas nie spotkał kiedyś lizusa – pupilka nauczycieli, korporacyjnego pochlebcy sprawnie wspinającego się po szczeblach awansu, czy polityka gładko wpełzającego w łaski przywódcy politycznej partii?

Choć pochlebstwo jest dobrze znane już od starożytności, nie doczekało się dotąd bardziej systematycznego opracowania. Podjął się tego dopiero współczesny badacz Alphons Silbermann w eseju "O sztuce płaszczenia się ", który właśnie ukazał się w polskim tłumaczeniu w Wydawnictwie Naukowym UMK. Jest to opowieść o strukturze relacji społecznych, w których klasyczne lizusostwo czy pochlebstwo są jednymi z wielu strategii zachowań, a przez wskazanie źródeł, form i mechanizmów płaszczenia się książka stawia bardzo ważne pytanie: czy nasze współczesne formy życia pozwalają staremu wynalazkowi lizusostwa jedynie trwać, czy może raczej – imponująco rozkwitać?

W nagraniu wykorzystaliśmy fragmenty filmów: "Miś" w reżyserii Stanisława Barei (1980) i serialu "Alternatywy 4" tegoż reżysera (1987) oraz  jedną z ilustracji do polskiego wydania książki  Silbermanna "O sztuce płaszczenia się" autorstwa Filipa Pręgowskiego.

Dziękujemy za wsparcie naszym Patronom i Patronkom:
Marcinowi Lorancowi, Maciejowi Michałowskiemu, Roberowi Małeckiemu, Klaudii Noworzyń, Magdalenie Zdrence oraz całej grupie Darczyńców anonimowych.

Patronat medialny Pogawędnika:
Dwumiesięcznik i portal internetowy "Filozofuj!"
https://filozofuj.eu/

]]> Monika Kwiecińska-Zdrenka, Rafał Michalski, Marcin T. Zdrenka Buzzsprout-13865856 Mon, 30 Oct 2023 06:00:00 +0100 1960 filozofia, etyka, socjologia, pochlebstwo, lizusostwo, płaszczenie się, Silbermann 111 full false O wolnomyślicielstwie z Anthonym Collinsem | PF 110 O wolnomyślicielstwie z Anthonym Collinsem | PF 110 Zapraszamy do wysłuchania  opowieści o pochwale swobody myślenia.
Naszym przewodnikiem jest Anthony Collins, autor „Rozprawy o wolnomyślicielstwie” z roku 1713.
Ci, którym bliżej do tradycyjnego obrazu świata, w którym człowiek musi uznać swą słabość i posłusznie iść za głosem duchowych i religijnych przewodników, często uznawali pochwałę niezależności myślenia za niebezpieczną, wywrotową, bez mała libertyńską. Takie książki bywały palone na stosie.
Niektórzy ich autorzy uciekali z kraju, inni stosowali taktykę lisa i nie dawali się złapać za trzymającą pióro rękę. Inni, jak Anthony Collins, otwarcie głosili wolnomyślicielskie hasła. Jego niewielka książka – erudycyjna i zjadliwa – niewiele straciła na aktualności, choć dzieli nas od niej 310 lat.

Jako ilustrację wykorzystaliśmy parafrazę graffitii Banksy'ego pt. The Flower Thrower, Flower Bomber, Rage, albo Love is in the Air.

Pretekstem do dzisiejszej opowieści jest opowieści polskie wydanie "Rozprawy o wolnomyślicielstwie"; prace nad jego przygotowaniem prowadzone były w ramach grantu „Filozofia brytyjska XVII i XVIII wieku” w programie Ministra Nauki i Szkolnictwa Wyższego  pod nazwą „Narodowy Program Rozwoju Humanistyki” w latach 2020–2024, nr projektu 22H 18 0172 87, kierownik projektu: prof. dr hab. Adam Grzeliński.

Patronat medialny Pogawędnika:
Dwumiesięcznik i portal internetowy "Filozofuj!"
https://filozofuj.eu/

Dziękujemy za wsparcie naszym Patronom i Patronkom:
Marcinowi Lorancowi, Maciejowi Michałowskiemu, Roberowi Małeckiemu, Klaudii Noworzyń, Magdalenie Zdrence oraz całej grupie Darczyńców anonimowych. 

]]> Zapraszamy do wysłuchania  opowieści o pochwale swobody myślenia.
Naszym przewodnikiem jest Anthony Collins, autor „Rozprawy o wolnomyślicielstwie” z roku 1713.
Ci, którym bliżej do tradycyjnego obrazu świata, w którym człowiek musi uznać swą słabość i posłusznie iść za głosem duchowych i religijnych przewodników, często uznawali pochwałę niezależności myślenia za niebezpieczną, wywrotową, bez mała libertyńską. Takie książki bywały palone na stosie.
Niektórzy ich autorzy uciekali z kraju, inni stosowali taktykę lisa i nie dawali się złapać za trzymającą pióro rękę. Inni, jak Anthony Collins, otwarcie głosili wolnomyślicielskie hasła. Jego niewielka książka – erudycyjna i zjadliwa – niewiele straciła na aktualności, choć dzieli nas od niej 310 lat.

Jako ilustrację wykorzystaliśmy parafrazę graffitii Banksy'ego pt. The Flower Thrower, Flower Bomber, Rage, albo Love is in the Air.

Pretekstem do dzisiejszej opowieści jest opowieści polskie wydanie "Rozprawy o wolnomyślicielstwie"; prace nad jego przygotowaniem prowadzone były w ramach grantu „Filozofia brytyjska XVII i XVIII wieku” w programie Ministra Nauki i Szkolnictwa Wyższego  pod nazwą „Narodowy Program Rozwoju Humanistyki” w latach 2020–2024, nr projektu 22H 18 0172 87, kierownik projektu: prof. dr hab. Adam Grzeliński.

Patronat medialny Pogawędnika:
Dwumiesięcznik i portal internetowy "Filozofuj!"
https://filozofuj.eu/

Dziękujemy za wsparcie naszym Patronom i Patronkom:
Marcinowi Lorancowi, Maciejowi Michałowskiemu, Roberowi Małeckiemu, Klaudii Noworzyń, Magdalenie Zdrence oraz całej grupie Darczyńców anonimowych. 

]]> Adam Grzeliński Buzzsprout-13780377 Mon, 16 Oct 2023 06:00:00 +0200 1397 filozofia, oświecenie, wolnomyślicielstwo, Anthony Collins 110 full false O filozofii i jej okolicach, czyli performansie, muzyce i Festiwalu Filozofii w Bydgoszczy | PF 109 O filozofii i jej okolicach, czyli performansie, muzyce i Festiwalu Filozofii w Bydgoszczy | PF 109 Tym razem gawędzimy spacerując po bliższych i dalszych okolicach filozofii.
Naszymi Rozmówcami są: prof. Daniel Sobota (IFiS PAN), propagator idei performansu filozoficznego (którego możecie posłuchać także w odcinku PF 73) oraz reprezentujący Fundację Koherencje Antoni Torzewski.

Przyglądamy się sposobom poszerzenia pola rozumienia filozofii oraz zbliżenia jej do muzyki, performansu i innych form działalności kulturalnej, takich jak II Festiwal Filozofii w Bydgoszczy (20-26 listopda 2023).

 Podczas rozmowy można usłyszeć fragment Suite brêve L. Rohozinskiego w wykonaniu Mauris Ensemble w składzie Magdalena Di Blasi (flet), Adrian Nowak (harfa), Jan Czyżewski (altówka), wykonanej podczas „wykładokoncertu” organizowanego przez Fundację Koherencje.

Patronat medialny Pogawędnika:
Dwumiesięcznik i portal internetowy "Filozofuj!"
https://filozofuj.eu/
 
Dziękujemy za wsparcie naszym Patronom i Patronkom:
Marcinowi Lorancowi, Maciejowi Michałowskiemu, Roberowi Małeckiemu oraz całej grupie Darczyńców anonimowych. 

]]> Tym razem gawędzimy spacerując po bliższych i dalszych okolicach filozofii.
Naszymi Rozmówcami są: prof. Daniel Sobota (IFiS PAN), propagator idei performansu filozoficznego (którego możecie posłuchać także w odcinku PF 73) oraz reprezentujący Fundację Koherencje Antoni Torzewski.

Przyglądamy się sposobom poszerzenia pola rozumienia filozofii oraz zbliżenia jej do muzyki, performansu i innych form działalności kulturalnej, takich jak II Festiwal Filozofii w Bydgoszczy (20-26 listopda 2023).

 Podczas rozmowy można usłyszeć fragment Suite brêve L. Rohozinskiego w wykonaniu Mauris Ensemble w składzie Magdalena Di Blasi (flet), Adrian Nowak (harfa), Jan Czyżewski (altówka), wykonanej podczas „wykładokoncertu” organizowanego przez Fundację Koherencje.

Patronat medialny Pogawędnika:
Dwumiesięcznik i portal internetowy "Filozofuj!"
https://filozofuj.eu/
 
Dziękujemy za wsparcie naszym Patronom i Patronkom:
Marcinowi Lorancowi, Maciejowi Michałowskiemu, Roberowi Małeckiemu oraz całej grupie Darczyńców anonimowych. 

]]> Daniel Sobota, Antoni Torzewski, Marcin T. Zdrenka Buzzsprout-13643561 Mon, 02 Oct 2023 06:00:00 +0200 1829 filozofia, performans, wykładokoncert, muzyka, kultura, Fundacja Koherencje, Festiwal Filozofii w Bydgszczy, Młyny Rothera 109 full false O filozofii form symbolicznych Ernsta Cassirera | PF 108 O filozofii form symbolicznych Ernsta Cassirera | PF 108 Zapraszamy na opowieść, której bohaterem jest  urodzony we Wrocławiu wybitny filozof Ernst Cassirer (ale rozmawiamy w Gdańsku, ściślej - w dzielnicy Siedlce). Pretekstem do pogawędki jest ukazanie się trzeciej części "Filozofii form symbolicznych" w polskim przekładzie autorstwa naszego  Rozmówcy (wraz z prof. Andrzejem Karalusem).
Gawędzimy z prof. Przemysławem Parszutowiczem (IFiS PAN i Politechnika Gdańska) o samym Cassirerze,  neokantyzmie, słynnej debacie z Martinem Heideggerem w Davos oraz londyńskiej bibliotece Warburga.

Patronat medialny Pogawędnika:
Dwumiesięcznik i portal internetowy "Filozofuj!"
https://filozofuj.eu/
 
Dziękujemy za wsparcie naszym Patronom i Patronkom:
Marcinowi Lorancowi, Maciejowi Michałowskiemu, Roberowi Małeckiemu oraz całej grupie Darczyńców anonimowych. 

]]> Zapraszamy na opowieść, której bohaterem jest  urodzony we Wrocławiu wybitny filozof Ernst Cassirer (ale rozmawiamy w Gdańsku, ściślej - w dzielnicy Siedlce). Pretekstem do pogawędki jest ukazanie się trzeciej części "Filozofii form symbolicznych" w polskim przekładzie autorstwa naszego  Rozmówcy (wraz z prof. Andrzejem Karalusem).
Gawędzimy z prof. Przemysławem Parszutowiczem (IFiS PAN i Politechnika Gdańska) o samym Cassirerze,  neokantyzmie, słynnej debacie z Martinem Heideggerem w Davos oraz londyńskiej bibliotece Warburga.

Patronat medialny Pogawędnika:
Dwumiesięcznik i portal internetowy "Filozofuj!"
https://filozofuj.eu/
 
Dziękujemy za wsparcie naszym Patronom i Patronkom:
Marcinowi Lorancowi, Maciejowi Michałowskiemu, Roberowi Małeckiemu oraz całej grupie Darczyńców anonimowych. 

]]> Przemysław Parszutowicz, Marcin T. Zdrenka Buzzsprout-13604662 Mon, 18 Sep 2023 06:00:00 +0200 2675 Cassirer, neokantyzm, transcendentalizm, filozofia form symbolicznych, biblioteka Warburga 108 full false O wolności | PF 107 O wolności | PF 107 Rozmawiamy z dr Krzysztofem Rojkiem z Katedry Etyki Instytutu Filozofii UMCS.
Nasz Gość, autor książki "Wolność w kontekście determinizmu. Analiza porównawcza teorii N. Hartmanna i R. H. Kane’a" przybliża nam filozoficzny kontekst wolności, o której myślimy najczęściej jako idei politycznej. Tymczasem jest ona jednym z podstawowych zagadnień filozoficznych odnoszących się do kwestii wolnej woli czy determinizmu. 
Naszą rozmowę, zgodnie z sugestią dr. Rojka, ilustrujemy trochę paradoksalnie - fragmentem słynnej ryciny "Wielka fala w Kanagawie" autorstwa japońskiego artysty Hokusaia. Dlaczego tak - wyjaśnia się pod koniec rozmowy.

 Książkę naszego Rozmówcy możecie nabyć tutaj.

Patronat medialny Pogawędnika:
Dwumiesięcznik i portal internetowy "Filozofuj!"
https://filozofuj.eu/
 
Dziękujemy za wsparcie naszym Patronom i Patronkom:
Marcinowi Lorancowi, Maciejowi Michałowskiemu, Roberowi Małeckiemu oraz całej grupie Darczyńców anonimowych. 



 

]]> Rozmawiamy z dr Krzysztofem Rojkiem z Katedry Etyki Instytutu Filozofii UMCS.
Nasz Gość, autor książki "Wolność w kontekście determinizmu. Analiza porównawcza teorii N. Hartmanna i R. H. Kane’a" przybliża nam filozoficzny kontekst wolności, o której myślimy najczęściej jako idei politycznej. Tymczasem jest ona jednym z podstawowych zagadnień filozoficznych odnoszących się do kwestii wolnej woli czy determinizmu. 
Naszą rozmowę, zgodnie z sugestią dr. Rojka, ilustrujemy trochę paradoksalnie - fragmentem słynnej ryciny "Wielka fala w Kanagawie" autorstwa japońskiego artysty Hokusaia. Dlaczego tak - wyjaśnia się pod koniec rozmowy.

 Książkę naszego Rozmówcy możecie nabyć tutaj.

Patronat medialny Pogawędnika:
Dwumiesięcznik i portal internetowy "Filozofuj!"
https://filozofuj.eu/
 
Dziękujemy za wsparcie naszym Patronom i Patronkom:
Marcinowi Lorancowi, Maciejowi Michałowskiemu, Roberowi Małeckiemu oraz całej grupie Darczyńców anonimowych. 



 

]]> Krzysztof Rojek, Adam Grzeliński Buzzsprout-13462411 Mon, 04 Sep 2023 06:00:00 +0200 2916 filozofia, wolność, determinizm, wola 107 full false O idei solidarności | PF 106 O idei solidarności | PF 106 Zapraszamy na rozmowę o idei solidarności. Najlepsze miejsce by o tym pogadać to oczywiście Europejskie Centrum Solidarności w Gdańsku, gdzie naszym przewodnikiem jest dr Jacek Kołtan – pełnomocnik Dyrektora ECS do spraw naukowych.

Rozmawiamy o słynnych wydarzeniach z lat osiemdziesiątych, ale także o filozoficznym rozumieniu solidarności, które ma według naszego Rozmówcy znaczenie emancypacyjne i silnie wiąże się z projektem nowoczesności. A wszystko to na tle fascynującego Gdańska, z jego bogatą, pogmatwaną, tragiczną, ale i napawającą nadzieją na przyszłość historią.

Dodatkowe efekty dźwiękowe: JuliusH z serwisu Pixabay.

Patronat medialny Pogawędnika:
 Dwumiesięcznik i portal internetowy "Filozofuj!"
 https://filozofuj.eu/
 
Dziękujemy za wsparcie naszym Patronom i Patronkom:
Marcinowi Lorancowi, Maciejowi Michałowskiemu, Roberowi Małeckiemu oraz całej grupie Darczyńców anonimowych. 

]]> Zapraszamy na rozmowę o idei solidarności. Najlepsze miejsce by o tym pogadać to oczywiście Europejskie Centrum Solidarności w Gdańsku, gdzie naszym przewodnikiem jest dr Jacek Kołtan – pełnomocnik Dyrektora ECS do spraw naukowych.

Rozmawiamy o słynnych wydarzeniach z lat osiemdziesiątych, ale także o filozoficznym rozumieniu solidarności, które ma według naszego Rozmówcy znaczenie emancypacyjne i silnie wiąże się z projektem nowoczesności. A wszystko to na tle fascynującego Gdańska, z jego bogatą, pogmatwaną, tragiczną, ale i napawającą nadzieją na przyszłość historią.

Dodatkowe efekty dźwiękowe: JuliusH z serwisu Pixabay.

Patronat medialny Pogawędnika:
 Dwumiesięcznik i portal internetowy "Filozofuj!"
 https://filozofuj.eu/
 
Dziękujemy za wsparcie naszym Patronom i Patronkom:
Marcinowi Lorancowi, Maciejowi Michałowskiemu, Roberowi Małeckiemu oraz całej grupie Darczyńców anonimowych. 

]]> Jacek Kołtan, Marcin T. Zdrenka Buzzsprout-13315083 Mon, 21 Aug 2023 06:00:00 +0200 2339 filozofia, solidarność, Gdańsk, Europejskie Centrum Solidarności, nowoczesność, emancypacja, historia 106 full false O Bronisławie Trentowskim | PF 105 O Bronisławie Trentowskim | PF 105 Tym razem, podczas naszych wakacyjnych peregrynacji, odwiedzamy z  mikrofonem Warszawę, gdzie na gościnnym poddaszu Wydziału Filozofii UW rozmawiamy o Bronisławie Trentowskim, bardzo interesującym filozofie XIX wieku.

Myślicie sobie, że to rozmowa wyłącznie o historii polskiej filozofii? Niekoniecznie. Dzięki naszemu rozmówcy – Konradowi Wyszkowskiemu, który właśnie ukończył pracę doktorską poświęconą autorowi „Chowanny” – dowiadujemy się , jak bardzo jego myśli jest aktualna i jak może się przyczynić do odnowy niemodnej dziś filozofii systemowej.

Patronat medialny Pogawędnika:
Dwumiesięcznik i portal internetowy "Filozofuj!"
https://filozofuj.eu/

Dziękujemy za wsparcie naszym Patronom i Patronkom:
Marcinowi Lorancowi, Maciejowi Michałowskiemu, Roberowi Małeckiemu oraz całej grupie Darczyńców anonimowych. 

]]> Tym razem, podczas naszych wakacyjnych peregrynacji, odwiedzamy z  mikrofonem Warszawę, gdzie na gościnnym poddaszu Wydziału Filozofii UW rozmawiamy o Bronisławie Trentowskim, bardzo interesującym filozofie XIX wieku.

Myślicie sobie, że to rozmowa wyłącznie o historii polskiej filozofii? Niekoniecznie. Dzięki naszemu rozmówcy – Konradowi Wyszkowskiemu, który właśnie ukończył pracę doktorską poświęconą autorowi „Chowanny” – dowiadujemy się , jak bardzo jego myśli jest aktualna i jak może się przyczynić do odnowy niemodnej dziś filozofii systemowej.

Patronat medialny Pogawędnika:
Dwumiesięcznik i portal internetowy "Filozofuj!"
https://filozofuj.eu/

Dziękujemy za wsparcie naszym Patronom i Patronkom:
Marcinowi Lorancowi, Maciejowi Michałowskiemu, Roberowi Małeckiemu oraz całej grupie Darczyńców anonimowych. 

]]> Konrad Wyszkowski, Marcin T. Zdrenka Buzzsprout-13315057 Mon, 07 Aug 2023 06:00:00 +0200 2504 filozofia, metafizyka, koty, byt, Michael Loux, Thomas Crisp 105 full false O mieście, które zadaje pytania | PF 104 O mieście, które zadaje pytania | PF 104 Tym razem odwiedzamy miasto, które jest nie tylko „do odkrycia”, jak głoszą jego slogany reklamowe, ale także takie, które „zadaje pytania”. Tak przynajmniej twierdzą nasi Rozmówcy: dr Marcin Stabrowski, kulturoznawca i filozof, współzałożyciel Pracowni Badan nad Światem Przezywanym z Uniwersytetu Wrocławskiego oraz dr Maciej Szlinder, filozof, działacz społeczny, prezes Polskiej Sieci Dochodu Podstawowego oraz członek Zarządu Krajowego Partii Razem. 

Obaj nasi Goście, oprócz tego, że są filozofami, są także Wałbrzyszanami – jeden z urodzenia i zamiłowania; drugi – zamiłowania i zamieszkania. Będzie zatem mowa o samym mieście, pytaniach, które zadaje i rzecz jasna – filozofii.

Patronat medialny Pogawędnika:
Dwumiesięcznik i portal internetowy "Filozofuj!"
https://filozofuj.eu/

Dziękujemy za wsparcie naszym Patronom i Patronkom:
Marcinowi Lorancowi, Maciejowi Michałowskiemu, Roberowi Małeckiemu oraz całej grupie Darczyńców anonimowych. 

]]> Tym razem odwiedzamy miasto, które jest nie tylko „do odkrycia”, jak głoszą jego slogany reklamowe, ale także takie, które „zadaje pytania”. Tak przynajmniej twierdzą nasi Rozmówcy: dr Marcin Stabrowski, kulturoznawca i filozof, współzałożyciel Pracowni Badan nad Światem Przezywanym z Uniwersytetu Wrocławskiego oraz dr Maciej Szlinder, filozof, działacz społeczny, prezes Polskiej Sieci Dochodu Podstawowego oraz członek Zarządu Krajowego Partii Razem. 

Obaj nasi Goście, oprócz tego, że są filozofami, są także Wałbrzyszanami – jeden z urodzenia i zamiłowania; drugi – zamiłowania i zamieszkania. Będzie zatem mowa o samym mieście, pytaniach, które zadaje i rzecz jasna – filozofii.

Patronat medialny Pogawędnika:
Dwumiesięcznik i portal internetowy "Filozofuj!"
https://filozofuj.eu/

Dziękujemy za wsparcie naszym Patronom i Patronkom:
Marcinowi Lorancowi, Maciejowi Michałowskiemu, Roberowi Małeckiemu oraz całej grupie Darczyńców anonimowych. 

]]> Marcin Stabrowski, Maciej Szlinder, Marcin T. Zdrenka Buzzsprout-13238055 Mon, 24 Jul 2023 06:00:00 +0200 2650 Wałbrzych, miasto, transformacja, filozofia, Dolny Śląsk, genius loci, 104 full false O filozofii i pieniądzach | PF 103 O filozofii i pieniądzach | PF 103 Rozmawiamy w gronie redakcji PF o filozofii i pieniądzach. Czy w czasach dominacji dyskursu ekonomicznego, późnego kapitalizmu  i merkantylizacji stosunków międzyludzkich filozofia ma coś ciekawego do zaoferowania w tej kwestii?
Czy filozofki i filozofowie - wzorem Diogenesa z Synopy - muszą zawsze  ustawiać się w opozycji do dóbr materialnych i pieniędzy? Czy może - tak jak Senece - filozofia może pomóc się wzbogacić? A może pieniądze - jak twierdzi jeden z rozmówców - są po prostu nudne i filozoficznie nieintersujące?

Patronat medialny Pogawędnika:
Dwumiesięcznik i portal internetowy "Filozofuj!"
https://filozofuj.eu/

Dziękujemy za wsparcie naszym Patronom i Patronkom:
Przemysławowi Głuchowskiemu, Marcinowi Lorancowi oraz całej grupie Darczyńców anonimowych. 

]]> Rozmawiamy w gronie redakcji PF o filozofii i pieniądzach. Czy w czasach dominacji dyskursu ekonomicznego, późnego kapitalizmu  i merkantylizacji stosunków międzyludzkich filozofia ma coś ciekawego do zaoferowania w tej kwestii?
Czy filozofki i filozofowie - wzorem Diogenesa z Synopy - muszą zawsze  ustawiać się w opozycji do dóbr materialnych i pieniędzy? Czy może - tak jak Senece - filozofia może pomóc się wzbogacić? A może pieniądze - jak twierdzi jeden z rozmówców - są po prostu nudne i filozoficznie nieintersujące?

Patronat medialny Pogawędnika:
Dwumiesięcznik i portal internetowy "Filozofuj!"
https://filozofuj.eu/

Dziękujemy za wsparcie naszym Patronom i Patronkom:
Przemysławowi Głuchowskiemu, Marcinowi Lorancowi oraz całej grupie Darczyńców anonimowych. 

]]> Adam Grzeliński, Piotr Domeracki, Marcin T. Zdrenka Buzzsprout-13142965 Mon, 10 Jul 2023 06:00:00 +0200 2721 filozofia, pieniądz, płaca, praca, zarobek, wartość, ekonomia 103 full false O awataryzacji | PF 102 O awataryzacji | PF 102 Rozmawiamy o awataryzacji, czyli prezentowaniu, czy może re-prezentowaniu naszych tożsamości w urządzeniach technicznych czy mediach cyfrowych. Jest mowa o awatarach, wirtualnej rzeczywistości, posthumanizmie, sztucznej inteligencji, ale także starych poczciwych skrzynkach mailowych, które przecież reprezentują czy kreują naszą tożsamość; są  zatem swój sposób naszymi awatarami.

Naszym przewodnikiem jest Bartosz Kuczyński z Uniwersytetu Warmińsko-Mazurskiego w Olsztynie.

W nagraniu wykorzystaliśmy narzędzia serwisu  Speechify.
Ilustracja przygotowana przy pomocy AI w serwisie Dall-e.

Patronat medialny Pogawędnika:
Dwumiesięcznik i portal internetowy "Filozofuj!"
https://filozofuj.eu/

Dziękujemy za wsparcie naszym Patronom i Patronkom:
Przemysławowi Głuchowskiemu, Marcinowi Lorancowi oraz grupie Darczyńców anonimowych.

]]> Rozmawiamy o awataryzacji, czyli prezentowaniu, czy może re-prezentowaniu naszych tożsamości w urządzeniach technicznych czy mediach cyfrowych. Jest mowa o awatarach, wirtualnej rzeczywistości, posthumanizmie, sztucznej inteligencji, ale także starych poczciwych skrzynkach mailowych, które przecież reprezentują czy kreują naszą tożsamość; są  zatem swój sposób naszymi awatarami.

Naszym przewodnikiem jest Bartosz Kuczyński z Uniwersytetu Warmińsko-Mazurskiego w Olsztynie.

W nagraniu wykorzystaliśmy narzędzia serwisu  Speechify.
Ilustracja przygotowana przy pomocy AI w serwisie Dall-e.

Patronat medialny Pogawędnika:
Dwumiesięcznik i portal internetowy "Filozofuj!"
https://filozofuj.eu/

Dziękujemy za wsparcie naszym Patronom i Patronkom:
Przemysławowi Głuchowskiemu, Marcinowi Lorancowi oraz grupie Darczyńców anonimowych.

]]> Bartosz Kuczyński, Adam Grzeliński Buzzsprout-13059811 Mon, 26 Jun 2023 06:00:00 +0200 2030 awataryzacja, posthumanizm, sztuczna inteligencja, rewolucja cyfrowa, media społecznościowe, tożsamość, wirtualna rzeczywistość 102 full false O projektowaniu graficznym, sztucznej inteligencji i słoniu w hangarze | PF 101 O projektowaniu graficznym, sztucznej inteligencji i słoniu w hangarze | PF 101 Rozmawiamy o projektowaniu graficznym, sztuce użytkowej, sztucznej inteligencji jako wyzwaniu dla artystów oraz dlaczego pewien profesor postanowił otworzyć własne wydawnictwo.  No i może jeszcze o pewnym zapomnianym słoniu w starym toruńskim hangarze balonowym.
Naszym Przewodnikiem jest prof. Nikodem Pręgowski –  kierownik Katedry Projektowania Graficznego na Wydziale Sztuk Pięknych UMK w Toruniu oraz założyciel wydawnictwa na przykład.
Tym razem autorem projektu ilustracji odcinka jest nasz Gość (wreszcie profesjonalista!), który w dodatku zaprojektował główne logo oraz odświeżoną oprawę graficzną naszego podkastu.

Dodatkowa muzyka - SamuelFrancisJohnson, efekty dźwiękowe - Pixabay.
Fragment przemówienia generała Józefa Hallera - Youtube .

Patronat medialny Pogawędnika:
Dwumiesięcznik i portal internetowy "Filozofuj!"
https://filozofuj.eu/

Dziękujemy za wsparcie naszym Patronom i Patronkom:
Przemysławowi Głuchowskiemu, Marcinowi Lorancowi oraz grupie Darczyńców anonimowych.

]]> Rozmawiamy o projektowaniu graficznym, sztuce użytkowej, sztucznej inteligencji jako wyzwaniu dla artystów oraz dlaczego pewien profesor postanowił otworzyć własne wydawnictwo.  No i może jeszcze o pewnym zapomnianym słoniu w starym toruńskim hangarze balonowym.
Naszym Przewodnikiem jest prof. Nikodem Pręgowski –  kierownik Katedry Projektowania Graficznego na Wydziale Sztuk Pięknych UMK w Toruniu oraz założyciel wydawnictwa na przykład.
Tym razem autorem projektu ilustracji odcinka jest nasz Gość (wreszcie profesjonalista!), który w dodatku zaprojektował główne logo oraz odświeżoną oprawę graficzną naszego podkastu.

Dodatkowa muzyka - SamuelFrancisJohnson, efekty dźwiękowe - Pixabay.
Fragment przemówienia generała Józefa Hallera - Youtube .

Patronat medialny Pogawędnika:
Dwumiesięcznik i portal internetowy "Filozofuj!"
https://filozofuj.eu/

Dziękujemy za wsparcie naszym Patronom i Patronkom:
Przemysławowi Głuchowskiemu, Marcinowi Lorancowi oraz grupie Darczyńców anonimowych.

]]> Nikodem Pręgowski, Marcin T. Zdrenka Buzzsprout-13001318 Mon, 12 Jun 2023 06:00:00 +0200 2209 projektowanie graficzne, plakat, sztuka użytkowa, sztuczna inteligencja 101 full false O Henryku Elzenbergu | PF 100 O Henryku Elzenbergu | PF 100 Zapraszamy na pierwszą z planowanego cyklu rozmowę o Henryku Elzenbergu – aksjologu, etyku,  filozofie kultury, autorze intrygującego filozoficznego dziennika pt. "Kłopot z istnieniem. Aforyzmy w porządku czasu".
W pierwszej części naszych rozmów naszym przewodnikiem jest dr Antoni Płoszczyniec z z Uniwersytetu KEN w Krakowie, autor książki "Asceza i człowiek. Studium antropologii filozoficznej Henryka Elzenberga" (dostępna tutaj).

Odcinek ilustrujemy szkicem autorstwa innego filozofa – Stanisława Ignacego Witkiewicza – pt. "Elzenberg na tle konstrukcji" (albo "Elsenberg Awiator", jak podpisano tył reprodukcji ze zbioru Stefana Okołowicza i Ewy Franczak), który trochę pokolorowaliśmy. Kłopot (nie tylko "z istnieniem") w tym, że trwa spór, czy szkic rzeczywiście przedstawia omawianego filozofa. Może uda się to ustalić w naszych rozmowach?

À propos Witkacego – przypominamy, że możecie o nim posłuchać w Pogawędniku tutaj.

Patronat medialny Pogawędnika:
Dwumiesięcznik i portal internetowy "Filozofuj!"
https://filozofuj.eu/

Dziękujemy za wsparcie naszym Patronom i Patronkom:
Przemysławowi Głuchowskiemu, Marcinowi Lorancowi, Maciejowi Michałowskiemu i grupie Darczyńców anonimowych.

]]> Zapraszamy na pierwszą z planowanego cyklu rozmowę o Henryku Elzenbergu – aksjologu, etyku,  filozofie kultury, autorze intrygującego filozoficznego dziennika pt. "Kłopot z istnieniem. Aforyzmy w porządku czasu".
W pierwszej części naszych rozmów naszym przewodnikiem jest dr Antoni Płoszczyniec z z Uniwersytetu KEN w Krakowie, autor książki "Asceza i człowiek. Studium antropologii filozoficznej Henryka Elzenberga" (dostępna tutaj).

Odcinek ilustrujemy szkicem autorstwa innego filozofa – Stanisława Ignacego Witkiewicza – pt. "Elzenberg na tle konstrukcji" (albo "Elsenberg Awiator", jak podpisano tył reprodukcji ze zbioru Stefana Okołowicza i Ewy Franczak), który trochę pokolorowaliśmy. Kłopot (nie tylko "z istnieniem") w tym, że trwa spór, czy szkic rzeczywiście przedstawia omawianego filozofa. Może uda się to ustalić w naszych rozmowach?

À propos Witkacego – przypominamy, że możecie o nim posłuchać w Pogawędniku tutaj.

Patronat medialny Pogawędnika:
Dwumiesięcznik i portal internetowy "Filozofuj!"
https://filozofuj.eu/

Dziękujemy za wsparcie naszym Patronom i Patronkom:
Przemysławowi Głuchowskiemu, Marcinowi Lorancowi, Maciejowi Michałowskiemu i grupie Darczyńców anonimowych.

]]> Antoni Płoszczyniec, Marcin T. Zdrenka Buzzsprout-12903098 Mon, 29 May 2023 06:00:00 +0200 1863 Henryk Elzenberg, Kłopot z istnieniem, aksjologia, etyka, filozofia kultury, stoicyzm 100 full false O aktorstwie, filmie i ...wolnym mieście Toruniu | PF 99 O aktorstwie, filmie i ...wolnym mieście Toruniu | PF 99 Zapraszamy na rozmowę z Radosławem Smużnym - aktorem Teatru Muzycznego w Toruniu, ale także "półabsolwentem" filozofii.
Gadamy o teatrze, filmach (także hollywodzkich, w których grał nasz Gość), filozofii oraz nieoczekiwanym prezencie, jaki sprawił mu słynny australijski reżyser Peter Weir. I jeszcze o tym,  dlaczego Toruń powinien stać się wolnym miastem.

Dziękujemy za wsparcie naszym Patronom i Patronkom:
Przemysławowi Głuchowskiemu, Marcinowi Lorancowi, Maciejowi Michałowskiemu i grupie Darczyńców anonimowych.

Patronat medialny Pogawędnika:
Dwumiesięcznik i portal internetowy "Filozofuj!"
https://filozofuj.eu/

]]> Zapraszamy na rozmowę z Radosławem Smużnym - aktorem Teatru Muzycznego w Toruniu, ale także "półabsolwentem" filozofii.
Gadamy o teatrze, filmach (także hollywodzkich, w których grał nasz Gość), filozofii oraz nieoczekiwanym prezencie, jaki sprawił mu słynny australijski reżyser Peter Weir. I jeszcze o tym,  dlaczego Toruń powinien stać się wolnym miastem.

Dziękujemy za wsparcie naszym Patronom i Patronkom:
Przemysławowi Głuchowskiemu, Marcinowi Lorancowi, Maciejowi Michałowskiemu i grupie Darczyńców anonimowych.

Patronat medialny Pogawędnika:
Dwumiesięcznik i portal internetowy "Filozofuj!"
https://filozofuj.eu/

]]> Radosław Smużny, Marcin T. Zdrenka Buzzsprout-12841040 Mon, 15 May 2023 06:00:00 +0200 1885 aktorstwo, teatr, film, Hollywood, filozofia, Toruń 99 full false O komputożargonie | PF 98 O komputożargonie | PF 98 Czy Was także dziwi, jak do naszego języka zakradł się komputożargon? To język, w którym nadużywamy znaków, symboli i kodów, które służą nie tyle porozumieniu między ludźmi, ale karmieniu komputerów, baz danych czy zasięgów w mediach społecznościowych. Chodzi o hasztagi (#), tyldy (~) , slesze (/), nadmiarowe znaki w adresach internetowych (htttp://), kody przedmiotów w USOS (czyli Uczelnianym Systemie Organizacji Studiów),  numery ORCID (czyli tablice rejestracyjne badaczek i badaczy) czy DOI (takież kody dla artykułów naukowych)...
Spróbujmy się zastanowić, czy w epoce tuż-przed-tryumfem-SI, nawet jeszcze bez powstania samej Sztucznej Inteligencji, daliśmy się omotać językowi komputerowych maszyn.

Patronat medialny Pogawędnika:
Dwumiesięcznik i portal internetowy "Filozofuj!"
https://filozofuj.eu/

Dziękujemy za wsparcie naszym Patronom i Patronkom:
Przemysławowi Głuchowskiemu, Maciejowi Michałowskiemu i grupie Darczyńców anonimowych.

]]> Czy Was także dziwi, jak do naszego języka zakradł się komputożargon? To język, w którym nadużywamy znaków, symboli i kodów, które służą nie tyle porozumieniu między ludźmi, ale karmieniu komputerów, baz danych czy zasięgów w mediach społecznościowych. Chodzi o hasztagi (#), tyldy (~) , slesze (/), nadmiarowe znaki w adresach internetowych (htttp://), kody przedmiotów w USOS (czyli Uczelnianym Systemie Organizacji Studiów),  numery ORCID (czyli tablice rejestracyjne badaczek i badaczy) czy DOI (takież kody dla artykułów naukowych)...
Spróbujmy się zastanowić, czy w epoce tuż-przed-tryumfem-SI, nawet jeszcze bez powstania samej Sztucznej Inteligencji, daliśmy się omotać językowi komputerowych maszyn.

Patronat medialny Pogawędnika:
Dwumiesięcznik i portal internetowy "Filozofuj!"
https://filozofuj.eu/

Dziękujemy za wsparcie naszym Patronom i Patronkom:
Przemysławowi Głuchowskiemu, Maciejowi Michałowskiemu i grupie Darczyńców anonimowych.

]]> Marcin T. Zdrenka Buzzsprout-12705205 Mon, 01 May 2023 06:00:00 +0200 2326 komputery, historia języka, druk, filozofia, informatyka, kodowanie 98 full false O genius loci, czyli wycieczce do Chełmna | PF 97 O genius loci, czyli wycieczce do Chełmna | PF 97 Ponieważ trochę nas zmęczyło filozoficzne gadulstwo postanowiliśmy uciec na chwilę z  miasta i pospacerować po pięknym Chełmnie nad Wisłą.
 
Pretekstem do włóczęgi jest próba poszukania tak zwanego genius loci, czyli "ducha miejsca". Wciąż nie jesteśmy pewni czy udało sie nam go odnaleźć. Może lepiej powiedzie się naszym Słuchaczom?

Niezależnie od tego czy udało się nam coś wydumać czy wygadać - przepiękne Chełmno zawsze warto jest odwiedzić.

W drodze towarzyszy nam (czyli Piotrowi Domerackiemu i Marcinowi Zdrence) znany Wam nie tylko z odcinka PF #82 "O filozofii i zbrodni" pisarz - Robert Małecki.

Dodatkowa muzyka ilustracyjna: Lexin_Music from Pixabay.

Patronat medialny Pogawędnika:
Dwumiesięcznik i portal internetowy "Filozofuj!"
https://filozofuj.eu/

]]> Ponieważ trochę nas zmęczyło filozoficzne gadulstwo postanowiliśmy uciec na chwilę z  miasta i pospacerować po pięknym Chełmnie nad Wisłą.
 
Pretekstem do włóczęgi jest próba poszukania tak zwanego genius loci, czyli "ducha miejsca". Wciąż nie jesteśmy pewni czy udało sie nam go odnaleźć. Może lepiej powiedzie się naszym Słuchaczom?

Niezależnie od tego czy udało się nam coś wydumać czy wygadać - przepiękne Chełmno zawsze warto jest odwiedzić.

W drodze towarzyszy nam (czyli Piotrowi Domerackiemu i Marcinowi Zdrence) znany Wam nie tylko z odcinka PF #82 "O filozofii i zbrodni" pisarz - Robert Małecki.

Dodatkowa muzyka ilustracyjna: Lexin_Music from Pixabay.

Patronat medialny Pogawędnika:
Dwumiesięcznik i portal internetowy "Filozofuj!"
https://filozofuj.eu/

]]> Robert Małecki, Piotr Domeracki, Marcin T. Zdrenka Buzzsprout-12231004 Mon, 17 Apr 2023 06:00:00 +0200 2388 Chełmno, filozofia, historia, genius loci, Akademia Chełmińska, kujawsko-pomorskie 97 full false O stoicyzmie reformowanym | PF 96 O stoicyzmie reformowanym | PF 96 W zaciszu poddasza Uniwersytetu Warszawskiego rozmawiamy z dr. Piotrem Stankiewiczem  -  twórcą i piewcą stoicyzmu reformowanego, autorem bestsellera "Sztuka życia według stoików", a ostatnio "Dziennika reformowanego stoika".
Nasz Gość stara się nas przekonać, że klasyczna koncepcja stoicka, odpowiednio zreformowana, może być świetnym remedium na bolączki życia człowieka w XXI wieku.

Najnowsza książka naszego Gościa  dostępna jest tutaj: https://dziennikreformowanegostoika.pl/

Stoicki głos w Twoim domu... czyli stoicki mailing Piotra tutaj: https://piotrstankiewicz.pl/zapisz-sie/

Patronat medialny Pogawędnika:
Dwumiesięcznik i portal internetowy "Filozofuj!"
https://filozofuj.eu/

Dziękujemy za wsparcie naszym Patronom i Patronkom:
Przemysławowi Głuchowskiemu i grupie Darczyńców anonimowych.

]]> W zaciszu poddasza Uniwersytetu Warszawskiego rozmawiamy z dr. Piotrem Stankiewiczem  -  twórcą i piewcą stoicyzmu reformowanego, autorem bestsellera "Sztuka życia według stoików", a ostatnio "Dziennika reformowanego stoika".
Nasz Gość stara się nas przekonać, że klasyczna koncepcja stoicka, odpowiednio zreformowana, może być świetnym remedium na bolączki życia człowieka w XXI wieku.

Najnowsza książka naszego Gościa  dostępna jest tutaj: https://dziennikreformowanegostoika.pl/

Stoicki głos w Twoim domu... czyli stoicki mailing Piotra tutaj: https://piotrstankiewicz.pl/zapisz-sie/

Patronat medialny Pogawędnika:
Dwumiesięcznik i portal internetowy "Filozofuj!"
https://filozofuj.eu/

Dziękujemy za wsparcie naszym Patronom i Patronkom:
Przemysławowi Głuchowskiemu i grupie Darczyńców anonimowych.

]]> Piotr Stankiewicz, Marcin T. Zdrenka Buzzsprout-12418197 Mon, 03 Apr 2023 06:00:00 +0200 2412 stoicyzm, filozofia, Marek Aureliusz, Henryk Elzenberg, sztuka życia, dziennik filozoficzny 96 full false O mistyce i filozofii | PF 95 O mistyce i filozofii | PF 95 Zapraszamy na rozmowę o mistyce i filozofii.
Czy rozmawiamy o lewitacji, mistycznej ekstazie czy wyginaniu łyżki siłą umysłu?  Niekoniecznie.

Naszym przewodnikiem jest prof. Krzysztof Stachewicz z Instytutu Filozofii i Dialogu UAM w Poznaniu. Gość Pogawędnika jest cenionym badaczem i autorem nagradzanej dwutomowej rozprawy pt. "Doświadczyć prawdziwej rzeczywistości: prolegomena do filozofii mistyki", Poznań 2020.

Za ilustrację posłużył fragment obrazu Caspara Davida Friedricha "Frau vor untergehender Sonne", 1818, Muzeum Folkwang, Essen.

Dodatkowa ilustracja muzyczna: Adi_Goldstein from Pixabay.

Patronat medialny Pogawędnika:
Dwumiesięcznik i portal internetowy "Filozofuj!"
https://filozofuj.eu/

]]> Zapraszamy na rozmowę o mistyce i filozofii.
Czy rozmawiamy o lewitacji, mistycznej ekstazie czy wyginaniu łyżki siłą umysłu?  Niekoniecznie.

Naszym przewodnikiem jest prof. Krzysztof Stachewicz z Instytutu Filozofii i Dialogu UAM w Poznaniu. Gość Pogawędnika jest cenionym badaczem i autorem nagradzanej dwutomowej rozprawy pt. "Doświadczyć prawdziwej rzeczywistości: prolegomena do filozofii mistyki", Poznań 2020.

Za ilustrację posłużył fragment obrazu Caspara Davida Friedricha "Frau vor untergehender Sonne", 1818, Muzeum Folkwang, Essen.

Dodatkowa ilustracja muzyczna: Adi_Goldstein from Pixabay.

Patronat medialny Pogawędnika:
Dwumiesięcznik i portal internetowy "Filozofuj!"
https://filozofuj.eu/

]]> Krzysztof Stachewicz, Piotr Domeracki Buzzsprout-12395331 Mon, 20 Mar 2023 06:00:00 +0100 3127 filozofia, mistyka, doświadczenie mistyczne, intuicja, wgląd, fenomenologia, religia 95 full false O przydatności filozofii (i trochę o kotach) | PF 94 O przydatności filozofii (i trochę o kotach) | PF 94 Tym razem zastanawiamy się nad tym, do czego dzisiaj może być przydatna filozofia. Czy potrzebuje jej współczesny człowiek, nie tylko filozof-specjalista? Czy pozwala jedynie na erudycyjny popis, czy też wciąż odpowiada na istotne, nurtujące każdego z nas  pytania – a jeśli tak – jakie?

To specjalny odcinek naszego podkastu, bowiem do poszukiwania odpowiedzi na pytanie o to, po co współczesnemu człowiekowi potrzebna jest filozofia, skłonił nas jeden z naszych słuchaczy - Krzysztof - zwycięzca charytatywnej aukcji, z której dochód przeznaczony został na pomoc humanitarną walczącej Ukrainie. Jej zwycięzca mógł zaproponować temat odcinka, my zaś zobowiązaliśmy się go zrealizować.

Wracamy także do wcześniejszego cyklu krótkich rekomendacji – tym razem garść refleksji po przeczytaniu „Kociej filozofii” Johna Graya (w 18 minucie pogawędki).

Patronat medialny Pogawędnika:
Dwumiesięcznik i portal internetowy "Filozofuj!"
https://filozofuj.eu/

W grafice wykorzystaliśmy pracę autorstwa Racool_studio na Freepik.

]]> Tym razem zastanawiamy się nad tym, do czego dzisiaj może być przydatna filozofia. Czy potrzebuje jej współczesny człowiek, nie tylko filozof-specjalista? Czy pozwala jedynie na erudycyjny popis, czy też wciąż odpowiada na istotne, nurtujące każdego z nas  pytania – a jeśli tak – jakie?

To specjalny odcinek naszego podkastu, bowiem do poszukiwania odpowiedzi na pytanie o to, po co współczesnemu człowiekowi potrzebna jest filozofia, skłonił nas jeden z naszych słuchaczy - Krzysztof - zwycięzca charytatywnej aukcji, z której dochód przeznaczony został na pomoc humanitarną walczącej Ukrainie. Jej zwycięzca mógł zaproponować temat odcinka, my zaś zobowiązaliśmy się go zrealizować.

Wracamy także do wcześniejszego cyklu krótkich rekomendacji – tym razem garść refleksji po przeczytaniu „Kociej filozofii” Johna Graya (w 18 minucie pogawędki).

Patronat medialny Pogawędnika:
Dwumiesięcznik i portal internetowy "Filozofuj!"
https://filozofuj.eu/

W grafice wykorzystaliśmy pracę autorstwa Racool_studio na Freepik.

]]> Adam Grzeliński Buzzsprout-12376876 Mon, 06 Mar 2023 06:00:00 +0100 1539 filozofia, przydatność filozofii, metafilozofia, koty 94 full false O bioaktywnym rumowisku historii | PF 93 O bioaktywnym rumowisku historii | PF 93 Każda stara cywilizacja czy kultura obcuje ze swoją przeszłością za pośrednictwem starych tekstów czy wytworów kultury, ale także archeologicznych artefaktów czy obecnych w przestrzeni dawnych budowli. Ale czy nie patrzymy na te budowle czy ich ruiny w jakiś archaiczny sposób, który jest nieadekwatny do naszych form życia?
Zapraszamy do wysłuchania rozmowy z trzema badaczkami: dr Moniką Stobiecką - historyczką sztuki i archeolożką z Wydziału Artes Liberales Uniwersytetu Warszawskiego; Aleksandrą Brylską - badaczką katastrof nuklearnych, doktorantką na Wydziale Artes Liberals, obecnie visiting researcher na Massachusetts Institute of Technology oraz Moniką Sadowską - kulturoznawczynią, doktorantką i wykładowczynią Uniwersytetu Humanistycznospołecznego SWPS.
Nasze rozmówczynie, wraz z Magdaleną Wróblewską - historyczką sztuki i muzealniczką realizują projekt "Bioaktywne rumowisko historii", o którym możecie poczytać w "Przeglądzie Kulturoznawczym" 2022, nr 2 (tutaj).

Dodatkowa muzyka ilustracyjna:  Amurich from Pixabay.

Patronat medialny Pogawędnika:
Dwumiesięcznik i portal internetowy "Filozofuj!"
https://filozofuj.eu/

]]> Każda stara cywilizacja czy kultura obcuje ze swoją przeszłością za pośrednictwem starych tekstów czy wytworów kultury, ale także archeologicznych artefaktów czy obecnych w przestrzeni dawnych budowli. Ale czy nie patrzymy na te budowle czy ich ruiny w jakiś archaiczny sposób, który jest nieadekwatny do naszych form życia?
Zapraszamy do wysłuchania rozmowy z trzema badaczkami: dr Moniką Stobiecką - historyczką sztuki i archeolożką z Wydziału Artes Liberales Uniwersytetu Warszawskiego; Aleksandrą Brylską - badaczką katastrof nuklearnych, doktorantką na Wydziale Artes Liberals, obecnie visiting researcher na Massachusetts Institute of Technology oraz Moniką Sadowską - kulturoznawczynią, doktorantką i wykładowczynią Uniwersytetu Humanistycznospołecznego SWPS.
Nasze rozmówczynie, wraz z Magdaleną Wróblewską - historyczką sztuki i muzealniczką realizują projekt "Bioaktywne rumowisko historii", o którym możecie poczytać w "Przeglądzie Kulturoznawczym" 2022, nr 2 (tutaj).

Dodatkowa muzyka ilustracyjna:  Amurich from Pixabay.

Patronat medialny Pogawędnika:
Dwumiesięcznik i portal internetowy "Filozofuj!"
https://filozofuj.eu/

]]> Monika Stobiecka, Aleksandra Brylska, Monika Sadowska, Marcin T. Zdrenka Buzzsprout-12231064 Mon, 20 Feb 2023 06:00:00 +0100 1900 kulturoznawstwo, filozofia, biorumowisko, ruiny, dziedzictwo, archeologia 93 full false O pięknie | PF 92 O pięknie | PF 92 Zapraszamy do wysłuchania krótkiej opowieści o pięknie. Znane w dziejach jako kalon, pulchrum czy bellezza, od zawsze przykuwa nasze spojrzenie i od początku istnienia filozofii jest przedmiotem namysłu artystów, teoretyków sztuki, estetyków i filozofów.
Próbujemy nieco uporządkować nasze myślenie na jego temat. Piękno wydaje się bowiem czymś oczywistym, jednak często mylimy je z innymi wartościami. Budzi nasz zachwyt, ale jednak przybiera rozmaite formy. Okazuje się, że  piękno bowiem pięknu nierówne.

Patronat medialny Pogawędnika:
Dwumiesięcznik i portal internetowy "Filozofuj!"
https://filozofuj.eu/


Dodatkowa muzyka ilustracyjna: Music_For_Videos from Pixabay.

]]> Zapraszamy do wysłuchania krótkiej opowieści o pięknie. Znane w dziejach jako kalon, pulchrum czy bellezza, od zawsze przykuwa nasze spojrzenie i od początku istnienia filozofii jest przedmiotem namysłu artystów, teoretyków sztuki, estetyków i filozofów.
Próbujemy nieco uporządkować nasze myślenie na jego temat. Piękno wydaje się bowiem czymś oczywistym, jednak często mylimy je z innymi wartościami. Budzi nasz zachwyt, ale jednak przybiera rozmaite formy. Okazuje się, że  piękno bowiem pięknu nierówne.

Patronat medialny Pogawędnika:
Dwumiesięcznik i portal internetowy "Filozofuj!"
https://filozofuj.eu/


Dodatkowa muzyka ilustracyjna: Music_For_Videos from Pixabay.

]]> Adam Grzeliński Buzzsprout-12186358 Mon, 06 Feb 2023 06:00:00 +0100 1552 piękno, estetyka, harmonia, fotogeniczność, filozofia 92 full false O Florianie Znanieckim | PF 91 O Florianie Znanieckim | PF 91 Gawędzimy o Florianie Znanieckim - klasyku socjologu, ale także filozofie.
Naszym przewodnikiem jest dr Łukasz Dominiak z Instytutu Socjologii UMK w Toruniu.
 Dodatkowym powodem rozmowy jest ukazanie się książki prof. Lecha Witkowskiego pt. „Uroszczenia i transaktualność w humanistyce. Florian Znaniecki: dziedzictwo idei i jego pęknięcia”, Kraków 2022, o której jednak porozmawiamy kiedy indziej. Samą książkę odnajdziecie tutaj.

Patronat medialny Pogawędnika: 
Dwumiesięcznik i portal internetowy "Filozofuj!"
https://filozofuj.eu/

]]> Gawędzimy o Florianie Znanieckim - klasyku socjologu, ale także filozofie.
Naszym przewodnikiem jest dr Łukasz Dominiak z Instytutu Socjologii UMK w Toruniu.
 Dodatkowym powodem rozmowy jest ukazanie się książki prof. Lecha Witkowskiego pt. „Uroszczenia i transaktualność w humanistyce. Florian Znaniecki: dziedzictwo idei i jego pęknięcia”, Kraków 2022, o której jednak porozmawiamy kiedy indziej. Samą książkę odnajdziecie tutaj.

Patronat medialny Pogawędnika: 
Dwumiesięcznik i portal internetowy "Filozofuj!"
https://filozofuj.eu/

]]> Łukasz M. Dominiak, Marcin T. Zdrenka Buzzsprout-11956541 Mon, 23 Jan 2023 06:00:00 +0100 2137 Znaniecki, socjologia, filozofia, chłop polski w ameryce, kulturalizm, współczynnik humanistyczny 91 full false O filozofii w internetach, czyli blogach, streamach, podkastach itp. | PF 90 O filozofii w internetach, czyli blogach, streamach, podkastach itp. | PF 90 Nowy rok nastraja nas do myślenia o przyszłości. Dlatego rozmawiamy o nowych formach komunikacji w filozofii, które wyrosły w internecie niezależnie od tradycyjnych lektur czy akademii.
Naszymi przewodnikami są: dr Alicja Pietras z Uniwersytetu Śląskiego w Katowicach - wykładowczyni i blogerka oraz Pylyp (Filip) Bilyi - twórca i spiritus movens platformy "Filozofia tak bardzo". Swoje trzy grosze dorzuci Adam Grzeliński jako redaktor naczelny szacownego kwartalnika "Ruch Filozoficzny" oraz, obok Marcina Zdrenki, współtwórca podkastu filozoficznego.

Odcinka nie mogliśmy zilustrować inaczej, niż supernowoczenym produktem grafikopodobnym. Poprosiliśmy sztuczną inteligencję z portalu Dalle-e 2, żeby pokazała, jak wyobraża sobie podkast przyszłości w stylu cyberpunkowym.

Patronat medialny Pogawędnika:
Dwumiesięcznik i portal internetowy "Filozofuj!"
https://filozofuj.eu/

]]> Nowy rok nastraja nas do myślenia o przyszłości. Dlatego rozmawiamy o nowych formach komunikacji w filozofii, które wyrosły w internecie niezależnie od tradycyjnych lektur czy akademii.
Naszymi przewodnikami są: dr Alicja Pietras z Uniwersytetu Śląskiego w Katowicach - wykładowczyni i blogerka oraz Pylyp (Filip) Bilyi - twórca i spiritus movens platformy "Filozofia tak bardzo". Swoje trzy grosze dorzuci Adam Grzeliński jako redaktor naczelny szacownego kwartalnika "Ruch Filozoficzny" oraz, obok Marcina Zdrenki, współtwórca podkastu filozoficznego.

Odcinka nie mogliśmy zilustrować inaczej, niż supernowoczenym produktem grafikopodobnym. Poprosiliśmy sztuczną inteligencję z portalu Dalle-e 2, żeby pokazała, jak wyobraża sobie podkast przyszłości w stylu cyberpunkowym.

Patronat medialny Pogawędnika:
Dwumiesięcznik i portal internetowy "Filozofuj!"
https://filozofuj.eu/

]]> Alicja Pietras, Filip Bilyi, Adam Grzeliński, Marcin T. Zdrenka Buzzsprout-11956520 Mon, 09 Jan 2023 06:00:00 +0100 2370 filozofia, filozofia tak bardzo, podkast, stream, live, facebook, przyszłość 90 full false O przyjemności | PF 89 O przyjemności | PF 89 Gawędzimy o przyjemności, tym razem w Lublinie. Naszym przewodnikiem jest profesor Lesław Hostyński z UMCS, autor książki "O przyjemności. Od starożytnej hedone po oświeceniowy libertynizm i utylitaryzm", PWN, Warszawa 2022, dostępnej tutaj.

Ilustracja: John William Waterhouse, "Psyche Opening the Golden Box", 1903.
Efekty dźwiękowe: Pixabay.

Patronat medialny Pogawędnika:  dwumiesięcznik i portal internetowy "Filozofuj!"
https://filozofuj.eu/

]]> Gawędzimy o przyjemności, tym razem w Lublinie. Naszym przewodnikiem jest profesor Lesław Hostyński z UMCS, autor książki "O przyjemności. Od starożytnej hedone po oświeceniowy libertynizm i utylitaryzm", PWN, Warszawa 2022, dostępnej tutaj.

Ilustracja: John William Waterhouse, "Psyche Opening the Golden Box", 1903.
Efekty dźwiękowe: Pixabay.

Patronat medialny Pogawędnika:  dwumiesięcznik i portal internetowy "Filozofuj!"
https://filozofuj.eu/

]]> Lesław Hostyński, Piotr Domeracki, Marcin T. Zdrenka Buzzsprout-11884232 Mon, 26 Dec 2022 06:00:00 +0100 2716 filozofia, przyjemność, hedone, etyka, Lublin, UMCS 89 full false O fudze melancholii, czyli konferencji w Krakowie | PF 88 O fudze melancholii, czyli konferencji w Krakowie | PF 88 Gawędzimy o konferencji "Fuga melancholii" zorganizowanej przez Katedrę Filozofii Uniwersytetu Ekonomicznego w Krakowie, Instytut Filozofii i Socjologii oraz Szkołę Doktorską Uniwersytetu Pedagogicznego im. KEN w Krakowie.
Naszymi przewodnikami są prof. Piotr Augustyniak i dr Łukasz Kołoczek.

Odcinek ilustrujemy fragmentem ryciny pt. "Powietrze (Melancholik)") z serii "Cztery temperamenty" z warsztatu Jacquesa de Gheyna II (1565–1629 ), autorstwa (prawdopodobnie) Zachariasa Dolendo (1561–ok. 1604).

Muzyka: Lexin_Music z Pixabay

Patronat medialny Pogawędnika:  dwumiesięcznik i portal internetowy "Filozofuj!"
https://filozofuj.eu/

]]> Gawędzimy o konferencji "Fuga melancholii" zorganizowanej przez Katedrę Filozofii Uniwersytetu Ekonomicznego w Krakowie, Instytut Filozofii i Socjologii oraz Szkołę Doktorską Uniwersytetu Pedagogicznego im. KEN w Krakowie.
Naszymi przewodnikami są prof. Piotr Augustyniak i dr Łukasz Kołoczek.

Odcinek ilustrujemy fragmentem ryciny pt. "Powietrze (Melancholik)") z serii "Cztery temperamenty" z warsztatu Jacquesa de Gheyna II (1565–1629 ), autorstwa (prawdopodobnie) Zachariasa Dolendo (1561–ok. 1604).

Muzyka: Lexin_Music z Pixabay

Patronat medialny Pogawędnika:  dwumiesięcznik i portal internetowy "Filozofuj!"
https://filozofuj.eu/

]]> Piotr Augustyniak, Łukasz Kołoczek, Marcin T. Zdrenka Buzzsprout-11848129 Mon, 12 Dec 2022 06:00:00 +0100 1630 melancholia, konferencja, Kraków, filozofia 88 full false O sztuce współczesnej i filozofii | PF 87 O sztuce współczesnej i filozofii | PF 87 Rozmawiamy o sztuce współczesnej, która niekiedy zrywa z tradycją i jest niezrozumiała, budzi zaciekawienie, nierzadko zakłopotanie, a nawet oburzenie. Zastanawiamy się, czy tradycyjne kategorie służące do opisu sztuki – choćby takie jak piękno czy postawa estetyczna – są jeszcze aktualne i czy filozofia pomaga w rozumieniu twórczości współczesnych artystów. W dyskusji udział biorą: Malina Barcikowska (krytyczka sztuki pasjonująca się sztuką współczesną i animatorka kultury), Kinga Kaśkiewicz (historyk filozofii i estetyki, miłośniczka fotografii) oraz Adam Grzeliński (historyk filozofii i tłumacz).

Patronat medialny Pogawędnika:  dwumiesięcznik i portal internetowy "Filozofuj!"
https://filozofuj.eu/

]]> Rozmawiamy o sztuce współczesnej, która niekiedy zrywa z tradycją i jest niezrozumiała, budzi zaciekawienie, nierzadko zakłopotanie, a nawet oburzenie. Zastanawiamy się, czy tradycyjne kategorie służące do opisu sztuki – choćby takie jak piękno czy postawa estetyczna – są jeszcze aktualne i czy filozofia pomaga w rozumieniu twórczości współczesnych artystów. W dyskusji udział biorą: Malina Barcikowska (krytyczka sztuki pasjonująca się sztuką współczesną i animatorka kultury), Kinga Kaśkiewicz (historyk filozofii i estetyki, miłośniczka fotografii) oraz Adam Grzeliński (historyk filozofii i tłumacz).

Patronat medialny Pogawędnika:  dwumiesięcznik i portal internetowy "Filozofuj!"
https://filozofuj.eu/

]]> Malina Barcikowska, Kinga Kaśkiewicz, Adam Grzeliński Buzzsprout-11730946 Mon, 28 Nov 2022 06:00:00 +0100 3156 sztuka współczesna, estetyka, piękno, filozofia 87 full false O nauczaniu etyki w szkole i czy doktorat z filozofii temu szkodzi | PF 86 O nauczaniu etyki w szkole i czy doktorat z filozofii temu szkodzi | PF 86 Rozmawiamy z dr. Aleksandrą Kondrat, która opowiada jak to jest być dzisiaj nauczycielem, jak się naucza etyki w kilku szkołach i dwóch miastach na raz i czy doktorat z filozofii trochę w tym nie …przeszkadza.

Ponieważ wracamy do tematu nauczania filozofii i etyki poza murami akademii, polecamy także nasze poprzednie rozmowy z Beatą Bożejewicz, Krystianem Karczem i Łukaszem Krzywoniem (odcinki 37 i 43):

PF #37: https://pogawednik_filozoficzny.buzzsprout.com/872089/7253281-o-nauczaniu-etyki-w-szkole

PF #43: https://pogawednik_filozoficzny.buzzsprout.com/872089/8259144-o-filozofowaniu-z-dziecmi

Patronat medialny Pogawędnika:  dwumiesięcznik i portal internetowy "Filozofuj!"
https://filozofuj.eu/

 

]]> Rozmawiamy z dr. Aleksandrą Kondrat, która opowiada jak to jest być dzisiaj nauczycielem, jak się naucza etyki w kilku szkołach i dwóch miastach na raz i czy doktorat z filozofii trochę w tym nie …przeszkadza.

Ponieważ wracamy do tematu nauczania filozofii i etyki poza murami akademii, polecamy także nasze poprzednie rozmowy z Beatą Bożejewicz, Krystianem Karczem i Łukaszem Krzywoniem (odcinki 37 i 43):

PF #37: https://pogawednik_filozoficzny.buzzsprout.com/872089/7253281-o-nauczaniu-etyki-w-szkole

PF #43: https://pogawednik_filozoficzny.buzzsprout.com/872089/8259144-o-filozofowaniu-z-dziecmi

Patronat medialny Pogawędnika:  dwumiesięcznik i portal internetowy "Filozofuj!"
https://filozofuj.eu/

 

]]> Aleksandra Kondrat, Marcin T. Zdrenka Buzzsprout-11607678 Mon, 14 Nov 2022 06:00:00 +0100 1730 etyka, szkoła, nauczanie, szkolnictwo, filozofia 86 full false O sarmatyzmie i jego "długim trwaniu" | PF 85 O sarmatyzmie i jego "długim trwaniu" | PF 85 Zapraszamy na rozmowę o „długim trwaniu” sarmatyzmu. Ale nie lękajcie się – to nie jest gadanina tylko o historii, ale jak najbardziej aktualnych zjawiskach w literaturze, kulturze, a nawet współczesnej scenie politycznej. Do tego trochę o sienkiewiczowskim Zagłobie, szlacheckim opilstwie i obżarstwie, wolności jako swawoli, liberalnych mediach i odrzucaniu nowoczesności. 

Naszym przewodnikiem będzie prof. Paweł Bohuszewicz z Katedry Antropologii Literatury i Nowych Mediów Instytutu Literaturoznawstwa UMK w Toruniu.

Do ilustracji wykorzystaliśmy fragment "Portretu szlachcica 'bez ucha'" nieznanego malarza z XVIII w.  z Muzeum Okręgowego w Tarnowie oraz współczesną fotografię Dariusza Kowalczyka:
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:Park_nad_Balatonem_w_nocy_Warszawa_Goc%C5%82aw.jpg

Patronat medialny Pogawędnika:  dwumiesięcznik i portal internetowy "Filozofuj!"
https://filozofuj.eu/

]]> Zapraszamy na rozmowę o „długim trwaniu” sarmatyzmu. Ale nie lękajcie się – to nie jest gadanina tylko o historii, ale jak najbardziej aktualnych zjawiskach w literaturze, kulturze, a nawet współczesnej scenie politycznej. Do tego trochę o sienkiewiczowskim Zagłobie, szlacheckim opilstwie i obżarstwie, wolności jako swawoli, liberalnych mediach i odrzucaniu nowoczesności. 

Naszym przewodnikiem będzie prof. Paweł Bohuszewicz z Katedry Antropologii Literatury i Nowych Mediów Instytutu Literaturoznawstwa UMK w Toruniu.

Do ilustracji wykorzystaliśmy fragment "Portretu szlachcica 'bez ucha'" nieznanego malarza z XVIII w.  z Muzeum Okręgowego w Tarnowie oraz współczesną fotografię Dariusza Kowalczyka:
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:Park_nad_Balatonem_w_nocy_Warszawa_Goc%C5%82aw.jpg

Patronat medialny Pogawędnika:  dwumiesięcznik i portal internetowy "Filozofuj!"
https://filozofuj.eu/

]]> Paweł Bohuszewicz, Marcin T. Zdrenka Buzzsprout-11548209 Mon, 31 Oct 2022 06:00:00 +0100 2360 sarmatyzm, szlachectwo, neosarmatyzm. literatura, filozofia 85 full false O odsyłaniu filozofii do lamusa | PF 84 O odsyłaniu filozofii do lamusa | PF 84 Zapraszamy na odcinek odrobinę nostalgiczny. Będziemy mówić o próbach odesłania filozofii i jej wynalazków do lamusa, czyli na (podobno) zasłużoną emeryturę.
Bezpośrednią inspiracją jest dla nas wiersz Antoniego Słonimskiego pt. „Lamus”. Dlaczego jednak (znowu!) odwołujemy się do poezji? Bo ulegamy nastrojowi chwili, w której tegoroczną literacką nagrodę Nike otrzymuje po dłuższej przerwie autor poetyckiego tomiku pt. „Mondo Cane” - Jerzy Jarniewicz. No i wciąż jeszcze pamiętamy walijskiego poetę Dylana Thomasa, który wszystkim odsyłanym do lamusa nie pozwala "wchodzić łagodnie do tej dobrej nocy".

Wiersz Antoniego Słonimskiego w interpretacji Niko Niakasa.
Fragment wiersza Dylana Thomasa “Do not go gentle into that good night” w inerpretacji Michaela Sheena za: https://www.youtube.com/watch?v=w-sM-t1KI_Y.

Fotografia ilustracyjna: Mandeep Singh - https://pixahive.com/photo/old-door-knob/
Muzyka ilustracyjna: Ashot-Danielyan-Composer from Pixabay.

Patronat medialny Pogawędnika:  dwumiesięcznik i portal internetowy "Filozofuj!"
https://filozofuj.eu/

]]> Zapraszamy na odcinek odrobinę nostalgiczny. Będziemy mówić o próbach odesłania filozofii i jej wynalazków do lamusa, czyli na (podobno) zasłużoną emeryturę.
Bezpośrednią inspiracją jest dla nas wiersz Antoniego Słonimskiego pt. „Lamus”. Dlaczego jednak (znowu!) odwołujemy się do poezji? Bo ulegamy nastrojowi chwili, w której tegoroczną literacką nagrodę Nike otrzymuje po dłuższej przerwie autor poetyckiego tomiku pt. „Mondo Cane” - Jerzy Jarniewicz. No i wciąż jeszcze pamiętamy walijskiego poetę Dylana Thomasa, który wszystkim odsyłanym do lamusa nie pozwala "wchodzić łagodnie do tej dobrej nocy".

Wiersz Antoniego Słonimskiego w interpretacji Niko Niakasa.
Fragment wiersza Dylana Thomasa “Do not go gentle into that good night” w inerpretacji Michaela Sheena za: https://www.youtube.com/watch?v=w-sM-t1KI_Y.

Fotografia ilustracyjna: Mandeep Singh - https://pixahive.com/photo/old-door-knob/
Muzyka ilustracyjna: Ashot-Danielyan-Composer from Pixabay.

Patronat medialny Pogawędnika:  dwumiesięcznik i portal internetowy "Filozofuj!"
https://filozofuj.eu/

]]> Marcin T. Zdrenka Buzzsprout-11461208 Mon, 17 Oct 2022 06:00:00 +0200 1626 filozofia, historia, lamus, poezja, Antoni Słonimski, Dylan Thomas 84 full false O kocie i wyzwaniach metafizyki | PF 83 O kocie i wyzwaniach metafizyki | PF 83 Tym razem opowiadamy do czego służy metafizyka. Czy współcześnie jesteśmy w stanie powiedzieć coś innego niż ci, którzy tworzyli jej historię? Czy jest zabawką żyjących abstraktami umysłów, bez której można się obyć jak bez w gruncie rzeczy zbędnego gadżetu? 
Michael Loux i Thomas Crisp, autorzy współczesnego przewodnika po metafizyce,  przekonują, że punktem wyjścia rozstrzygnięć wypracowywanych przez filozofów są podstawowe intuicje zawarte w myśleniu przedfilozoficznym, jak chociażby ta, że otaczają nas poszczególne przedmioty, które składają się z części, trwają pomimo upływu czasu, że w ich opisie posługujemy się pojęciami itd. Kłopot zaczyna się jednak wtedy, gdy dążąc do precyzji, zaczynamy wyrażać owe intuicje w języku ścisłych pojęć. Ów sprawdzian zdrowego rozsądku rodzi spory, prowadzi do aporii, lecz od początku ludzkiego myślenia stanowi dla nas niesłabnące wyzwanie. 

W odcinku o metafizyce nie może zabraknąć kota – opowiadamy więc także i o nim – o kocie Tobiaszu.

Za ilustrację służy obraz Susan Herbert, będący kocią parafrazą pracy Rembrandta "De Staalmeesters" 1662 (S. Herbert, "Cats Galore. A Compedium of Culured Cats", Thames & Hudson, 2015, s. 55).

Patronat medialny Pogawędnika:  dwumiesięcznik i portal internetowy "Filozofuj!"
https://filozofuj.eu/

]]> Tym razem opowiadamy do czego służy metafizyka. Czy współcześnie jesteśmy w stanie powiedzieć coś innego niż ci, którzy tworzyli jej historię? Czy jest zabawką żyjących abstraktami umysłów, bez której można się obyć jak bez w gruncie rzeczy zbędnego gadżetu? 
Michael Loux i Thomas Crisp, autorzy współczesnego przewodnika po metafizyce,  przekonują, że punktem wyjścia rozstrzygnięć wypracowywanych przez filozofów są podstawowe intuicje zawarte w myśleniu przedfilozoficznym, jak chociażby ta, że otaczają nas poszczególne przedmioty, które składają się z części, trwają pomimo upływu czasu, że w ich opisie posługujemy się pojęciami itd. Kłopot zaczyna się jednak wtedy, gdy dążąc do precyzji, zaczynamy wyrażać owe intuicje w języku ścisłych pojęć. Ów sprawdzian zdrowego rozsądku rodzi spory, prowadzi do aporii, lecz od początku ludzkiego myślenia stanowi dla nas niesłabnące wyzwanie. 

W odcinku o metafizyce nie może zabraknąć kota – opowiadamy więc także i o nim – o kocie Tobiaszu.

Za ilustrację służy obraz Susan Herbert, będący kocią parafrazą pracy Rembrandta "De Staalmeesters" 1662 (S. Herbert, "Cats Galore. A Compedium of Culured Cats", Thames & Hudson, 2015, s. 55).

Patronat medialny Pogawędnika:  dwumiesięcznik i portal internetowy "Filozofuj!"
https://filozofuj.eu/

]]> Adam Grzeliński Buzzsprout-11423165 Mon, 03 Oct 2022 06:00:00 +0200 1448 filozofia, metafizyka, koty, byt, Michael Loux, Thomas Crisp 83 full false O filozofii i zbrodni | PF 82 O filozofii i zbrodni | PF 82 Zapraszamy na rozmowę z Robertem Małeckim - pisarzem, autorem poczytnych kryminałów, ale także absolwentem filozofii (i politologii).
Rozmowę nagrywamy w samym sercu Chełmży - miejscu akcji serii powieści naszego Gościa o komisarzu Grossie pt. "Skaza", "Wada" i "Zadra". Dzięki uprzejmości Dyrektora Artura Stankiewicza oraz Marcina Seroczyńskiego spotykamy się w Powiatowej i Miejskiej Bibliotece Publicznej im. Juliana Prejsa w Chełmży. Ta sama biblioteka grała rolę Urzędu Miasta w pierwszym sezonie serialu "Belfer". Zatem bardziej kryminalnie (i chełmżyńsko) się już nie da.

Więcej informacji o naszym Gościu znajdziecie tutaj: http://www.robertmalecki.pl.
Fotografia ilustracyjna:  Mikołaj Starzyński: https://www.mikolajstarzynski.pl/
Scena dźwiękowa dzięki Pixabay.

Patronat medialny Pogawędnika:  dwumiesięcznik i portal internetowy "Filozofuj!"
https://filozofuj.eu/

]]> Zapraszamy na rozmowę z Robertem Małeckim - pisarzem, autorem poczytnych kryminałów, ale także absolwentem filozofii (i politologii).
Rozmowę nagrywamy w samym sercu Chełmży - miejscu akcji serii powieści naszego Gościa o komisarzu Grossie pt. "Skaza", "Wada" i "Zadra". Dzięki uprzejmości Dyrektora Artura Stankiewicza oraz Marcina Seroczyńskiego spotykamy się w Powiatowej i Miejskiej Bibliotece Publicznej im. Juliana Prejsa w Chełmży. Ta sama biblioteka grała rolę Urzędu Miasta w pierwszym sezonie serialu "Belfer". Zatem bardziej kryminalnie (i chełmżyńsko) się już nie da.

Więcej informacji o naszym Gościu znajdziecie tutaj: http://www.robertmalecki.pl.
Fotografia ilustracyjna:  Mikołaj Starzyński: https://www.mikolajstarzynski.pl/
Scena dźwiękowa dzięki Pixabay.

Patronat medialny Pogawędnika:  dwumiesięcznik i portal internetowy "Filozofuj!"
https://filozofuj.eu/

]]> Robert Małecki, Marcin T. Zdrenka Buzzsprout-11245990 Mon, 19 Sep 2022 06:00:00 +0200 2121 kryminał, filozofia, zbrodnia, powieść, pisarstwo 82 full false O przyjaźni | PF 81 O przyjaźni | PF 81 Zapraszamy na pogawędkę o przyjaźni.
Zapytacie pewnie - cóż nowego można o niej powiedzieć? Jak nie popaść w puste frazesy? Jak nie ścigać się na pomysły z innymi filozofami i filozofkami, poetami i poetkami, a nawet - z wielkim Paolo Coehlo?
Być może warto spojrzeć na nią nią nieco inaczej - tak, jak intrygująco określa ją rodzime słowo PRZY-JAŹŃ. By lepiej uchwycić jego sens przywołajmy trzy "siostrzane" pojęcia:  przytomność, przygodność i przypowieść. Przekonajmy się wspólnie, czy dzięki temu uda się nam spojrzeć na przyjaźn w nowy sposób.

Za ilustrację odcinka służy fragment obrazu Hermanna Kerna Gute pt. "Gute Freunde", 1904, Dorotheum.

Patronat medialny Pogawędnika:  dwumiesięcznik i portal internetowy "Filozofuj!"
https://filozofuj.eu/​

]]> Zapraszamy na pogawędkę o przyjaźni.
Zapytacie pewnie - cóż nowego można o niej powiedzieć? Jak nie popaść w puste frazesy? Jak nie ścigać się na pomysły z innymi filozofami i filozofkami, poetami i poetkami, a nawet - z wielkim Paolo Coehlo?
Być może warto spojrzeć na nią nią nieco inaczej - tak, jak intrygująco określa ją rodzime słowo PRZY-JAŹŃ. By lepiej uchwycić jego sens przywołajmy trzy "siostrzane" pojęcia:  przytomność, przygodność i przypowieść. Przekonajmy się wspólnie, czy dzięki temu uda się nam spojrzeć na przyjaźn w nowy sposób.

Za ilustrację odcinka służy fragment obrazu Hermanna Kerna Gute pt. "Gute Freunde", 1904, Dorotheum.

Patronat medialny Pogawędnika:  dwumiesięcznik i portal internetowy "Filozofuj!"
https://filozofuj.eu/​

]]> Marcin T. Zdrenka Buzzsprout-11207388 Mon, 05 Sep 2022 06:00:00 +0200 1692 przyjaźń, miłość, przytomność, przygodność, przypowieść, filozofia 81 full false O Afryce i podróżowaniu | PF 80 O Afryce i podróżowaniu | PF 80 Lato w pełni, gorąco, wielu z nas opuszcza na kilka dni swoje kąty, postanowiliśmy zatem nagrać odcinek wakacyjny. Pojazd transmisyjny Pogawędnika – tym razem był to rower – dotarł do Afryki, a dokładniej do Kawęczyna pod Warszawą, gdzie właśnie zakończyło się coroczne święto muzyki afrykańskiej - African Beats Festival.
Gawędzimy z Krzysztofem Weremą – archeologiem, ale przede wszystkim podróżnikiem i artystą fotografem. Ostatni projekt Krzysztofa Weremy to prezentowane podczas festiwalu pokłosie wyprawy do Sudanu Południowego pt. „Po obu stronach Białego Nilu”. Nasz Gość opowiada o wyzwaniach stojących przed chcącymi odwiedzić odległe zakątki Afryki, jak wygląda spotkanie z rdzennymi mieszkańcami, a także o afrykańskim życiu poza czasem, istocie podróżowania i o tym, czym jest spotkanie z innym człowiekiem.

Fot. Krzysztof Werema

Fragmenty ilustracji muzycznej Jean_Angius z Pixabay.

Patronat medialny Pogawędnika:  dwumiesięcznik i portal internetowy "Filozofuj!"
https://filozofuj.eu/​   

]]> Lato w pełni, gorąco, wielu z nas opuszcza na kilka dni swoje kąty, postanowiliśmy zatem nagrać odcinek wakacyjny. Pojazd transmisyjny Pogawędnika – tym razem był to rower – dotarł do Afryki, a dokładniej do Kawęczyna pod Warszawą, gdzie właśnie zakończyło się coroczne święto muzyki afrykańskiej - African Beats Festival.
Gawędzimy z Krzysztofem Weremą – archeologiem, ale przede wszystkim podróżnikiem i artystą fotografem. Ostatni projekt Krzysztofa Weremy to prezentowane podczas festiwalu pokłosie wyprawy do Sudanu Południowego pt. „Po obu stronach Białego Nilu”. Nasz Gość opowiada o wyzwaniach stojących przed chcącymi odwiedzić odległe zakątki Afryki, jak wygląda spotkanie z rdzennymi mieszkańcami, a także o afrykańskim życiu poza czasem, istocie podróżowania i o tym, czym jest spotkanie z innym człowiekiem.

Fot. Krzysztof Werema

Fragmenty ilustracji muzycznej Jean_Angius z Pixabay.

Patronat medialny Pogawędnika:  dwumiesięcznik i portal internetowy "Filozofuj!"
https://filozofuj.eu/​   

]]> Krzysztof Werema, Adam Grzeliński Buzzsprout-11164759 Mon, 22 Aug 2022 06:00:00 +0200 1650 Afryka, podróż, fotografia, fotografika 80 full false O jutrze, które nigdy nie nadeszło | PF 79 O jutrze, które nigdy nie nadeszło | PF 79 Zapraszamy na opowieść o wybranych ideach ciągłości historii, jej zrozumiałego porządku, a także wyobrażalnego kresu. Próbujemy odpowiedzieć na pytanie, dlaczego takie wizje są pociągające i co decyduje, że tak często okazują się nierzeczywiste. Czy ma rację amerykański filozof George Santayana, który powiada, że ci, którzy nie znają historii, skazani są na jej powtórzenie?  Czy rzeczywiście historia ma swój porządek, który sprawia, że można do niej wrócić - ona zaś może nas o czymś pouczyć? Czy taki porządek miałby wieść do jakiegoś dającego się wyobrazić celu? Niejednokrotnie taki kres wyobrażano sobie jako triumf rozumności i wolności. Kiedy inny amerykański filozof – Francis Fukuyama – ogłosił pod koniec XX wieku koniec historii, wydawało się, że ów happy end jest na wyciągnięcie ręki – a przecież wyciągnięta ręka trafiła w próżnię. Historia potoczyła się dalej.

Jako ilustrację wykorzystaliśmy kadr z filmu "Wehikuł czasu (The Time Machine)" z 1960 roku - prod. Metro-Goldwyn-Mayer.

Ilustracja muzyczna: SavannaMusic from Pixabay.

Patronat medialny Pogawędnika:  dwumiesięcznik i portal internetowy "Filozofuj!"
https://filozofuj.eu/​   

]]> Zapraszamy na opowieść o wybranych ideach ciągłości historii, jej zrozumiałego porządku, a także wyobrażalnego kresu. Próbujemy odpowiedzieć na pytanie, dlaczego takie wizje są pociągające i co decyduje, że tak często okazują się nierzeczywiste. Czy ma rację amerykański filozof George Santayana, który powiada, że ci, którzy nie znają historii, skazani są na jej powtórzenie?  Czy rzeczywiście historia ma swój porządek, który sprawia, że można do niej wrócić - ona zaś może nas o czymś pouczyć? Czy taki porządek miałby wieść do jakiegoś dającego się wyobrazić celu? Niejednokrotnie taki kres wyobrażano sobie jako triumf rozumności i wolności. Kiedy inny amerykański filozof – Francis Fukuyama – ogłosił pod koniec XX wieku koniec historii, wydawało się, że ów happy end jest na wyciągnięcie ręki – a przecież wyciągnięta ręka trafiła w próżnię. Historia potoczyła się dalej.

Jako ilustrację wykorzystaliśmy kadr z filmu "Wehikuł czasu (The Time Machine)" z 1960 roku - prod. Metro-Goldwyn-Mayer.

Ilustracja muzyczna: SavannaMusic from Pixabay.

Patronat medialny Pogawędnika:  dwumiesięcznik i portal internetowy "Filozofuj!"
https://filozofuj.eu/​   

]]> Adam Grzeliński Buzzsprout-11093962 Mon, 08 Aug 2022 06:00:00 +0200 1474 historia, czas, epoki, ciągłość dziejów, historiozofia 79 full false O prowizorce (w etyce) | PF 78 O prowizorce (w etyce) | PF 78 Zapraszamy na pogawędkę o prowizorce, czyli tymczasowym i byle jakim rozwiązaniu jakiegoś problemu. Będzie to jednak prowizorka specyficzna, bo dotyczącej etyki.

Naszymi przewodnikami są: Kartezjusz, autor projektu etyki tymczasowej, która powinna nam wystarczyć dopóty, dopóki nie zbudujemy pełnego systemu filozoficznego oraz nieco od niego starszy Michel de Montaigne, autor słynnych „Prób”. Drugi bohater odcinka wielkich systemów etycznych budować nie chciał (a i Kartezjuszowi to do końca nie wyszło), ale żywo interesował się problemem dobrego i cnotliwego życia. 
Próbujemy się przekonać, czy rodzime słowo „prowizorka”, czyli coś tymczasowego, zastępczego i nienajlepszej jakości może się przydać dla zrozumienia przemyśleń obu myślicieli, ale także podejmowania naszych własnych wyzwań moralnych.

Odcinek ilustrujemy fragmentem obrazu Alphonse’a Legrosa pt. „Le Chaudronnier ou Le Rétameur de Campagne” (znanym też jako “The Tinker”) z roku 1874, obecnie w Victoria & Albert Museum, Londyn.

Patronat medialny Pogawędnika:  dwumiesięcznik i portal internetowy "Filozofuj!"
https://filozofuj.eu/​   

]]> Zapraszamy na pogawędkę o prowizorce, czyli tymczasowym i byle jakim rozwiązaniu jakiegoś problemu. Będzie to jednak prowizorka specyficzna, bo dotyczącej etyki.

Naszymi przewodnikami są: Kartezjusz, autor projektu etyki tymczasowej, która powinna nam wystarczyć dopóty, dopóki nie zbudujemy pełnego systemu filozoficznego oraz nieco od niego starszy Michel de Montaigne, autor słynnych „Prób”. Drugi bohater odcinka wielkich systemów etycznych budować nie chciał (a i Kartezjuszowi to do końca nie wyszło), ale żywo interesował się problemem dobrego i cnotliwego życia. 
Próbujemy się przekonać, czy rodzime słowo „prowizorka”, czyli coś tymczasowego, zastępczego i nienajlepszej jakości może się przydać dla zrozumienia przemyśleń obu myślicieli, ale także podejmowania naszych własnych wyzwań moralnych.

Odcinek ilustrujemy fragmentem obrazu Alphonse’a Legrosa pt. „Le Chaudronnier ou Le Rétameur de Campagne” (znanym też jako “The Tinker”) z roku 1874, obecnie w Victoria & Albert Museum, Londyn.

Patronat medialny Pogawędnika:  dwumiesięcznik i portal internetowy "Filozofuj!"
https://filozofuj.eu/​   

]]> Marcin T. Zdrenka Buzzsprout-10549291 Mon, 25 Jul 2022 06:00:00 +0200 1727 etyka tymczasowa, prowizorka, makeshift, stopgap, Erzatz, Montaigne, Descartes, cnota, moralność 78 full false O leniach i bumelantach (a właściwie konferencji o nich) | PF 77 O leniach i bumelantach (a właściwie konferencji o nich) | PF 77 Zapraszamy na relację z konferencji pt. "Lenie, bumelanci, niebieskie ptaki" (seminarium im. prof. Piotra Kowalskiego).
Naszymi przewodnikami są dr Małgorzata Czapiga-Klag i dr Michał Rydlewski z Instytutu Dziennikarstwa i Komunikacji Społecznej Uniwersytetu Wrocławskiego.
Gawędzimy o ciekawej idei corocznych spotkań w Lądku-Zdroju i wspominamy prof. Piotra Kowalskiego.
Potem (13:30) jest mowa o acedii u Michela Houellebecqa z prof. Krystyną Modrzejewska z Uniwersytetu Opolskiego, a na koniec (28:49) o problemie mediatyzacji z dr. Michałem Rydlewskim i dr. Dominikiem Lewińskim z Uniwersytetu Wrocławskiego.

Patronat medialny Pogawędnika:  dwumiesięcznik i portal internetowy "Filozofuj!"
https://filozofuj.eu/​   

]]> Zapraszamy na relację z konferencji pt. "Lenie, bumelanci, niebieskie ptaki" (seminarium im. prof. Piotra Kowalskiego).
Naszymi przewodnikami są dr Małgorzata Czapiga-Klag i dr Michał Rydlewski z Instytutu Dziennikarstwa i Komunikacji Społecznej Uniwersytetu Wrocławskiego.
Gawędzimy o ciekawej idei corocznych spotkań w Lądku-Zdroju i wspominamy prof. Piotra Kowalskiego.
Potem (13:30) jest mowa o acedii u Michela Houellebecqa z prof. Krystyną Modrzejewska z Uniwersytetu Opolskiego, a na koniec (28:49) o problemie mediatyzacji z dr. Michałem Rydlewskim i dr. Dominikiem Lewińskim z Uniwersytetu Wrocławskiego.

Patronat medialny Pogawędnika:  dwumiesięcznik i portal internetowy "Filozofuj!"
https://filozofuj.eu/​   

]]> Małgorzata Czapiga-Klag, Michał Rydlewski, Krystyna Modrzejewska, Dominik Lewiński, Marcin T. Zdrenka Buzzsprout-10876766 Mon, 11 Jul 2022 06:00:00 +0200 2492 lenistwo, bumelanctwo, konferencja, Uniwersytet Wrocławski, Colloquia Anthropologica et Communicativa, Lądek-Zdrój, prof. Piotr Kowalski 77 full false O filozofii z laureatami Olimpiady Filozoficznej 2022 - | PF 76 O filozofii z laureatami Olimpiady Filozoficznej 2022 - | PF 76 Nie mogliśmy sobie odmówić wizyty w Warszawie na finałowym spotkaniu XXXIV Olimpiady Filozoficznej, której od dawna mocno kibicujemy. Posłuchajcie jak ciekawie o filozofii mówią dwaj Laureaci I miejsca (ex æquo) Jakub Kloza i Mateusz Mularczyk.

Patronat medialny Pogawędnika:  dwumiesięcznik i portal internetowy "Filozofuj!"
https://filozofuj.eu/​   

]]> Nie mogliśmy sobie odmówić wizyty w Warszawie na finałowym spotkaniu XXXIV Olimpiady Filozoficznej, której od dawna mocno kibicujemy. Posłuchajcie jak ciekawie o filozofii mówią dwaj Laureaci I miejsca (ex æquo) Jakub Kloza i Mateusz Mularczyk.

Patronat medialny Pogawędnika:  dwumiesięcznik i portal internetowy "Filozofuj!"
https://filozofuj.eu/​   

]]> Jakub Kloza, Mateusz Mularczyk, Marcin T. Zdrenka Buzzsprout-10853613 Mon, 27 Jun 2022 06:00:00 +0200 737 filozofia, Olimpiada Filozoficzna, laureaci, Polskie Towarzystwo Filozoficzne 76 full false O wartościach w Sokołowsku | PF 75 O wartościach w Sokołowsku | PF 75 Zapraszamy na pogawędkę poświęconą wartościom. Pretekstem jest konferencja, która odbyła się niedawno w Sokołowsku pt. "Myślenie według wartości - zmierzch czy świt?"
Naszym przewodnikiem jest dr Marcin Stabrowski z Instytutu Kulturoznawstwa Uniwersytetu Wrocławskiego, który opowiada o samym spotkaniu, ale przed wszystkim próbuje nas przekonać, że pojęcie "wartość" nie tylko nie jest anachroniczne, ale wciąż inspirujące w filozofii, kulturoznawstwie czy naukach społecznych.
Ocinek nadajemy jednocześnie z Wrocławia, Wałbrzycha, Sokołowska i Torunia. Ot, magia podkastu. Za dodatkowo magiczny splot okoliczności uznajemy fakt, że właśnie w Sokołowsku toczy się akcja najnowszej powieści Olgi Tokarczuk pt. "Empuzjon".

Patronat medialny Pogawędnika:  dwumiesięcznik i portal internetowy "Filozofuj!"
https://filozofuj.eu/​   

]]> Zapraszamy na pogawędkę poświęconą wartościom. Pretekstem jest konferencja, która odbyła się niedawno w Sokołowsku pt. "Myślenie według wartości - zmierzch czy świt?"
Naszym przewodnikiem jest dr Marcin Stabrowski z Instytutu Kulturoznawstwa Uniwersytetu Wrocławskiego, który opowiada o samym spotkaniu, ale przed wszystkim próbuje nas przekonać, że pojęcie "wartość" nie tylko nie jest anachroniczne, ale wciąż inspirujące w filozofii, kulturoznawstwie czy naukach społecznych.
Ocinek nadajemy jednocześnie z Wrocławia, Wałbrzycha, Sokołowska i Torunia. Ot, magia podkastu. Za dodatkowo magiczny splot okoliczności uznajemy fakt, że właśnie w Sokołowsku toczy się akcja najnowszej powieści Olgi Tokarczuk pt. "Empuzjon".

Patronat medialny Pogawędnika:  dwumiesięcznik i portal internetowy "Filozofuj!"
https://filozofuj.eu/​   

]]> Marcin Stabrowski Buzzsprout-10782913 Mon, 20 Jun 2022 06:00:00 +0200 1359 filozofia, aksjologia, wartości, konferencja, Sokołowsko, Uniwersytet Wrocławski, Instytut Filozofii UMK 75 full false O kamieniu filozofcznym | PF 74 O kamieniu filozofcznym | PF 74 Tym razem gościmy prof. Radosława Kazibuta z Uniwersytetu im. Adama Mickiewicza w Poznaniu, a tematem rozmowy jest... kamień filozoficzny.
Dowiadujemy się, że wielki wkład w poznanie tego tajemniczego przedmiotu miał nasz rodak, słynny w całej Europie Michał Sędziwoj, autor "Traktatu o kamieniu filozoficznym".  Podczas rozmowy staramy się nieco odrzeć to pojęcie z hermetycznej tajemniczości, tropimy jego historię nie tylko w alchemii, ale także w psychoanalizie oraz współczesnej nauce. Nasz rozmówca opowiada, że u podstaw pojęcia kamienia filozoficznego tkwiło przekonanie o jedności zasad przyrody, to samo, które przyświeca nauce od samych początków. Historia kamienia filozoficznego nie jest zatem wcale tak odległa, jak można by sądzić.

Odcinek ilustrujemy obrazem Josepha Wrighta of Derby pt. "The Alchemist Discovering Phosphorus", 1771, Derby Museum and Art Gallery.

Patronat medialny Pogawędnika:  dwumiesięcznik i portal internetowy "Filozofuj!"
https://filozofuj.eu/​   

]]> Tym razem gościmy prof. Radosława Kazibuta z Uniwersytetu im. Adama Mickiewicza w Poznaniu, a tematem rozmowy jest... kamień filozoficzny.
Dowiadujemy się, że wielki wkład w poznanie tego tajemniczego przedmiotu miał nasz rodak, słynny w całej Europie Michał Sędziwoj, autor "Traktatu o kamieniu filozoficznym".  Podczas rozmowy staramy się nieco odrzeć to pojęcie z hermetycznej tajemniczości, tropimy jego historię nie tylko w alchemii, ale także w psychoanalizie oraz współczesnej nauce. Nasz rozmówca opowiada, że u podstaw pojęcia kamienia filozoficznego tkwiło przekonanie o jedności zasad przyrody, to samo, które przyświeca nauce od samych początków. Historia kamienia filozoficznego nie jest zatem wcale tak odległa, jak można by sądzić.

Odcinek ilustrujemy obrazem Josepha Wrighta of Derby pt. "The Alchemist Discovering Phosphorus", 1771, Derby Museum and Art Gallery.

Patronat medialny Pogawędnika:  dwumiesięcznik i portal internetowy "Filozofuj!"
https://filozofuj.eu/​   

]]> Radosław Kazibut Buzzsprout-10731444 Mon, 06 Jun 2022 06:00:00 +0200 1815 filozofia, alchemia, kamień filozoficzny, historia nauki, Instytut Filozofii UMK 74 full false O skuteczności, spektakularności i wydajności (zamiast prawdy, piękna i dobra) | PF 73 O skuteczności, spektakularności i wydajności (zamiast prawdy, piękna i dobra) | PF 73 Zapraszamy na rozmowę z prof. Danielem Sobotą z Instytutu Filozofii i Socjologii PAN o domniemanym kryzysie klasycznej opowieści Platona o prawdzie, dobru i pięknie. Nasz Gość twierdzi, że należy pożegnać te anachroniczne kategorie i zastąpić je nowymi, bardziej adekwatnie opisującym świat - czyli skutecznością, spektakularnością i wydajnością. 

Rozmowę prowadzimy w miejscu magicznym – Sokołowsku koło Wałbrzycha w Górach Kamiennych, gdzie odbyła się konferencja „Myślenie według wartości – zmierzch czy świt?”. Ale to opowieść na osobny odcinek, który nadamy już wkrótce.

Patronat medialny Pogawędnika:  dwumiesięcznik i portal internetowy "Filozofuj!"
https://filozofuj.eu/​   

]]> Zapraszamy na rozmowę z prof. Danielem Sobotą z Instytutu Filozofii i Socjologii PAN o domniemanym kryzysie klasycznej opowieści Platona o prawdzie, dobru i pięknie. Nasz Gość twierdzi, że należy pożegnać te anachroniczne kategorie i zastąpić je nowymi, bardziej adekwatnie opisującym świat - czyli skutecznością, spektakularnością i wydajnością. 

Rozmowę prowadzimy w miejscu magicznym – Sokołowsku koło Wałbrzycha w Górach Kamiennych, gdzie odbyła się konferencja „Myślenie według wartości – zmierzch czy świt?”. Ale to opowieść na osobny odcinek, który nadamy już wkrótce.

Patronat medialny Pogawędnika:  dwumiesięcznik i portal internetowy "Filozofuj!"
https://filozofuj.eu/​   

]]> Daniel Sobota, Marcin T. Zdrenka Buzzsprout-10607280 Mon, 23 May 2022 06:00:00 +0200 1432 prawda, dobro, piękno, wartości, Platon, skuteczność, spektakularność, wydajność, filozofia 73 full false O jutrzejszej bitwie morskiej | PF 72 O jutrzejszej bitwie morskiej | PF 72 Rozmawiamy o greckim filozofie Diodorze Kronosie, który z pytania Arystotelesa "czy jutro będzie bitwa morska?" wywiódł pewne niepokojące twierdzenie. Mianowicie, że w świecie empirii nie istnieją czyste możliwości, a więc to, co jest możliwe, musi się kiedyś zdarzyć. To z kolei sugeruje jakąś formę determinizmu - skoro nie ma możliwości, które nie są i nigdy nie będą zrealizowane.
Naszym przewodnikiem jest prof. Tomasz Jarmużek z Katedry Logiki Instytutu Filozofii UMK, autor książki "On the Sea Battle Tomorrow That May Not Happen. A Logical and Philosophical Analysis of the Master Argument".

Odcinek ilustrujemy fragmentem grafiki Gabriela de Saint-Aubin "Bitwa pod Eknomos" z ok. 1753.

Patronat medialny Pogawędnika:  dwumiesięcznik i portal internetowy "Filozofuj!"
https://filozofuj.eu/​   

]]> Rozmawiamy o greckim filozofie Diodorze Kronosie, który z pytania Arystotelesa "czy jutro będzie bitwa morska?" wywiódł pewne niepokojące twierdzenie. Mianowicie, że w świecie empirii nie istnieją czyste możliwości, a więc to, co jest możliwe, musi się kiedyś zdarzyć. To z kolei sugeruje jakąś formę determinizmu - skoro nie ma możliwości, które nie są i nigdy nie będą zrealizowane.
Naszym przewodnikiem jest prof. Tomasz Jarmużek z Katedry Logiki Instytutu Filozofii UMK, autor książki "On the Sea Battle Tomorrow That May Not Happen. A Logical and Philosophical Analysis of the Master Argument".

Odcinek ilustrujemy fragmentem grafiki Gabriela de Saint-Aubin "Bitwa pod Eknomos" z ok. 1753.

Patronat medialny Pogawędnika:  dwumiesięcznik i portal internetowy "Filozofuj!"
https://filozofuj.eu/​   

]]> Tomasz Jarmużek, Marcin T. Zdrenka Buzzsprout-10549087 Mon, 09 May 2022 06:00:00 +0200 1368 filozofia, logika, jutrzejsza bitwa morska, Arystoteles, Diodor Kronos 72 full false O filozofii, książkach i maszynach. Wycieczka do Londynu | PF 71 O filozofii, książkach i maszynach. Wycieczka do Londynu | PF 71 Tym razem zapraszamy na wycieczkę do Londynu. Odwiedzamy Bibliotekę Brytyjską, Towarzystwo Królewskie i Muzeum Nauki – wszędzie tam szukamy śladów dawnych filozofów. Przyglądamy się filozoficznemu stołowi, pompie próżniowej i dawnemu mikroskopowi. Próbujemy odpowiedzieć na pytanie, dlaczego na wystawie portretów słynnych siedemnastowiecznych myślicieli znajdują się wizerunki Roberta Boyle’a i Isaaca Newtona, brak jednak obrazu przedstawiającego Johna Locke’a.
Niedawno obchodziliśmy międzynarodowy dzień książki, dlatego też opowiadamy o księgozbiorze Locke’a oraz przybliżamy historię jednej z największych światowych bibliotek. Ponieważ jednak lektura bez filiżanki kawy to nie lektura, odwiedzamy także biblioteczną kawiarnię i kosztujemy jej smakołyki.

Patronat medialny Pogawędnika:  dwumiesięcznik i portal internetowy "Filozofuj!"
https://filozofuj.eu/​

]]> Tym razem zapraszamy na wycieczkę do Londynu. Odwiedzamy Bibliotekę Brytyjską, Towarzystwo Królewskie i Muzeum Nauki – wszędzie tam szukamy śladów dawnych filozofów. Przyglądamy się filozoficznemu stołowi, pompie próżniowej i dawnemu mikroskopowi. Próbujemy odpowiedzieć na pytanie, dlaczego na wystawie portretów słynnych siedemnastowiecznych myślicieli znajdują się wizerunki Roberta Boyle’a i Isaaca Newtona, brak jednak obrazu przedstawiającego Johna Locke’a.
Niedawno obchodziliśmy międzynarodowy dzień książki, dlatego też opowiadamy o księgozbiorze Locke’a oraz przybliżamy historię jednej z największych światowych bibliotek. Ponieważ jednak lektura bez filiżanki kawy to nie lektura, odwiedzamy także biblioteczną kawiarnię i kosztujemy jej smakołyki.

Patronat medialny Pogawędnika:  dwumiesięcznik i portal internetowy "Filozofuj!"
https://filozofuj.eu/​

]]> Adam Grzeliński Buzzsprout-10494033 Mon, 25 Apr 2022 06:00:00 +0200 2084 Biblioteka Brytyjska, Towarzystwo Naukowe, Muzeum Nauki, Londyn, filozofia 71 full false O etyce radykalnej jako emancypacji wobec wojny i pokoju | PF 70 O etyce radykalnej jako emancypacji wobec wojny i pokoju | PF 70 Zapraszamy do wysłuchania rozmowy z dr. Konradem Rejmanem, pedagogiem i filozofem związanym z Dolnośląską Szkołą Wyższą we Wrocławiu.
Kiedy w odcinku 68. mówiliśmy o wojnie, przyznaliśmy, że niewiele umiemy o niej powiedzieć jako filozofowie. Teraz będziemy mogli to zmienić, dzięki lekturze książki naszego Rozmówcy pt. "Etyka radykalna jako emancypacja. O wojnie i pokoju z perspektywy pedagogicznej". Szczególnego znaczenia nabiera fakt, że praca ta ukazała się na kilka dni przed rosyjską agresją na Ukrainę.

I jeszcze słówko o oprawie graficznej odcinka. Uznaliśmy, że lepiej niż znowu ilustrować wojnę, spróbować wyrazić ideę pokoju.  Stąd ten tajemniczy uśmiech, który można odnieść do spokoju, ahimsy czy afirmacji życia.

Patronat medialny Pogawędnika:  dwumiesięcznik i portal internetowy "Filozofuj!"
https://filozofuj.eu/​   

]]> Zapraszamy do wysłuchania rozmowy z dr. Konradem Rejmanem, pedagogiem i filozofem związanym z Dolnośląską Szkołą Wyższą we Wrocławiu.
Kiedy w odcinku 68. mówiliśmy o wojnie, przyznaliśmy, że niewiele umiemy o niej powiedzieć jako filozofowie. Teraz będziemy mogli to zmienić, dzięki lekturze książki naszego Rozmówcy pt. "Etyka radykalna jako emancypacja. O wojnie i pokoju z perspektywy pedagogicznej". Szczególnego znaczenia nabiera fakt, że praca ta ukazała się na kilka dni przed rosyjską agresją na Ukrainę.

I jeszcze słówko o oprawie graficznej odcinka. Uznaliśmy, że lepiej niż znowu ilustrować wojnę, spróbować wyrazić ideę pokoju.  Stąd ten tajemniczy uśmiech, który można odnieść do spokoju, ahimsy czy afirmacji życia.

Patronat medialny Pogawędnika:  dwumiesięcznik i portal internetowy "Filozofuj!"
https://filozofuj.eu/​   

]]> Konrad Rejman, Marcin T. Zdrenka Buzzsprout-10409926 Mon, 11 Apr 2022 06:00:00 +0200 2258 filozofia, pedagogika, wojna, pokój, emancypacja, etyka radykalna 70 full false O mapie, kompasie, treningu i starych bukłakach | PF 69 O mapie, kompasie, treningu i starych bukłakach | PF 69 Zapraszamy na rozmowę o mapie, kompasie i treningu, czyli etyce cnót Alasdaira MacIntyre'a, teorii prawa naturalnego Johna Finnisa i koncepcji sumienia Johna Henry'ego Newmana. I jeszcze młodym winie w starych bukłakach.
Jak to wszystko spiąć ze sobą, a w dodatku przekonać nas, że z tego przepisu powstać może obiecująca etyka dla postchrześcijańskiej epoki opowiada prof. Sebastian Gałecki z Uniwersytetu Jana Długosza w Częstochowie.

Odcinek ilustrujemy obrazem "Trzej filozofowie na tle krajobrazu" Giorgione, ok. 1505, Muzeum Historii Sztuki w Wiedniu

Patronat medialny Pogawędnika:  dwumiesięcznik i portal internetowy "Filozofuj!"
https://filozofuj.eu/​ 

]]> Zapraszamy na rozmowę o mapie, kompasie i treningu, czyli etyce cnót Alasdaira MacIntyre'a, teorii prawa naturalnego Johna Finnisa i koncepcji sumienia Johna Henry'ego Newmana. I jeszcze młodym winie w starych bukłakach.
Jak to wszystko spiąć ze sobą, a w dodatku przekonać nas, że z tego przepisu powstać może obiecująca etyka dla postchrześcijańskiej epoki opowiada prof. Sebastian Gałecki z Uniwersytetu Jana Długosza w Częstochowie.

Odcinek ilustrujemy obrazem "Trzej filozofowie na tle krajobrazu" Giorgione, ok. 1505, Muzeum Historii Sztuki w Wiedniu

Patronat medialny Pogawędnika:  dwumiesięcznik i portal internetowy "Filozofuj!"
https://filozofuj.eu/​ 

]]> Sebastian Gałecki, Marcin T. Zdrenka Buzzsprout-10206057 Mon, 28 Mar 2022 06:00:00 +0200 2705 etyka chrześcijańska, prawo naturalne, cnota, sumienie, filozofia, MacIntyre, Finnis, Newman 69 full false O Marii i Stanisławie Ossowskich, czyli naukowych parach | PF 68 O Marii i Stanisławie Ossowskich, czyli naukowych parach | PF 68 Zapraszamy na rozmowę półprywatną, ale ważną i dotykającą kwestii uniwersalnej.
Z doktor Moniką Kwiecińską-Zdrenką z Instytutu Socjologii UMK w Toruniu przyglądamy się problemowi uprawiania nauki w parach i z jakimi się to wiąże wyzwaniamy. Ciekawi nas zwłaszcza sytuacja badaczek i zjawisko "ograniczonej kanonizacji" wobec pozycji, jakie zajmują ich mężowie-badacze. Kanwą rozmowy jest krótka historia pary naukowców Marii i Stanisława Ossowskich.
I jeszcze to: choć rozmawiamy rodzinnie, to nie beztrosko. Bo myślami jesteśmy z Tymi, których rodziny są teraz brutalnie rozdzielone przez rosyjską agresję.

Więcej znajdziecie w specjalnym numerze “International Review of Sociology”, Volume 31, Issue 1 (2021), pod adresem: https://www.tandfonline.com/toc/cirs20/31/1

Patronat medialny Pogawędnika:  dwumiesięcznik i portal internetowy "Filozofuj!"
https://filozofuj.eu/​ 

]]> Zapraszamy na rozmowę półprywatną, ale ważną i dotykającą kwestii uniwersalnej.
Z doktor Moniką Kwiecińską-Zdrenką z Instytutu Socjologii UMK w Toruniu przyglądamy się problemowi uprawiania nauki w parach i z jakimi się to wiąże wyzwaniamy. Ciekawi nas zwłaszcza sytuacja badaczek i zjawisko "ograniczonej kanonizacji" wobec pozycji, jakie zajmują ich mężowie-badacze. Kanwą rozmowy jest krótka historia pary naukowców Marii i Stanisława Ossowskich.
I jeszcze to: choć rozmawiamy rodzinnie, to nie beztrosko. Bo myślami jesteśmy z Tymi, których rodziny są teraz brutalnie rozdzielone przez rosyjską agresję.

Więcej znajdziecie w specjalnym numerze “International Review of Sociology”, Volume 31, Issue 1 (2021), pod adresem: https://www.tandfonline.com/toc/cirs20/31/1

Patronat medialny Pogawędnika:  dwumiesięcznik i portal internetowy "Filozofuj!"
https://filozofuj.eu/​ 

]]> Monika Kwiecińska-Zdrenka, Marcin T. Zdrenka Buzzsprout-10202432 Mon, 14 Mar 2022 06:00:00 +0100 2227 filozofia, socjologia, Stanisław Ossowski, Maria Ossowska, kobiety w nauce 68 full false O wojnie i jak niewiele umiemy o niej powiedzieć | PF 67 O wojnie i jak niewiele umiemy o niej powiedzieć | PF 67 Zapraszamy na odcinek specjalny, powstały w okolicznościach niezwykłych. Za naszą wschodnią granicą wybuchła wojna. Postanowiliśmy na nią zareagować, ale szybko odkryliśmy,  że jako filozofowie i gaduły jesteśmy (prawie) zupełnie bezradni.  Bo co to za oręż - garść starych zapisków Henryka Elzenberga z czasów Wielkiej Wojny?
Może byłoby lepiej  po prostu przestać gadać i wspólnie pomilczeć?
Być może, ale milczenie nie wyklucza pomocy, choćby tylko finansowej. Dlatego prosimy Was o dołączenie do inicjatyw wspracia dla Ukrainy:

https://www.pah.org.pl/wplac/?form=ukraina
https://pck.pl/na-pomoc-ukrainie/
albo innej dowolnej sprawdzonej zbiórki.

Odcinek specjalny ilustrujemy fragmentem obrazu Francisco Goyi "El tres de mayo de 1808 en Madrid or Los fusilamientos de la montaña del Príncipe Pío", 1814, Museo del Prado, Madryt

Patronat medialny Pogawędnika:  dwumiesięcznik i portal internetowy "Filozofuj!"
https://filozofuj.eu/​ 




]]> Zapraszamy na odcinek specjalny, powstały w okolicznościach niezwykłych. Za naszą wschodnią granicą wybuchła wojna. Postanowiliśmy na nią zareagować, ale szybko odkryliśmy,  że jako filozofowie i gaduły jesteśmy (prawie) zupełnie bezradni.  Bo co to za oręż - garść starych zapisków Henryka Elzenberga z czasów Wielkiej Wojny?
Może byłoby lepiej  po prostu przestać gadać i wspólnie pomilczeć?
Być może, ale milczenie nie wyklucza pomocy, choćby tylko finansowej. Dlatego prosimy Was o dołączenie do inicjatyw wspracia dla Ukrainy:

https://www.pah.org.pl/wplac/?form=ukraina
https://pck.pl/na-pomoc-ukrainie/
albo innej dowolnej sprawdzonej zbiórki.

Odcinek specjalny ilustrujemy fragmentem obrazu Francisco Goyi "El tres de mayo de 1808 en Madrid or Los fusilamientos de la montaña del Príncipe Pío", 1814, Museo del Prado, Madryt

Patronat medialny Pogawędnika:  dwumiesięcznik i portal internetowy "Filozofuj!"
https://filozofuj.eu/​ 




]]> Buzzsprout-10141861 Sun, 27 Feb 2022 21:00:00 +0100 1260 67 full false O Augustynie, Pelagiuszu, łacinie i późnoantycznych sprawach | PF 66 O Augustynie, Pelagiuszu, łacinie i późnoantycznych sprawach | PF 66 Rozmawiamy z prof. Rafałem Toczko - filozofem i znawcą antyku z Wydziału Filologicznego UMK, autorem książki Jak zostać heretykiem. Przypadek Pelagiusza.
Nasz Gość opowiada o schyłku antyku, Aureliuszu Augustynie, heretyku Pelagiuszu, nieszczęsnej Blezylii i wielkiej roli retoryki. Jest również mowa o katastrofie w nauczaniu łaciny w polskich szkołach, pewnym polskim profesorze w Oksfordzie i o tym, dlaczego jest to większy news niż fakt, że Robert Lewandowski nakichał na żonę.

Odcinek ilustruje obraz Philippe'a de Champagne, Saint Augustine, ok.1645-1650, obecnie  w Los Angeles County Museum of Art.

Jeśli Wam mało opowieści i głosu naszego Gościa polecamy felietony w radiu Pomorza i Kujaw w każdy wtorek o 8.45 w cyklu "Pora na profesora".

Patronat medialny Pogawędnika:  dwumiesięcznik i portal internetowy "Filozofuj!"
https://filozofuj.eu/​ 

]]> Rozmawiamy z prof. Rafałem Toczko - filozofem i znawcą antyku z Wydziału Filologicznego UMK, autorem książki Jak zostać heretykiem. Przypadek Pelagiusza.
Nasz Gość opowiada o schyłku antyku, Aureliuszu Augustynie, heretyku Pelagiuszu, nieszczęsnej Blezylii i wielkiej roli retoryki. Jest również mowa o katastrofie w nauczaniu łaciny w polskich szkołach, pewnym polskim profesorze w Oksfordzie i o tym, dlaczego jest to większy news niż fakt, że Robert Lewandowski nakichał na żonę.

Odcinek ilustruje obraz Philippe'a de Champagne, Saint Augustine, ok.1645-1650, obecnie  w Los Angeles County Museum of Art.

Jeśli Wam mało opowieści i głosu naszego Gościa polecamy felietony w radiu Pomorza i Kujaw w każdy wtorek o 8.45 w cyklu "Pora na profesora".

Patronat medialny Pogawędnika:  dwumiesięcznik i portal internetowy "Filozofuj!"
https://filozofuj.eu/​ 

]]> Rafał Toczko, Marcin T. Zdrenka Buzzsprout-10064580 Mon, 21 Feb 2022 06:00:00 +0100 2667 Aureliusz Augustyn, Pelagiusz, herezja, antyk, filozofia, UMK, łacina 66 full false O głupocie z Johnem Locke'iem | PF 65 O głupocie z Johnem Locke'iem | PF 65 Zapraszamy na odcinek, w którym próbujemy niejako wspak odczytać Rozważania dotyczące rozumu ludzkiego Johna Locke’a i odnaleźć w nich opisy różnych przejawów ludzkiej głupoty, tępoty i szaleństwa. Locke przekonuje, że granice ludzkiej rozumności okazują się rozmyte, że zamieszkują je idioci, dzieci, tak zwani dzicy. Cóż z nimi począć, skoro zwykło się sądzić, że to rozum decyduje o byciu człowiekiem? Czy filozofia ma za zadanie jedynie opisać niedostatki rozumu, czy też stanowić remedium na ludzką głupotę? Czy rzeczywiście potrafi wyciąć z ludzkich głów kamień głupoty?

Odcinek ilustruje przypisywany Hieronimowi Boschowi obraz Leczenie głupoty albo Wycinanie kamienia głupoty z okresu po 1494, obecnie w Muzeum Prado w Madrycie.

Patronat medialny Pogawędnika:  dwumiesięcznik i portal internetowy "Filozofuj!"
https://filozofuj.eu/​ 

]]> Zapraszamy na odcinek, w którym próbujemy niejako wspak odczytać Rozważania dotyczące rozumu ludzkiego Johna Locke’a i odnaleźć w nich opisy różnych przejawów ludzkiej głupoty, tępoty i szaleństwa. Locke przekonuje, że granice ludzkiej rozumności okazują się rozmyte, że zamieszkują je idioci, dzieci, tak zwani dzicy. Cóż z nimi począć, skoro zwykło się sądzić, że to rozum decyduje o byciu człowiekiem? Czy filozofia ma za zadanie jedynie opisać niedostatki rozumu, czy też stanowić remedium na ludzką głupotę? Czy rzeczywiście potrafi wyciąć z ludzkich głów kamień głupoty?

Odcinek ilustruje przypisywany Hieronimowi Boschowi obraz Leczenie głupoty albo Wycinanie kamienia głupoty z okresu po 1494, obecnie w Muzeum Prado w Madrycie.

Patronat medialny Pogawędnika:  dwumiesięcznik i portal internetowy "Filozofuj!"
https://filozofuj.eu/​ 

]]> Adam Grzeliński Buzzsprout-10016290 Mon, 07 Feb 2022 06:00:00 +0100 1124 głupota, rozum, filozofia, John Locke, tępota, rozumność, nierozumność 65 full false O etymologizacji, czyli co nam szepce do ucha pochopny Hermes | PF 64 O etymologizacji, czyli co nam szepce do ucha pochopny Hermes | PF 64 Tym razem przyglądamy się etymologizacjom, czyli próbom wyjaśniania pochodzenia lub znaczenia słów na podstawie ich fonetycznego podobieństwa.
Językoznawcy i etymolodzy uważają je za błąd, ale może kryje się tu jakaś ciekawa filozoficzna zagadka? Bo także wielkim filozofom zdarzało się iść na skróty, gdy wyjaśniali pochodzenie jakiegoś ważnego dla nich terminu. Być może czynili tak dlatego, że coś im tam szeptał do ucha pochopny Hermes?
Naszym wsparciem jest książka Piotra Sobotki "Etymologizowanie i etymologia. Od semantyki ontologicznej do etymologii hermeneutycznej", Warszawa 2015.

Patronat medialny Pogawędnika:  dwumiesięcznik i portal internetowy "Filozofuj!"
https://filozofuj.eu/​ 

]]> Tym razem przyglądamy się etymologizacjom, czyli próbom wyjaśniania pochodzenia lub znaczenia słów na podstawie ich fonetycznego podobieństwa.
Językoznawcy i etymolodzy uważają je za błąd, ale może kryje się tu jakaś ciekawa filozoficzna zagadka? Bo także wielkim filozofom zdarzało się iść na skróty, gdy wyjaśniali pochodzenie jakiegoś ważnego dla nich terminu. Być może czynili tak dlatego, że coś im tam szeptał do ucha pochopny Hermes?
Naszym wsparciem jest książka Piotra Sobotki "Etymologizowanie i etymologia. Od semantyki ontologicznej do etymologii hermeneutycznej", Warszawa 2015.

Patronat medialny Pogawędnika:  dwumiesięcznik i portal internetowy "Filozofuj!"
https://filozofuj.eu/​ 

]]> Marcin T. Zdrenka Buzzsprout-9582054 Mon, 24 Jan 2022 06:00:00 +0100 1225 etymologia, etymologizacja, filozofia, język, Hermes, hermeneutyka 64 full false O kognitywistyce (i filozofii) | PF 63 O kognitywistyce (i filozofii) | PF 63 Zapraszamy na rozmowę o młodej i bardzo obiecującej dyscyplinie naukowej (i jednocześnie najmłodszej córce filozofii oraz kilku innych nauk) - kognitywistyce.  Czym jest, skąd się wzięła, co bada i z jakim nadziejami się wiąże opowiada nam Prezeska Polskiego Towarzystwa Kognitywistycznego - prof. Anita Pacholik.
Ponieważ nasza Rozmówczyni jest bardzo zajęta badaniami naukowymi, które prowadzi między innymi w berlińskim szpitalu psychiatrycznym, łączymy się z nią zdalnie.
Ale na tym nie koniec, bo w drugiej części rozmowy przenosimy się do kolejnego ośrodka akademickiego w Niemczech. Łączymy się z Tybingą nad rzeką Neckar i rozmawiamy z Zofią Piętką-Danilewicz, która opowiada nam jak to jest badać mózgi i umysły z perspektywy studentki III roku kognitywistyki.

Patronat medialny Pogawędnika:  dwumiesięcznik i portal internetowy "Filozofuj!"
https://filozofuj.eu/​ 

]]> Zapraszamy na rozmowę o młodej i bardzo obiecującej dyscyplinie naukowej (i jednocześnie najmłodszej córce filozofii oraz kilku innych nauk) - kognitywistyce.  Czym jest, skąd się wzięła, co bada i z jakim nadziejami się wiąże opowiada nam Prezeska Polskiego Towarzystwa Kognitywistycznego - prof. Anita Pacholik.
Ponieważ nasza Rozmówczyni jest bardzo zajęta badaniami naukowymi, które prowadzi między innymi w berlińskim szpitalu psychiatrycznym, łączymy się z nią zdalnie.
Ale na tym nie koniec, bo w drugiej części rozmowy przenosimy się do kolejnego ośrodka akademickiego w Niemczech. Łączymy się z Tybingą nad rzeką Neckar i rozmawiamy z Zofią Piętką-Danilewicz, która opowiada nam jak to jest badać mózgi i umysły z perspektywy studentki III roku kognitywistyki.

Patronat medialny Pogawędnika:  dwumiesięcznik i portal internetowy "Filozofuj!"
https://filozofuj.eu/​ 

]]> Anita Pacholik, Zofia Piętka-Danilewicz, Marcin T. Zdrenka Buzzsprout-9806274 Mon, 10 Jan 2022 06:00:00 +0100 2075 filozofia, kognitywistyka, umysł, nauki o poznaniu, mózg 63 full false O zwierzętach, wiwisekcji i początkach nowożytnych nauk przyrodniczych | PF 62 O zwierzętach, wiwisekcji i początkach nowożytnych nauk przyrodniczych | PF 62 Zapraszamy na rozmowę o zwierzętach i o tym, jaki stosunek do nich mieli nowożytni filozofowie. Staramy się odpowiedzieć na pytanie jakie znaczenie dla rozwoju nauk miały wiwisekcje i czy rzeczywiście kartezjańska koncepcja zwierzęcia-maszyny zdominowała dawne myślenie o zwierzętach. 
Dawne spory wokół możliwości odczuwania (może i myślenia?) przez zwierzęta pozwalają zrozumieć jak filozofia musiała mierzyć się z tradycyjnym obrazem świata, ale też odpowiedzieć na wyzwania rodzącej się nowoczesnej nauki. Były to przecież fascynujące czasy, gdy dzięki mikroskopom Antoni van Leeuwenhoek czy Robert Hooke po raz pierwszy w świecie dostrzegali w pojedynczej kropli wody całą nieskończoność. Wtedy właśnie, dosłownie na ich oczach, rodził się nowy świat. 

Naszym przewodnikiem po meandrach dawnej filozofii, rodzącej nowoczesnej biologii i związanych z nimi dylematach intelektualnych, etycznych i religijnych jest dr Paweł Pasieka, filozof, adiunkt na Wydziale Socjologii i Pedagogiki SGGW w Warszawie, członek Krajowej Komisji Etycznej do Spraw Doświadczeń na Zwierzętach.
Odcinek ilustruje obraz Rembrandta Lekcja anatomii doktora Tulpa, 1632, Mauritshuis.

Patronat medialny Pogawędnika:  dwumiesięcznik i portal internetowy "Filozofuj!"
https://filozofuj.eu/

]]> Zapraszamy na rozmowę o zwierzętach i o tym, jaki stosunek do nich mieli nowożytni filozofowie. Staramy się odpowiedzieć na pytanie jakie znaczenie dla rozwoju nauk miały wiwisekcje i czy rzeczywiście kartezjańska koncepcja zwierzęcia-maszyny zdominowała dawne myślenie o zwierzętach. 
Dawne spory wokół możliwości odczuwania (może i myślenia?) przez zwierzęta pozwalają zrozumieć jak filozofia musiała mierzyć się z tradycyjnym obrazem świata, ale też odpowiedzieć na wyzwania rodzącej się nowoczesnej nauki. Były to przecież fascynujące czasy, gdy dzięki mikroskopom Antoni van Leeuwenhoek czy Robert Hooke po raz pierwszy w świecie dostrzegali w pojedynczej kropli wody całą nieskończoność. Wtedy właśnie, dosłownie na ich oczach, rodził się nowy świat. 

Naszym przewodnikiem po meandrach dawnej filozofii, rodzącej nowoczesnej biologii i związanych z nimi dylematach intelektualnych, etycznych i religijnych jest dr Paweł Pasieka, filozof, adiunkt na Wydziale Socjologii i Pedagogiki SGGW w Warszawie, członek Krajowej Komisji Etycznej do Spraw Doświadczeń na Zwierzętach.
Odcinek ilustruje obraz Rembrandta Lekcja anatomii doktora Tulpa, 1632, Mauritshuis.

Patronat medialny Pogawędnika:  dwumiesięcznik i portal internetowy "Filozofuj!"
https://filozofuj.eu/

]]> Paweł Pasieka, Adam Grzeliński Buzzsprout-9747482 Mon, 27 Dec 2021 06:00:00 +0100 2320 filozofia nowożytna, nauki przyrodnicze, życie, zwierzęta, wiwisekcja, historia 62 full false O interpretacjonizmie i ...filmie | PF 61 O interpretacjonizmie i ...filmie | PF 61 Zapraszamy na pogawędkę o interpretacjonizmie, czyli pewnym  rozwinięciu filozofii hermeneutycznej. Naszym rozmówcą jest Jakub Walicki – absolwent studiów doktoranckich Uniwersytetu Wrocławskiego, który – oprócz tego, że zna się na myśli Güntera Abla i Hansa Lenka – pasjonuje się kinem i potrafi o nim ciekawie opowiadać.
Nasz Gość jest także autorem bloga o filmach „Przemyślane kadry” (https://przemyslanekadry.pl/).  To zatem świetna okazja by zapytać po co filozofom i filozofkom kino, a kinomanom i kinomankom – filozofia.

Za ilustrację służy fragment plakatu do filmu "Cinema Paradiso", reż. Giuseppe Tornatore, Włochy/Francja 1988.

Patronat medialny Pogawędnika:  dwumiesięcznik i portal internetowy "Filozofuj!"
https://filozofuj.eu/​

]]> Zapraszamy na pogawędkę o interpretacjonizmie, czyli pewnym  rozwinięciu filozofii hermeneutycznej. Naszym rozmówcą jest Jakub Walicki – absolwent studiów doktoranckich Uniwersytetu Wrocławskiego, który – oprócz tego, że zna się na myśli Güntera Abla i Hansa Lenka – pasjonuje się kinem i potrafi o nim ciekawie opowiadać.
Nasz Gość jest także autorem bloga o filmach „Przemyślane kadry” (https://przemyslanekadry.pl/).  To zatem świetna okazja by zapytać po co filozofom i filozofkom kino, a kinomanom i kinomankom – filozofia.

Za ilustrację służy fragment plakatu do filmu "Cinema Paradiso", reż. Giuseppe Tornatore, Włochy/Francja 1988.

Patronat medialny Pogawędnika:  dwumiesięcznik i portal internetowy "Filozofuj!"
https://filozofuj.eu/​

]]> Jakub Walicki Buzzsprout-9628560 Mon, 13 Dec 2021 06:00:00 +0100 1931 interprteacjonizm, hermeneutyka, Hans Lenk, Gunther Abel, filozofia, kino, film, "Przemyślane kadry" 61 full false O "Słowniku" Pierre'a Bayle'a - książce, którą czytało całe Oświecenie | PF 60 O "Słowniku" Pierre'a Bayle'a - książce, którą czytało całe Oświecenie | PF 60 Zapraszamy do wysłuchania opowieści o jednym z najszerzej komentowanych, podziwianych i krytykowanych dzieł europejskiego Oświecenia - "Słowniku historycznym i krytycznym" Pierre'a Bayle'a (1696). Zaskakujący był nawet układ stron, bowiem do krótkich haseł dołączone były nie tylko przypisy do źródeł, ale przede mnóstwo rozległych dodatków, w których Bayle dzielił się swoimi filozoficznymi przemyśleniami. Błyskotliwość, erudycja i cięte pióro przysparzały mu czytelników, choć posądzenia o bezbożność i sceptycyzm ściągały na jego głowę także zajadłą krytykę. Ale głoszone przez Bayle'a hasła wolnomyślicielstwa, tolerancji wyznaniowej i poznawczego krytycyzmu szybko wzięli na sztandary myśliciele Oświecenia.

Patronat medialny Pogawędnika:  dwumiesięcznik i portal internetowy "Filozofuj!"
https://filozofuj.eu/​ 

]]> Zapraszamy do wysłuchania opowieści o jednym z najszerzej komentowanych, podziwianych i krytykowanych dzieł europejskiego Oświecenia - "Słowniku historycznym i krytycznym" Pierre'a Bayle'a (1696). Zaskakujący był nawet układ stron, bowiem do krótkich haseł dołączone były nie tylko przypisy do źródeł, ale przede mnóstwo rozległych dodatków, w których Bayle dzielił się swoimi filozoficznymi przemyśleniami. Błyskotliwość, erudycja i cięte pióro przysparzały mu czytelników, choć posądzenia o bezbożność i sceptycyzm ściągały na jego głowę także zajadłą krytykę. Ale głoszone przez Bayle'a hasła wolnomyślicielstwa, tolerancji wyznaniowej i poznawczego krytycyzmu szybko wzięli na sztandary myśliciele Oświecenia.

Patronat medialny Pogawędnika:  dwumiesięcznik i portal internetowy "Filozofuj!"
https://filozofuj.eu/​ 

]]> Adam Grzeliński Buzzsprout-9624258 Mon, 29 Nov 2021 06:00:00 +0100 1501 Bayle, Oświecenie, słownik, filozofia, XVIII wiek 60 full false O poezji i filozofii | PF 59 O poezji i filozofii | PF 59 Zapraszamy na rozmowę o poezji i czy filozofia się do niej jakoś przydaje. Gościmy Annę Dwojnych – poetkę, absolwentkę socjologii i filozofii Wydziału Filozofii i Nauk Społecznych UMK, copywriterkę i korektorkę, zafascynowaną cielesnością, filmami Larsa von Triera, kulturą audiowizualną, samotnością w ujęciu filozoficznym.

Jest laureatką kilkudziesięciu ogólnopolskich konkursów poetyckich, dwukrotną finalistką projektów wydawniczych Biura Literackiego, Stypendystką Miasta Torunia w dziedzinie kultury.

Publikowała w wielu pismach poetyckich i literackich oraz antologiach. Autorka książek poetyckich gadu gadu (MaMiKo, 2011) i Wypadki z przypadkami (Dom Literatury w Łodzi, Stowarzyszenie Pisarzy Polskich Oddział w Łodzi, 2019). Przygotowuje książkę Nocne zabawy w dużych miastach.

W rozmowie wykorzystaliśmy fragment filmu "Rejs" w reż. Marka Piwowskiego oraz wiersze naszej Rozmówczyni z tomiku Wypadki z przypadkami, Łódź 2019 w interpretacji Zofii Piętki-Danilewicz.
Fot. Fabio Almansi.

Patronat medialny Pogawędnika:  dwumiesięcznik i portal internetowy "Filozofuj!"
https://filozofuj.eu/​ 

]]> Zapraszamy na rozmowę o poezji i czy filozofia się do niej jakoś przydaje. Gościmy Annę Dwojnych – poetkę, absolwentkę socjologii i filozofii Wydziału Filozofii i Nauk Społecznych UMK, copywriterkę i korektorkę, zafascynowaną cielesnością, filmami Larsa von Triera, kulturą audiowizualną, samotnością w ujęciu filozoficznym.

Jest laureatką kilkudziesięciu ogólnopolskich konkursów poetyckich, dwukrotną finalistką projektów wydawniczych Biura Literackiego, Stypendystką Miasta Torunia w dziedzinie kultury.

Publikowała w wielu pismach poetyckich i literackich oraz antologiach. Autorka książek poetyckich gadu gadu (MaMiKo, 2011) i Wypadki z przypadkami (Dom Literatury w Łodzi, Stowarzyszenie Pisarzy Polskich Oddział w Łodzi, 2019). Przygotowuje książkę Nocne zabawy w dużych miastach.

W rozmowie wykorzystaliśmy fragment filmu "Rejs" w reż. Marka Piwowskiego oraz wiersze naszej Rozmówczyni z tomiku Wypadki z przypadkami, Łódź 2019 w interpretacji Zofii Piętki-Danilewicz.
Fot. Fabio Almansi.

Patronat medialny Pogawędnika:  dwumiesięcznik i portal internetowy "Filozofuj!"
https://filozofuj.eu/​ 

]]> Anna Dwojnych, Marcin T. Zdrenka Buzzsprout-9261387 Mon, 15 Nov 2021 06:00:00 +0100 1689 poezja, filozofia, twórczość, język, "Rejs", Wittgenstein 59 full false O Tych, co odeszli, czyli wspomnienie o prof. Andrzeju Norasie | PF 58 O Tych, co odeszli, czyli wspomnienie o prof. Andrzeju Norasie | PF 58 Zapraszamy do wysłuchania rozmowy z dr Alicją Pietras, która wspomina zmarłego niedawno prof. Andrzeja Norasa z Uniwersytetu Śląskiego w Katowicach.
Próbujemy w rozmowie ocalić pamięć o wybitnym badaczu filozofii niemieckiej, ale także rozpoznać, czy to dobrze, że Nicolai Hartmann bywa zestawiany z Martinem Heideggerem (i kto na tym więcej zyskuje), co ma zespół Pink Floyd do filozofii i czy niektóre żarty nie kończą się źle.
W roli Pink Floyd (jeden za wszystkich) wystąpił Piotr Grzeliński.

Patronat medialny Pogawędnika:  dwumiesięcznik i portal internetowy "Filozofuj!" (https://filozofuj.eu/​). 

]]> Zapraszamy do wysłuchania rozmowy z dr Alicją Pietras, która wspomina zmarłego niedawno prof. Andrzeja Norasa z Uniwersytetu Śląskiego w Katowicach.
Próbujemy w rozmowie ocalić pamięć o wybitnym badaczu filozofii niemieckiej, ale także rozpoznać, czy to dobrze, że Nicolai Hartmann bywa zestawiany z Martinem Heideggerem (i kto na tym więcej zyskuje), co ma zespół Pink Floyd do filozofii i czy niektóre żarty nie kończą się źle.
W roli Pink Floyd (jeden za wszystkich) wystąpił Piotr Grzeliński.

Patronat medialny Pogawędnika:  dwumiesięcznik i portal internetowy "Filozofuj!" (https://filozofuj.eu/​). 

]]> Alicja Pietras Buzzsprout-9261445 Mon, 01 Nov 2021 06:00:00 +0100 1320 filozofia, Heidegger, Hartmann, neokantyzm, Uniwersytet Śląski, wspomnienie 58 full false O Sørenie Kierkegaardzie w teatralnych okolicznościach | PF 57 O Sørenie Kierkegaardzie w teatralnych okolicznościach | PF 57 Zapraszamy do wysłuchania ostatniej relacji z X Zakopiańskich Prezentacji Artystycznych "Pępek świata" w Teatrze Witkacego.
Tym razem naszym rozmówcą jest prof. Jacek Prokopski - filozof, kierkegaardolog, znawca egzystencjalizmu, eseista, autor przekładów literatury filozoficznej i teologicznej.
Ponieważ okoliczności i miejsce rozmowy zobowiązują - rozmowa toczy się w duchu nieco witkacowskim. Jednak nie jest to tylko wspomnienie niesamowitego zakopiańskiego spotkania, ale przede wszystkim dyskusja o duńskim prekursorze egzystencjalizmu - wszak rozmawiamy ze specjalistą w tej kwestii.

Patronat medialny Pogawędnika:  dwumiesięcznik i portal internetowy "Filozofuj!" (https://filozofuj.eu/​).

]]> Zapraszamy do wysłuchania ostatniej relacji z X Zakopiańskich Prezentacji Artystycznych "Pępek świata" w Teatrze Witkacego.
Tym razem naszym rozmówcą jest prof. Jacek Prokopski - filozof, kierkegaardolog, znawca egzystencjalizmu, eseista, autor przekładów literatury filozoficznej i teologicznej.
Ponieważ okoliczności i miejsce rozmowy zobowiązują - rozmowa toczy się w duchu nieco witkacowskim. Jednak nie jest to tylko wspomnienie niesamowitego zakopiańskiego spotkania, ale przede wszystkim dyskusja o duńskim prekursorze egzystencjalizmu - wszak rozmawiamy ze specjalistą w tej kwestii.

Patronat medialny Pogawędnika:  dwumiesięcznik i portal internetowy "Filozofuj!" (https://filozofuj.eu/​).

]]> Jacek Prokopski Buzzsprout-9261322 Mon, 18 Oct 2021 06:00:00 +0200 1073 Kierkegaard, egzystencjalizm, teatr, Witkacy, Zakopane 57 full false O teatrze, muzyce i filozofii – relacja z zakopiańskiego "Pępka świata" | PF 56 O teatrze, muzyce i filozofii – relacja z zakopiańskiego "Pępka świata" | PF 56 Zapraszamy do wysłuchania relacji z X Zakopiańskich Prezentacji Artystycznych „Pępek świata”. To organizowane przez Teatr im. Stanisława Ignacego Witkiewicza w Zakopanem wydarzenie jest dorocznym świętem teatru, sztuki i muzyki, ale również filozofii.

Naszymi rozmówcami są - aktor Teatru Witkacego Krzysztof Wnuk oraz An On Bast, czyli Anna Suda – producentka i kompozytorka oraz absolwentka – a jakże! – filozofii.

Więcej informacji o „Pępku świata” odnajdziecie tutaj: http://www.witkacy.pl/pl/aktualnosci/archiwum/423-program-zpa-pepek-swiata-2021
Opis dokonań artystycznych Krzysztofa Wnuka możecie znaleźć na stronie Teatru Witkacego: http://www.witkacy.pl/pl/teatr/zespol-teatru/krzysztof-wnuk
Najnowszej płyty naszej Rozmówczyni „I Create As I Speak” posłuchacie tutaj: https://open.spotify.com/album/0N40Dbn6SAlgRwfT7eqGoa?si=W4Ozu0etQZ6s9Ey7oTsHXw&dl_branch=1

Dziękujemy za możliwość udźwiękowienia odcinka fragmentami muzyki An On Bast z jej ostatniej płyty.
Odcinek ilustrujemy migawką z koncertu naszej Rozmówczyni (fot. Kronos Media).

Patronat medialny Pogawędnika:  dwumiesięcznik i portal internetowy "Filozofuj!" - https://filozofuj.eu/.

]]> Zapraszamy do wysłuchania relacji z X Zakopiańskich Prezentacji Artystycznych „Pępek świata”. To organizowane przez Teatr im. Stanisława Ignacego Witkiewicza w Zakopanem wydarzenie jest dorocznym świętem teatru, sztuki i muzyki, ale również filozofii.

Naszymi rozmówcami są - aktor Teatru Witkacego Krzysztof Wnuk oraz An On Bast, czyli Anna Suda – producentka i kompozytorka oraz absolwentka – a jakże! – filozofii.

Więcej informacji o „Pępku świata” odnajdziecie tutaj: http://www.witkacy.pl/pl/aktualnosci/archiwum/423-program-zpa-pepek-swiata-2021
Opis dokonań artystycznych Krzysztofa Wnuka możecie znaleźć na stronie Teatru Witkacego: http://www.witkacy.pl/pl/teatr/zespol-teatru/krzysztof-wnuk
Najnowszej płyty naszej Rozmówczyni „I Create As I Speak” posłuchacie tutaj: https://open.spotify.com/album/0N40Dbn6SAlgRwfT7eqGoa?si=W4Ozu0etQZ6s9Ey7oTsHXw&dl_branch=1

Dziękujemy za możliwość udźwiękowienia odcinka fragmentami muzyki An On Bast z jej ostatniej płyty.
Odcinek ilustrujemy migawką z koncertu naszej Rozmówczyni (fot. Kronos Media).

Patronat medialny Pogawędnika:  dwumiesięcznik i portal internetowy "Filozofuj!" - https://filozofuj.eu/.

]]> Krzysztof Wnuk, Anna Suda - An on Bast Buzzsprout-9260054 Mon, 04 Oct 2021 06:00:00 +0200 1348 Teatr Witkacego, Pępek świata, muzyka, sztuka, filozofia, Zakopane 56 full false O słowiańszczyźnie i jej mitach - ciąg dalszy | PF 55 O słowiańszczyźnie i jej mitach - ciąg dalszy | PF 55 Na fali odcinka PF 54 "O demonologii słowiańskiej" wybraliśmy się do grodziska Owidz na IV Festiwal Mitologii Słowiańskiej. 
Naszym przewodnikiem jest Sławomir Radbor Uta - żerca, inscenizator i autor inicjatywy "Słowiański mit". Wprowadza nas jeszcze głębiej w tradycję słowiańskich opowieści i tradycji oraz sposobach ich prezentacji współczesnemu odbiorcy. 

W tle słyszycie zespół "Dziwoludy" grający muzykę Słowian (ale nieobce są im także pieśni Wikingów, a także tańce i melodie średniowiecza).

Patronat medialny:  dwumiesięcznik i portal internetowy "Filozofuj!" (https://filozofuj.eu/​).

]]> Na fali odcinka PF 54 "O demonologii słowiańskiej" wybraliśmy się do grodziska Owidz na IV Festiwal Mitologii Słowiańskiej. 
Naszym przewodnikiem jest Sławomir Radbor Uta - żerca, inscenizator i autor inicjatywy "Słowiański mit". Wprowadza nas jeszcze głębiej w tradycję słowiańskich opowieści i tradycji oraz sposobach ich prezentacji współczesnemu odbiorcy. 

W tle słyszycie zespół "Dziwoludy" grający muzykę Słowian (ale nieobce są im także pieśni Wikingów, a także tańce i melodie średniowiecza).

Patronat medialny:  dwumiesięcznik i portal internetowy "Filozofuj!" (https://filozofuj.eu/​).

]]> Sławomir Radbor Uta Buzzsprout-9176830 Mon, 20 Sep 2021 06:00:00 +0200 724 słowianie, słowiański mit, mitologia, filozofia, inscenizacja, żerca 55 bonus false O demonologii słowiańskiej | PF 54 O demonologii słowiańskiej | PF 54 Zapraszamy na pogawędkę poświęconą demonologii słowiańskiej. 
Zanim uznacie ten temat za niefilozoficzny, zauważcie, że kryje w sobie problemy etyczne, bowiem w wielu mitologiach większe i mniejsze złe duchy były upostaciowieniem ludzkich wad i przywar moralnych. 
Naszą Przewodniczką jest Natalia Janiszewska - studentka kulturoznawstwa ze specjalizacją folklorystyka na UMK. Pretekstem do rozmowy był mały spór o południcę i moralną ocenę leniuchowania w środku dnia. 
Mowa będzie o Bronisławie Trentowskim - filozofie i prekursorze badań nad demonologią słowiańską, Welesie, wodnych i żytnich babach oraz gnieciuchu, który srodze karze za nadużycie alkoholu. 

Więcej informacji i omawiana w audycji literatura pod adresem: https://www.filozofia.umk.pl/katedra-historii-filozofii/pogawednik-filozoficzny/

Za oprawę graficzną odcinka służy obraz Johanna Heinricha Füssliego "Nocna mara",  1781 (Detroit Institute of Arts).

Patronat medialny:  dwumiesięcznik i portal internetowy "Filozofuj!" (https://filozofuj.eu/​).


]]> Zapraszamy na pogawędkę poświęconą demonologii słowiańskiej. 
Zanim uznacie ten temat za niefilozoficzny, zauważcie, że kryje w sobie problemy etyczne, bowiem w wielu mitologiach większe i mniejsze złe duchy były upostaciowieniem ludzkich wad i przywar moralnych. 
Naszą Przewodniczką jest Natalia Janiszewska - studentka kulturoznawstwa ze specjalizacją folklorystyka na UMK. Pretekstem do rozmowy był mały spór o południcę i moralną ocenę leniuchowania w środku dnia. 
Mowa będzie o Bronisławie Trentowskim - filozofie i prekursorze badań nad demonologią słowiańską, Welesie, wodnych i żytnich babach oraz gnieciuchu, który srodze karze za nadużycie alkoholu. 

Więcej informacji i omawiana w audycji literatura pod adresem: https://www.filozofia.umk.pl/katedra-historii-filozofii/pogawednik-filozoficzny/

Za oprawę graficzną odcinka służy obraz Johanna Heinricha Füssliego "Nocna mara",  1781 (Detroit Institute of Arts).

Patronat medialny:  dwumiesięcznik i portal internetowy "Filozofuj!" (https://filozofuj.eu/​).


]]> Natalia Janiszewska Buzzsprout-9054011 Mon, 13 Sep 2021 06:00:00 +0200 2710 demonologia słowiańska, etnologia, folklorystyka, wady, przywary, Bronisław Trentowski 54 full false O Thomasie Browne'ie, czyli medycynie, filozofii, kolekcjonowaniu i czarownicach - | PF 53 O Thomasie Browne'ie, czyli medycynie, filozofii, kolekcjonowaniu i czarownicach - | PF 53 Bohaterem odcinka jest Thomas Browne - XVII-wieczny lekarz, filozof, kolekcjoner, tropiciel zabobonów i przesądów. Ten nieco zapomniany myśliciel z Norwich wart jest przypomnienia, choćby jako prekursur egzystencjalizmu oraz dlatego, że jego śladami podążało wielu późnieszych myślicieli i twórców (wielbiciele prozy W. D. Sebalda dobrze wiedzą o czym mówimy...).

Naszą Przewodniczką jest dr Emilia Olechnowicz z Instytutu Sztuki PAN, badaczka historii intelektualnej XVI i XVII wieku, elżbietańskiej Anglii, redaktorka "Pamiętnika Teatralnego", znawczyni twórczości Williama Shakespeare'a oraz Thomasa Browne'a.

Ilustracją odcinka jest obraz Domenica Rempsa, Gabinet osobliwości, 1690.
Fragmenty tekstu Browne'a z Traktatu o urnach, "Zeszyty Literackie" 2012, nr 118, s. 94, w tłumaczeniu naszej Rozmówczyni.

Materiały dodatkowe pod adresem: https://www.filozofia.umk.pl/katedra-historii-filozofii/pogawednik-filozoficzny/

Patronat medialny:  dwumiesięcznik i portal internetowy "Filozofuj!" (https://filozofuj.eu/​).

]]> Bohaterem odcinka jest Thomas Browne - XVII-wieczny lekarz, filozof, kolekcjoner, tropiciel zabobonów i przesądów. Ten nieco zapomniany myśliciel z Norwich wart jest przypomnienia, choćby jako prekursur egzystencjalizmu oraz dlatego, że jego śladami podążało wielu późnieszych myślicieli i twórców (wielbiciele prozy W. D. Sebalda dobrze wiedzą o czym mówimy...).

Naszą Przewodniczką jest dr Emilia Olechnowicz z Instytutu Sztuki PAN, badaczka historii intelektualnej XVI i XVII wieku, elżbietańskiej Anglii, redaktorka "Pamiętnika Teatralnego", znawczyni twórczości Williama Shakespeare'a oraz Thomasa Browne'a.

Ilustracją odcinka jest obraz Domenica Rempsa, Gabinet osobliwości, 1690.
Fragmenty tekstu Browne'a z Traktatu o urnach, "Zeszyty Literackie" 2012, nr 118, s. 94, w tłumaczeniu naszej Rozmówczyni.

Materiały dodatkowe pod adresem: https://www.filozofia.umk.pl/katedra-historii-filozofii/pogawednik-filozoficzny/

Patronat medialny:  dwumiesięcznik i portal internetowy "Filozofuj!" (https://filozofuj.eu/​).

]]> Emilia Olechnowicz, Adam Grzeliński, Buzzsprout-9053968 Mon, 30 Aug 2021 06:00:00 +0200 2116 53 full false O filozofii, doradztwie rodzicielskim i tikkun olam | PF 52 O filozofii, doradztwie rodzicielskim i tikkun olam | PF 52 Rozmawiamy z Boską Nioską, czyli Martą Szperlich-Kosmalą - absolwentką filozofii UJ, doradczynią rodzicielstwa, instruktorką noszenia dzieci, badaczką i animatorką zmiany społecznej oraz orędowniczka tikkun olam. Do tego autorką podkastu "Podwójne espresso".
Gadamy o ewolucji filozoficznej, czyli jak się opuszcza stajnię analityków, płytach indukcyjnych, dizajnie, naprawianiu świata i tradycji talmudycznej. I to wszystko w pół godziny!
Fot. Alicja Dybowska
Polecamy profil naszej Rozmówczyni oraz jej podkast.

Patronat medialny Pogawędnika:
Dwumiesięcznik i portal internetowy "Filozofuj!"
https://filozofuj.eu/ 

]]> Rozmawiamy z Boską Nioską, czyli Martą Szperlich-Kosmalą - absolwentką filozofii UJ, doradczynią rodzicielstwa, instruktorką noszenia dzieci, badaczką i animatorką zmiany społecznej oraz orędowniczka tikkun olam. Do tego autorką podkastu "Podwójne espresso".
Gadamy o ewolucji filozoficznej, czyli jak się opuszcza stajnię analityków, płytach indukcyjnych, dizajnie, naprawianiu świata i tradycji talmudycznej. I to wszystko w pół godziny!
Fot. Alicja Dybowska
Polecamy profil naszej Rozmówczyni oraz jej podkast.

Patronat medialny Pogawędnika:
Dwumiesięcznik i portal internetowy "Filozofuj!"
https://filozofuj.eu/ 

]]> Marta Szperlich-Kosmala (Boska Nioska) Buzzsprout-8955209 Mon, 16 Aug 2021 06:00:00 +0200 1812 filozofia, rodzicielstwo, doradztwo, zmiana społeczna, tikun olam, Boska Nioska 52 full false O ptakach i filozofii | PF 51 O ptakach i filozofii | PF 51 Tym razem zapraszamy poza mury i zdala od zgiełku miasta.
Rozmawiamy z doktorem Zbigniewem Pietrzakiem z Uniwersytetu Wrocławskiego o ptakach i filozofii. Nasz Gość odsłania nam nie tylko tajemnice ptasich braci i sióstr, ale pokazuje również, jaką rolę odegrała ornitologia w historii nowożytnej nauki i filozofii.
Za ilustrację odcinka służy fragment obrazu Carla Spitzwega Der Rabe, namalowany ok. 1845 (obecnie w Neue Pinakothek  Munich).
Patronat medialny:  dwumiesięcznik i portal internetowy "Filozofuj!" (https://filozofuj.eu/​).

]]> Tym razem zapraszamy poza mury i zdala od zgiełku miasta.
Rozmawiamy z doktorem Zbigniewem Pietrzakiem z Uniwersytetu Wrocławskiego o ptakach i filozofii. Nasz Gość odsłania nam nie tylko tajemnice ptasich braci i sióstr, ale pokazuje również, jaką rolę odegrała ornitologia w historii nowożytnej nauki i filozofii.
Za ilustrację odcinka służy fragment obrazu Carla Spitzwega Der Rabe, namalowany ok. 1845 (obecnie w Neue Pinakothek  Munich).
Patronat medialny:  dwumiesięcznik i portal internetowy "Filozofuj!" (https://filozofuj.eu/​).

]]> dr Zbigniew Pietrzak Buzzsprout-8756264 Mon, 02 Aug 2021 06:00:00 +0200 3037 ptaki, ornitologia, biologia, ewolucja, filozofia 51 full false O schorzeniach moralnych | PF 50 O schorzeniach moralnych | PF 50 Z okazji publikacji 50. odcinka naszego podkastu zapraszamy na audycję specjalną. Przyjaciel "Pogawędnika" i znany toruński aktor Niko Niakas, którego znacie z odcinka PF 3 pt. „O szukaniu mądrości i jak być happy do imentu”, interpretuje odnaleziony przez nas tajemniczy rękopis, w którym anonimowy autor opisuje paskudne schorzenia układu moralnego. 

Stylizacja i fotografia  ilustrująca odcinek - Marianna Korman. 

Patronat medialny:  dwumiesięcznik i portal internetowy "Filozofuj!" (https://filozofuj.eu/​).

]]> Z okazji publikacji 50. odcinka naszego podkastu zapraszamy na audycję specjalną. Przyjaciel "Pogawędnika" i znany toruński aktor Niko Niakas, którego znacie z odcinka PF 3 pt. „O szukaniu mądrości i jak być happy do imentu”, interpretuje odnaleziony przez nas tajemniczy rękopis, w którym anonimowy autor opisuje paskudne schorzenia układu moralnego. 

Stylizacja i fotografia  ilustrująca odcinek - Marianna Korman. 

Patronat medialny:  dwumiesięcznik i portal internetowy "Filozofuj!" (https://filozofuj.eu/​).

]]> Niko Niakas Buzzsprout-8756036 Mon, 19 Jul 2021 06:00:00 +0200 1150 etyka, cnota, starożytność, choroba, wzdęcie moralne 50 full false O George'u Santayanie | PF 49 O George'u Santayanie | PF 49 Rozmawiamy o George'u Santayanie - pisarzu, autorze zapadających w pamięć aforyzmów (jak choćby: "ci, którzy nie znają historii, skazani są na jej powtórzenie"), ale przede wszystkim -  wybitnym filozofie. Naszą przewodniczką jest dr Katarzyna Kremplewska, autorka monografii Life as Insinuation: George Santayana’s Hermeneutics of Finite Life and Human Self, Albany, New York 2019.
Za ilustrację służy portret Santayany z 3 lutego 1936 roku, zaprezentowany na okładce tygodnika "Time".
Patronat medialny:  dwumiesięcznik i portal internetowy "Filozofuj!" (https://filozofuj.eu/​).

]]> Rozmawiamy o George'u Santayanie - pisarzu, autorze zapadających w pamięć aforyzmów (jak choćby: "ci, którzy nie znają historii, skazani są na jej powtórzenie"), ale przede wszystkim -  wybitnym filozofie. Naszą przewodniczką jest dr Katarzyna Kremplewska, autorka monografii Life as Insinuation: George Santayana’s Hermeneutics of Finite Life and Human Self, Albany, New York 2019.
Za ilustrację służy portret Santayany z 3 lutego 1936 roku, zaprezentowany na okładce tygodnika "Time".
Patronat medialny:  dwumiesięcznik i portal internetowy "Filozofuj!" (https://filozofuj.eu/​).

]]> dr Katarzyna Kremplewska Buzzsprout-8755841 Mon, 05 Jul 2021 06:00:00 +0200 1843 Santayana, filozofa, naturalizm, materializm sceptycyzm 49 full false O etyce środowiskowej w języku cnót | PF 48 O etyce środowiskowej w języku cnót | PF 48 W odcinku 45. rozmawialiśmy o cnotach – starej (bo antycznej), ale częściowo odzyskanej (bo przeżywającej właśnie renesans) koncepcji etycznej. W tamtej rozmowie wiele było odniesień do historii i teorii, dlatego tym razem stawiamy pytanie bardziej praktyczne: czy etyka cnót może pomóc w zmaganiach z najbardziej palącymi problemami współczesności? Do takich zagadnień należy z pewnością kwestia kryzysu ekologicznego. 
Zapraszamy do wysłuchania rozmowy z dr hab. Dominiką Dzwonkowską, autorką książki „Etyka cnót środowiskowych”.
Patronat medialny:  dwumiesięcznik i portal internetowy "Filozofuj!" (https://filozofuj.eu/​).

]]> W odcinku 45. rozmawialiśmy o cnotach – starej (bo antycznej), ale częściowo odzyskanej (bo przeżywającej właśnie renesans) koncepcji etycznej. W tamtej rozmowie wiele było odniesień do historii i teorii, dlatego tym razem stawiamy pytanie bardziej praktyczne: czy etyka cnót może pomóc w zmaganiach z najbardziej palącymi problemami współczesności? Do takich zagadnień należy z pewnością kwestia kryzysu ekologicznego. 
Zapraszamy do wysłuchania rozmowy z dr hab. Dominiką Dzwonkowską, autorką książki „Etyka cnót środowiskowych”.
Patronat medialny:  dwumiesięcznik i portal internetowy "Filozofuj!" (https://filozofuj.eu/​).

]]> Dominka Dzwonkowska Buzzsprout-8599079 Mon, 21 Jun 2021 06:00:00 +0200 2218 etyka środowiskowa, etyka cnót, Emmerson, kryzys ekologiczny, ekofilozofia 48 full false O zawodowym sukcesie absolwenta filozofii | PF 47 O zawodowym sukcesie absolwenta filozofii | PF 47 Zapraszamy do wysłuchania odcinka dedykowanego sceptykom i niedowiarkom, którzy twierdzą, że studia filozoficzne nie pomagają w zdobyciu dobrej pracy.
Naszym Gościem jest Dominik Pokornowski, zawstydzający piekarzy, bo z tylu pieców chleb jadł. Przede wszystkim jednak - człowiek zawodowego sukcesu i absolwent filozofii w jednym, który opowie nam o swojej imponującej i inspirującej ścieżce zawodowej. Rozmawiamy o korpo, promocji sztuki, nowych mediach i internetach, a wszystko to mocno przyprawione filozofią.
Odcinek sponsorują wujki i ciotki, pytające na imprezach rodzinnych: "drogie dziecko, a co ty po tej filozofii będziesz robić w życiu?"
Ale patronat medialny tradycyjny:  dwumiesięcznik i portal internetowy "Filozofuj!" (https://filozofuj.eu/​).

]]> Zapraszamy do wysłuchania odcinka dedykowanego sceptykom i niedowiarkom, którzy twierdzą, że studia filozoficzne nie pomagają w zdobyciu dobrej pracy.
Naszym Gościem jest Dominik Pokornowski, zawstydzający piekarzy, bo z tylu pieców chleb jadł. Przede wszystkim jednak - człowiek zawodowego sukcesu i absolwent filozofii w jednym, który opowie nam o swojej imponującej i inspirującej ścieżce zawodowej. Rozmawiamy o korpo, promocji sztuki, nowych mediach i internetach, a wszystko to mocno przyprawione filozofią.
Odcinek sponsorują wujki i ciotki, pytające na imprezach rodzinnych: "drogie dziecko, a co ty po tej filozofii będziesz robić w życiu?"
Ale patronat medialny tradycyjny:  dwumiesięcznik i portal internetowy "Filozofuj!" (https://filozofuj.eu/​).

]]> Dominik Pokornowski Buzzsprout-8597561 Mon, 07 Jun 2021 06:00:00 +0200 2470 filozofia, praca, korporacja, IT, promocja sztuki, media społecznościowe, sukces 47 full false O Johnie Locke'u - pedagogu | PF 46 O Johnie Locke'u - pedagogu | PF 46 Wydaje się nam niekiedy, że dobrze znamy jakąś historyczną filozoficzną postać, że jej koncepcję umiemy zwięźle przedstawić, a biografia niczym nas nie zaskoczy. Wtedy spotykamy kogoś, kto zajmuje się naszą postacią z pozycji zupełnie innej dyscypliny. I zaczynają się dziać naprawdę ciekawe rzeczy.
Naszą rozmówczynią jest prof. Katarzyna Wrońska z Instytutu Pedagogiki Uniwersytetu Jagiellońskiego, z którą rozmawiamy o John Locke'u ...pedagogu.
Dla zobrazowania odcinka sparafrazowaliśmy ilustrację A. Ferraguttiego z książki "Serce" E. de Amicisa. Wiemy, że Locke nie nosił brody, ale co to za pedagog bez brody!
Patronat medialny: dwumiesięcznik i portal internetowy "Filozofuj!" (https://filozofuj.eu/​).

]]> Wydaje się nam niekiedy, że dobrze znamy jakąś historyczną filozoficzną postać, że jej koncepcję umiemy zwięźle przedstawić, a biografia niczym nas nie zaskoczy. Wtedy spotykamy kogoś, kto zajmuje się naszą postacią z pozycji zupełnie innej dyscypliny. I zaczynają się dziać naprawdę ciekawe rzeczy.
Naszą rozmówczynią jest prof. Katarzyna Wrońska z Instytutu Pedagogiki Uniwersytetu Jagiellońskiego, z którą rozmawiamy o John Locke'u ...pedagogu.
Dla zobrazowania odcinka sparafrazowaliśmy ilustrację A. Ferraguttiego z książki "Serce" E. de Amicisa. Wiemy, że Locke nie nosił brody, ale co to za pedagog bez brody!
Patronat medialny: dwumiesięcznik i portal internetowy "Filozofuj!" (https://filozofuj.eu/​).

]]> Katarzyna Wrońska Buzzsprout-8518928 Mon, 24 May 2021 06:00:00 +0200 2459 John Locke, filozofia, pedagoogika, wychowanie, edukacja, liberalizm 46 full false O etyce cnót | PF 45 O etyce cnót | PF 45 Zapraszamy do wysłuchania rozmowy o etyce cnót. 
Człowiekowi współczesnemu może się wydawać, że opowieści o dzielności etycznej czy sprawnościach charakteru to dawno zapomniane bajki, która bawiły może starożytnych i średniowiecznych moralistów, ale nie mają dziś zbyt wiele do zaoferowania. O tym, że rzecz się ma nieco inaczej przekonują nas nasi goście: prof. Natasza Szutta z Uniwersytetu Gdańskiego oraz prof. Jacek Jaśtal z Politechniki Krakowskiej.
fot. J. Jaśtal
Patronat medialny: dwumiesięcznik i portal internetowy "Filozofuj!" (https://filozofuj.eu/​).

]]> Zapraszamy do wysłuchania rozmowy o etyce cnót. 
Człowiekowi współczesnemu może się wydawać, że opowieści o dzielności etycznej czy sprawnościach charakteru to dawno zapomniane bajki, która bawiły może starożytnych i średniowiecznych moralistów, ale nie mają dziś zbyt wiele do zaoferowania. O tym, że rzecz się ma nieco inaczej przekonują nas nasi goście: prof. Natasza Szutta z Uniwersytetu Gdańskiego oraz prof. Jacek Jaśtal z Politechniki Krakowskiej.
fot. J. Jaśtal
Patronat medialny: dwumiesięcznik i portal internetowy "Filozofuj!" (https://filozofuj.eu/​).

]]> Jacek Jaśtal, Natasza Szutta Buzzsprout-8420728 Mon, 10 May 2021 06:00:00 +0200 3448 etyka, cnota, dzielność etyczna, charakter, Arystoteles, etyka sytuacyjna 45 full false O moralności kanibali, czyli tako rzecze Ayn Rand | PF 44 O moralności kanibali, czyli tako rzecze Ayn Rand | PF 44 Jednych irytuje, innych inspiruje; ma grono wiernych wyznawców i zniecierpliwionych przeciwników. Chociaż nie żyje już od czterech dekad, wciąż sieje intelektualny ferment. Przed Wami filozofka, pisarka, publicystka i orędowniczka cnoty egoizmu - Ayn Rand.
Przewodnikiem po jej myśli jest dr Sławomir Drelich z Katedry Myśli Politycznej Wydziału Nauk o Polityce i Bezpieczeństwie UMK, autor książki "Moralność kanibali. Ayn Rand wobec lewicowej wizji społeczeństwa" (Toruń 2020).

Patronat medialny: dwumiesięcznik i portal internetowy "Filozofuj!" (https://filozofuj.eu/​).

Kontakt: https://www.facebook.com/PogawednikFilozoficzny; email: pogawednik.filozoficzny@gmail.com.

]]> Jednych irytuje, innych inspiruje; ma grono wiernych wyznawców i zniecierpliwionych przeciwników. Chociaż nie żyje już od czterech dekad, wciąż sieje intelektualny ferment. Przed Wami filozofka, pisarka, publicystka i orędowniczka cnoty egoizmu - Ayn Rand.
Przewodnikiem po jej myśli jest dr Sławomir Drelich z Katedry Myśli Politycznej Wydziału Nauk o Polityce i Bezpieczeństwie UMK, autor książki "Moralność kanibali. Ayn Rand wobec lewicowej wizji społeczeństwa" (Toruń 2020).

Patronat medialny: dwumiesięcznik i portal internetowy "Filozofuj!" (https://filozofuj.eu/​).

Kontakt: https://www.facebook.com/PogawednikFilozoficzny; email: pogawednik.filozoficzny@gmail.com.

]]> Sławomir Drelich Buzzsprout-8282810 Mon, 26 Apr 2021 06:00:00 +0200 2234 Ayn Rand, moralność kanibali, "Atlas zbuntowany", cnota egoizmu, libertarianizm, myśl lewicowa 44 full false O filozofowaniu z dziećmi | PF 43 O filozofowaniu z dziećmi | PF 43 Obiecaliśmy w odcinku #37 pt. "O nauczaniu etyki", że wrócimy do tematu edukacji nie tylko etycznej, ale i filozoficznej. Teraz tej obietnicy dotrzymujemy dzięki naszym Gościom: znanemu Wam już Krystianowi Karczowi ze Szkoły Da Vinci oraz Łukaszowi Krzywoniowi, pracującemu z dziećmi i młodzieżą w Irlandii.
Obaj panowie są nie tylko doświadczonymi  nauczycielami filozofii, ale także pomysłodawcami programu nauczania filozofii, realizowanemu dzięki przygotowywanej właśnie książce pod redakcją Łukasza (powstałej przy współpracy Krystiana oraz grona innych specjalistów) pt. "Filozofuj z dziećmi 2".
Wprawdzie filozofowie i filozofki karmią się głównie ideami, to wydanie książki wymaga nieco innych środków. Dlatego zachęcamy wszystkich do wsparcia tego projektu wydawniczego pod adresem: https://zrzutka.pl/djer55.

Patronat medialny odcinka: dwumiesięcznik i portal internetowy "Filozofuj!" (https://filozofuj.eu/​). 


]]> Obiecaliśmy w odcinku #37 pt. "O nauczaniu etyki", że wrócimy do tematu edukacji nie tylko etycznej, ale i filozoficznej. Teraz tej obietnicy dotrzymujemy dzięki naszym Gościom: znanemu Wam już Krystianowi Karczowi ze Szkoły Da Vinci oraz Łukaszowi Krzywoniowi, pracującemu z dziećmi i młodzieżą w Irlandii.
Obaj panowie są nie tylko doświadczonymi  nauczycielami filozofii, ale także pomysłodawcami programu nauczania filozofii, realizowanemu dzięki przygotowywanej właśnie książce pod redakcją Łukasza (powstałej przy współpracy Krystiana oraz grona innych specjalistów) pt. "Filozofuj z dziećmi 2".
Wprawdzie filozofowie i filozofki karmią się głównie ideami, to wydanie książki wymaga nieco innych środków. Dlatego zachęcamy wszystkich do wsparcia tego projektu wydawniczego pod adresem: https://zrzutka.pl/djer55.

Patronat medialny odcinka: dwumiesięcznik i portal internetowy "Filozofuj!" (https://filozofuj.eu/​). 


]]> Łukasz Krzywoń, Krystian Karcz Buzzsprout-8259144 Mon, 12 Apr 2021 06:00:00 +0200 2860 filozofia, filozofowanie z dziećmi, P4C, lekcje filozofii, podręcznik 43 full false O największym stoiku nowożytności | PF 42 O największym stoiku nowożytności | PF 42 Czy jeszcze pamiętamy, że filozofia to nie tylko teoretyczne, abstrakcyjne rozważania, ale także ćwiczenie się w mądrości i kształtowanie charakteru? Wewnętrzne siłowanie się? 

Z okazji obchodzonej niedawno 350. rocznicy urodzin Shaftesbury'ego (1671-1713) zapraszamy na spotkanie z myślicielem, którego pisma swego czasu narobiły dużo zamieszania w filozofii, a jego prywatne notatniki zawierające przepisy właściwego kierowania życiem można  z powodzeniem umieścić na tej samej półce, co dzieła Epikteta i Marka Aureliusza. 

Szanowni Państwo, przed Państwem Anthony Ashley Cooper, 3. lord Shaftesbury, największy stoik nowożytności.

Pretekstem naszej opowieści jest praca nad przekładem dwóch prac Shaftesbury'ego "Badania dotyczące cnoty, czyli zasługi moralnej. Sensus communis". Polska edycja przygotowana została w ramach grantu „Filozofia brytyjska XVII i XVIII wieku” w programie Ministra Nauki i Szkolnictwa Wyższego  pod nazwą „Narodowy Program Rozwoju Humanistyki” w latach 2020–2024, nr projektu 22H 18 0172 87, kierownik projektu: prof. dr hab. Adam Grzeliński 

]]> Czy jeszcze pamiętamy, że filozofia to nie tylko teoretyczne, abstrakcyjne rozważania, ale także ćwiczenie się w mądrości i kształtowanie charakteru? Wewnętrzne siłowanie się? 

Z okazji obchodzonej niedawno 350. rocznicy urodzin Shaftesbury'ego (1671-1713) zapraszamy na spotkanie z myślicielem, którego pisma swego czasu narobiły dużo zamieszania w filozofii, a jego prywatne notatniki zawierające przepisy właściwego kierowania życiem można  z powodzeniem umieścić na tej samej półce, co dzieła Epikteta i Marka Aureliusza. 

Szanowni Państwo, przed Państwem Anthony Ashley Cooper, 3. lord Shaftesbury, największy stoik nowożytności.

Pretekstem naszej opowieści jest praca nad przekładem dwóch prac Shaftesbury'ego "Badania dotyczące cnoty, czyli zasługi moralnej. Sensus communis". Polska edycja przygotowana została w ramach grantu „Filozofia brytyjska XVII i XVIII wieku” w programie Ministra Nauki i Szkolnictwa Wyższego  pod nazwą „Narodowy Program Rozwoju Humanistyki” w latach 2020–2024, nr projektu 22H 18 0172 87, kierownik projektu: prof. dr hab. Adam Grzeliński 

]]> Adam Grzeliński Buzzsprout-8179909 Mon, 29 Mar 2021 06:00:00 +0200 1095 Anthony Ashley Cooper, lord Shafresbury, askemata, ćwiczenie moralne, stoicyzm 42 full false O eugenice z prof. Zdzisławą Piątek | PF 41 O eugenice z prof. Zdzisławą Piątek | PF 41 Zapraszamy do wysłuchania rozmowy o eugenice. Gościmy prof. Zdzisławę Piątek, zasłużoną badaczkę filozofii nauki i filozofii przyrody, ze szczególnym uwzględnieniem ewolucjonizmu i filozofii środowiskowej. 

Rozmawiamy o koncepcji, którą – jak się powszechnie wydaje – dawno porzucono. Jest bowiem postrzegana jako kontrowersyjna, nawet niebezpieczna, a postulujących program ulepszania ludzkości badaczy piętnuje się jako zwolenników rozwiązań typowych dla państw totalitarnych. Możliwe jednak, że tylko daliśmy się zdominować zideologizowanemu i jednostronnemu sposobowi widzenia tej koncepcji, a nad programem Francisa Galtona warto się ponownie poważnie zastanowić. Profesor Piątek, autorka książki „Eugenika – zagrożenie czy nadzieja ludzkości?” z pewnością rzuca nowe światło na to zagadnienie.

Prof. Zdzisława Piątek – emerytowana profesor zwyczajny w Instytucie Filozofii UJ. Absolwentka dwóch fakultetów Uniwersytetu Warszawskiego. Prowadzi badania w dziedzinie szeroko rozumianej filozofii nauki i filozofii przyrody, ze szczególnym uwzględnieniem ewolucjonizmu oraz filozofii środowiskowej. Jej najważniejsze publikacje to: „Biologiczne podstawy języka a N. Chomsky’ego koncepcja gramatyki” (1978), „Aspekty antropocentryzmu” (1988), „Biologia wobec płci i seksu” (1994), „Etyka środowiskowa. Nowe spojrzenie na miejsce człowieka w przyrodzie” (1998), „Pawi ogon, czyli o biologicznych uwarunkowaniach kultury” (2007), „Ekofilozofia” (2008), „O śmierci, seksie i metodzie in vitro (2011), „Eugenika. Zagrożenie czy nadzieja ludzkości? (2020).

Jest autorką ponad stu dwudziestu artykułów naukowych publikowanych w czasopismach polskich i zagranicznych.

]]> Zapraszamy do wysłuchania rozmowy o eugenice. Gościmy prof. Zdzisławę Piątek, zasłużoną badaczkę filozofii nauki i filozofii przyrody, ze szczególnym uwzględnieniem ewolucjonizmu i filozofii środowiskowej. 

Rozmawiamy o koncepcji, którą – jak się powszechnie wydaje – dawno porzucono. Jest bowiem postrzegana jako kontrowersyjna, nawet niebezpieczna, a postulujących program ulepszania ludzkości badaczy piętnuje się jako zwolenników rozwiązań typowych dla państw totalitarnych. Możliwe jednak, że tylko daliśmy się zdominować zideologizowanemu i jednostronnemu sposobowi widzenia tej koncepcji, a nad programem Francisa Galtona warto się ponownie poważnie zastanowić. Profesor Piątek, autorka książki „Eugenika – zagrożenie czy nadzieja ludzkości?” z pewnością rzuca nowe światło na to zagadnienie.

Prof. Zdzisława Piątek – emerytowana profesor zwyczajny w Instytucie Filozofii UJ. Absolwentka dwóch fakultetów Uniwersytetu Warszawskiego. Prowadzi badania w dziedzinie szeroko rozumianej filozofii nauki i filozofii przyrody, ze szczególnym uwzględnieniem ewolucjonizmu oraz filozofii środowiskowej. Jej najważniejsze publikacje to: „Biologiczne podstawy języka a N. Chomsky’ego koncepcja gramatyki” (1978), „Aspekty antropocentryzmu” (1988), „Biologia wobec płci i seksu” (1994), „Etyka środowiskowa. Nowe spojrzenie na miejsce człowieka w przyrodzie” (1998), „Pawi ogon, czyli o biologicznych uwarunkowaniach kultury” (2007), „Ekofilozofia” (2008), „O śmierci, seksie i metodzie in vitro (2011), „Eugenika. Zagrożenie czy nadzieja ludzkości? (2020).

Jest autorką ponad stu dwudziestu artykułów naukowych publikowanych w czasopismach polskich i zagranicznych.

]]> Prof. Zdzisława Piątek, Marcin T. Zdrenka Buzzsprout-8087824 Mon, 15 Mar 2021 06:00:00 +0100 2565 eugenika, Francis Galton, ulepszanie ludzkości, in vitro, Zdzisława Piątek 41 full false O humanistycznym nomadzie | PF 40 O humanistycznym nomadzie | PF 40 Do tego odcinka zaprosiliśmy nietypowego Gościa, który dopiero po chwili gotów jest przyznać, że jest trochę filozofem. Doktor Michał Rydlewski z Uniwersytetu Wrocławskiego jest bowiem także etnologiem, medio-, ludo- i kulturoznawcą oraz – także (zgodził się na to nasze przezwisko) – humanistycznym nomadą. Studiował w wielu ośrodkach, wiązał się z wieloma dyscyplinami, z wielu pieców chleb jadł. Jest zatem świetnym przewodnikiem dla wszystkich tych, którzy dopiero szukają dla siebie drogi i dla których filozofia pozostaje jedną z wielu możliwości. Do tego gadamy o szkole poznańskiej, warszawskiej i toruńskiej etnologii, programach typu talent show, wielkich korporacjach i kulturze upokarzania.

]]> Do tego odcinka zaprosiliśmy nietypowego Gościa, który dopiero po chwili gotów jest przyznać, że jest trochę filozofem. Doktor Michał Rydlewski z Uniwersytetu Wrocławskiego jest bowiem także etnologiem, medio-, ludo- i kulturoznawcą oraz – także (zgodził się na to nasze przezwisko) – humanistycznym nomadą. Studiował w wielu ośrodkach, wiązał się z wieloma dyscyplinami, z wielu pieców chleb jadł. Jest zatem świetnym przewodnikiem dla wszystkich tych, którzy dopiero szukają dla siebie drogi i dla których filozofia pozostaje jedną z wielu możliwości. Do tego gadamy o szkole poznańskiej, warszawskiej i toruńskiej etnologii, programach typu talent show, wielkich korporacjach i kulturze upokarzania.

]]> Michał Rydlewski, Marcin T. Zdrenka Buzzsprout-7965313 Mon, 01 Mar 2021 06:00:00 +0100 2223 filozofia, etnologia, humanistyka, studia dokotranckie, szkoła poznańska 40 full false O kwartalniku "Ruch Filozoficzny" | PF 39 O kwartalniku "Ruch Filozoficzny" | PF 39 Zapraszamy do wysłuchania rozmowy o jednym z najstarszych regularnie ukazujących się polskich czasopism filozoficznych - kwartalniku "Ruch Filozoficzny". Gawędzić będą: obecny redaktor naczelny, były redaktor naczelny, zastępca redaktora naczelnego, dwóch byłych sekretarzy redakcji (obecny sekretarz redakcji nie gawędzi, bo ma za dużo pracy) i … sami się pogubiliśmy w tej wyliczance. 

Ważne jest to, że gościmy po raz pierwszy w "Pogawędniku" prof. Ryszarda Wiśniewskiego - wieloletniego redaktora naczelnego RF. Rozmawiamy o tradycji i teraźniejszości rodzimych pism filozoficznych, o wyzwaniach przyszłości, o redakcyjnej kuchni i o tym, że nie należy prosić w redakcyjnym liście do nestorki polskiej filozofii o poprawienie  biogramu, bo ten się troszkę zestarzał.
A dlaczego startujemy z premierą tydzień przed planowanym terminem? Bo chcemy zdążyć przed pierwszymi urodzinami naszego podkastu 19 lutego.

]]> Zapraszamy do wysłuchania rozmowy o jednym z najstarszych regularnie ukazujących się polskich czasopism filozoficznych - kwartalniku "Ruch Filozoficzny". Gawędzić będą: obecny redaktor naczelny, były redaktor naczelny, zastępca redaktora naczelnego, dwóch byłych sekretarzy redakcji (obecny sekretarz redakcji nie gawędzi, bo ma za dużo pracy) i … sami się pogubiliśmy w tej wyliczance. 

Ważne jest to, że gościmy po raz pierwszy w "Pogawędniku" prof. Ryszarda Wiśniewskiego - wieloletniego redaktora naczelnego RF. Rozmawiamy o tradycji i teraźniejszości rodzimych pism filozoficznych, o wyzwaniach przyszłości, o redakcyjnej kuchni i o tym, że nie należy prosić w redakcyjnym liście do nestorki polskiej filozofii o poprawienie  biogramu, bo ten się troszkę zestarzał.
A dlaczego startujemy z premierą tydzień przed planowanym terminem? Bo chcemy zdążyć przed pierwszymi urodzinami naszego podkastu 19 lutego.

]]> Ryszard Wiśniewski, Adam Grzeliński, Piotr Domeracki, Marcin T. Zdrenka Buzzsprout-7786438 Mon, 15 Feb 2021 06:00:00 +0100 2389 Ruch Filozoficzny, czasopisma naukowe, filozofia, Kazimierz Twardowski, Polskie Towarzystwo Filozoficzne, Instytut Filozofii UMK 39 full false O studiowaniu filozofii rozmawiamy z pierwszakami | PF 38 O studiowaniu filozofii rozmawiamy z pierwszakami | PF 38 Kto najlepiej może opowiedzieć o tym, jak się studiuje filozofię? Oczywiście studenci I roku.
Zapraszamy do wysłuchania rozmowy o tym, co ich skłoniło do wyboru takiego kierunku studiów, czego się spodziewali, co zastali i jakie mają rady dla wszystkich tych, którzy chcieliby się podążać ścieżką miłośników i miłośniczek mądrości.
Naszymi Gośćmi są Marta Jakubińska i Konrad Woźniak.

]]> Kto najlepiej może opowiedzieć o tym, jak się studiuje filozofię? Oczywiście studenci I roku.
Zapraszamy do wysłuchania rozmowy o tym, co ich skłoniło do wyboru takiego kierunku studiów, czego się spodziewali, co zastali i jakie mają rady dla wszystkich tych, którzy chcieliby się podążać ścieżką miłośników i miłośniczek mądrości.
Naszymi Gośćmi są Marta Jakubińska i Konrad Woźniak.

]]> Marta Jakubińska, Konrad Woźniak, Marcin T. Zdrenka Buzzsprout-7089148 Mon, 08 Feb 2021 06:00:00 +0100 1218 filozofia, studia, I rok 38 full false O nauczaniu etyki w szkole | PF 37 O nauczaniu etyki w szkole | PF 37 Etyka to nie tylko część filozofii i dyscyplina akademicka, ale od jakiegoś czasu przedmiot szkolny. Jak jej nauczać? Jaka jest jej rola w kształceniu? Jak ją odbierają dzieciaki i młodzież? Wreszcie – co z tą nieszczęsną opozycją religia/etyka?

Postanowiliśmy się za bardzo akademicko nie wymądrzać, tylko po prostu posłuchać tych, którzy znają sprawę najlepiej, bo uczą etyki w szkole na co dzień. Naszymi rozmówcami będą doświadczeni nauczyciele - Beata Bożejewicz i Krystian Karcz, który na dodatek jest pomysłodawcą i twórcą strony "Uczę filozofować" grupy FB „Nauczyciele filozofii i etyki".

Ponieważ Krystian wspomniał w rozmowie o pruskiej szkole, postanowiliśmy, że odcinek zilustrujemy starą ryciną A. Ferragutiego z książki „Serce” Edmunda de Amicisa. Szkoła włoska (a nie pruska), lekcja geografii (a nie etyki), ale nam pasuje.



]]> Etyka to nie tylko część filozofii i dyscyplina akademicka, ale od jakiegoś czasu przedmiot szkolny. Jak jej nauczać? Jaka jest jej rola w kształceniu? Jak ją odbierają dzieciaki i młodzież? Wreszcie – co z tą nieszczęsną opozycją religia/etyka?

Postanowiliśmy się za bardzo akademicko nie wymądrzać, tylko po prostu posłuchać tych, którzy znają sprawę najlepiej, bo uczą etyki w szkole na co dzień. Naszymi rozmówcami będą doświadczeni nauczyciele - Beata Bożejewicz i Krystian Karcz, który na dodatek jest pomysłodawcą i twórcą strony "Uczę filozofować" grupy FB „Nauczyciele filozofii i etyki".

Ponieważ Krystian wspomniał w rozmowie o pruskiej szkole, postanowiliśmy, że odcinek zilustrujemy starą ryciną A. Ferragutiego z książki „Serce” Edmunda de Amicisa. Szkoła włoska (a nie pruska), lekcja geografii (a nie etyki), ale nam pasuje.



]]> Beata Bożejewicz, Krystian Karcz, Marcin T. Zdrenka Buzzsprout-7253281 Mon, 25 Jan 2021 06:00:00 +0100 2392 filozofia, etyka, szkoła, nauczanie, katecheza, "Nauczyciele filozofii i etyki" 37 full false O fantastyce i filozofii | PF 36 O fantastyce i filozofii | PF 36 Zapraszamy na pogawędkę o relacji fantastyki naukowej i filozofii. Naszym rozmówcą jest dr Marcin Kowalczyk z Instytutu Nauk o Kulturze Uniwersytetu Kazimierza Wielkiego w Bydgoszczy .
Nasz gość zna sprawę nie tylko od  strony teorii, ale także - literackiej podszewki. Jest bowiem autorem powieści SF "Drugie spojrzenie na planetę Ksi" (będącej kontynuacją książki "Cała prawda o planecie Ksi" Janusza Zajdla) oraz "Pętle pamięci".
Zapnijcie pasy i w drogę - ku gwiazdom!

]]> Zapraszamy na pogawędkę o relacji fantastyki naukowej i filozofii. Naszym rozmówcą jest dr Marcin Kowalczyk z Instytutu Nauk o Kulturze Uniwersytetu Kazimierza Wielkiego w Bydgoszczy .
Nasz gość zna sprawę nie tylko od  strony teorii, ale także - literackiej podszewki. Jest bowiem autorem powieści SF "Drugie spojrzenie na planetę Ksi" (będącej kontynuacją książki "Cała prawda o planecie Ksi" Janusza Zajdla) oraz "Pętle pamięci".
Zapnijcie pasy i w drogę - ku gwiazdom!

]]> Marcin Kowalczyk, Adam Grzeliński Buzzsprout-7079662 Mon, 11 Jan 2021 06:00:00 +0100 2936 fantastyka naukowa, science fiction, filozofia, literatura 36 full false O druciarzu, krawcu, żołnierzu i szpiegu | PF 35 O druciarzu, krawcu, żołnierzu i szpiegu | PF 35 W ostatnim odcinku nieciekawego 2020 roku przedstawiamy krótki wykład o filozofach i filozofkach. Tym razem zaprezentujemy ich w maskach bezczelnie ukradzionych z tytułu powieści zmarłego w grudniu pisarza Johna le Carré. Niech to będzie nasz mały hołd dla niego. Ale także dobry powód, by znowu gadać o ...filozofii i jej roli we współczesnym, jakże zagmatwanym świecie.

]]> W ostatnim odcinku nieciekawego 2020 roku przedstawiamy krótki wykład o filozofach i filozofkach. Tym razem zaprezentujemy ich w maskach bezczelnie ukradzionych z tytułu powieści zmarłego w grudniu pisarza Johna le Carré. Niech to będzie nasz mały hołd dla niego. Ale także dobry powód, by znowu gadać o ...filozofii i jej roli we współczesnym, jakże zagmatwanym świecie.

]]> Marcin T. Zdrenka Buzzsprout-6705202 Mon, 28 Dec 2020 06:00:00 +0100 1137 filozofia, metafilozofia, druciarz, krawiec, żołnierz, szpieg, John le Carré, tinker, tailor, soldier, spy 35 full false O historii filozofii - część 2 | PF 34 O historii filozofii - część 2 | PF 34 Wracamy do pytania z odcinka nr 31: czy filozofia potrzebuje swojej historii i czy warto wracać do dawnych koncepcji. Po prostu chętnych do wypowiedzi na ten temat nie ubywa. Tym razem głos zabiorą Adam Grzeliński i Dawid Wincław.
I nadal NIE będzie to odcinek o Samuelu Johnsonie. Biedak znowu służy tylko za ilustrację, choć to przecież nie my zrobiliśmy  z niego bohatera znanego internetowego mema (zwłaszcza w połączeniu z ilustracją z odcinka 31).

]]> Wracamy do pytania z odcinka nr 31: czy filozofia potrzebuje swojej historii i czy warto wracać do dawnych koncepcji. Po prostu chętnych do wypowiedzi na ten temat nie ubywa. Tym razem głos zabiorą Adam Grzeliński i Dawid Wincław.
I nadal NIE będzie to odcinek o Samuelu Johnsonie. Biedak znowu służy tylko za ilustrację, choć to przecież nie my zrobiliśmy  z niego bohatera znanego internetowego mema (zwłaszcza w połączeniu z ilustracją z odcinka 31).

]]> Adam Grzeliński, Dawid Wincław, Marcin T. Zdrenka Buzzsprout-6704566 Mon, 14 Dec 2020 06:00:00 +0100 1541 filozofia, historia filozofii, Instytut Filozofii UMK 34 full false O studiowaniu filozofii rosyjskiej | PF 33 O studiowaniu filozofii rosyjskiej | PF 33 Nasza rozmówczyni dr Aleksandra Kondrat opowiada, dlaczego skierowała filozoficzną uwagę na wschód, co ma do tego klub piłkarski Spartak Moskwa, jak to jest zajmować się filozofią rosyjską w Polsce oraz dlaczego Lwa Szestowa i Nikołaja Bierdiajewa można zaliczyć do grona filozofów egzystencjalnych.
Za ilustrację odcinka służy fotografia cerkwi  we wsi Vazruga autorstwa W. Arsjeniewa z książki "Русский Север", Moskwa 1972.

]]> Nasza rozmówczyni dr Aleksandra Kondrat opowiada, dlaczego skierowała filozoficzną uwagę na wschód, co ma do tego klub piłkarski Spartak Moskwa, jak to jest zajmować się filozofią rosyjską w Polsce oraz dlaczego Lwa Szestowa i Nikołaja Bierdiajewa można zaliczyć do grona filozofów egzystencjalnych.
Za ilustrację odcinka służy fotografia cerkwi  we wsi Vazruga autorstwa W. Arsjeniewa z książki "Русский Север", Moskwa 1972.

]]> Dr Aleksandra Kondrat, Marcin T. Zdrenka Buzzsprout-6383860 Mon, 30 Nov 2020 06:00:00 +0100 2342 filozofia rosyjska, Lew Szestow, Nikołaj Bierdiajew, Rosja, egzystencjalizm 33 full false O sporze wokół prawa aborcyjnego | PF 32 O sporze wokół prawa aborcyjnego | PF 32 Odcinek specjalny i interwencyjny, w którym chcemy zrozumieć o co chodzi w bieżącym sporze wokół prawa aborcyjnego. Stajemy w pozycji ignorantów i prosimy o wyjaśnienie nam wątpliwości przez bardziej kompetentnych od nas. Naszym gościem jest dr Julia Kapelańska-Pręgowska z Katedry Praw Człowieka Wydziału Prawa i Administracji UMK, która objaśnia nam  sprawę oraz to, co zapewne rozpoznajemy jedynie intuicyjnie i częściowo. 
Ponieważ mocno wierzymy w dialog, chcieliśmy zilustrować odcinek postacią Sokratesa, ale nie wypadało, by tym razem twarzy udzielał jakiś facet. Stąd patronuje nam zatroskana Hypatia z Aleksandrii ze znanego szkicu Julesa Maurice’a Gasparda (1908). 
Wszelkie dodatkowe sensy i konteksty wyboru akurat tej postaci dopowiedzcie sobie sami. 

]]> Odcinek specjalny i interwencyjny, w którym chcemy zrozumieć o co chodzi w bieżącym sporze wokół prawa aborcyjnego. Stajemy w pozycji ignorantów i prosimy o wyjaśnienie nam wątpliwości przez bardziej kompetentnych od nas. Naszym gościem jest dr Julia Kapelańska-Pręgowska z Katedry Praw Człowieka Wydziału Prawa i Administracji UMK, która objaśnia nam  sprawę oraz to, co zapewne rozpoznajemy jedynie intuicyjnie i częściowo. 
Ponieważ mocno wierzymy w dialog, chcieliśmy zilustrować odcinek postacią Sokratesa, ale nie wypadało, by tym razem twarzy udzielał jakiś facet. Stąd patronuje nam zatroskana Hypatia z Aleksandrii ze znanego szkicu Julesa Maurice’a Gasparda (1908). 
Wszelkie dodatkowe sensy i konteksty wyboru akurat tej postaci dopowiedzcie sobie sami. 

]]> Julia Kapelańska-Pręgowska, Marcin T. Zdrenka Buzzsprout-6361528 Mon, 16 Nov 2020 06:00:00 +0100 1348 aborcja, prawo, konflikt wartości, etyka, filozofia, protesty 32 full false O historii filozofii, czyli czy warto wracać do Talesa | PF 31 O historii filozofii, czyli czy warto wracać do Talesa | PF 31 To NIE jest odcinek o kolejnym XVIII-wiecznym badaczu Samuelu Johnsonie, autorze A Dictionary of the English Language z 1755 roku (a szkoda, bo  warto byłoby o nim pogadać). Po prostu uznaliśmy, że ten pochylony nad tekstem człowiek (i bohater wielu memów) świetnie się nadaje do zilustrowania kilku pytań:
Czy filozofia potrzebuje swojej historii? Czy warto wracać do dawnych koncepcji? 
A może myśliciele i myślicielki za bardzo „wczytują się” w przeszłość swojej dyscypliny?
Czy są koncepcje modne i niemodne?  A może filozofia powinna zajmować się tylko problemami najbardziej aktualnymi?
Próbujemy odpowiedzieć na te pytania w rozmowie z Piotrem Domerackim (UMK) i Maciejem Dombrowskim (UWr).

]]> To NIE jest odcinek o kolejnym XVIII-wiecznym badaczu Samuelu Johnsonie, autorze A Dictionary of the English Language z 1755 roku (a szkoda, bo  warto byłoby o nim pogadać). Po prostu uznaliśmy, że ten pochylony nad tekstem człowiek (i bohater wielu memów) świetnie się nadaje do zilustrowania kilku pytań:
Czy filozofia potrzebuje swojej historii? Czy warto wracać do dawnych koncepcji? 
A może myśliciele i myślicielki za bardzo „wczytują się” w przeszłość swojej dyscypliny?
Czy są koncepcje modne i niemodne?  A może filozofia powinna zajmować się tylko problemami najbardziej aktualnymi?
Próbujemy odpowiedzieć na te pytania w rozmowie z Piotrem Domerackim (UMK) i Maciejem Dombrowskim (UWr).

]]> Piotr Domeracki, Maciej Dombrowski, Marcin T. Zdrenka Buzzsprout-6215971 Mon, 09 Nov 2020 06:00:00 +0100 2815 filozofia, historia filozofii, morbus hermeneuticus, filozofia zaangażowana 31 full false O Edmundzie Burke'u czyli wnikliwości spojrzenia | PF 30 O Edmundzie Burke'u czyli wnikliwości spojrzenia | PF 30 Rozmawiamy o niezwykle uważnym obserwatorze wydarzeń politycznych, mężu stanu, znawcy natury ludzkiej, cenionym przez poetów (Samuel Coleridge ) i polityków (Winston Churchill). Komuż to udało się pogodzić ze sobą świat estetyki i polityki? To osiemnastowieczny filozof, działacz publiczny, uważny obserwator rzeczywistości społecznej  i wielki krytyk Rewolucji Francuskiej - Edmund Burke. Naszym przewodnikiem w rozmowie jest prof. Paweł Hanczewski z Wydziału Nauk o Polityce i Bezpieczeństwie UMK.

]]> Rozmawiamy o niezwykle uważnym obserwatorze wydarzeń politycznych, mężu stanu, znawcy natury ludzkiej, cenionym przez poetów (Samuel Coleridge ) i polityków (Winston Churchill). Komuż to udało się pogodzić ze sobą świat estetyki i polityki? To osiemnastowieczny filozof, działacz publiczny, uważny obserwator rzeczywistości społecznej  i wielki krytyk Rewolucji Francuskiej - Edmund Burke. Naszym przewodnikiem w rozmowie jest prof. Paweł Hanczewski z Wydziału Nauk o Polityce i Bezpieczeństwie UMK.

]]> Paweł Hanczewski, Adam Grzeliński Buzzsprout-5836501 Mon, 26 Oct 2020 06:00:00 +0100 3181 filozofia, polityka, Edmund Burke, Oświecienie, konserwatyzm ewolucyjny, Paweł Hanczewski, Instytut Filozofii UMK 30 full false O Fryderyku Nietzschem - kompozytorze mniej znanym | PF 29 O Fryderyku Nietzschem - kompozytorze mniej znanym | PF 29 Zapraszamy na odcinek z suspensem, w którym próbujemy sobie poradzić z zaskakującym odkryciem muzycznym Piotra Domerackiego i związanym z nim poważnym brakiem naszej wiedzy o historii filozofii.
Do tego namawiamy pewną nastolatkę na minikoncert w internetach a Kingę Kaśkiewicz na opowieść jak to naprawdę z tym Fryckiem Nietzschem jako  muzykantem było. A wszystko to na nutę „Marsza węgierskiego”. 

]]> Zapraszamy na odcinek z suspensem, w którym próbujemy sobie poradzić z zaskakującym odkryciem muzycznym Piotra Domerackiego i związanym z nim poważnym brakiem naszej wiedzy o historii filozofii.
Do tego namawiamy pewną nastolatkę na minikoncert w internetach a Kingę Kaśkiewicz na opowieść jak to naprawdę z tym Fryckiem Nietzschem jako  muzykantem było. A wszystko to na nutę „Marsza węgierskiego”. 

]]> Piotr Domeracki, Weronika Domeracka, Kinga Kaśkiewicz, Marcin T. Zdrenka Buzzsprout-5836468 Mon, 12 Oct 2020 06:00:00 +0200 1324 filozofia, muzyka, marsz węgierski, Fryderyk Nietzsche, Ryszard Wagner, Instytut Filozofii UMK 29 full false O domu | PF 28 O domu | PF 28 Zapraszamy na rozmowę o domu. 
Kwestia dobrze wszystkim znana? Możliwe.  
Trywialna? Niekoniecznie. 
Problem, który rozwiążemy w półgodzinnej pogawędce? Z pewnością nie.
Chcemy zachęcić Was do przemyślenia istoty domu i zamieszkiwania, wskazujemy wybraną literaturę filozoficzną (ale i piosenkę Pablopavo i Ludzików), upominamy się o zapomnianych domowników - braci mniejszych oraz trochę utyskujemy na tezę o "bezpłodności mężczyzny w budowaniu domu".
No i jeszcze nadajemy badaczowi oikologii prof. Tadeuszowi Marii Sławkowi nowe imię Tomasz, za co bardzo przepraszamy.
Zainteresowanych pogłębieniem tematu odsyłamy na stronę www naszej Katedry. Publikujemy tam listę wspominanych (i nowych) lektur:
https://www.filozofia.umk.pl/katedra-historii-filozofii/pogawednik-filozoficzny/

]]> Zapraszamy na rozmowę o domu. 
Kwestia dobrze wszystkim znana? Możliwe.  
Trywialna? Niekoniecznie. 
Problem, który rozwiążemy w półgodzinnej pogawędce? Z pewnością nie.
Chcemy zachęcić Was do przemyślenia istoty domu i zamieszkiwania, wskazujemy wybraną literaturę filozoficzną (ale i piosenkę Pablopavo i Ludzików), upominamy się o zapomnianych domowników - braci mniejszych oraz trochę utyskujemy na tezę o "bezpłodności mężczyzny w budowaniu domu".
No i jeszcze nadajemy badaczowi oikologii prof. Tadeuszowi Marii Sławkowi nowe imię Tomasz, za co bardzo przepraszamy.
Zainteresowanych pogłębieniem tematu odsyłamy na stronę www naszej Katedry. Publikujemy tam listę wspominanych (i nowych) lektur:
https://www.filozofia.umk.pl/katedra-historii-filozofii/pogawednik-filozoficzny/

]]> Dawid Wincław, Marcin T. Zdrenka Buzzsprout-5611756 Mon, 28 Sep 2020 06:00:00 +0200 2053 filozofia, dom, zamieszkiwanie, oikologia, Heidegger, widnokrąg, Pablopavo, Instytut Filozofii UMK 28 full false O poborowych i służbie zastępczej, czyli filozof wśród ludzi | PF 27 O poborowych i służbie zastępczej, czyli filozof wśród ludzi | PF 27 Zapraszamy na kolejny odcinek poświęcony pracy filozofów poza murami akademii. W poprzednim (odc. 4 pt. "O sprawie królika czyli filozof w komisji etycznej ds. badań naukowych") Marcin Leźnicki opowiadał o komisji etycznej ds. badań naukowych.
Teraz rozmawiamy o Wojewódzkiej Komisji ds. Służby Zastępczej, która zajmowała się poborowymi, odmawiającymi służby wojskowej z uwagi na poglądy moralne lub religijne. I okazuje się, że filozof mógł tam wtrącić swoje trzy grosze.
Co się dzieje, gdy w takiej komisji spotykają się reprezentanci różnych zawodów widać, a raczej słychać już od początku - bo o nową oprawę muzyczną naszego podkastu zadbał nasz ...prawnik - Waldemar Bata. Do tego psycholog mówi o plenipotencjach, pedagog nie dowierza młodzieży, a pacyfista ląduje na ćwiczeniach wojskowych. 
A co do królika w wojskowym mundurze - sami spróbujcie wyrazić na jednym obrazku dwie komisje - tę dbającą o dobrostan zwierząt w badaniach naukowych oraz komisję ds. służby zastępczej. I nie regulujcie odbiorników - po rozmowie (tak około 32 min.) jest jeszcze mały dodatek.


]]> Zapraszamy na kolejny odcinek poświęcony pracy filozofów poza murami akademii. W poprzednim (odc. 4 pt. "O sprawie królika czyli filozof w komisji etycznej ds. badań naukowych") Marcin Leźnicki opowiadał o komisji etycznej ds. badań naukowych.
Teraz rozmawiamy o Wojewódzkiej Komisji ds. Służby Zastępczej, która zajmowała się poborowymi, odmawiającymi służby wojskowej z uwagi na poglądy moralne lub religijne. I okazuje się, że filozof mógł tam wtrącić swoje trzy grosze.
Co się dzieje, gdy w takiej komisji spotykają się reprezentanci różnych zawodów widać, a raczej słychać już od początku - bo o nową oprawę muzyczną naszego podkastu zadbał nasz ...prawnik - Waldemar Bata. Do tego psycholog mówi o plenipotencjach, pedagog nie dowierza młodzieży, a pacyfista ląduje na ćwiczeniach wojskowych. 
A co do królika w wojskowym mundurze - sami spróbujcie wyrazić na jednym obrazku dwie komisje - tę dbającą o dobrostan zwierząt w badaniach naukowych oraz komisję ds. służby zastępczej. I nie regulujcie odbiorników - po rozmowie (tak około 32 min.) jest jeszcze mały dodatek.


]]> Ewa Bata, Waldemar Bata, Karolina Wittek, Marcin t. Zdrenka Buzzsprout-5407876 Mon, 14 Sep 2020 06:00:00 +0200 2171 wojsko, poborowi, służba zastępcza, filozofia, zasady moralne, pacyfizm, komisja, Instytut Filozofii UMK 27 full false O filozofii samotności | PF 26 O filozofii samotności | PF 26 Zamknięty w samochodzie (!) Piotr Domeracki opowiada o monoseologii czyli filozofii samotności. Rozmawiamy o odosobnieniu, traktowaniu samotności jako przypadłości i o tym, do czego może się ona nam przydać.
Jest to zatem pogawędka cokolwiek paradoksalna. Wcale nie z powodu, że nagrana w samochodzie. Raczej dlatego, że zamiast pasującego do tematu solilokwium, gadamy o samotności we dwóch. Jednak specjalista od filozofii samotności jest wśród nas tylko jeden, zatem jakoś to ujdzie. Pod warunkiem, że wysłuchacie odcinka na osobności.

]]> Zamknięty w samochodzie (!) Piotr Domeracki opowiada o monoseologii czyli filozofii samotności. Rozmawiamy o odosobnieniu, traktowaniu samotności jako przypadłości i o tym, do czego może się ona nam przydać.
Jest to zatem pogawędka cokolwiek paradoksalna. Wcale nie z powodu, że nagrana w samochodzie. Raczej dlatego, że zamiast pasującego do tematu solilokwium, gadamy o samotności we dwóch. Jednak specjalista od filozofii samotności jest wśród nas tylko jeden, zatem jakoś to ujdzie. Pod warunkiem, że wysłuchacie odcinka na osobności.

]]> Piotr Domeracki, Marcin T. Zdrenka Buzzsprout-5195662 Mon, 31 Aug 2020 06:00:00 +0200 2241 filozofia, samotność, monoseologia, odosobnienie, Bachotek, Instytut Filozofii UMK 26 full false O przepytywaniu pytających, czyli odcinek odwrócony | PF 25 O przepytywaniu pytających, czyli odcinek odwrócony | PF 25 W naszym Pogawędniku niby swobodnie gawędzimy. Jednak tak naprawdę nasi Goście są po prostu brutalnie przepytywani. A przecież dialog powinien być dwustronny. Dlatego tym razem - dzięki pomysłowi Adama Korzusa, znanego Wam z odcinka nr 6 (o kocie w ciemnym pokoju i zmieniającym wszystko niedźwiedziu) - odwracamy role. To pytający do tej pory jest teraz gruntownie badany i nie może się dłużej chować za własnymi przemądrzałymi pytaniami. Ale nie zajmujemy się sami sobą, bo gospodarz odcinka - Adam - pilnuje, by wciąż była mowa przede wszystkim o filozofii.

]]> W naszym Pogawędniku niby swobodnie gawędzimy. Jednak tak naprawdę nasi Goście są po prostu brutalnie przepytywani. A przecież dialog powinien być dwustronny. Dlatego tym razem - dzięki pomysłowi Adama Korzusa, znanego Wam z odcinka nr 6 (o kocie w ciemnym pokoju i zmieniającym wszystko niedźwiedziu) - odwracamy role. To pytający do tej pory jest teraz gruntownie badany i nie może się dłużej chować za własnymi przemądrzałymi pytaniami. Ale nie zajmujemy się sami sobą, bo gospodarz odcinka - Adam - pilnuje, by wciąż była mowa przede wszystkim o filozofii.

]]> Adam Korzus, Marcin T. Zdrenka Buzzsprout-5019590 Mon, 17 Aug 2020 06:00:00 +0200 3247 filozofia, etyka, studia, Instytut Filozofii UMK, Toruń 25 full false O Ortedze y Gassecie rozmawiamy z Dorotą Leszczyną | PF 24 O Ortedze y Gassecie rozmawiamy z Dorotą Leszczyną | PF 24 Hiszpania. Tak daleko i jednocześnie tak blisko. Kraj o długiej historii i bogatej kulturze, pielęgnujący sny o dawnej potędze. Ale w filozofii wciąż upominający się o swoje, zmagający z naporem wielkich sąsiadów i hegemonią frankofońską czy anglosaską. Brzmi znajomo? Zapraszamy do rozmowy z prof. Dorotą Leszczyną z Uniwersytetu Wrocławskiego o jednym z najwybitniejszych filozofów hiszpańskich - José Ortedze y Gassecie. Będzie o zbuntowanych masach, górach Sierra de Guadarrama, Europie, eseju jako formie pisarstwa filozoficznego oraz pewnym papierosie. Odcinek nie tylko dla wielbicieli ekranizacji "Pamiętnika znalezionego w Saragossie". Ps. Nie dodajemy tym razem "Filozoficznych rekomendacji", bo cały odcinek to jedna wielka rekomendacja :-)

]]> Hiszpania. Tak daleko i jednocześnie tak blisko. Kraj o długiej historii i bogatej kulturze, pielęgnujący sny o dawnej potędze. Ale w filozofii wciąż upominający się o swoje, zmagający z naporem wielkich sąsiadów i hegemonią frankofońską czy anglosaską. Brzmi znajomo? Zapraszamy do rozmowy z prof. Dorotą Leszczyną z Uniwersytetu Wrocławskiego o jednym z najwybitniejszych filozofów hiszpańskich - José Ortedze y Gassecie. Będzie o zbuntowanych masach, górach Sierra de Guadarrama, Europie, eseju jako formie pisarstwa filozoficznego oraz pewnym papierosie. Odcinek nie tylko dla wielbicieli ekranizacji "Pamiętnika znalezionego w Saragossie". Ps. Nie dodajemy tym razem "Filozoficznych rekomendacji", bo cały odcinek to jedna wielka rekomendacja :-)

]]> Katedra Historii Filozofii, Filozofii Systematycznej i Etyki IF UMK Buzzsprout-4776803 Mon, 03 Aug 2020 06:00:00 +0200 2164 filozofia, Hiszpania, Jose Ortega y Gasset, Bunt mas, Medytacje o Don Kichocie, Medytacje o Europie 24 full false O filozofii w mediach społecznościowych rozmawiamy z Kasią Toczko | PF 23 O filozofii w mediach społecznościowych rozmawiamy z Kasią Toczko | PF 23 Wakacje wakacjami, a gadać i mędrkować wciąż się chce. Tym razem gawędzimy z Kasią Toczko z 3.14PR – znawczynią mediów społecznościowych i fanatyczką języka krańcowej jasności. Zadziwione tą zapowiedzią filozofki (i filozofów) oraz wszystkich niewierzących w tłitery, fejsbuki i tiktoki zapewniamy, że wciąż jest mowa o filozofii. Serio. Srsly.  A dla cierpliwych słuchaczy - bonus. Po rozmowie z Kasią kolejna nasza mała rekomendacja książkowa. (Niecierpliwym podpowiadamy - tak około 44:26) 

]]> Wakacje wakacjami, a gadać i mędrkować wciąż się chce. Tym razem gawędzimy z Kasią Toczko z 3.14PR – znawczynią mediów społecznościowych i fanatyczką języka krańcowej jasności. Zadziwione tą zapowiedzią filozofki (i filozofów) oraz wszystkich niewierzących w tłitery, fejsbuki i tiktoki zapewniamy, że wciąż jest mowa o filozofii. Serio. Srsly.  A dla cierpliwych słuchaczy - bonus. Po rozmowie z Kasią kolejna nasza mała rekomendacja książkowa. (Niecierpliwym podpowiadamy - tak około 44:26) 

]]> Kasia Toczko, Marcin T. Zdrenka, Adam Grzeliński Buzzsprout-4578152 Mon, 20 Jul 2020 06:00:00 +0200 2905 #filozofia, PR, media społecznościowe, Instytut Filozofii UMK, #314Publicrelations, Witold Rybczyński, architektura 23 full false O Romanie Ingardenie rozmawiamy z prof. Radosławem Kuliniakiem | PF 22 O Romanie Ingardenie rozmawiamy z prof. Radosławem Kuliniakiem | PF 22 Tułaczka po kraju, trud gimnazjalnego nauczyciela, kłopoty z habilitacją wstrzymywaną przez władze, a także ciekawe zainteresowania pozafilzoficzne i związki z artystyczną bohemą... Oto mniej znane szczegóły życia Romana Witolda Ingardena (1893-1970). "Pogawędnik filozoficzny" przyłącza się do celebrowania Roku Ingardenowskiego - zapraszamy do wysłuchania wywiadu z Prof. Radosławem Kuliniakiem z Uniwersytetu Wrocławskiego, współautora - wraz z Mariuszem Pandurą - szczegółowej biografii filozofa. Pierwszy tom pt. "Jestem filozofem świata" ukazał się w 2019 roku, tom drugi dostępny będzie jesienią 2020. Po wysłuchaniu audycji warto zajrzeć do najnowszego numeru "Ruchu Filozoficznego",  w którym udostępnionych jest wiele archiwalnych materiałów dotyczące życia i twórczości filozoficznej Ingardena w opracowaniu obu biografistów. 
 Odcinek ilustruje znany portret Ingardena autorstwa Stanisława Ignacego Witkiewicza z roku 1937 - bohatera innego odcinka "Pogawędnika".

]]> Tułaczka po kraju, trud gimnazjalnego nauczyciela, kłopoty z habilitacją wstrzymywaną przez władze, a także ciekawe zainteresowania pozafilzoficzne i związki z artystyczną bohemą... Oto mniej znane szczegóły życia Romana Witolda Ingardena (1893-1970). "Pogawędnik filozoficzny" przyłącza się do celebrowania Roku Ingardenowskiego - zapraszamy do wysłuchania wywiadu z Prof. Radosławem Kuliniakiem z Uniwersytetu Wrocławskiego, współautora - wraz z Mariuszem Pandurą - szczegółowej biografii filozofa. Pierwszy tom pt. "Jestem filozofem świata" ukazał się w 2019 roku, tom drugi dostępny będzie jesienią 2020. Po wysłuchaniu audycji warto zajrzeć do najnowszego numeru "Ruchu Filozoficznego",  w którym udostępnionych jest wiele archiwalnych materiałów dotyczące życia i twórczości filozoficznej Ingardena w opracowaniu obu biografistów. 
 Odcinek ilustruje znany portret Ingardena autorstwa Stanisława Ignacego Witkiewicza z roku 1937 - bohatera innego odcinka "Pogawędnika".

]]> Radosław Kuliniak, Adam Grzeliński Buzzsprout-4443215 Mon, 06 Jul 2020 06:00:00 +0200 3587 22 full false O rozumie i jego trzech nowożytnych właścicielach | PF 21 O rozumie i jego trzech nowożytnych właścicielach | PF 21 W miniwykładzie prezentujemy filozofię Johna Locke’a, George’a Berkeleya i Davida Hume’a. Lektura ich pism pokazuje, jak odmiennie pojmowali ludzką rozumność i na jak różne jej ograniczenia wskazywali. Nierzadko też powoływanie się na rozum skrywało praktyczne cele, religijne czy polityczne, które wydawały się im niewątpliwie słuszne. Być może zatem zbyt pochopnie wrzucamy ich wszystkich do jednej szuflady z napisem „empiryści”, a dorobek Oświecenia zbyt szybko opatrujemy etykietką „epoka rozumu”. 
* * * 
Zapraszamy też do wysłuchania małego dodatku: pierwszej z cyklu filozoficznej rekomendacji, w których prezentujemy książki, artykuły, koncepcje lub postaci. Dziś miniaturka o wciskaniu kitu. Żeby ułatwić nawigację - od dziś dzielimy podkasty na rozdziały.

]]> W miniwykładzie prezentujemy filozofię Johna Locke’a, George’a Berkeleya i Davida Hume’a. Lektura ich pism pokazuje, jak odmiennie pojmowali ludzką rozumność i na jak różne jej ograniczenia wskazywali. Nierzadko też powoływanie się na rozum skrywało praktyczne cele, religijne czy polityczne, które wydawały się im niewątpliwie słuszne. Być może zatem zbyt pochopnie wrzucamy ich wszystkich do jednej szuflady z napisem „empiryści”, a dorobek Oświecenia zbyt szybko opatrujemy etykietką „epoka rozumu”. 
* * * 
Zapraszamy też do wysłuchania małego dodatku: pierwszej z cyklu filozoficznej rekomendacji, w których prezentujemy książki, artykuły, koncepcje lub postaci. Dziś miniaturka o wciskaniu kitu. Żeby ułatwić nawigację - od dziś dzielimy podkasty na rozdziały.

]]> Adam Grzeliński, Marcin Zdrenka Buzzsprout-4225712 Mon, 22 Jun 2020 06:00:00 +0200 1200 rozum, racjonalność, Santayana, Locke, Berkeley, Hume, Harry Frankfurt 21 full false O estetyce fotografii Jana Bułhaka | PF 20 O estetyce fotografii Jana Bułhaka | PF 20 Był taki czas w historii fotografii, kiedy twórcy obrazów świetlnych oraz ich odbiorcy  zastanawiali się nad tym, czy uzyskane drogą automatyczną zdjęcie kiedykolwiek będzie można uznać za dzieło sztuki. Okazuje się, że rozważania natury filozoficznej dotyczące fenomenologii i ontologii procesu twórczego doprowadziły wielu myślicieli do potwierdzenia tezy, mówiącej, iż zdjęcie może być obrazem fotograficznym, a więc dziełem artystycznie i estetycznie wartościowym.
Zapraszamy do wysłuchania rozmowy z Jakubem Maciejewskim i Kingą Kaśkiewicz o fotografice Jana Bułhaka. Więcej informacji i fotografii na stronie Instytutu Filozofii UMK: https://www.filozofia.umk.pl/

]]> Był taki czas w historii fotografii, kiedy twórcy obrazów świetlnych oraz ich odbiorcy  zastanawiali się nad tym, czy uzyskane drogą automatyczną zdjęcie kiedykolwiek będzie można uznać za dzieło sztuki. Okazuje się, że rozważania natury filozoficznej dotyczące fenomenologii i ontologii procesu twórczego doprowadziły wielu myślicieli do potwierdzenia tezy, mówiącej, iż zdjęcie może być obrazem fotograficznym, a więc dziełem artystycznie i estetycznie wartościowym.
Zapraszamy do wysłuchania rozmowy z Jakubem Maciejewskim i Kingą Kaśkiewicz o fotografice Jana Bułhaka. Więcej informacji i fotografii na stronie Instytutu Filozofii UMK: https://www.filozofia.umk.pl/

]]> https://www.filozofia.umk.pl/katedra-historii-filozofii/pogawednik-filozoficzny/ Jakub Maciejewski, Kinga Kaśkiewicz, Marcin T. Zdrenka Buzzsprout-4072982 Mon, 08 Jun 2020 06:00:00 +0200 2805 fotografia, fotografika, filozofia, estetyka, dzieło sztuki 20 full false O filozofii gadają dzieciaki | PF 19 O filozofii gadają dzieciaki | PF 19 W Dzień Dziecka i w oczekiwaniu na pierwszy dzień lata oddajemy mikrofon mniej letnim myślicielom. Emilka i Janek gadają o filozofii, czyli o tym, dlaczego rozsądek nie może być chory, powietrze nas przenika a pewna Gośka wolałaby być iluzją.

]]> W Dzień Dziecka i w oczekiwaniu na pierwszy dzień lata oddajemy mikrofon mniej letnim myślicielom. Emilka i Janek gadają o filozofii, czyli o tym, dlaczego rozsądek nie może być chory, powietrze nas przenika a pewna Gośka wolałaby być iluzją.

]]> Emilka, Jaś i Marcin Buzzsprout-3986300 Mon, 01 Jun 2020 06:00:00 +0200 833 filozofia, mądrość, dzieci 19 full false O studiowaniu dzieł Berkeleya w Jerozolimie | PF 18 O studiowaniu dzieł Berkeleya w Jerozolimie | PF 18 Doktorantka z Uniwersytetu w Jerozolimie, Ofra Drorit Sherefkin postanowiła podjąć zaawansowane studia nad filozofią George'a Berkeleya. Okazało się, że podobnych sobie pasjonatów odnalazła w miejscach równie odległych od Jerozolimy jak irlandzkie Cloyne, gdzie Berkeley był biskupem: w Toruniu, szwedzkim Lund oraz Kanadzie, Teksasie i Japonii. Dlaczego XVIII-wieczny brytyjski empirysta łączy dzisiaj badaczy z całego świata? Czyżby wyprzedzał swoją epokę? Bo fakt, że najlepiej analizuje się w zespole jego tekst "De motu" z 1721 roku na internetowej platformie Zoom, nie może być jedynym powodem...
Naszą rozmowę również nagraliśmy przez internet, lekceważąc dzielące nas tysiące kilometrów i Morze Śródziemne.
Naszym przewodnikiem jest Adam Grzeliński.
Więcej informacji znajdziecie tutaj.

 

 

 

 

 




]]> Doktorantka z Uniwersytetu w Jerozolimie, Ofra Drorit Sherefkin postanowiła podjąć zaawansowane studia nad filozofią George'a Berkeleya. Okazało się, że podobnych sobie pasjonatów odnalazła w miejscach równie odległych od Jerozolimy jak irlandzkie Cloyne, gdzie Berkeley był biskupem: w Toruniu, szwedzkim Lund oraz Kanadzie, Teksasie i Japonii. Dlaczego XVIII-wieczny brytyjski empirysta łączy dzisiaj badaczy z całego świata? Czyżby wyprzedzał swoją epokę? Bo fakt, że najlepiej analizuje się w zespole jego tekst "De motu" z 1721 roku na internetowej platformie Zoom, nie może być jedynym powodem...
Naszą rozmowę również nagraliśmy przez internet, lekceważąc dzielące nas tysiące kilometrów i Morze Śródziemne.
Naszym przewodnikiem jest Adam Grzeliński.
Więcej informacji znajdziecie tutaj.

 

 

 

 

 




]]> Ofra Drorit Sherefkin, Adam Grzeliński, Monika Kwiecińska-Zdrenka Buzzsprout-3892343 Mon, 25 May 2020 05:00:00 +0200 930 George Berkeley, filozofia, Jerozolima 18 full false O trzech miesiącach nadawania Pogawędnika | PF 17 O trzech miesiącach nadawania Pogawędnika | PF 17 Minęły trzy miesiące nadawania naszego podkastu. Czas  na pierwsze podsumowanie i wielkie podziękowania dla naszych słuchaczy. To dzięki Wam nasz początkowo niepoważny projekt się udał i dalej będzie się rozwijał. Rozmawiamy trochę o sobie, ale też o filozofii, Madagaskarze, o tym, czym jest amatorszczyzna i dlaczego ważna jest pasja.

]]> Minęły trzy miesiące nadawania naszego podkastu. Czas  na pierwsze podsumowanie i wielkie podziękowania dla naszych słuchaczy. To dzięki Wam nasz początkowo niepoważny projekt się udał i dalej będzie się rozwijał. Rozmawiamy trochę o sobie, ale też o filozofii, Madagaskarze, o tym, czym jest amatorszczyzna i dlaczego ważna jest pasja.

]]> Piotr Domeracki, Dawid Wincław, Marcin T. Zdrenka Buzzsprout-3796250 Mon, 18 May 2020 06:00:00 +0200 1300 filozofia, pogawędnik, jubileusz 17 full false O pozytywach izolacji filozofa w czasie pandemii (Roomet Jakapi z Estonii) | PF 16 O pozytywach izolacji filozofa w czasie pandemii (Roomet Jakapi z Estonii) | PF 16 Domykamy cykl wypowiedzi filozofów z różnych zakątków Europy poświęconych pandemii. Po relacji prof. Simone Pollo z Rzymu i miniwykładzie prof. Nigela Dowera z Aberdeen o etyce globalnej w kontekście zarazy oddajemy głos prof. Roometowi Jakapi z Tartu Ülikooli (Uniwersytet Tartu, Estonia). Nasz gość z ironicznym dystansem przekonuje nas, że izolacja filozofa w czasie zarazy ma przynajmniej kilka pozytywnych skutków.
Tłumaczenie opracował i przedstawił Piotr Domeracki.

]]> Domykamy cykl wypowiedzi filozofów z różnych zakątków Europy poświęconych pandemii. Po relacji prof. Simone Pollo z Rzymu i miniwykładzie prof. Nigela Dowera z Aberdeen o etyce globalnej w kontekście zarazy oddajemy głos prof. Roometowi Jakapi z Tartu Ülikooli (Uniwersytet Tartu, Estonia). Nasz gość z ironicznym dystansem przekonuje nas, że izolacja filozofa w czasie zarazy ma przynajmniej kilka pozytywnych skutków.
Tłumaczenie opracował i przedstawił Piotr Domeracki.

]]> Roomet Jakapi, Piotr Domeracki Buzzsprout-3690349 Mon, 11 May 2020 06:00:00 +0200 633 filozofia, pandemia, izolacja, Estonia 16 full false O nudzie (romantycznej) | PF 15 O nudzie (romantycznej) | PF 15 Ten odcinek dedykujemy wszystkim znudzonym przedłużającym się przesiadywaniem w domu. Niech Was wszystkich pocieszy myśl, że nuda to nie byle co, ale poważna kwestia filozoficzna.
Naszą przewodniczką jest literaturoznawczyni prof. Magdalena Bizior-Dombrowska z Wydziału Humanistycznego UMK w Toruniu, autorka książki "Romantyczna nuda. Wielka nostalgia za niczym".
Rozmawiamy o nudzie, Słowackim (który wielkim nudzącym się był), Krasińskim, łzach świętej Scholastyki, plamie krwi na rękopisie i o tym, dlaczego pałasza nie da się nosić jak płaszcza.

Ilustracją odcinka jest fragment obrazu Edwarda Hoppera "Morning sun" (1952).
Zainteresowanych odsyłamy tam.

]]> Ten odcinek dedykujemy wszystkim znudzonym przedłużającym się przesiadywaniem w domu. Niech Was wszystkich pocieszy myśl, że nuda to nie byle co, ale poważna kwestia filozoficzna.
Naszą przewodniczką jest literaturoznawczyni prof. Magdalena Bizior-Dombrowska z Wydziału Humanistycznego UMK w Toruniu, autorka książki "Romantyczna nuda. Wielka nostalgia za niczym".
Rozmawiamy o nudzie, Słowackim (który wielkim nudzącym się był), Krasińskim, łzach świętej Scholastyki, plamie krwi na rękopisie i o tym, dlaczego pałasza nie da się nosić jak płaszcza.

Ilustracją odcinka jest fragment obrazu Edwarda Hoppera "Morning sun" (1952).
Zainteresowanych odsyłamy tam.

]]> Magdalena Bizior-Dombrowska, Marcin T. Zdrenka Buzzsprout-3578977 Mon, 04 May 2020 00:00:00 +0200 1714 filozofia, nuda, ennui, Słowacki, Krasiński 15 full false O pandemii i etyce globalnej (korespondencja Nigela Dowera ze Szkocji) | PF 14 O pandemii i etyce globalnej (korespondencja Nigela Dowera ze Szkocji) | PF 14 Kontynuujemy nadawanie wypowiedzi filozofów z różnych części Europy na temat pandemii. Po wypowiedzi Simone Pollo z Włoch (Università Sapienza di Roma) czas na głos z północy: profesora Nigela Dowera z Uniwersytetu w Aberdeen. Nasz gość zajmuje się etyką globalną, dlatego jego głos jest istotny nie tylko w perspektywie szkockiej, ale także europejskiej i światowej.

Tłumaczenie opracował Piotr Domeracki. Oryginalna wypowiedź w języku angielskim dostępna jest tutaj.

]]> Kontynuujemy nadawanie wypowiedzi filozofów z różnych części Europy na temat pandemii. Po wypowiedzi Simone Pollo z Włoch (Università Sapienza di Roma) czas na głos z północy: profesora Nigela Dowera z Uniwersytetu w Aberdeen. Nasz gość zajmuje się etyką globalną, dlatego jego głos jest istotny nie tylko w perspektywie szkockiej, ale także europejskiej i światowej.

Tłumaczenie opracował Piotr Domeracki. Oryginalna wypowiedź w języku angielskim dostępna jest tutaj.

]]> Nigel Dower, Piotr Domeracki Buzzsprout-3490591 Mon, 27 Apr 2020 06:00:00 +0200 884 pandemia, etyka globalna, filozofia 14 full false On the Pandemic & Global Ethics (Nigel Dower from Scotland) | PF 13 On the Pandemic & Global Ethics (Nigel Dower from Scotland) | PF 13 We continue broadcasting short talks from philosophers from different parts of Europe about the pandemic. After Simone Pollo’s correspondence from Italy (Università Sapienza di Roma) it is time for voice from the north. We present the speech by Nigel Dower from the Aberdeen University, Scotland. Our guest is involved in global ethics, so his talk is pivotal not only from the Scottish point of view, but also from the European and global perspective.

The Polish translation by Piotr Domeracki is available here. 

]]> We continue broadcasting short talks from philosophers from different parts of Europe about the pandemic. After Simone Pollo’s correspondence from Italy (Università Sapienza di Roma) it is time for voice from the north. We present the speech by Nigel Dower from the Aberdeen University, Scotland. Our guest is involved in global ethics, so his talk is pivotal not only from the Scottish point of view, but also from the European and global perspective.

The Polish translation by Piotr Domeracki is available here. 

]]> Nigel Dower Buzzsprout-3490453 Mon, 27 Apr 2020 06:00:00 +0200 670 epidemic, global ethics, philosophy 13 full false O filozofii Witkacego (wróć: Witkiewicza) | PF 12 O filozofii Witkacego (wróć: Witkiewicza) | PF 12 Zapraszamy na  pogawędkę o filozofii Stanisława Ignacego Witkiewicza, którego - jako Witkacego - znamy pewnie lepiej jako pisarza, dramtaurga, malarza. Będzie o monadyzmie biologicznym, domniemanym zmurszeniu filozofii, filozofowaniu w pociągu i pierwszym spotkaniu Witkiewicza i Ingardena w ...Toruniu.
Naszym przewodnikiem jest dr hab. Maciej Dombrowski z Uniwersytetu Wrocławskiego.

]]> Zapraszamy na  pogawędkę o filozofii Stanisława Ignacego Witkiewicza, którego - jako Witkacego - znamy pewnie lepiej jako pisarza, dramtaurga, malarza. Będzie o monadyzmie biologicznym, domniemanym zmurszeniu filozofii, filozofowaniu w pociągu i pierwszym spotkaniu Witkiewicza i Ingardena w ...Toruniu.
Naszym przewodnikiem jest dr hab. Maciej Dombrowski z Uniwersytetu Wrocławskiego.

]]> Maciej Dombrowski, Marcin T. Zdrenka Buzzsprout-3419827 Mon, 20 Apr 2020 06:00:00 +0200 1738 filozofia, Witkacy, metafizyka, filozofia polska 12 full false O doktorancie teologii i panu z dziekanatu w jednym | PF 11 O doktorancie teologii i panu z dziekanatu w jednym | PF 11 W najnowszym odcinku wracamy do nostalgicznych pogawędek sprzed pandemii i oddajemy głos Michałowi Mikołajczakowi - doktorantowi teologii i jednocześnie pracownikowi dziekanatu Wydziału Filozofii i Nauk Społecznych UMK. Porozmawiamy o tym czy rzeczywiście filozofia jest służką filozofii, co pierwotnie znaczyło słowo "liturgia", dlaczego filozofia to nie bombki na choince, ale cała choinka oraz o niełatwej pracy w dziekanacie. 

]]> W najnowszym odcinku wracamy do nostalgicznych pogawędek sprzed pandemii i oddajemy głos Michałowi Mikołajczakowi - doktorantowi teologii i jednocześnie pracownikowi dziekanatu Wydziału Filozofii i Nauk Społecznych UMK. Porozmawiamy o tym czy rzeczywiście filozofia jest służką filozofii, co pierwotnie znaczyło słowo "liturgia", dlaczego filozofia to nie bombki na choince, ale cała choinka oraz o niełatwej pracy w dziekanacie. 

]]> Michał Mikołajczak, Marcin T. Zdrenka Buzzsprout-3333601 Mon, 13 Apr 2020 06:00:00 +0200 956 filozofia, teologia, dziekanat 11 full false O zarazie i jej filozoficznych implikacjach (korespondencja Simone Pollo z Włoch) | PF 10 O zarazie i jej filozoficznych implikacjach (korespondencja Simone Pollo z Włoch) | PF 10 Nadajemy naszą pierwszą zagraniczną korespondencję: oddajemy głos profesorowi Simone Pollo z Università Sapienza di Roma. Profesor Pollo zajmuje się bioetyką, etyką stosowaną, etyką zwierząt i etyką środowiskową.
Nasz gość dzieli się doświadczeniami z europejskiego epicentrum pandemii oraz dołącza do dyskusji o filozofii w czasie zarazy.
Wypowiedź Profesora prezentujemy w tłumaczeniu na język polski, opracowanym przez badacza filozofii włoskiej z naszej Katedry - Dawida Wincława. 

Ilustrację przygotowaliśmy na podstawie obrazu pobranego z freepik.com. 

]]> Nadajemy naszą pierwszą zagraniczną korespondencję: oddajemy głos profesorowi Simone Pollo z Università Sapienza di Roma. Profesor Pollo zajmuje się bioetyką, etyką stosowaną, etyką zwierząt i etyką środowiskową.
Nasz gość dzieli się doświadczeniami z europejskiego epicentrum pandemii oraz dołącza do dyskusji o filozofii w czasie zarazy.
Wypowiedź Profesora prezentujemy w tłumaczeniu na język polski, opracowanym przez badacza filozofii włoskiej z naszej Katedry - Dawida Wincława. 

Ilustrację przygotowaliśmy na podstawie obrazu pobranego z freepik.com. 

]]> Simone Pollo, Dawid Wincław Buzzsprout-3240604 Mon, 06 Apr 2020 06:00:00 +0200 890 filozofia, etyka, pandemia, Włochy 10 full false O melancholii Dawida Hume'a, Szkocji i wyślizganym palcu pewnego pomnika | PF 9 O melancholii Dawida Hume'a, Szkocji i wyślizganym palcu pewnego pomnika | PF 9 Studiowanie historii filozofii i poglądów Wielkich Filozofów rzadko pozwala nam się do tych postaci tak po ludzku zbliżyć. Często nie zdajemy sobie sprawy, jak wiele wspólnego z nami mają te pomnikowe figury, ile zwykłych ludzkich słabości z nimi współdzielimy.
Rozmawiamy o mniej znanym wątku w biografii Dawida Hume'a - epizodzie poważnej melancholii w jaką popadł w młodości, ale także o Szkocji, wyspiarskim Oświeceniu, wyślizganym palcu pewnego pomnika i masce pośmiertnej Immanuela Kanta. Naszym przewodnikiem jest Adam Grzeliński.
Więcej informacji znajdziecie tutaj: https://www.filozofia.umk.pl/panel/wp-content/uploads/2020/05/PF-Berkeley-Hume-matdot.pdf

]]> Studiowanie historii filozofii i poglądów Wielkich Filozofów rzadko pozwala nam się do tych postaci tak po ludzku zbliżyć. Często nie zdajemy sobie sprawy, jak wiele wspólnego z nami mają te pomnikowe figury, ile zwykłych ludzkich słabości z nimi współdzielimy.
Rozmawiamy o mniej znanym wątku w biografii Dawida Hume'a - epizodzie poważnej melancholii w jaką popadł w młodości, ale także o Szkocji, wyspiarskim Oświeceniu, wyślizganym palcu pewnego pomnika i masce pośmiertnej Immanuela Kanta. Naszym przewodnikiem jest Adam Grzeliński.
Więcej informacji znajdziecie tutaj: https://www.filozofia.umk.pl/panel/wp-content/uploads/2020/05/PF-Berkeley-Hume-matdot.pdf

]]> https://www.filozofia.umk.pl/katedra-historii-filozofii/pogawednik-filozoficzny/ Adam Grzeliński, Marcin T. Zdrenka Buzzsprout-3159916 Mon, 30 Mar 2020 07:00:00 +0200 1885 David Hume, Szkocja, filozofia, melancholia 9 full false O „próżni sali posiedzeń", czyli krótka historia Harmonijki | PF 8 O „próżni sali posiedzeń", czyli krótka historia Harmonijki | PF 8 Zapraszamy do wysłuchania archiwalnej pogawędki z doktorem socjologii, absolwentką filozofii i przewodniczką turystyczną po Toruniu - Agatą Wesołowską. Tematem wiodącym jest historia "Harmonijki", jak nazywamy w Toruniu siedzibę Wydziału Filozofii i Nauk Społecznych UMK. Cichymi bohaterami opowieści są także dwa skarbce, ulica Błotna i próżnia sali posiedzeń. 

Rozmowę nagraliśmy przed zamknięciem Uniwersytetu i "Harmonijki" z powodu pandemii koronawirusa COVID-19. Nabrała przez to charakteru "archiwalnego". Pogodny i wspominkowy nastrój wyraźnie nie pasuje do dzisiejszej atmosfery. W dodatku tytuł, który zaproponowała nasza rozmówczyni - „próżnia sali posiedzeń” - nabrał w kotekście opustoszałego budynku nowego, nieco złowrogiego znaczenia. Wygląda na to, że historia naszej siedziby toczy się także na naszych oczach (i uszach).

Ale może właśnie w trudny czas potrzebujemy takich przypomnień czasu beztroski? 
Dajcie znać, co o tym myślicie na nasz adres: pogawednik.filozoficzny@gmail.com.



]]> Zapraszamy do wysłuchania archiwalnej pogawędki z doktorem socjologii, absolwentką filozofii i przewodniczką turystyczną po Toruniu - Agatą Wesołowską. Tematem wiodącym jest historia "Harmonijki", jak nazywamy w Toruniu siedzibę Wydziału Filozofii i Nauk Społecznych UMK. Cichymi bohaterami opowieści są także dwa skarbce, ulica Błotna i próżnia sali posiedzeń. 

Rozmowę nagraliśmy przed zamknięciem Uniwersytetu i "Harmonijki" z powodu pandemii koronawirusa COVID-19. Nabrała przez to charakteru "archiwalnego". Pogodny i wspominkowy nastrój wyraźnie nie pasuje do dzisiejszej atmosfery. W dodatku tytuł, który zaproponowała nasza rozmówczyni - „próżnia sali posiedzeń” - nabrał w kotekście opustoszałego budynku nowego, nieco złowrogiego znaczenia. Wygląda na to, że historia naszej siedziby toczy się także na naszych oczach (i uszach).

Ale może właśnie w trudny czas potrzebujemy takich przypomnień czasu beztroski? 
Dajcie znać, co o tym myślicie na nasz adres: pogawednik.filozoficzny@gmail.com.



]]> Agata Wesołowska, Marcin T. Zdrenka Buzzsprout-3066673 Mon, 23 Mar 2020 06:00:00 +0100 1746 filozofia, Toruń, harmonijka, architektura, Stare Miasto 8 full false O filozofii w czasie zarazy | PF 7 O filozofii w czasie zarazy | PF 7 Co prawda, jak powiadał Hegel, sowa Minerwy wylatuje po zmroku (czyli po naszemu "mądry filozof po szkodzie"), to jednak staramy się trzymać rękę na pulsie najaktualniejszych wydarzeń. Dlatego o filozofii w czasie zarazy rozmawiają: Adam Grzeliński, Dawid Wincław, Marcin Zdrenka i Ryszard Michałowski.
Za ilustrację służy nam mutacja (!) albo raczej hybryda dwóch klasycznych grafik - grawerunek przedstawiający lekarza z Marsylii w czasie zarazy autorstwa Paula Fürsta (1721) na tle widoku Torunia według Christiana Daniela Pietescha z dzieła "Alt und Neues Preussen" (1684). Całość pokolorowaliśmy kredkami w roku 2020, ale tylko zrobiło się od tego straszniej!
Ale może nasza rozmowa jakoś Was pokrzepi.  

]]> Co prawda, jak powiadał Hegel, sowa Minerwy wylatuje po zmroku (czyli po naszemu "mądry filozof po szkodzie"), to jednak staramy się trzymać rękę na pulsie najaktualniejszych wydarzeń. Dlatego o filozofii w czasie zarazy rozmawiają: Adam Grzeliński, Dawid Wincław, Marcin Zdrenka i Ryszard Michałowski.
Za ilustrację służy nam mutacja (!) albo raczej hybryda dwóch klasycznych grafik - grawerunek przedstawiający lekarza z Marsylii w czasie zarazy autorstwa Paula Fürsta (1721) na tle widoku Torunia według Christiana Daniela Pietescha z dzieła "Alt und Neues Preussen" (1684). Całość pokolorowaliśmy kredkami w roku 2020, ale tylko zrobiło się od tego straszniej!
Ale może nasza rozmowa jakoś Was pokrzepi.  

]]> Adam Grzeliński, Dawid Wincław, Marcin T. Zdrenka, Ryszard Michałowski Buzzsprout-3011680 Sun, 15 Mar 2020 10:00:00 +0100 2935 filozofia, rozmowa, zaraza, epidemia 7 full false O studiowaniu filozofii, szukaniu kota i odmieniającym wszystko niedźwiedziu | PF 6 O studiowaniu filozofii, szukaniu kota i odmieniającym wszystko niedźwiedziu | PF 6 Zapraszamy do wysłuchania rozmowy z nietuzinkowym studentem filozofii  - Adamem Korzusem. Będzie mowa o studiowaniu w Instytucie Filozofii UMK, o Toruniu jako miejscu szczególnym, o szukaniu kota w ciemnym pokoju i pewnym radykalnie odmieniającym życie niedźwiedziu.

]]> Zapraszamy do wysłuchania rozmowy z nietuzinkowym studentem filozofii  - Adamem Korzusem. Będzie mowa o studiowaniu w Instytucie Filozofii UMK, o Toruniu jako miejscu szczególnym, o szukaniu kota w ciemnym pokoju i pewnym radykalnie odmieniającym życie niedźwiedziu.

]]> Adam Korzus, Marcin T. Zdrenka Buzzsprout-2946376 Mon, 09 Mar 2020 06:00:00 +0100 1605 filozofia, myślenie, rozmowa, uniwersytet, studia, niedźwiedź 6 full false O Olimpiadzie Filozoficznej 2019/20 (etap okręgowy) | PF 5 O Olimpiadzie Filozoficznej 2019/20 (etap okręgowy) | PF 5 W sobotę 29 lutego 2020 o godz. 10.00 w Instytucie Filozofii UMK odbyło się spotkanie podsumowujące okręgowy etap Olimpiady Filozoficznej 2019/20. Po zmaganiach regionalnych Komisja zarekomendowała do etapu centralnego pięciu zawodników: Fanciszka Fafińskiego, Aleksandra Krzyżanowskiego, Mayę Ozbayoglu, Zofię Pankowską oraz Piotra Szalejewskiego.

To świetna okazja by pogawędzić o idei Olimpiady Filozoficznej. 

Naszymi gośćmi są:
Kujawsko-pomorski Wicekurator Oświaty Maria Mazurkiewicz, prof. Kinga Kaśkiewicz z Instytutu Filozofii UMK oraz p. Maya Ozbayoglu, jedna z reprezentantek regionu na etapie centralnym w Warszawie.

Wszystkim uczestnikom serdecznie gratulujemy!
Niech moc Olimpiady Filozoficznej będzie z Wami!

]]> W sobotę 29 lutego 2020 o godz. 10.00 w Instytucie Filozofii UMK odbyło się spotkanie podsumowujące okręgowy etap Olimpiady Filozoficznej 2019/20. Po zmaganiach regionalnych Komisja zarekomendowała do etapu centralnego pięciu zawodników: Fanciszka Fafińskiego, Aleksandra Krzyżanowskiego, Mayę Ozbayoglu, Zofię Pankowską oraz Piotra Szalejewskiego.

To świetna okazja by pogawędzić o idei Olimpiady Filozoficznej. 

Naszymi gośćmi są:
Kujawsko-pomorski Wicekurator Oświaty Maria Mazurkiewicz, prof. Kinga Kaśkiewicz z Instytutu Filozofii UMK oraz p. Maya Ozbayoglu, jedna z reprezentantek regionu na etapie centralnym w Warszawie.

Wszystkim uczestnikom serdecznie gratulujemy!
Niech moc Olimpiady Filozoficznej będzie z Wami!

]]> Maria Mazurkiewicz, Kinga Kaśkiewicz, Maya Ozbayoglu i jej Mama Buzzsprout-2893708 Mon, 02 Mar 2020 18:00:00 +0100 805 filozofia, olimpiada filozoficzna, filozofia w szkole 5 full false O sprawie królika, czyli filozof w komisji etycznej ds. badań naukowych | PF 4 O sprawie królika, czyli filozof w komisji etycznej ds. badań naukowych | PF 4 Pierwszy z planowanego cyklu odcinek poświęcony pracy filozofów poza murami akademii. Marcin Leźnicki opowiada o działalności w regionalnej komisji etycznej ds. badań naukowych. Ponieważ rzecz dotyczy najczęściej rozpoznania dobrostanu zwierząt, na których przeprowadza się eksperymenty w naukach biologicznych i medycznych, ten odcinek ilustrujemy królikiem. To, dlaczego ubrany jest w mundur wojskowy wymaga jeszcze wyjaśnienia.

]]> Pierwszy z planowanego cyklu odcinek poświęcony pracy filozofów poza murami akademii. Marcin Leźnicki opowiada o działalności w regionalnej komisji etycznej ds. badań naukowych. Ponieważ rzecz dotyczy najczęściej rozpoznania dobrostanu zwierząt, na których przeprowadza się eksperymenty w naukach biologicznych i medycznych, ten odcinek ilustrujemy królikiem. To, dlaczego ubrany jest w mundur wojskowy wymaga jeszcze wyjaśnienia.

]]> Marcin Leźnicki i Marcin T. Zdrenka Buzzsprout-2859481 Thu, 27 Feb 2020 16:00:00 +0100 1130 filozofia, komisja etyczna, prawa zwierząt 4 full false O szukaniu mądrości i jak być „happy do imentu” opowiada Niko Niakas | PF 3 O szukaniu mądrości i jak być „happy do imentu” opowiada Niko Niakas | PF 3 Gościem Pogawędnika jest przyjaciel toruńskiej filozofii, aktor teatralny Niko Niakas. Rozmawiamy o sztuce aktorskiej i myśleniu oraz poszukujemy wspólnych miejsc teatru i filozofii. Pewnie nie uda się za bardzo zbliżyć obu tych światów, ale za to dowiemy się, jak być szczęśliwym do imentu.
Fotografię naszego gościa wykonała Caroline Bach.

]]> Gościem Pogawędnika jest przyjaciel toruńskiej filozofii, aktor teatralny Niko Niakas. Rozmawiamy o sztuce aktorskiej i myśleniu oraz poszukujemy wspólnych miejsc teatru i filozofii. Pewnie nie uda się za bardzo zbliżyć obu tych światów, ale za to dowiemy się, jak być szczęśliwym do imentu.
Fotografię naszego gościa wykonała Caroline Bach.

]]> Niko Niakas, Marcin T. Zdrenka Buzzsprout-2805313 Sat, 22 Feb 2020 08:00:00 +0100 1040 filozofia, myślenie, rozmowa, uniwersytet, studia, aktorstwo, teatr 3 full false O tym, jak się propaguje filozofię w radiu | PF 2 O tym, jak się propaguje filozofię w radiu | PF 2 Po pierwszej pogawędce uświadomiliśmy sobie, że chyba wymyślamy proch na nowo albo wyważamy otwarte drzwi. Przecież tylu lepszych od nas propagowało i propaguje filozofię w radiu i innych mediach. Postanowiliśmy porozglądać się i ponasłuchiwać dookoła, kto tam co o filozofii głosi dla szerszej publiczności.
Naszym przewodnikiem jest Piotr Domeracki - weteran audycji poświęconych filozofii w Radiu Pomorza i Kujaw.

]]> Po pierwszej pogawędce uświadomiliśmy sobie, że chyba wymyślamy proch na nowo albo wyważamy otwarte drzwi. Przecież tylu lepszych od nas propagowało i propaguje filozofię w radiu i innych mediach. Postanowiliśmy porozglądać się i ponasłuchiwać dookoła, kto tam co o filozofii głosi dla szerszej publiczności.
Naszym przewodnikiem jest Piotr Domeracki - weteran audycji poświęconych filozofii w Radiu Pomorza i Kujaw.

]]> Piotr Domeracki, Marcin T. Zdrenka Buzzsprout-2794957 Thu, 20 Feb 2020 15:00:00 +0100 530 filozofia, myślenie, rozmowa, uniwersytet, studia 2 full false O początku, czyli startujemy | PF 1 O początku, czyli startujemy | PF 1 Wciąż niepewni siebie, siebie niewiadomi wkraczamy jako debiutanci na nowe pole propagowania filozofii, którą zajmujemy się na co dzień w Instytucie Filozofii Uniwersytetu Mikołaja Kopernika w Toruniu.
Sami nie wiemy, dokąd to nas (i Was!) doprowadzi. Zatem trzymajcie kciuki i wspierajcie. Albo powiedzcie wprost, żebyśmy dali sobie spokój i wrócili do bibliotek, skryptoriów i studiów nad Platonem.

Więcej o aktywności naszego środowiska znajdziecie na profilu FB: facebook.com/KHFFSiE/

Czekamy na wasze opinie, komentarze i pomysły na nowe odcinki pod adresem: pogawednik.filozoficzny@gmail.com

Pozdrawiamy serdcznie i do usłyszenia!


]]> Wciąż niepewni siebie, siebie niewiadomi wkraczamy jako debiutanci na nowe pole propagowania filozofii, którą zajmujemy się na co dzień w Instytucie Filozofii Uniwersytetu Mikołaja Kopernika w Toruniu.
Sami nie wiemy, dokąd to nas (i Was!) doprowadzi. Zatem trzymajcie kciuki i wspierajcie. Albo powiedzcie wprost, żebyśmy dali sobie spokój i wrócili do bibliotek, skryptoriów i studiów nad Platonem.

Więcej o aktywności naszego środowiska znajdziecie na profilu FB: facebook.com/KHFFSiE/

Czekamy na wasze opinie, komentarze i pomysły na nowe odcinki pod adresem: pogawednik.filozoficzny@gmail.com

Pozdrawiamy serdcznie i do usłyszenia!


]]> Katedra Historii Filozofii, Filozofii Systematycznej i Etyki IF UMK Buzzsprout-2794873 Wed, 19 Feb 2020 15:00:00 +0100 570 filozofia, myślenie, rozmowa, uniwersytet, studia 1 full false Zwiastun Pogawędnika filozoficznego Zwiastun Pogawędnika filozoficznego Gadamy o filozofii i jej okolicach. Rzeczowo, ale nie zawsze w akademickim tonie. Serio, ale nie bardzo poważnie. W duchu pogawędki, niekoniecznie konwersatorium.

Pogawędnik redagują Marcin T. Zdrenka, Adam Grzeliński i Piotr Domeracki, wspierani przez studentów i studentki toruńskiej filozofii oraz wspólnotę jej przyjaciół. 

Główny temat muzyczny - Waldemar Bata. 
Projekt logo - Nikodem Pręgowski.


]]> Gadamy o filozofii i jej okolicach. Rzeczowo, ale nie zawsze w akademickim tonie. Serio, ale nie bardzo poważnie. W duchu pogawędki, niekoniecznie konwersatorium.

Pogawędnik redagują Marcin T. Zdrenka, Adam Grzeliński i Piotr Domeracki, wspierani przez studentów i studentki toruńskiej filozofii oraz wspólnotę jej przyjaciół. 

Główny temat muzyczny - Waldemar Bata. 
Projekt logo - Nikodem Pręgowski.


]]> Marcin T. Zdrenka, Adam Grzeliński, Piotr Domeracki, Dawid Wincław Buzzsprout-12453115 Wed, 19 Feb 2020 06:00:00 +0100 59 0 trailer false